teratogenność
Teratogenność to zdolność czynnika (substancji chemicznej, leku, czynnika fizycznego lub biologicznego) do wywoływania wad rozwojowych u płodu podczas ciąży. Substancje teratogenne mogą zakłócać prawidłowy rozwój embrionalny, prowadząc do anomalii strukturalnych, funkcjonalnych lub metabolicznych.
Wrażliwość płodu na działanie czynników teratogennych jest najwyższa w pierwszym trymestrze ciąży, szczególnie między 3. a 8. tygodniem, gdy zachodzą kluczowe procesy organogenezy. Efekt teratogenny zależy od dawki czynnika, czasu ekspozycji oraz indywidualnej podatności genetycznej.
Do znanych czynników teratogennych należą niektóre leki (np. talidomid, izotretynoina, warfaryna, niektóre leki przeciwpadaczkowe), alkohol etylowy, promieniowanie jonizujące oraz infekcje (np. różyczka, cytomegalia, toksoplazmoza). Ocena potencjału teratogennego jest kluczowym elementem badań przedklinicznych nowych leków i podstawą klasyfikacji bezpieczeństwa farmakoterapii w ciąży.
W praktyce klinicznej znajomość potencjału teratogennego substancji ma fundamentalne znaczenie przy planowaniu farmakoterapii u kobiet w wieku rozrodczym oraz podczas ciąży. Wymaga to starannego wyważenia korzyści terapeutycznych dla matki względem potencjalnego ryzyka dla rozwijającego się płodu.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Sodu glicerofosforan – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Sodu glicerofosforan, będący składnikiem preparatów do żywienia pozajelitowego takich jak Kabiven Peripheral, Multimel N4-550E, Olimel N12E czy SmofKabiven, dostarcza organizmowi sód i fosfor w formie organicznej. Analiza danych przedklinicznych nie wykazała specyficznej toksyczności tej substancji, ani działania teratogennego, embriotoksycznego czy negatywnego wpływu na zdolności rozrodcze. Badania toksykologiczne preparatów zawierających glicerofosforan sodu, w tym roztworów aminokwasów i glukozy, potwierdziły brak istotnej toksyczności, a obserwowane zmiany, takie jak stłuszczenie wątroby, małopłytkowość czy podwyższone stężenie cholesterolu, wiązały się z wysokim stężeniem lipidów w emulsjach tłuszczowych, a nie z samym glicerofosforanem sodu. Tolerancja miejscowa u królików była dobra, bez istotnych reakcji po podaniu dożylnym, dotętniczym, domięśniowym czy podskórnym.
badanie toksykologiczne, dawka terapeutyczna, działanie anafilaktyczne, działanie teratogenne, emulsja tłuszczowa, genotoksyczność, hipercholesterolemia, infuzja dożylna, leczenie substytucyjne, małopłytkowość, martwica tkanki, podanie dotętnicze, potencjał immunogenny, reakcja zapalna, roztwór aminokwasów, sodu glicerofosforan, stłuszczenie wątroby, teratogenność, test maksymalizacji, toksyczność po podaniu wielokrotnym, tolerancja miejscowa, uszkodzenie embriotoksyczne, zdolność rozrodcza, żywienie pozajelitowe - Leksykon substancji czynnych
Rezerpina – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Badania przedkliniczne dotyczące rezerpiny wykazały istotne ryzyko karcinogenności przy podawaniu dawek do 300-krotnie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi. U samic myszy zaobserwowano zwiększoną częstość gruczolakowłókniaków, natomiast u samców wzrost złośliwych guzów pęcherzyków nasiennych oraz nowotworów rdzenia nadnerczy. Wyniki te wskazują na zróżnicowany, płciowo zależny profil nowotworowy rezerpiny, co ma istotne implikacje dla oceny bezpieczeństwa długotrwałego stosowania tej substancji w praktyce klinicznej.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – 5-Fluorouracil-Ebewe 50 mg/ml
Przedkliniczne badania toksykologiczne 5-fluorouracylu wykazały istotne efekty niepożądane, w tym aberracje chromosomowe w spermatogoniach szczurów oraz przemijającą niepłodność, co wskazuje na potencjalne ryzyko wpływu na płodność u mężczyzn. Działanie teratogenne i toksyczne dla płodu zaobserwowano u różnych gatunków zwierząt (szczury, myszy, króliki, małpy) po podaniu dawek porównywalnych do stosowanych u ludzi (w przeliczeniu na mg/kg masy ciała). Należy jednak uwzględnić, że ekspozycja układowa u zwierząt mogła być mniejsza niż u pacjentów, co może wpływać na interpretację tych wyników.
