hydroksylacja

Hydroksylacja to reakcja chemiczna polegająca na wprowadzeniu grupy hydroksylowej (-OH) do cząsteczki związku organicznego. W kontekście medycznym i biochemicznym proces ten ma kluczowe znaczenie dla wielu szlaków metabolicznych oraz syntezy i metabolizmu leków.

W organizmie człowieka hydroksylacja jest katalizowana przez enzymy z grupy hydroksylaz, szczególnie przez cytochromy P450. Te enzymy uczestniczą m.in. w metabolizmie ksenobiotyków (w tym leków), syntezie hormonów steroidowych i metabolizmie witaminy D. Przykładowo, 25-hydroksylacja witaminy D3 w wątrobie jest niezbędnym etapem w tworzeniu aktywnej formy witaminy D.

Klinicznie hydroksylacja ma znaczenie w farmakokinetyce wielu leków, gdzie może prowadzić do ich aktywacji (jak w przypadku prodrugs) lub inaktywacji. Zaburzenia procesów hydroksylacji, wynikające z polimorfizmów genetycznych lub interakcji lekowych, mogą prowadzić do zmienionej odpowiedzi na leki lub toksyczności. W diagnostyce medycznej pomiar hydroksylowanych metabolitów (np. kortyzolu) jest wykorzystywany do oceny funkcji endokrynologicznych.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Vitaminum A 2000 + D3 400 Hasco 2000 j.m. + 400 j.m.

Produkt leczniczy Vitaminum A 2000 + D3 400 HASCO zawiera 2000 j.m. witaminy A (retynolu palmitynianu) oraz 400 j.m. witaminy D3 (cholekalciferolu) w jednej kapsułce miękkiej. Witamina A jest wchłaniana po hydrolizie estrów retynolu przez enzymy trzustkowe, a następnie magazynowana głównie w wątrobie. Witamina D3 cechuje się wysoką biodostępnością i jest magazynowana w tkance mięśniowej oraz wątrobie. Obie witaminy transportowane są w krwiobiegu po związaniu z α1-globulinami, co umożliwia ich efektywną dystrybucję do tkanek docelowych.
24, białko nośnikowe, biodostępność, cholekalciferol, enzymy trzustkowe, hydroksylacja, kalcydiol, krążenie wątrobowe, krwiobieg, kwas glukuronowy, kwas retynowy, narząd, nerka, proces oksydacyjny, przewód pokarmowy, retynal, retynolu palmitynian, tkanka mięśniowa, tokoferol, wątroba
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Detritin 4000 IU

Detritin w dawce 40 mg cholekalcyferolu (4000 IU witaminy D3) wykazuje farmakokinetykę typową dla witaminy D3, rozpuszczalnej w tłuszczach. Wchłanianie zachodzi w jelicie cienkim z udziałem kwasów żółciowych i miceli, a transport w krwi odbywa się głównie w formie chylomikronów oraz w związku z białkiem wiążącym witaminę D (DBP). Dystrybucja obejmuje głównie wątrobę, gdzie zachodzi pierwsza hydroksylacja do 25-hydroksywitaminy D3 (kalcydiolu), oraz tkankę tłuszczową, która pełni funkcję magazynu. Metabolizm witaminy D3 jest dwuetapowy: w wątrobie powstaje 25(OH)D3, a w nerkach aktywna forma 1,25(OH)2D3 (kalcytriol). Po podaniu pojedynczej dawki maksymalne stężenie 25(OH)D3 osiągane jest po około 7 dniach, a jego okres półtrwania wynosi około 50 dni, co wskazuje na długotrwały efekt terapeutyczny i potencjalną kumulację metabolitów przy stosowaniu wysokich dawek.
25-dwuhydroksywitamina D3, 25-hydroksycholekalcyferol, 25-hydroksywitamina D3, białko wiążące witaminę D, biodostępność, cholekalcyferol, chylomikron, Cmax, glukuronidacja, hydroksylacja, jelito cienkie, kalcydiol, kalcytriol, kwas żółciowy, micele, okres półtrwania, T1/2, układ chłonny, witamina D3
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Aripilek 5 mg

Aripiprazol, substancja czynna leku Aripilek, charakteryzuje się wysoką biodostępnością doustną wynoszącą 87% oraz Tmax w zakresie 3-5 godzin, co umożliwia stabilne osiągnięcie stężeń terapeutycznych niezależnie od spożycia posiłków bogatych w tłuszcze. Lek wykazuje znaczną dystrybucję pozanaczyniową (pozorna objętość dystrybucji 4,9 l/kg) oraz bardzo wysokie (>99%) wiązanie z białkami osocza, głównie albuminami, co może mieć implikacje przy kojarzonym stosowaniu leków o podobnym profilu wiązania. Metabolizm aripiprazolu odbywa się głównie w wątrobie, z udziałem enzymów CYP3A4 i CYP2D6, prowadząc do powstania aktywnego metabolitu dehydroarypiprazolu, który stanowi około 40% całkowitego AUC w stanie stacjonarnym, co istotnie wpływa na efekt farmakologiczny preparatu.
aktywność CYP2D6, albuminy, arypiprazol, biodostępność doustna, biotransformacja, CYP2D6, dehydroarypiprazol, dehydrogenacja, dostępność biologiczna, hydroksylacja, klirens, klirens wątrobowy, metabolizm przedukładowy, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, pole pod krzywą stężenia, profil farmakokinetyczny, stan stacjonarny, Tmax, wiązanie z białkami osocza, znakowanie izotopowe
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Veral 10 mg/g (1%)

Lek Veral w postaci żelu zawiera 10 mg/g (1%) diklofenaku sodowego i charakteryzuje się specyficznymi właściwościami farmakokinetycznymi przy miejscowym stosowaniu. Przenikanie przezskórne diklofenaku zależy od czasu kontaktu z skórą, powierzchni aplikacji, dawki oraz nawilżenia skóry, przy czym absorpcja wynosi około 6% dawki podanej doustnie (2,5 g na 500 cm²). Okluzja przez 10 godzin potraja wchłanianie. Maksymalne stężenie diklofenaku w osoczu po aplikacji miejscowej jest około 100-krotnie niższe niż po podaniu doustnym. Diklofenak wiąże się z białkami osocza w 99,7%, głównie z albuminami (99,4%). Substancja kumuluje się w skórze i wykazuje preferencyjną dystrybucję do tkanek zapalnych, gdzie stężenia mogą być do 20-krotnie wyższe niż w osoczu.
albumina, biotransformacja leku, błona maziowa, diklofenak sodowy, glukuronidacja, hydroksylacja, klirens nerkowy, kwas glukuronowy, metabolit diklofenaku, metabolit fenolowy, okluzja, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, płyn maziówkowy, preferencyjna dystrybucja, przenikanie przezskórne, przewlekłe zapalenie wątroby, wiązanie z białkami osocza, wyrównana marskość wątroby
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Trazodone Neuraxpharm 100 mg

Trazodon charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z przewodu pokarmowego oraz wysoką dostępnością biologiczną, co umożliwia szybkie osiągnięcie stężenia terapeutycznego we krwi. Metabolizm leku odbywa się głównie w wątrobie, gdzie kluczową rolę odgrywa izoenzym CYP3A4 z rodziny cytochromu P450, odpowiedzialny za przekształcenie trazodonu do aktywnego metabolitu m-chlorofenylopiperazyny. Główne szlaki metaboliczne obejmują N-utlenianie oraz hydroksylację. Wydalanie leku następuje przede wszystkim przez nerki, zarówno w postaci metabolitów niezwiązanych, jak i sprzężonych, a proces eliminacji ma charakter dwuetapowy z okresem półtrwania w fazie końcowej wynoszącym od 5 do 13 godzin, co ma istotne znaczenie dla schematów dawkowania.
CYP3A4, cytochrom P450, dostępność biologiczna, farmakokinetyka, faza eliminacji, hydroksylacja, karmienie piersią, klirens leku, m-chlorofenylopiperazyna, metabolit, metabolizm leku, mikrosomy wątroby, N-utlenianie, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, przenikanie do mleka kobiecego, stężenie terapeutyczne, trazodon, wydalanie z moczem, wydalanie z organizmu
Leksykon substancji czynnych
Klomipramina – Właściwości farmakokinetyczne

Klomipramina, dostępna w postaci tabletek powlekanych (10 mg, 25 mg) oraz tabletek o przedłużonym uwalnianiu Anafranil SR 75 (75 mg), charakteryzuje się całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego, jednak z biodostępnością około 50% z powodu efektu pierwszego przejścia w wątrobie, gdzie powstaje aktywny metabolit N-demetyloklomipramina. Spożycie pokarmu nie wpływa istotnie na biodostępność, a obie formy leku są równoważne biologicznie pod względem ilości wchłanianej substancji czynnej. Po podaniu dawki 75 mg/dobę, stężenia klomipraminy w osoczu w stanie stacjonarnym wahają się od 20 do 175 ng/ml, natomiast stężenia metabolitu są o 40-85% wyższe. Klomipramina wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (97,6%) oraz objętość dystrybucji 12-17 l/kg, z niskim przenikaniem do płynu mózgowo-rdzeniowego (~2% stężenia osoczowego) i przenikaniem do mleka matki na poziomie zbliżonym do osoczowego.
8-hydroksy-N-demetyloklomipramina, 8-hydroksyklomipramina, biodostępność układowa, CYP1A2, CYP2C19, CYP2D6, CYP3A4, cytochrom P450, demetylacja, demetyloklomipramina, didemetyloklomipramina, efekt pierwszego przejścia, glukuronid, hydroksylacja, hydroksymetabolit, klirens metaboliczny, klomipramina, N-demetyloklomipramina, objętość dystrybucji, okres półtrwania, płyn mózgowo-rdzeniowy, przedłużone uwalnianie, stan stacjonarny, stężenie osoczowe, wiązanie z białkami osocza, zmienność międzyosobnicza
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Noctis 12,5 mg

