wskaźnik peak/trough
Wskaźnik peak/trough (szczyt/dolina) to istotny parametr farmakokinetyczny wykorzystywany w monitorowaniu stężenia leków w organizmie. Określa on stosunek maksymalnego stężenia leku we krwi (peak) do minimalnego stężenia (trough) w przedziale dawkowania.
W praktyce klinicznej wskaźnik ten jest szczególnie ważny przy stosowaniu leków o wąskim indeksie terapeutycznym, takich jak aminoglikozydy, wankomycyna czy leki immunosupresyjne. Pozwala on na ocenę zmienności stężeń leku między dawkami i optymalizację schematu dawkowania dla uzyskania maksymalnej skuteczności przy minimalnym ryzyku toksyczności.
Dla niektórych grup leków, np. antybiotyków zależnych od stężenia, pożądany jest wysoki wskaźnik peak/trough, co zapewnia silne działanie bakteriobójcze. Z kolei dla leków, których skuteczność zależy od czasu utrzymywania stężenia powyżej wartości minimalnej (np. beta-laktamy), dąży się do niskiego wskaźnika peak/trough i stabilnego poziomu leku w organizmie.
Monitorowanie wskaźnika peak/trough pozwala na indywidualizację terapii, co jest szczególnie istotne u pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek lub wątroby, u osób w wieku podeszłym oraz w populacji pediatrycznej, gdzie farmakokinetyka leków może być znacząco zmieniona.