5-fluorouracyl, aberracja chromosomowa, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt toksyczny, genotoksyczność, kancerogeneza, mechanizm działania farmakologicznego, narażenie układowe, płodność, spermatogonia, synteza DNA, teratogenność, toksyczność płodowa, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie genetyczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Molsidomina WZF 2 mg
Molsydomina wykazuje niski profil toksyczności ostrej, z wartościami LD50 wynoszącymi 700-930 mg/kg mc. u myszy, 760-1400 mg/kg mc. u szczurów oraz 400 mg/kg mc. u królików, co jest znacząco wyższe niż dawka terapeutyczna około 0,1 mg/kg mc. (2 mg trzy razy dziennie). Długotrwałe badania toksyczności na szczurach (40 mg/kg mc./dobę przez 6 miesięcy), psach (10 mg/kg mc./dobę przez 12 miesięcy) i małpach (16 mg/kg mc./dobę przez 12 miesięcy) nie wykazały uszkodzeń narządów wewnętrznych, jedynie zwiększenie rezerwy krwi w śledzionie, co potwierdza farmakodynamiczne działanie leku. Badania rakotwórczości wskazały na brak zwiększonego ryzyka nowotworów u myszy i szczurów, z wyjątkiem specyficznego dla szczurów nowotworu małżowiny kości sitowej przy bardzo wysokich dawkach (16-22 mg/kg mc./dobę).
badanie teratogenności, dawka terapeutyczna, działanie embriotoksyczne, działanie farmakodynamiczne, działanie rakotwórcze, funkcja rozrodcza, LD50, małżowina kości sitowej, molsydomina, podanie dootrzewnowe, podanie dożołądkowe, potencjał rakotwórczy, rezerwa krwi w śledzionie, ryzyko onkogenne, teratogenność, toksyczność matczyna, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, uszkodzenie narządów wewnętrznych, wada rozwojowa szkieletu, wpływ na rozrodczość, zaburzenie płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cetoalergedd 10 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania cetyryzyny dichlorowodorku, substancji czynnej preparatu Cetoalergedd 10 mg, nie wykazały istotnych działań niepożądanych ani toksycznych w zalecanych dawkach terapeutycznych. Ocena farmakologiczna potwierdziła brak negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym nie wykazały patologicznych zmian w narządach wewnętrznych ani odchyleń w parametrach biochemicznych i hematologicznych. Testy genotoksyczności, w tym mutacje genowe in vitro oraz aberracje chromosomowe in vivo i in vitro, nie potwierdziły potencjału mutagennego substancji.
aberracja chromosomowa, badanie farmakologiczne, Cetoalergedd, cetyryzyna dichlorowodorek, dawka terapeutyczna, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, mutacja genowa, ośrodkowy układ nerwowy, parametry biochemiczne i hematologiczne, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, rozwój embrionalny, teratogenność, toksyczność, toksyczność narządowa, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Mastodynon –
W przedklinicznej ocenie bezpieczeństwa produktu leczniczego Mastodynon nie stwierdzono danych dotyczących ostrej ani przewlekłej toksyczności, co sugeruje brak istotnych efektów toksycznych przy pojedynczym lub wielokrotnym podawaniu preparatu. Kompleksowe badania genotoksyczności, przeprowadzone zarówno in vitro, jak i in vivo, nie wykazały działania mutagennego, co potwierdza brak negatywnego wpływu na materiał genetyczny i minimalizuje ryzyko mutacji związanych ze stosowaniem Mastodynonu.
badanie in vitro, badanie in vivo, badanie płodności, działanie mutagenne, efekt teratogenny, genotoksyczność, materiał genetyczny, mutacja genetyczna, rozcieńczenie homeopatyczne, teratogenność, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, Vitex agnus-castus, wada rozwojowa płodu, zaburzenie płodności - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Asbima 5 mg + 160 mg
Produkt leczniczy Asbima, zawierający amlodypinę i walsartan, wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu u kobiet w wieku rozrodczym, w ciąży oraz karmiących piersią. Amlodypina może być stosowana w ciąży jedynie wtedy, gdy korzyści przewyższają ryzyko, natomiast walsartan jest przeciwwskazany w II i III trymestrze ze względu na udokumentowaną toksyczność dla płodu, w tym ryzyko pogorszenia czynności nerek, małowodzia i opóźnienia kostnienia czaszki. W I trymestrze stosowanie walsartanu nie jest zalecane z powodu potencjalnego, choć niejednoznacznego, ryzyka teratogennego. Po potwierdzeniu ciąży należy natychmiast przerwać terapię produktem Asbima i rozważyć alternatywne leki przeciwnadciśnieniowe o ustalonym profilu bezpieczeństwa.