Doksylamina w postaci wodorobursztynianu, stosowana w dawce 12,5 mg w preparacie Noctis, charakteryzuje się powolnym wchłanianiem z osiągnięciem maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) po 2-3 godzinach, co jest istotne dla jej zastosowania jako leku nasennego. Lek wykazuje niski stopień wiązania z białkami osocza (~24%), co umożliwia znaczną dystrybucję do tkanek (objętość dystrybucji 2,5 L/kg). Okres półtrwania wynosi 10-13 godzin u młodych dorosłych, a u osób starszych wydłuża się do 12-16 godzin, co może wpływać na kumulację leku w tej grupie. Metabolizm doksylaminy jest złożony i obejmuje N-demetylację, N-utlenianie, hydroksylację, N-acetylowanie, N-dealkilację oraz rozpad wiązania eterowego, jednak enzymy odpowiedzialne za te procesy nie zostały jeszcze w pełni zidentyfikowane.
albumina, biotransformacja, Cmax, dinordoksylamina, doksylamina wodorobursztynian, eliminacja leku, frakcja wolna leku, hydroksylacja, lek nasenny, metabolizm wątrobowy, N-acetylowanie, N-dealkilacja, N-demetylacja, N-utlenianie, niewydolność nerek, nordoksylamina, objętość dystrybucji, okres półtrwania, rozpad wiązania eterowego, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon substancji czynnych
Reboksetyna – Właściwości farmakokinetyczne

Reboksetyna, substancja czynna Edronaxu, charakteryzuje się dobrą biodostępnością doustną (≥60%) oraz szybkim osiąganiem maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax ≈ 130 ng/ml po 2 godzinach po podaniu dawki 4 mg). Lek wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (92-97%), głównie z α1 kwaśną glikoproteiną, bez nasycenia miejsc wiązania w zakresie terapeutycznym. Reboksetyna jest szeroko dystrybuowana, a jej eliminacja odbywa się głównie przez metabolizm wątrobowy, z wydalaniem 78% dawki w postaci radioaktywnej w moczu, przy czym tylko 10% dawki jest wydalane jako postać niezmieniona. Metabolizm obejmuje 2-O-dealkilację, hydroksylację pierścienia etoksyfenolowego oraz oksydację pierścienia morfolinowego, a metabolity ulegają sprzęganiu z kwasem glukuronowym lub sulfonowym. Lek występuje jako mieszanina racemiczna, z różnicami w stężeniach i wydalaniu enancjomerów, jednak o podobnych okresach półtrwania (~13 godzin). Stan stacjonarny osiągany jest po około 5 dniach stosowania.
biodostępność, biotransformacja wątrobowa, CYP2D6, CYP3A4, cytochrom P450, dealkilacja, dystrybucja leku, enancjomer, farmakokinetyka liniowa, hydroksylacja, inhibitor CYP3A4, mieszanina racemiczna, niewydolność nerek, okres półtrwania, oksydacja, pacjent w podeszłym wieku, stan stacjonarny, stężenie leku w osoczu, wiązanie z białkami osocza, α1-kwaśna glikoproteina
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Cardura XL 4 mg

Cardura XL zawiera doksazosynę w formie mezylanu, dostępny w dawkach 4 mg i 8 mg jako tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu. Po podaniu doustnym lek charakteryzuje się dobrym wchłanianiem z przewodu pokarmowego, osiągając maksymalne stężenie (Cmax) po 8-9 godzinach, które stanowi około 1/3 wartości Cmax standardowych tabletek doksazosyny. Po 24 godzinach stężenia osoczowe obu form są porównywalne, a wskaźnik peak/trough dla Cardura XL jest o ponad 50% niższy, co wskazuje na stabilniejszy profil farmakokinetyczny. W stanie stacjonarnym względna biodostępność wynosi 54% dla dawki 4 mg i 59% dla dawki 8 mg. Doksazosyna wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (~98%) oraz długi okres półtrwania wynoszący 22 godziny, co umożliwia dawkowanie raz na dobę. U pacjentów w podeszłym wieku nie stwierdzono konieczności modyfikacji dawki ze względu na brak istotnych różnic farmakokinetycznych.
AUC, Cmax, compliance pacjenta, CYP 2C9, CYP 2D6, CYP 3A4, cytochrom P450, doksazosyna, eliminacja dwufazowa, hydroksylacja, klirens po podaniu doustnym, metabolizm wątrobowy, mezylan, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, O-demetylacja, okres półtrwania, parametr farmakokinetyczny, pole pod krzywą stężenia leku, stężenie maksymalne we krwi, stężenie osoczowe, tabletka o zmodyfikowanym uwalnianiu, wiązanie z białkami osocza, wskaźnik peak/trough, względna biodostępność
Leksykon substancji czynnych
Doksylamina – Właściwości farmakokinetyczne

Doksylamina, lek przeciwhistaminowy pierwszej generacji, wykazuje wysoką biodostępność po podaniu doustnym, z maksymalnym stężeniem w osoczu (Cmax) osiąganym po 2-3 godzinach (około 120 ng/ml), a w preparatach o zmodyfikowanym uwalnianiu po około 4,5 godziny. Efekt nasenny pojawia się już po 30 minutach i utrzymuje się przez 6-8 godzin, osiągając szczyt działania w 1-3 godziny, co wskazuje na złożoną farmakodynamikę. Pokarm opóźnia wchłanianie i zmniejsza Cmax, jednak całkowita ekspozycja (AUC) pozostaje niezmieniona. Doksylamina charakteryzuje się niskim wiązaniem z białkami osocza (~24%), dużą objętością dystrybucji (2,5 L/kg) oraz zdolnością do przenikania bariery krew-mózg, co tłumaczy jej działanie ośrodkowe. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, z udziałem enzymów CYP2D6, CYP1A2 i CYP2C9, a główne metabolity to N-desmetylo- i N,N-didesmetylo-doksyloamina. Okres półtrwania eliminacji wynosi około 10-13 godzin u dorosłych, wydłużając się do 12-16 godzin u osób starszych.
albumina, bariera krew-mózg, cytochrom P450, doksylamina, dystrybucja do tkanek, działanie ośrodkowe, działanie przeciwhistaminowe, efekt kliniczny, efekt nasenny, faza eliminacji, hydroksylacja, indukcja enzymów, jelito czcze, kumulacja substancji, lek przeciwhistaminowy pierwszej generacji, metabolizm doksylaminy, N-acetylacja, N-dealkilacja, N-demetylacja, N-desmetylo-doksyloamina, N-utlenianie, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, nudności i wymioty, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, pirydoksyna, pole pod krzywą stężenia, przewód pokarmowy, receptor H1, stężenie w osoczu, wiązanie z białkami osocza, wysokotłuszczowy posiłek, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zależność farmakokinetyczno-farmakodynamiczna
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Teikoplanina BRADEX 200 mg* *odpowiada 200 000 IU

Teikoplanina, glikopeptydowy antybiotyk podawany pozajelitowo (dożylnie lub domięśniowo), charakteryzuje się wysoką biodostępnością (~90% po podaniu domięśniowym) oraz liniową farmakokinetyką w zakresie dawek 2-25 mg/kg m.c. Po dożylnym podaniu dawek nasycających 6 mg/kg co 12 h osiąga się Cmax 60-70 mg/L i Ctrough >10 mg/L, a przy dawce 12 mg/kg Cmax wynosi około 100 mg/L, a Ctrough około 20 mg/L. Dawki podtrzymujące 6 mg/kg i 12 mg/kg podawane raz na dobę dają odpowiednio Cmax ~70 mg/L i Ctrough 15 mg/L oraz Ctrough 18-30 mg/L. Teikoplanina wykazuje silne wiązanie z albuminą (87,6-90,8%) i objętość dystrybucji 0,7-1,4 L/kg. Penetracja do tkanek jest zróżnicowana: wysoka w płucach, mięśniu sercowym i tkance kostnej (T/S >1), średnia w płynach stawowych i otrzewnowych (T/S 0,5-1), a niska w płynie mózgowo-rdzeniowym, co ogranicza jej zastosowanie w zakażeniach OUN. Metabolizm jest minimalny, z 2-3% dawki przekształcanej do hydroksylowanych metabolitów.
ADME, albumina, antybiotyk glikopeptydowy, biodostępność, Cmax, Ctrough, dawka nasycająca, dawka podtrzymująca, dializa otrzewnowa, farmakokinetyka, farmakokinetyka liniowa, hydroksylacja, klirens całkowity, klirens kreatyniny, klirens nerkowy, metabolizm leku, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, okres półtrwania, płyn mózgowo-rdzeniowy, podanie domięśniowe, podanie dożylne, podanie pozajelitowe, stężenie osoczowe, stężenie w surowicy, T1/2, teikoplanina, wiązanie z białkami, zaburzenie czynności nerek, zakażenie OUN
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Palifren Long 150 mg

Paliperydon w postaci palmitynianu paliperydonu, stosowany w preparacie Palifren Long, jest prolekiem o przedłużonym uwalnianiu, zapewniającym terapeutyczne stężenia leku przez co najmniej 4 miesiące po pojedynczym wstrzyknięciu domięśniowym. Całkowita dostępność biologiczna wynosi 100%, a maksymalne stężenie (Cmax) osiągane jest średnio po 13 dniach. Farmakokinetyka jest zależna od miejsca podania – wstrzyknięcie do mięśnia naramiennego powoduje około 28% wyższe Cmax niż do mięśnia pośladkowego. Początkowy schemat dawkowania (150 mg w 1. dniu i 100 mg w 8. dniu) umożliwia szybkie osiągnięcie stężeń terapeutycznych bez konieczności stosowania doustnego. Paliperydon wiąże się z białkami osocza w 74%, a jego pozorny okres półtrwania wynosi 25-49 dni, co potwierdza długotrwałe działanie leku.
BMI, dealkilacja, dostępność biologiczna, ekspozycja leku, hydroksylacja, hydroliza paliperydonu, izoenzym CYP1A2, izoenzymy CYP, klirens kreatyniny, metabolizm paliperydonu, mięsień naramienny, mięsień pośladkowy, odwodornienie, okres półtrwania, P-glikoproteina, palmitynian paliperydonu, prolek, przedłużone uwalnianie, schemat dawkowania, skala Child-Pugh, stan stacjonarny, stężenie paliperydonu, tabletki o przedłużonym uwalnianiu, wiązanie z białkami, wstrzyknięcie domięśniowe, wydalanie nerkowe, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rasagiline Accord 1 mg