amlodypina i walsartan, antagonista receptora angiotensyny II, antagonista wapnia, badanie na szczurach, działanie niepożądane, hiperkaliemia, kobieta w wieku rozrodczym, lek przeciwnadciśnieniowy, małowodzie, niedociśnienie tętnicze, niewydolność nerek, opóźnienie kostnienia czaszki, parametry plemników, profil bezpieczeństwa leku, ryzyko terapeutyczne, teratogenność, toksyczność płodowa, USG nerek, wada rozwojowa, zdolność reprodukcyjna - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Mitomycin Accord 10 mg
Mitomycyna Accord wykazuje silne działanie genotoksyczne, mutagenne, teratogenne oraz rakotwórcze, co ma istotne implikacje dla płodności oraz przebiegu ciąży i karmienia piersią. Brak danych klinicznych dotyczących stosowania leku u kobiet ciężarnych, jednak badania na modelach zwierzęcych potwierdzają negatywny wpływ na rozwój zarodka, co stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania mitomycyny w ciąży. W wyjątkowych sytuacjach, gdy leczenie jest niezbędne ze względu na zagrożenie życia, konieczna jest szczegółowa konsultacja oraz pełna informacja dla pacjentki o ryzyku dla płodu. Mitomycyna przenika do mleka kobiecego, dlatego karmienie piersią podczas terapii jest przeciwwskazane i wymaga przerwania karmienia przed rozpoczęciem leczenia.
abstynencja seksualna, chemioterapia, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, kriokonserwacja, kriokonserwacja nasienia, lek przeciwnowotworowy, mitomycyna, mutagenność, nieodwracalna niepłodność, przenikanie do mleka kobiecego, rakotwórczość, teratogenność, zaburzenia płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Bosentan Sandoz GmbH 125 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa bozentanu wykazały potencjalne ryzyko rakotwórcze jedynie przy stężeniach osoczowych znacznie przekraczających zakres terapeutyczny stosowany u ludzi (2-4-krotnie u myszy i 9-14-krotnie u szczurów). Nie stwierdzono działania genotoksycznego, co potwierdza brak uszkodzeń materiału genetycznego. U szczurów zaobserwowano łagodne zaburzenia hormonalne tarczycy, jednak bez wpływu na poziomy tyroksyny i TSH u ludzi. Działanie teratogenne bozentanu ujawniono przy stężeniach 1,5-krotnie wyższych niż terapeutyczne, obejmujące wady rozwojowe głowy, twarzoczaszki oraz dużych naczyń, co jest charakterystyczne dla antagonistów receptora endotelinowego. W badaniach płodności nie zaobserwowano istotnych negatywnych efektów przy ekspozycjach 21- i 43-krotnie wyższych niż u ludzi, choć odnotowano nieznaczne zmiany w kanalikach nasiennych przy dawce 125 mg/kg mc./dobę (około 4-krotność MRHD).
badanie toksyczności, czynność mitochondriów, czynność tarczycy, działanie niepożądane, margines bezpieczeństwa, płodność, potencjał rakotwórczy, poziom dawkowania, rak pęcherzykowy tarczycy, rak wątrobowokomórkowy, teratogenność, tętnicze nadciśnienie płucne, tyroksyna, układ hormonalny, wady twarzoczaszki, zaburzenie hormonalne tarczycy, zanik kanalików nasiennych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Clarithromycin Genoptim 250 mg
Przedkliniczne badania toksyczności klarytromycyny wykazały, że dawka śmiertelna (LD50) przekracza 5 g/kg masy ciała po podaniu doustnym u myszy i szczurów. Długoterminowa tolerancja leku różni się w zależności od gatunku: naczelne tolerowały dawki do 100 mg/kg m.c./dobę przez 14 dni i 35 mg/kg m.c./dobę przez miesiąc bez działań niepożądanych, szczury tolerowały odpowiednio 75 mg/kg m.c./dobę przez miesiąc, 35 mg/kg m.c./dobę przez 3 miesiące oraz 8 mg/kg m.c./dobę przez 6 miesięcy, a psy wykazywały większą wrażliwość, tolerując 50 mg/kg m.c./dobę przez 14 dni, 10 mg/kg m.c./dobę przez 1-3 miesiące oraz 4 mg/kg m.c./dobę przez 6 miesięcy bez objawów toksyczności. Objawy toksyczne przy wysokich dawkach obejmowały wymioty, osłabienie, zmniejszone spożycie pokarmu, ślinotok, odwodnienie oraz hepatotoksyczność manifestującą się podwyższeniem enzymów wątrobowych (fosfatazy alkalicznej, ALT, AST, γ-GT, dehydrogenazy mleczanowej), które ulegały normalizacji po odstawieniu leku. Wysokie dawki (400 mg/kg m.c./dobę) u małp powodowały śmiertelność i żółte przebarwienia kału, a u psów i małp obserwowano zmętnienie i obrzęk rogówki.