Rasagilina Accord, zawierająca 1 mg rasagiliny w postaci winianu, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z Tmax około 0,5 godziny i bezwzględną dostępnością biologiczną około 36%. Podanie z posiłkiem o wysokiej zawartości tłuszczu powoduje istotne zmniejszenie Cmax o około 60% oraz AUC o około 20%, jednakże zmiana AUC nie jest na tyle znacząca, by wymagać modyfikacji dawkowania. Lek wykazuje dużą objętość dystrybucji (243 l) oraz umiarkowane wiązanie z białkami osocza (60-70%). Rasagilina ulega niemal całkowitej biotransformacji w wątrobie, głównie przez izoenzym CYP1A2, z eliminacją metabolitów głównie z moczem (62,6%) i w mniejszym stopniu z kałem (21,8%). Okres półtrwania w fazie końcowej wynosi od 0,6 do 2 godzin, a farmakokinetyka jest liniowa w zakresie dawek 0,5-2 mg.
1-aminoindan, biotransformacja wątrobowa, choroba Parkinsona, CYP1A2, cytochrom P450, dostępność biologiczna, farmakokinetyka, farmakokinetyka liniowa, glukuronid, hydroksylacja, izotop 14C, klirens kreatyniny, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, rasagilina, stężenie w osoczu krwi, wiązanie z białkami, winian, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Abiraterone Glenmark 500 mg

Abirateron octan, po podaniu doustnym na czczo, osiąga maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) w około 2 godziny, a jego biodostępność jest silnie zależna od obecności pokarmu, co może zwiększyć AUC do 10-krotnie i Cmax do 17-krotnie. Lek charakteryzuje się wysokim wiązaniem z białkami osocza (99,8%) oraz dużą objętością dystrybucji (~5630 l), co wskazuje na efektywną penetrację do tkanek. Metabolizm abirateronu zachodzi głównie w wątrobie, obejmując sulfuryzację, hydroksylację i utlenianie, z dominującymi metabolitami stanowiącymi 86% całkowitej promieniotwórczości w krwiobiegu (abirateronu siarczan i N-tlenek abirateronu siarczan). Okres półtrwania leku wynosi około 15 godzin, a eliminacja odbywa się głównie drogą kałową (88%), z niewielkim udziałem wydalania z moczem (5%).
abirateron octan, AUC, białka osocza, biodostępność leku, biosynteza androgenów, hemodializa, hepatotoksyczność, hydroksylacja, hydroliza, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, okres półtrwania, rak gruczołu krokowego z przerzutami, schyłkowa niewydolność nerek, skala Child-Pugh, stężenie w osoczu, sulfuryzacja, zaburzenia czynności wątroby
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Voltaren Acti 12,5 mg

Diklofenak potasowy w dawce 12,5 mg (Voltaren Acti) charakteryzuje się szybkim i całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego, osiągając maksymalne stężenie (Cmax) 638 ng/ml w ciągu 30 minut po podaniu na czczo. Obecność pokarmu opóźnia Tmax i obniża Cmax. Substancja wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (99,7%, głównie albuminy) oraz niewielką objętość dystrybucji (0,12-0,17 l/kg). Diklofenak przenika do płynu maziowego, gdzie stężenie utrzymuje się wyżej niż w osoczu przez 12 godzin, z okresem półtrwania eliminacji 3-6 godzin. Metabolizm obejmuje intensywny efekt pierwszego przejścia w wątrobie, glukuronidację oraz hydroksylację i metoksylację, prowadząc do powstania kilku metabolitów, z których dwa wykazują słabszą aktywność farmakologiczną. Klirens całkowity wynosi 263 ± 56 ml/min, a okres półtrwania w osoczu to 1-2 godziny.
albuminy, biodostępność, biotransformacja, diklofenak potasowy, efekt pierwszego przejścia, glukuronidacja, glukuronidy, hydroksylacja, klirens, klirens kreatyniny, kumulacja leku, liniowość farmakokinetyki, marskość wątroby, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, płyn maziowy, pochodne fenolowe, pole pod krzywą stężenia, przewlekłe zapalenie wątroby, stężenie maksymalne, Voltaren Acti, wiązanie z białkami osocza, wydalanie z moczem, wydalanie z żółcią
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Dicloberl 50 50 mg

Diklofenak sodowy, substancja czynna leku Dicloberl 50, wykazuje całkowite wchłanianie po podaniu doustnym w dalszych odcinkach przewodu pokarmowego, z Tmax wynoszącym średnio 2-3 godziny (zakres 1-16 godzin), zależnie od szybkości opróżniania żołądka. Po podaniu domięśniowym Tmax wynosi 10-20 minut, a po podaniu doodbytniczym około 30 minut, co wskazuje na szybsze osiągnięcie maksymalnego stężenia przy tych drogach podania. Efekt pierwszego przejścia jest istotny – tylko 35-70% wchłoniętej substancji dociera do krążenia ogólnego w formie niezmienionej. Diklofenak wiąże się z białkami osocza w około 99%, co wpływa na jego dystrybucję i biodostępność w tkankach.
białko osocza, biodostępność, biotransformacja, Dicloberl, diklofenak sodowy, droga podania leku, działanie terapeutyczne, efekt pierwszego przejścia, eliminacja leku, hydroksylacja, metabolit, objętość dystrybucji, okres półtrwania, opróżnianie żołądka, podanie domięśniowe, podanie doodbytnicze, postać doustna, przewód pokarmowy, sprzęganie metaboliczne, stężenie terapeutyczne
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Axia Plus 3 mg + 0,02 mg

Axia Plus zawiera 3 mg drospirenonu oraz 0,02 mg etynyloestradiolu w różowych tabletkach aktywnych. Drospirenon charakteryzuje się szybkim i niemal całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego, osiągając maksymalne stężenie 38 ng/ml po 1-2 godzinach, z biodostępnością 76-85%. Jego okres półtrwania wynosi około 31 godzin, a stężenie w stanie stacjonarnym osiąga około 70 ng/ml po 8 dniach stosowania, wykazując kumulację z współczynnikiem około 3. Drospirenon wiąże się głównie z albuminami, nie wykazując powinowactwa do SHBG ani CBG. Metabolizm zachodzi głównie przez otwarcie pierścienia laktonowego oraz redukcję i sprzęganie z siarczanami, a także oksydacyjnie przez CYP3A4. Wydalanie metabolitów odbywa się z kałem i moczem w stosunku 1,2-1,4, z okresem półtrwania metabolitów około 40 godzin. U pacjentek z łagodnymi i umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek oraz wątroby stężenia drospirenonu są odpowiednio wyższe, jednak bez klinicznie istotnego wpływu na stężenie potasu w surowicy, co świadczy o dobrej tolerancji preparatu w tych grupach.
biodostępność, CBG, cytochrom P450, efekt pierwszego przejścia, faza dyspozycji, glukuronian, hiperkaliemia, hydroksylacja, klirens metaboliczny, koniugacja, łagodne zaburzenie czynności nerek, metabolit hydroksylowany, metabolizm oksydacyjny, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametr farmakokinetyczny, preparat antykoncepcyjny, SHBG, skala Child-Pugh, stan stacjonarny, stężenie maksymalne, szlak metaboliczny, Tmax, umiarkowane zaburzenie czynności nerek, współczynnik kumulacji, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Piroxicam Jelfa 20 mg

Piroksykam, substancja czynna leku Piroxicam Jelfa, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z przewodu pokarmowego, osiągając maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) w ciągu 3-5 godzin po podaniu doustnym. Lek wykazuje bardzo wysoki stopień wiązania z białkami osocza (~99%) oraz niewielką objętość dystrybucji (0,12-0,14 l/kg), co ogranicza jego dystrybucję poza kompartment naczyniowy. Kluczowym parametrem jest długi okres półtrwania wynoszący 37,5 ± 2,84 godziny, umożliwiający dawkowanie raz na dobę, jednak osiągnięcie stanu stacjonarnego wymaga 7-12 dni regularnego stosowania. Piroksykam podlega dwufazowemu metabolizmowi wątrobowemu (hydroksylacja przez CYP450 oraz sprzęganie z kwasem glukuronowym), a jego eliminacja odbywa się głównie przez nerki (około 2/3 dawki w postaci metabolitów) oraz w mniejszym stopniu z kałem (około 1/3 dawki). Klirens nerkowy wynosi około 0,28 ml/h/kg, co stanowi 10,4% całkowitego klirensu osoczowego, wskazując na dominujący udział metabolizmu wątrobowego w eliminacji leku.
białka osocza, biotransformacja, cytochrom P450, hydroksylacja, interakcje lekowe, klirens nerkowy, krążenie wątrobowo-jelitowe, kwas glukuronowy, metabolizm, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, okres półtrwania, piroksykam, stężenie substancji czynnej, stężenie terapeutyczne, substancja czynna, wchłanianie z przewodu pokarmowego, właściwości farmakokinetyczne, wydalanie nerkowe, zaburzenia czynności wątroby
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Detriol 0,5 mcg

Kalcytriol, aktywna forma witaminy D stosowana w preparatach Detriol (0,25 i 0,5 μg), charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenie w surowicy w czasie 2-6 godzin przy dawkach 0,25-1,0 μg. Po absorpcji kalcytriol wiąże się z białkami osocza, co umożliwia jego transport do tkanek docelowych. Metabolizm zachodzi głównie w nerkach i wątrobie, gdzie enzym CYP24A1 katalizuje hydroksylację i utlenianie, prowadząc do powstania różnych metabolitów o zróżnicowanej aktywności biologicznej. Okres półtrwania eliminacji wynosi 3-6 godzin, jednak działanie farmakologiczne utrzymuje się przez 3-5 dni, co wynika z wpływu kalcytriolu na ekspresję genów. Eliminacja odbywa się głównie przez wydzielanie żółciowe z udziałem cyklu jelitowo-wątrobowego, co może przedłużać obecność leku w organizmie.
białka osocza, biodostępność leku, cykl jelitowo-wątrobowy, cytochrom P450, dawkowanie leku, Detriol, dystrybucja leku, hemodializa, hydroksylacja, kalcytriol, okres półtrwania, pęcherzyk żółciowy, procesy farmakokinetyczne, przewód pokarmowy, stan kliniczny, stężenie w surowicy krwi, wapń w surowicy, wątroba, witamina D, zespół nerczycowy
Leksykon substancji czynnych
Butamirat – Właściwości farmakokinetyczne

Butamirat, podawany doustnie w formie cytrynianu, charakteryzuje się szybkim i efektywnym wchłanianiem z przewodu pokarmowego, z wykrywalnym stężeniem we krwi już po 5-10 minutach oraz osiągnięciem maksymalnego stężenia (Cmax) około 16,1 ng/ml po 1 godzinie dla dawki 90 mg. Substancja ulega całkowitej hydrolizie do dwóch głównych metabolitów: kwasu fenylo-2-masłowego (Cmax 3052 ng/ml, Tmax około 1,5 godziny) oraz dietyloaminoetoksyetanolu (Cmax 160 ng/ml, Tmax około 0,67 godziny). Butamirat wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (~95%), podobnie jak kwas fenylo-2-masłowy (89,3-91,6%), podczas gdy dietyloaminoetoksyetanol wiąże się w mniejszym stopniu (28,8-45,7%). Objętość dystrybucji butamiratu wynosi 81-112 litrów, co wskazuje na dobrą penetrację do tkanek. Okres półtrwania butamiratu jest krótki (1,48-1,93 godziny), natomiast metabolitów odpowiednio dłuższy: kwasu fenylo-2-masłowego 23,26-24,42 godziny oraz dietyloaminoetoksyetanolu 2,72-2,90 godziny.
bariera łożyskowa, biologiczny okres półtrwania, butamirat, cytrynian butamiratu, czas do osiągnięcia maksymalnego stężenia, dawkowanie butamiratu, dietyloaminoetoksyetanol, działanie przeciwkaszlowe, farmakokinetyka, hydroksylacja, hydroliza, kwas fenylo-2-masłowy, kwas glukuronowy, maksymalne stężenie w osoczu, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametr farmakokinetyczny, proces farmakokinetyczny, przewód pokarmowy, stężenie w osoczu, wiązanie z białkami osocza, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Metafen Ibuprofen Caps 200 mg

Ibuprofen zawarty w produkcie Metafen IBUPROFEN CAPS (200 mg) charakteryzuje się dwuetapowym wchłanianiem – częściowo w żołądku, a następnie całkowicie w jelicie cienkim, co zapewnia efektywną biodostępność. Lek wykazuje bardzo wysokie (>99%) wiązanie z białkami osocza, co wpływa na jego dystrybucję. Metabolizm ibuprofenu zachodzi głównie w wątrobie poprzez hydroksylację, karboksylację i koniugację, prowadząc do powstania nieaktywnych metabolitów eliminowanych głównie przez nerki (około 90%) oraz w mniejszym stopniu z żółcią. Okres półtrwania u osób zdrowych wynosi od 1,8 do 3,5 godziny. U dzieci procesy farmakokinetyczne są podobne do dorosłych, co umożliwia ekstrapolację danych.
AUC, biodostępność, biotransformacja wątrobowa, dystrybucja, eliminacja, enancjomer ibuprofenu, frakcja wolna leku, hemodializa, hydroksylacja, inwersja ibuprofenu, karboksylacja, koniugacja, marskość wątroby, metabolit nieaktywny, metabolizm, metabolizm wątrobowy, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, okres półtrwania, parametr farmakokinetyczny, powinowactwo do białek osocza, skala Child-Pugh, wchłanianie, wchłanianie w jelicie cienkim, wiązanie z białkami osocza
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Cholinex Direct 8,75 mg

Flurbiprofen w dawce 8,75 mg podany w postaci pastylek twardych (Cholinex Direct) charakteryzuje się szybkim wchłanianiem, z wykrywalnością we krwi już po 5 minutach i osiągnięciem maksymalnego stężenia (Cmax) 1,4 μg/mL po 40-45 minutach. Cmax jest około 4,4-krotnie niższe niż po podaniu tabletki 50 mg, co wynika z mniejszej dawki, jednak szybkość wchłaniania jest porównywalna. Pastylki rozpuszczają się w jamie ustnej w ciągu 5-12 minut, a absorpcja zachodzi częściowo przez dyfuzję bierną w przedsionku jamy ustnej, co przyspiesza dostępność leku w krążeniu systemowym. Flurbiprofen wykazuje wysoki stopień wiązania z białkami osocza, a jego okres półtrwania wynosi od 3 do 6 godzin. Około 20-25% dawki jest wydalane w postaci niezmienionej przez nerki, a reszta ulega metabolizmowi głównie przez hydroksylację. Przenikanie do mleka ludzkiego jest minimalne (<0,05 μg/mL), co jest istotne przy stosowaniu u kobiet karmiących piersią.
biodostępność leku, dawkowanie leku, dyfuzja bierna, faza eliminacji, hydroksylacja, krążenie systemowe, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, pastylki twarde, postać farmaceutyczna, przemiany metaboliczne, stężenie maksymalne, stężenie w osoczu, substancja czynna, wchłanianie flurbiprofenu, wiązanie z białkami osocza, wydalanie leku
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Losartan Hydrochlorothiazyd Krka 100 mg + 25 mg

Losartan Hydrochlorotiazyd Krka, dostępny w dawkach 50 mg + 12,5 mg oraz 100 mg + 25 mg, charakteryzuje się specyficzną farmakokinetyką. Losartan wykazuje około 33% biodostępności po podaniu doustnym, z maksymalnym stężeniem w osoczu osiąganym po 1 godzinie, a jego aktywny metabolit po 3-4 godzinach. Oba związki wiążą się z białkami osocza w ≥99%, a objętość dystrybucji losartanu wynosi 34 litry. Metabolizm losartanu prowadzi do powstania aktywnego metabolitu (14% dawki), który ma okres półtrwania 6-9 godzin, podczas gdy losartan sam ma okres półtrwania około 2 godzin. Hydrochlorotiazyd nie ulega metabolizmowi i jest wydalany w postaci niezmienionej, z okresem półtrwania 5,6-14,8 godzin oraz wydalaniem ≥61% dawki z moczem w ciągu 24 godzin. Klirens osoczowy losartanu wynosi około 600 ml/min, a jego aktywnego metabolitu 50 ml/min, natomiast klirens nerkowy odpowiednio 74 ml/min i 26 ml/min. Farmakokinetyka losartanu i metabolitu jest liniowa do dawki 200 mg, a hemodializa nie usuwa ani losartanu, ani jego metabolitu, co ma znaczenie kliniczne w przypadku przedawkowania u pacjentów dializowanych.
AUC, bariera krew-mózg, bariera łożyskowa, biodostępność leku, dystrybucja leku, efekt pierwszego przejścia, hemodializa, hydroksylacja, klirens nerkowy, klirens osoczowy, losartan hydrochlorotiazyd, marskość wątroby poalkoholowa, metabolit aktywny, metabolit E-3174, metabolizm leku, nadciśnienie tętnicze, okres półtrwania leku, tetrazologlukuronid, wchłanianie leku, właściwości farmakokinetyczne, wydalanie leku
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Kidofen max 250 mg/5 ml

Ibuprofen, substancja czynna zawiesiny doustnej Kidofen max (250 mg/5 ml), wykazuje podobny profil farmakokinetyczny u dorosłych i dzieci, co uzasadnia jego stosowanie w populacji pediatrycznej. Po podaniu doustnym ibuprofen jest wchłaniany dwufazowo – częściowo w żołądku, a następnie całkowicie w jelicie cienkim. Wątroba intensywnie metabolizuje lek poprzez hydroksylację, karboksylację i sprzęganie, prowadząc do nieaktywnych metabolitów eliminowanych głównie przez nerki (około 90%) oraz częściowo przez żółć. Okres półtrwania wynosi od 1,8 do 3,5 godziny, a wiązanie z białkami osocza sięga około 99%.
absorpcja leku, AUC, biotransformacja, enancjomer, frakcja wolna leku, hemodializa, hydroksylacja, ibuprofen, inwersja enancjomeru, jelito cienkie, karboksylacja, końcowe stadium niewydolności nerek, marskość wątroby, metabolit, nerka, niewydolność nerek, okres półtrwania leku, pacjent dializowany, populacja pediatryczna, skala Child-Pugh, sprzęganie metabolitów, wchłanianie leku, wiązanie z białkami, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności wątroby, żółć
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Doxonex 4 mg

Doksazosyna, substancja czynna leku Doxonex, wykazuje dobrą biodostępność po podaniu doustnym, wynoszącą około 66% dawki, oraz bardzo wysoki stopień wiązania z białkami osocza (około 98%). Lek podlega intensywnemu metabolizmowi wątrobowemu, głównie poprzez O-demetylację i hydroksylację, a jego główny aktywny metabolit, 6´-hydroksy pochodna, występuje w osoczu w stężeniu około 40-krotnie niższym niż związek macierzysty, co wskazuje, że efekt terapeutyczny jest przede wszystkim wynikiem działania doksazosyny. Eliminacja leku odbywa się głównie drogą jelitową, z wydalaniem mniej niż 5% dawki w postaci niezmienionej. Okres półtrwania wynosi około 22 godziny, co umożliwia wygodne dawkowanie raz na dobę i sprzyja dobrej adherencji pacjentów.
6′-hydroksy-doksazosyna, AUC, biodostępność doksazosyny, compliance, cymetydyna, doksazosyna mezylanu, działanie przeciwnadciśnieniowe, eliminacja leku, farmakokinetyka doksazosyny, hydroksylacja, klirens, metabolizm wątrobowy, niewydolność wątroby, O-demetylacja, stężenie terapeutyczne, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Kyleena 19,5 mg/system

System terapeutyczny domaciczny Kyleena zawiera 19,5 mg lewonorgestrelu, który jest uwalniany miejscowo do jamy macicy, zapewniając wysokie stężenie leku w endometrium przy minimalnym wpływie ogólnoustrojowym. Profil uwalniania leku jest zmienny w czasie, z początkowym wskaźnikiem uwalniania wynoszącym 17,5 µg/24h po 24 dniach, który stopniowo zmniejsza się do około 7,4 µg/24h po 5 latach stosowania. Maksymalne stężenie lewonorgestrelu w surowicy osiągane jest w ciągu pierwszych dwóch tygodni (średnio 162 pg/ml), a po 5 latach utrzymuje się na poziomie około 83 pg/ml. Lewonorgestrel wykazuje silne wiązanie z białkami osocza, głównie z SHBG, co wpływa na jego farmakokinetykę i powoduje nieliniowość zależną od stężenia SHBG, które zmniejsza się o około 30% w pierwszych 3 miesiącach stosowania i stabilizuje na tym poziomie przez cały okres terapii.
albuminy osocza, biotransformacja, CYP3A4, cytochrom P450 3A4, endometrium, farmakokinetyka, globulina wiążąca hormony płciowe, gradient stężenia, hydroksylacja, jama macicy, klirens całkowity, lewonorgestrel, miometrium, objętość dystrybucji, okres półtrwania, procesy metaboliczne, profil uwalniania, reakcje sprzęgania, redukcja grupy Δ4-3-okso, SHBG, system domaciczny, system terapeutyczny domaciczny, uwalnianie in vivo, wolny steroid
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Yaz 0,02 mg + 3 mg

Produkt leczniczy Yaz zawiera drospirenon (3,0 mg) oraz etynyloestradiol (0,02 mg), które po podaniu doustnym charakteryzują się wysoką biodostępnością odpowiednio 76-85% i około 60%. Drospirenon osiąga maksymalne stężenie w osoczu około 38 ng/ml po 1-2 godzinach, z okresem półtrwania 31 godzin, natomiast etynyloestradiol maksymalnie 33 pg/ml w tym samym czasie, z okresem półtrwania około 24 godzin. Drospirenon wiąże się głównie z albuminami (95-97%), nie wykazując powinowactwa do SHBG i CBG, a etynyloestradiol wiąże się z albuminami w około 98,5% i indukuje wzrost stężenia SHBG i CBG. Drospirenon ulega metabolizmowi głównie przez CYP3A4, a etynyloestradiol jest metabolizowany przez hydroksylację pierścienia aromatycznego, z eliminacją metabolitów odpowiednio przez kał i mocz (1,2:1,4) oraz mocz i żółć (4:6). W stanie stacjonarnym drospirenon kumuluje się z współczynnikiem około 3, a etynyloestradiol z współczynnikiem 2,0-2,3. Spożycie pokarmu nie wpływa na biodostępność drospirenonu, natomiast u około 25% pacjentek może obniżać biodostępność etynyloestradiolu.
biodostępność, CBG, CYP3A4, cytochrom P450, dostępność biologiczna, drospirenon, efekt pierwszego przejścia, etynyloestradiol, hiperkaliemia, hydroksylacja, inhibitor enzymu, klirens, klirens kreatyniny, metabolit drospirenonu, objętość dystrybucji, okres półtrwania, SHBG, skala Childa-Pugha, stan stacjonarny, współczynnik akumulacji, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby
Leksykon substancji czynnych
Dapoksetyna – Właściwości farmakokinetyczne

Dapoksetyna, substancja czynna preparatu Priligy, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) w ciągu 1-2 godzin, z biodostępnością wynoszącą średnio 42% (zakres 15-76%). Ekspozycja na lek (AUC i Cmax) rośnie proporcjonalnie do dawki (30 mg vs 60 mg), a wielokrotne podawanie powoduje kumulację, zwiększając AUC dapoksetyny i jej aktywnego metabolitu demetylodapoksetyny (DED) o około 50%. Wysokotłuszczowy posiłek nie wpływa klinicznie istotnie na farmakokinetykę, zmniejszając Cmax o 10% i zwiększając AUC o 12%. Dapoksetyna wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (>99%), a jej objętość dystrybucji wynosi 162 L. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie i nerkach, z udziałem enzymów CYP2D6, CYP3A4 i FMO1, obejmując szlaki N-oksydacji, N-demetylacji, hydroksylacji, glukuronizacji i siarczanowania. W osoczu dominują dapoksetyna i nieaktywny N-tlenek dapoksetyny, a aktywny metabolit DED wykazuje 50% aktywności farmakologicznej dapoksetyny, odpowiadając za 50% AUC i 23% Cmax niezwiązanej frakcji. Eliminacja jest dwufazowa, z początkowym t1/2 około 1,5 godziny i końcowym około 19 godzin, podobnie jak u metabolitu DED.
białka osocza, biodostępność, ciężkie zaburzenia czynności nerek, demetylodapoksetyna, dializoterapia, działanie niepożądane, efekt pierwszego przejścia, eliminacja leku, enzymy CYP, glukuronizacja, hydroksylacja, inhibitor CYP3A4, intensywny metabolizer, klirens kreatyniny, monooksygenaza flawinowa, N-demetylacja, N-oksydacja, N-tlenek, objętość dystrybucji, okres półtrwania, ośrodkowy układ nerwowy, parametry farmakokinetyczne, polimorfizm enzymu, proces metaboliczny, siarczanowanie, stężenie w osoczu, wolny metabolizer, wysokotłuszczowy posiłek, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby
Leksykon substancji czynnych
Olejek cytryny zwyczajnej – Właściwości farmakokinetyczne

Olejek cytryny zwyczajnej (Citrus limon L. aetheroleum) jest składnikiem destylatu zawartego w produkcie Respero Myrtol, którego farmakokinetyka obejmuje wchłanianie, dystrybucję, metabolizm i eliminację. Maksymalne stężenia biomarkerów 1,8-cyneolu, limonenu i α-pinenu w osoczu osiągane są w ciągu 1-3 godzin po podaniu. Wartości AUC dla 1,8-cyneolu są około 20-krotnie wyższe niż dla limonenu i α-pinenu, co wskazuje na znacznie większe narażenie organizmu na ten składnik. Parametry farmakokinetyczne wykazują dużą zmienność wewnątrzosobniczą i międzyosobniczą, co sugeruje konieczność indywidualizacji dawkowania. U pacjentów z mukowiscydozą stwierdzono wysokie stężenia tych związków w plwocinie, co potwierdza ich zdolność do dystrybucji do dróg oddechowych i uzasadnia zastosowanie terapeutyczne w chorobach układu oddechowego.
2-diol, 8-cyneol, alfa-pinen, AUC, biotransformacja, Cmax, d-limonen, destylat olejków eterycznych, dystrybucja substancji czynnych, glukoronidacja, hydroksylacja, kwas dihydro-perillowy, kwas perillowy, limonen, limonen-1, mukowiscydoza, odpowiedź terapeutyczna, olejek cytrynowy, olejek cytryny zwyczajnej, proces farmakokinetyczny, schorzenie układu oddechowego, właściwości farmakokinetyczne, wydalanie metabolitów, wydzielina oskrzelowa, zmienność farmakokinetyczna
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Anafranil 25 mg

Klomipramina, substancja czynna Anafranilu (dostępna w dawkach 10 mg i 25 mg), charakteryzuje się całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego, jednak biodostępność układowa wynosi około 50% z powodu efektu pierwszego przejścia w wątrobie, gdzie powstaje aktywny metabolit N-demetyloklomipramina. Spożycie pokarmu nie wpływa istotnie na biodostępność, jedynie nieznacznie opóźnia wchłanianie i czas osiągnięcia maksymalnych stężeń. Stężenia klomipraminy w osoczu w stanie stacjonarnym po dawce 75 mg/dobę wahają się od 20 do 175 ng/ml, a stężenia metabolitu są o 40-85% wyższe. Lek wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (97,6%) oraz szeroki zakres dystrybucji (12-17 l/kg), przenika do płynu mózgowo-rdzeniowego (około 2% stężeń osoczowych) i mleka matki. Metabolizm zachodzi głównie przez izoenzymy CYP3A4, CYP2C19 i CYP1A2, prowadząc do aktywnego metabolitu i hydroksymetabolitów, których aktywność biologiczna nie jest do końca poznana.
8-hydroksy-N-demetyloklomipramina, 8-hydroksyklomipramina, biodostępność układowa, CYP1A2, CYP2C19, CYP2D6, CYP3A4, cytochrom P450, demetylacja, demetyloklomipramina, didemetyloklomipramina, efekt pierwszego przejścia, faza eliminacji, glukuronid, hydroksylacja, izoenzym cytochromu P450, klirens metaboliczny, klomipramina, N-demetyloklomipramina, objętość dystrybucji, okres półtrwania, płyn mózgowo-rdzeniowy, równoważność biologiczna, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, wiązanie z białkami osocza, zmienność międzyosobnicza
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Titlodine 2 mg

Lek Titlodine, zawierający tolterodyny winian w dawkach 2 mg i 4 mg, w formie kapsułek o przedłużonym uwalnianiu charakteryzuje się wolniejszym wchłanianiem i osiąganiem maksymalnego stężenia w surowicy po około 4 godzinach (zakres 2-6 godzin). Stan stacjonarny osiągany jest po 4 dniach stosowania. Biodostępność bezwzględna tolterodyny jest zależna od fenotypu metabolicznego: u osób intensywnie metabolizujących (93% populacji) wynosi 17%, a u wolno metabolizujących (7% populacji) 65%. Tolterodyna i jej aktywny metabolit 5-hydroksymetylowy wiążą się głównie z orosomukoidem, z frakcjami wolnymi odpowiednio 3,7% i 36%. Objętość dystrybucji wynosi 113 l, a metabolizm odbywa się głównie przez CYP2D6 (hydroksylacja) u intensywnie metabolizujących oraz CYP3A4 (N-dealkilacja) u wolno metabolizujących. Klirens całkowity u intensywnie metabolizujących to około 30 l/h, natomiast u wolno metabolizujących jest znacznie zmniejszony, co skutkuje około 7-krotnie wyższymi stężeniami tolterodyny w surowicy.
biodostępność bezwzględna, CYP2D6, farmakokinetyka, fenotyp metaboliczny, hydroksylacja, intensywny metabolizm, kapsułki o przedłużonym uwalnianiu, klirens całkowity, klirens inuliny, kwaśna α1-glikoproteina, marskość wątroby, metabolizm pierwszego przejścia, metabolizm wątrobowy, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, orosomukoid, pochodna 5-hydroksymetylowa, stan stacjonarny, ugrupowanie farmakologicznie czynne, winian tolterodyny, wolny metabolizm, zaburzenia czynności nerek, znakowanie radioaktywne
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Metronidazol Polpharma 500 mg

Metronidazol charakteryzuje się wysoką biodostępnością doustną (≥80%) oraz szybkim wchłanianiem, z maksymalnym stężeniem w osoczu (Cmax) osiąganym w czasie 1-3 godzin (Tmax) w zależności od dawki: 4,6-6,5 μg/ml dla 250 mg, 11,5-13 μg/ml dla 500 mg oraz 30-45 μg/ml dla 2 g. Obecność pokarmu obniża szybkość absorpcji i Cmax, co należy uwzględnić w schematach dawkowania. Metronidazol wykazuje niskie wiązanie z białkami osocza (~20%), co sprzyja szerokiej dystrybucji tkankowej, obejmującej m.in. żółć, tkankę kostną, ślinę, płyn otrzewnowy, wydzielinę pochwową, płyn nasienny, płyn mózgowo-rdzeniowy, tkankę mózgową oraz wątrobową. Lek przenika przez barierę łożyskową i do mleka matki w stężeniach zbliżonych do osoczowych. Okres półtrwania (T0,5) u pacjentów z prawidłową funkcją nerek i wątroby wynosi 6-8 godzin, jednak u chorych z niewydolnością wątroby może ulec wydłużeniu, co wymaga modyfikacji dawkowania.
2-hydroksymetronidazol, bariera łożyskowa, biodostępność, biologiczny okres półtrwania, biotransformacja wątrobowa, czas do osiągnięcia stężenia maksymalnego, dializa otrzewnowa, dystrybucja tkankowa, działanie przeciwbakteryjne, działanie przeciwpierwotniakowe, hemodializa, hydroksylacja, klirens nerkowy, metronidazol, płyn mózgowo-rdzeniowy, ropień mózgu, sprzęganie z kwasem glukuronowym, stężenie maksymalne w osoczu, substancja czynna, wiązanie z białkami osocza, właściwości farmakokinetyczne, wydalanie nerkowe, zaburzenia czynności wątroby
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Arpixor 10 mg

Arypiprazol, substancja czynna leku Arpixor dostępnego w dawkach 5-30 mg, charakteryzuje się wysoką biodostępnością doustną na poziomie 87% oraz szybkim osiąganiem maksymalnego stężenia w osoczu (Tmax 3-5 godzin). Lek wykazuje minimalny efekt pierwszego przejścia i nie jest istotnie wpływany przez spożycie tłustych posiłków, co umożliwia podawanie niezależnie od jedzenia. Arypiprazol ma dużą objętość dystrybucji (4,9 l/kg) oraz bardzo wysokie (>99%) wiązanie z białkami osocza, głównie albuminami, co może mieć znaczenie w kontekście interakcji lekowych. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie przez enzymy CYP3A4 i CYP2D6, prowadząc do powstania aktywnego metabolitu dehydroarypiprazolu, który stanowi około 40% AUC arypiprazolu w stanie stacjonarnym. Okres półtrwania leku jest zależny od fenotypu metabolizmu CYP2D6 i wynosi około 75 godzin u szybkich metabolizerów oraz 146 godzin u wolnych metabolizerów. Całkowity klirens wynosi 0,7 ml/min/kg, a eliminacja odbywa się głównie przez metabolizm, z wydalaniem 27% radioaktywności z moczem i 60% z kałem; niezmieniony arypiprazol stanowi mniej niż 1% w moczu i około 18% w kale.
absorpcja doustna, albuminy surowicy, arypiprazol, AUC, białka osocza, biodostępność bezwzględna, biotransformacja wątrobowa, CYP2D6, CYP3A4, dehydroarypiprazol, dehydrogenacja, dystrybucja tkankowa, efekt pierwszego przejścia, hydroksylacja, klirens wątrobowy, marskość wątroby, metabolizm przedukładowy, N-dealkilacja, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, schizofrenia, skala Child-Pugh, stężenie maksymalne w osoczu, szybki metabolizer, wolny metabolizer
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Midazolam Kalceks 5 mg/ml

Midazolam, będący benzodiazepiną o złożonym profilu farmakokinetycznym, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem i dystrybucją, z wysoką dostępnością biologiczną po podaniu pozajelitowym (domięśniowo >90%, doodbytniczo około 50%). Objętość dystrybucji wynosi 0,7-1,2 l/kg, a wiązanie z białkami osocza sięga 96-98%. Lek ulega intensywnemu metabolizmowi wątrobowemu głównie przez CYP3A4/5, z powstaniem aktywnego metabolitu 1′-hydroksymidazolamu, którego stężenie w osoczu stanowi około 12% stężenia midazolamu, a okres półtrwania wynosi 1,5-2,5 godziny u zdrowych dorosłych. Klirens osoczowy wynosi 300-500 ml/min, a eliminacja odbywa się głównie przez nerki (60-80% dawki w postaci sprzężonego metabolitu). Farmakokinetyka midazolamu jest stabilna przy wielokrotnym podawaniu, bez indukcji enzymów metabolizujących lek.
1′-hydroksymidazolam, asfiksja, bariera łożyskowa, benzodiazepin, biotransformacja, cytochrom P450, dostępność biologiczna, dysfagia, farmakokinetyka midazolamu, glukuronid 1′-hydroksymidazolamu, hydroksylacja, indukcja enzymów, izoenzym CYP3A4, klirens osoczowy, kwas glukuronowy, marskość wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, płyn mózgowo-rdzeniowy, podanie domięśniowe, podanie doodbytnicze, podanie pozajelitowe, profil farmakokinetyczny, sedacja, stężenie maksymalne w osoczu, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zastoinowa niewydolność serca, zmniejszony przepływ wątrobowy
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Vocaflam 8,75 mg

Flurbiprofen, zawarty w pastylkach twardych Vocaflam 8,75 mg, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z jamy ustnej, z czasem rozpuszczenia pastylki wynoszącym 5-12 minut oraz wykrywalnością we krwi już po 5 minutach. Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) osiąga wartość 2,65 μg/mL po 40-60 minutach (Tmax), co jest szybsze niż po połknięciu równoważnej dawki. Lek ulega szybkiemu wiązaniu z białkami osocza, a jego metabolizm odbywa się głównie przez izoenzym CYP2C9 cytochromu P450, z dominującym szlakiem hydroksylacji. Okres półtrwania eliminacji (t₁/₂) wynosi 3-6 godzin, co determinuje schemat dawkowania. Około 20-25% dawki jest wydalane w postaci niezmienionej drogą nerkową, a flurbiprofen przenika do mleka kobiecego w bardzo niskich stężeniach (<0,08 μg/mL), co jest istotne dla bezpieczeństwa stosowania u kobiet karmiących.
biodostępność leku, biotransformacja, Cmax, cytochrom P450, dawka doustna, dyfuzja bierna, eliminacja z organizmu, farmakokinetyka, flurbiprofen, hydroksylacja, izoenzym CYP2C9, okres półtrwania eliminacji, parametry farmakokinetyczne, stężenie flurbiprofenu w osoczu, stężenie maksymalne w osoczu, substancja czynna, szlak metaboliczny, T1/2, Tmax, wiązanie z białkami osocza, wydzielanie do mleka
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Fromilid Uno 500 mg

Farmakokinetyka klarytromycyny (Fromilid Uno) charakteryzuje się około 50% bezwzględną dostępnością biologiczną po podaniu doustnym, z identycznym stopniem wchłaniania dla postaci o zmodyfikowanym i natychmiastowym uwalnianiu. Lek wykazuje około 70% wiązania z białkami osocza w stężeniach terapeutycznych (0,45-4,5 μg/ml), a jego stężenia w tkankach, zwłaszcza w wątrobie i płucach, są 10-20-krotnie wyższe niż w osoczu. Maksymalne stężenia (Cmax) klarytromycyny i jej aktywnego metabolitu 14-OH-klarytromycyny po dawce 500 mg wynoszą odpowiednio 1,3 μg/ml i 0,48 μg/ml, z okresem półtrwania 5,3 godziny dla leku macierzystego i 7,7 godziny dla metabolitu. Przy dawce 1 g (2 × 500 mg) Cmax wzrasta do 2,4 μg/ml i 0,67 μg/ml, a okres półtrwania wydłuża się do 5,8 i 8,9 godziny, przy Tmax około 6 godzin dla obu dawek. Wydalanie odbywa się głównie z moczem (około 40%) i kałem (około 30%).
14-OH-klarytromycyna, bariera krew-płyn mózgowo-rdzeniowy, Cmax, dostępność biologiczna, farmakokinetyka klarytromycyny, hydroksylacja, klirens kreatyniny, klirens nerkowy, modyfikowane uwalnianie, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, okres półtrwania, płyn mózgowo-rdzeniowy, pole pod krzywą stężenia, stała eliminacji, stan stacjonarny, stężenie leku w osoczu, Tmax, wiązanie z białkami osocza
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Sonoxen 12,5 mg

Doksylamina wodorobursztynian, substancja czynna leku Sonoxen, wykazuje korzystny profil farmakokinetyczny z efektywnym wchłanianiem z przewodu pokarmowego, osiągając maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) około 120 ng/ml po 2-3 godzinach (Tmax). Dostępność biologiczna leku w dawce 25 mg nie ulega istotnym zmianom pod wpływem obecności pokarmu, co potwierdzają porównywalne wartości Cmax, AUCt (~1712-1747 ng·h/ml) oraz okres półtrwania (T1/2el) około 13 godzin. Doksylamina charakteryzuje się niskim wiązaniem z białkami osocza (24%), co sprzyja wysokiej frakcji wolnej substancji czynnej i efektywnemu przenikaniu przez barierę krew-mózg, tłumacząc jej działanie sedatywne.
Metabolizm doksylaminy jest złożony i zachodzi głównie w wątrobie, obejmując szlaki N-demetylacji, N-oksydacji, hydroksylacji, N-acetylacji, N-desalkilacji oraz rozszczepienia eteru. Pomimo braku pełnej identyfikacji enzymów odpowiedzialnych za biotransformację, wiadomo, że lek ulega szybkiemu metabolizmowi. Okres półtrwania u osób starszych wydłuża się do 12-16 godzin, co należy uwzględnić w terapii ze względu na zmniejszoną funkcję wątroby i nerek. Eliminacja doksylaminy odbywa się głównie przez nerki, z wydalaniem około 60% dawki w postaci niezmienionej oraz metabolitów nordoksylaminy i dinordoksylaminy. Brak danych dotyczących farmakokinetyki u pacjentów z niewydolnością nerek lub wątroby sugeruje konieczność ostrożności, gdyż ekspozycja na lek może być w tych grupach zwiększona.
bariera krew-mózg, dinordoksylamina, doksylamina, doksylamina wodorobursztynian, dostępność biologiczna, dystrybucja, hydroksylacja, indukcja cytochromu P450, metabolizm, N-acetylacja, N-demetylacja, N-desalkylacja, N-oksydacja, nordoksylamina, okres półtrwania, pole pod krzywą, stężenie w osoczu, wchłanianie, wiązanie z białkami osocza, wydalanie, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Nimotop S 0,2 mg/ml

Nimodypina, substancja czynna leku Nimotop S (0,2 mg/ml), charakteryzuje się praktycznie całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym, z wykrywalnością w osoczu już po 10-15 minutach. Maksymalne stężenie w surowicy (Cmax) u osób starszych po wielokrotnym podaniu dawki 3 x 30 mg/dobę wynosi 7,3-43,2 ng/ml, osiągane w czasie 0,6-1,6 godziny (tmax). U osób młodych po pojedynczych dawkach 30 mg i 60 mg Cmax wynosi odpowiednio 16 ± 8 ng/ml i 31 ± 12 ng/ml, a farmakokinetyka wykazuje liniową zależność dawka-stężenie do 90 mg. Nimodypina wiąże się z białkami osocza w 97-99%, a jej stężenie w płynie mózgowo-rdzeniowym stanowi około 0,5% stężenia w osoczu, co odpowiada stężeniu wolnej frakcji leku. Substancja przenika przez barierę łożyskową oraz jest obecna w mleku matki w stężeniach zbliżonych do osocza.
AUC, bariera łożyskowa, biotransformacja, cytochrom P450 3A4, czas do osiągnięcia stężenia maksymalnego, dehydrogenacja, farmakokinetyka, glukuronidacja, hydroksylacja, hydroliza estrowa, kinetyka eliminacji, metabolizm wątrobowy, nimodypina, okres półtrwania, parametr farmakokinetyczny, płyn mózgowo-rdzeniowy, przenikanie do mleka, roztwór do infuzji, stężenie maksymalne, wiązanie z białkami osocza
Leksykon substancji czynnych
Metadon – Właściwości farmakokinetyczne

Metadon cechuje się wysoką biodostępnością przekraczającą 80% dzięki dobrej rozpuszczalności w lipidach oraz szybkiemu wchłanianiu z przewodu pokarmowego, osiągając maksymalne stężenie w osoczu po 3-4 godzinach od podania doustnego. Stan stacjonarny osiągany jest po 5-7 dniach regularnej terapii, co jest kluczowe przy ustalaniu dawkowania. Substancja wykazuje silne wiązanie z białkami osocza (około 85%), głównie albuminami (44%) i gamma-globulinami (17%), a także z białkami tkankowymi, co wpływa na dystrybucję i magazynowanie w narządach takich jak płuca, wątroba i nerki. Metadon jest obecny w pocie, ślinie, mleku kobiecym i krwi pępowinowej, co ma istotne implikacje kliniczne w terapii kobiet w ciąży i karmiących.
albuminy, alfa-globuliny, beta-globuliny, białka tkankowe, biodostępność metadonu, farmakokinetyka metadonu, gamma-globuliny, hydroksylacja, izoenzym CYP2B6, izoenzym CYP2D6, izoenzym CYP3A4, klirens metaboliczny, krew pępowinowa, metabolizm pierwszego przejścia, metabolizm wątrobowy, mleko kobiece, N-demetylacja, okres półtrwania, steady state, stężenie stanu stacjonarnego, stężenie we krwi, wiązanie z białkami osocza, zakwaszenie moczu
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Varenelle 3 mg + 0,02 mg

Varenelle, zawierający 3 mg drospirenonu i 0,02 mg etynyloestradiolu, charakteryzuje się specyficznymi właściwościami farmakokinetycznymi obu składników. Drospirenon jest szybko i niemal całkowicie wchłaniany po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenie około 38 ng/ml w ciągu 1-2 godzin, z biodostępnością 76-85%. Jego okres półtrwania wynosi 31 godzin, a wiązanie z białkami ogranicza się głównie do albumin, bez interakcji z SHBG i CBG. Metabolizm drospirenonu odbywa się głównie przez CYP3A4, a metabolity są wydalane z kałem i moczem w stosunku 1,2-1,4. W stanie stacjonarnym stężenie drospirenonu wzrasta do około 70 ng/ml po 8 dniach stosowania, z kumulacją na poziomie około 3. Drospirenon jest dobrze tolerowany u pacjentek z łagodnymi i umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek i wątroby, bez istotnego wpływu na stężenie potasu w surowicy.
albumina surowicy, badanie in vitro, biodostępność, cytochrom P450, dostępność biologiczna, efekt pierwszego przejścia, enzym CYP3A4, globulina wiążąca hormony płciowe, globulina wiążąca kortykosteroidy, hiperkaliemia, hydroksylacja, inhibitor nieodwracalny, inhibitor odwracalny, klirens doustny, klirens kreatyniny, kwas glukuronowy, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, skala Childa-Pugha, stężenie potasu, współczynnik kumulacji, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Carvedilol Orion 12,5 mg

Karwedylol, będący mieszaniną racemiczną, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym z maksymalnym stężeniem w osoczu (Cmax) około 21 mg/l osiąganym po 1,5 godziny (tmax). Całkowita biodostępność wynosi około 25%, co wskazuje na istotny efekt pierwszego przejścia (60-75%). S-enancjomer wykazuje 15% bezwzględną dostępność biologiczną, a R-enancjomer 31%, co skutkuje dwukrotnie wyższym stężeniem R-enancjomeru w osoczu. Karwedylol jest silnie lipofilny, wiąże się w 98-99% z białkami osocza, a jego objętość dystrybucji wynosi około 2 l/kg, zwiększając się u pacjentów z marskością wątroby. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie z udziałem izoenzymów CYP2D6, CYP3A4, CYP2E1, CYP2C9 i CYP1A2, prowadząc do powstania aktywnych metabolitów o działaniu beta-adrenolitycznym, z których 4′-hydroksyfenolowy jest 13-krotnie silniejszy od karwedylolu, choć jego stężenia są 10-krotnie niższe. Eliminacja odbywa się głównie z żółcią (około 60% w kale), a okres półtrwania wynosi około 6 godzin, z klirensem osoczowym 500-700 ml/min.
biodostępność, choroba wieńcowa, cukrzyca typu 2, CYP2D6, efekt pierwszego przejścia, enancjomer, farmakodynamika, farmakokinetyka, glikemia, glikoproteina p, glukuronidacja, hemoglobina glikozylowana, hydroksylacja, izoenzym cytochromu P450, klirens, klirens osoczowy, metabolit czynny, metabolit hydroksykarbazolowy, metabolizm oksydacyjny, mieszanina racemiczna, nadciśnienie tętnicze, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, okres półtrwania, polimorfizm genetyczny, przeciwutleniacz, stereoselektywność, stężenie karwedylolu, test tolerancji glukozy, właściwości lipofilne, zespół X
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Maxipulmon 3 mg/ml

Butamiratu cytrynian, zawarty w Maxipulmon w dawce 3 mg/ml, wykazuje szybkie i efektywne wchłanianie po podaniu doustnym, z wykrywalnym stężeniem w osoczu już po 5-10 minutach i osiągnięciem maksymalnego stężenia w ciągu godziny dla dawek 22,5-90 mg. Substancja ulega całkowitej hydrolizie do dwóch aktywnych metabolitów: kwasu fenylo-2-masłowego oraz dietyloaminoetoksyetanolu, które również wykazują działanie przeciwkaszlowe. Kwas fenylo-2-masłowy osiąga maksymalne stężenie w osoczu po 1,5 godziny, a dietyloaminoetoksyetanol po około 0,67 godziny, przy czym oba metabolity różnią się stopniem wiązania z białkami osocza (odpowiednio 89,3-91,6% i 28,8-45,7%). Butamiratu charakteryzuje się dużą objętością dystrybucji (81-112 l), co wpływa na jego farmakokinetykę i biodostępność.
bariera łożyskowa, biodostępność, butamiratu cytrynian, dietyloaminoetoksyetanol, działanie przeciwkaszlowe, hydroksylacja, hydroliza, klirens leku, kwas fenylo-2-masłowy, kwas glukuronowy, Maxipulmon, metabolit, metabolizm substancji, nerkowa droga eliminacji, objętość dystrybucji, okres półtrwania, stężenie w osoczu, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Voltaren Express 12,5 mg

Diklofenak potasowy w postaci kapsułek miękkich Voltaren Express (12,5 mg) charakteryzuje się szybkim i całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego, z maksymalnym stężeniem w osoczu (Cmax 1123 ng/ml) osiąganym średnio po 25 minutach (Tmax). Preparat wykazuje wyższą dynamikę wchłaniania w porównaniu do tabletek, co przekłada się na szybszy początek działania i wyższe stężenia maksymalne. Pokarm istotnie opóźnia i obniża wchłanianie diklofenaku. Lek wiąże się silnie z białkami osocza (99,7%, głównie albuminami 99,4%), ma względną objętość dystrybucji 0,12-0,17 l/kg oraz krótki okres półtrwania w osoczu wynoszący 1-2 godziny. Diklofenak przenika do płynu maziowego, gdzie stężenie po 2 godzinach od osiągnięcia Cmax w osoczu przewyższa stężenie osoczowe i utrzymuje się wyżej przez 12 godzin, co jest istotne dla działania przeciwzapalnego w obrębie stawów.
diklofenak potasowy, działanie przeciwzapalne, efekt pierwszego przejścia, faza eliminacji, glukuronidy, hydroksylacja, klirens kreatyniny, klirens ogólnoustrojowy, kumulacja substancji czynnej, metabolity fenolowe, metabolizm diklofenaku, metoksylacja, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, płyn maziowy, pochodne fenolowe, przewlekłe zapalenie wątroby, stężenie maksymalne, wiązanie z białkami osocza, wydalanie nerkowe, wyrównana marskość wątroby
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Tractiva 30 mg

Farmakokinetyka arypiprazolu, substancji czynnej leku Tractiva, charakteryzuje się wysoką biodostępnością doustną wynoszącą 87%, z maksymalnym stężeniem w osoczu osiąganym po 3-5 godzinach. Lek wykazuje dużą objętość dystrybucji (4,9 L/kg) oraz silne (>99%) wiązanie z białkami osocza, głównie albuminami. Arypiprazol jest metabolizowany w wątrobie głównie przez enzymy CYP3A4 i CYP2D6, a jego aktywny metabolit dehydroarypiprazol stanowi około 40% AUC macierzystego związku. Okres półtrwania różni się w zależności od polimorfizmu CYP2D6: około 75 godzin u szybkich metabolizatorów i 146 godzin u wolnych metabolizatorów. Całkowity klirens wynosi 0,7 mL/min/kg, a eliminacja odbywa się głównie przez metabolizm wątrobowy, z wydalaniem 27% radioaktywnego znacznika w moczu i 60% w kale.
antagonizm receptorowy, badanie genotoksyczności, badanie rakotwórczości, badanie toksyczności, biodostępność doustna, częściowy agonizm, dehydroarypiprazol, dehydrogenacja, działanie kancerogenne, działanie teratogenne, hydroksylacja, kamica żółciowa, klirens wątrobowy, lek przeciwpsychotyczny, metabolit arypiprazolu, metabolizm przedukładowy, mineralizacja kości, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, powinowactwo receptorowe, pozytonowa tomografia emisyjna, receptor dopaminowy, receptor dopaminowy D2, receptor serotoninowy 5HT1a, receptor serotoninowy 5HT2a, schizofrenia, toksyczność płodowa, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie afektywne dwubiegunowe
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Pratyria 100 mg + 150 mg

Paliperydon palmitynian, ester palmitynowy i prolek paliperydonu, jest składnikiem leku Pratyria w formie zawiesiny do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu (75 mg, 100 mg, 150 mg). Po podaniu domięśniowym uwalnianie paliperydonu rozpoczyna się już pierwszego dnia, osiągając maksymalne stężenie (Cmax) w osoczu po medianie 13 dni, a efekt utrzymuje się przez co najmniej 4 miesiące. Wstrzyknięcie do mięśnia naramiennego powoduje około 28% wyższe Cmax niż do mięśnia pośladkowego. Mediana pozornego okresu półtrwania wynosi 25-49 dni, a całkowita dostępność biologiczna to 100%. Paliperydon wiąże się z białkami osocza w 74%, a metabolizm wątrobowy jest minimalny, z głównym wydalaniem 59% dawki w postaci niezmienionej z moczem. Metabolizm obejmuje dealkilację, hydroksylację, odwodornienie i odłączenie benzizoksazolu, bez istotnego udziału CYP2D6 i CYP3A4 in vivo. Paliperydon nie istotnie hamuje enzymów CYP450 ani P-gp w warunkach klinicznych.
analiza farmakokinetyczna, badanie in vitro, białko osocza, cytochrom P450, dealkilacja, dostępność biologiczna, dysfagia, enancjomery paliperydonu, ester palmitynowy, formulacja doustna, hydroksylacja, hydroliza paliperydonu, izoenzymy CYP, klasyfikacja Child-Pugh, klirens kreatyniny, klirens leku, krążenie ustrojowe, metabolizm wątrobowy, miejsce wstrzyknięcia, mięsień naramienny, mięsień pośladkowy, mieszanina racemiczna, mikrosomy wątrobowe, odwodornienie, okres półtrwania, paliperydon palmitynian, podanie domięśniowe, prolek paliperydonu, stężenie paliperydonu, substrat P-glikoproteiny, szlak metaboliczny, wskaźnik masy ciała, wstrzyknięcie domięśniowe, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Zoxon 1 1 mg

Doksazosyna, substancja czynna leku Zoxon, wykazuje dobre wchłanianie po podaniu doustnym z osiągnięciem maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) po około 2 godzinach oraz biodostępnością około 65%. Lek charakteryzuje się wysokim wiązaniem z białkami osocza (98,3%), co ma istotne znaczenie dla jego dystrybucji i potencjalnych interakcji lekowych. Metabolizm doksazosyny jest intensywny i zachodzi głównie w wątrobie, z udziałem enzymów cytochromu P450, przede wszystkim CYP3A4, a także CYP2D6 i CYP2C9. Mniej niż 5% dawki jest wydalane w postaci niezmienionej, co potwierdza dominujący udział metabolizmu w eliminacji leku. Eliminacja z osocza przebiega dwufazowo, a okres półtrwania wynosi około 22 godziny, co umożliwia wygodne dawkowanie raz na dobę.
AUC, biodostępność, CYP 2C9, CYP 2D6, CYP 3A4, cytochrom P450 3A4, doksazosyna, hydroksylacja, inhibitory enzymatyczne, interakcje lekowe, klirens leku, metabolizm wątrobowy, mezylan doksazosyny, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, O-demetylacja, okres półtrwania, okres półtrwania biologicznego, pole pod krzywą stężenia, stężenie maksymalne, stężenie w osoczu, wchłanianie leku, wiązanie z białkami osocza, właściwości farmakokinetyczne
Leksykon substancji czynnych
Ketoprofen – Właściwości farmakokinetyczne

Ketoprofen, niesteroidowy lek przeciwzapalny z grupy pochodnych kwasu propionowego, charakteryzuje się wysoką biodostępnością po podaniu doustnym (~90%) oraz znacznym wiązaniem z białkami osocza (95-99%). Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) po podaniu doustnym 100 mg wynosi około 10,1 µg/ml, osiągane w czasie 1,22 godziny (Tmax). Postać soli lizynowej ketoprofenu wykazuje szybsze wchłanianie, z Tmax wynoszącym 15-30 minut i Cmax około 2,77 µg/ml. Po podaniu domięśniowym Tmax wynosi 20-30 minut, a Cmax dla dawki 100 mg to 1,3 µg/ml, natomiast po podaniu dożylnym stężenie ketoprofenu w osoczu po 5 minutach wynosi 26,4 ± 5,4 µg/ml. Biodostępność po podaniu doodbytniczym przekracza 70%, a Tmax wynosi 45-60 minut. Wchłanianie miejscowe jest ograniczone, z biodostępnością około 5% i stężeniem w osoczu 0,08-0,15 µg/ml po 5-8 godzinach od aplikacji. Pokarm spowalnia wchłanianie i obniża Cmax, nie wpływając na całkowitą biodostępność. Ketoprofen wykazuje objętość dystrybucji 0,1-0,2 l/kg oraz dobrą penetrację do tkanek, w tym płynu stawowego, gdzie stężenia utrzymują się dłużej niż w osoczu.
bariera łożyskowa, biodostępność, biodostępność ketoprofenu, Cmax, hipoalbuminemia, hydroksylacja, kapsułka o przedłużonym uwalnianiu, ketoprofen, klirens nerkowy, klirens osoczowy, maksymalne stężenie w osoczu, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, płyn maziowy, płyn mózgowo-rdzeniowy, pochodna kwasu propionowego, podanie domięśniowe, podanie doodbytnicze, podanie dożylne, przedłużone uwalnianie, sól lizynowa ketoprofenu, sprzęganie z kwasem glukuronowym, standardowe uwalnianie, Tmax, wiązanie z białkami osocza, zmodyfikowane uwalnianie
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Adoben 250 mg

Farmakokinetyka tapentadolu w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu cechuje się biodostępnością około 32% po podaniu na czczo, z maksymalnym stężeniem (Cmax) osiąganym między 3 a 6 godziną. W zakresie dawek terapeutycznych farmakokinetyka jest liniowa, a współczynnik akumulacji przy podawaniu 86 mg i 172 mg dwa razy na dobę wynosi 1,5. Stężenie stacjonarne osiągane jest już drugiego dnia terapii. Pokarm bogatotłuszczowy zwiększa AUC o 8% i Cmax o 18%, co nie ma znaczenia klinicznego. Tapentadol wykazuje dużą objętość dystrybucji (540 ± 98 l) i niskie wiązanie z białkami osocza (~20%). Metabolizm zachodzi głównie przez glukuronidację (ok. 97% leku ulega biotransformacji), z udziałem UGT1A6, UGT1A9 i UGT2B7, a także w mniejszym stopniu przez CYP2C9, CYP2C19 i CYP2D6. Metabolity nie wykazują aktywności przeciwbólowej. Eliminacja odbywa się głównie przez nerki (99%), z klirensem całkowitym 1530 ± 177 ml/min i okresem półtrwania 5-6 godzin.
biodostępność bezwzględna, ciężkie zaburzenie, cytochrom P450, dystrybucja leku, działanie przeciwbólowe, glukuronidacja, hydroksylacja, indukcja enzymów, interakcja farmakokinetyczna, klirens całkowity, łagodne zaburzenie czynności wątroby, liniowa farmakokinetyka, metabolizm leku, metabolizm pierwszego przejścia, N-demetylacja, O-glukuronid, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, reakcja glukuronidacji, stężenie leku w surowicy, stężenie stacjonarne, UDP-glukuronylotransferaza, układ cytochromu P450, umiarkowane zaburzenie czynności wątroby, wiązanie z białkami, współczynnik akumulacji, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Tractiva 20 mg

Arypiprazol charakteryzuje się wysoką dostępnością biologiczną (87%) po podaniu doustnym, z maksymalnym stężeniem w osoczu osiąganym w ciągu 3-5 godzin. Lek wykazuje szeroką dystrybucję (objętość dystrybucji 4,9 L/kg) oraz silne wiązanie z białkami osocza (>99%), głównie albuminami. Metabolizm arypiprazolu odbywa się głównie w wątrobie, z udziałem enzymów CYP3A4 i CYP2D6, prowadząc do powstania aktywnego metabolitu dehydroarypiprazolu, który stanowi około 40% AUC leku macierzystego. Okres półtrwania arypiprazolu jest zależny od fenotypu CYP2D6 i wynosi od 75 do 146 godzin, co ma istotne znaczenie dla dawkowania i monitorowania terapii. Eliminacja leku odbywa się głównie drogą wątrobowo-żółciową, z wydalaniem 27% radioaktywnego znacznika z moczem i 60% z kałem, przy minimalnym wydalaniu niezmienionego leku z moczem (<1%).
aripiprazol, badanie toksykologiczne, cytochrom P450, dehydroaripiprazol, dehydrogenacja, dostępność biologiczna, dystrybucja pozanaczyniowa, działanie teratogenne, efekt pierwszego przejścia, fenotyp szybkiego metabolizmu, hydroksylacja, inhibitor CYP2D6, interakcja farmakokinetyczna, izoenzym CYP2D6, izoenzym CYP3A4, kamica żółciowa, klirens wątrobowy, metabolizm wątrobowy, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, polimorfizm genetyczny enzymu, powinowactwo do białek osocza, wiązanie z białkami osocza
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rasagilina Synthon 1 mg

Rasagilina charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z przewodu pokarmowego, osiągając maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) po około 0,5 godziny, z biodostępnością około 36%. Spożycie posiłków o wysokiej zawartości tłuszczu zmniejsza Cmax o około 60% oraz AUC o około 20%, jednak brak istotnego wpływu na AUC pozwala na podawanie leku niezależnie od posiłków. Po podaniu dożylnym objętość dystrybucji wynosi 243 l, a lek wiąże się z białkami osocza w 60-70%. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, z udziałem CYP1A2, prowadząc do powstania metabolitów 1-aminoindanu oraz 3-hydroksy-N-propargylo-1-aminoindanu i 3-hydroksy-1-aminoindanu, które są eliminowane głównie z moczem (62,6%) w postaci sprzężonych glukuronianów. Okres półtrwania wynosi 0,6-2 godziny, a farmakokinetyka jest liniowa w zakresie dawek 0,5-2 mg.
1-aminoindan, AUC, biodostępność bezwzględna, biotransformacja, choroba Parkinsona, Cmax, CYP1A2, cytochrom P450, farmakokinetyka liniowa, glukuronidacja, hydroksylacja, inhibitor enzymatyczny, klirens kreatyniny, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, rasagilina, Tmax, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności wątroby, znakowanie izotopowe