badanie przedkliniczne, dawka śmiertelna, dehydrogenaza mleczanowa, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, fosfataza alkaliczna, hepatotoksyczność, klarytromycyna, obrzęk rogówki, potencjał mutagenny, rozszczep podniebienia, teratogenność, test Amesa, toksyczność długoterminowa, toksyczność narządowa, toksyczność ostra i przewlekła, układ limfatyczny, wczesne poronienie, wpływ na rozrodczość, wrodzona wada układu krążenia, zaczerwienienie spojówki, zmętnienie rogówki, γ-glutamylotransferaza - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Polalid 10 mg
Lenalidomid wykazuje stosunkowo niską toksyczność ostrą, z minimalną dawką letalną doustną powyżej 2000 mg/kg u gryzoni. W badaniach przewlekłych na szczurach dawki 75-300 mg/kg/dobę przez 26 tygodni powodowały odwracalne zmiany w mineralizacji miedniczek nerkowych, z NOAEL poniżej 75 mg/kg/dobę, co odpowiada około 25-krotnej ekspozycji względem ludzi (na podstawie AUC). U małp dawki 4-6 mg/kg/dobę przez 20 tygodni wywoływały poważne toksyczne efekty, w tym śmiertelność, utratę masy ciała, cytopenie, krwotoki wielonarządowe oraz atrofie układu chłonnego i szpiku. Niższe dawki 1-2 mg/kg/dobę podawane do roku indukowały odwracalne zmiany w szpiku i łagodne leukopenie, przy czym dawka 1 mg/kg/dobę odpowiada ekspozycji ludzkiej. Badania mutagenności in vitro i in vivo nie wykazały działania mutagennego lenalidomidu, jednak brak jest danych dotyczących karcynogenności, co ogranicza ocenę bezpieczeństwa długoterminowego stosowania leku.
anemia, atrezja odbytu, atrofia grasicy, atrofia szpiku kostnego, atrofia układu chłonnego, AUC, karcynogenność, komórkowość szpiku kostnego, krwotok wielonarządowy, lenalidomid, leukopenia, mineralizacja miedniczek nerkowych, mutagenność, narząd wewnętrzny, NOAEL, oligodaktylia, pęcherzyk żółciowy, płat środkowy płuca, polidaktylia, przemieszczenie nerki, stosunek mieloidalno-erytroidalny, substancja czynna, teratogenność, test mikrojąderek komórkowych, test mutacji bakteryjnych, test na komórkach chłoniaka myszy, test na limfocytach ludzkich, toksyczność ostra, toksyczność ostra lenalidomidu, trombocytopenia, utrata masy ciała, wada wrodzona, zapalenie przewodu pokarmowego, zastawka przedsionkowo-komorowa - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Lisinopril Grindeks 5 mg
Lisinopril Grindeks, dostępny w dawkach 5 mg, 10 mg oraz 20 mg, jest inhibitorem konwertazy angiotensyny (ACE) i wymaga szczególnej ostrożności w doborze pacjentów do terapii. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na lizynopryl, inne inhibitory ACE lub substancje pomocnicze, ze względu na ryzyko reakcji anafilaktycznych. Szczególną uwagę należy zwrócić na historię obrzęku naczynioruchowego – zarówno idiopatycznego, dziedzicznego, jak i indukowanego inhibitorami ACE – ze względu na potencjalnie zagrażające życiu obrzęki obejmujące drogi oddechowe. Ponadto, stosowanie leku jest przeciwwskazane w II i III trymestrze ciąży z powodu ryzyka poważnych uszkodzeń płodu, takich jak hipotensja, niewydolność nerek, hiperkaliemia, hipoplazja czaszki oraz małowodzie.
aliskiren, cukrzyca, dziedziczny obrzęk naczynioruchowy, hiperkaliemia, hipoplazja czaszki, hipotensja, idiopatyczny obrzęk naczynioruchowy, inhibitor konwertazy angiotensyny, lek hipotensyjny, lisinopril, lizynopryl, małowodzie, nadwrażliwość, niedociśnienie, niedrożność dróg oddechowych, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, reakcja anafilaktyczna, sakubitryl walsartan, teratogenność, toksyczność płodu, trymestr ciąży, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Actusept 1,5 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa benzydaminy chlorowodorku w stężeniu 1,5 mg/ml (preparat Actusept) wykazały korzystny profil bezpieczeństwa przy stosowaniu terapeutycznym. Testy farmakologiczne nie ujawniły istotnych zagrożeń dla podstawowych funkcji życiowych, a badania toksyczności po podaniu wielokrotnym nie wskazały na kumulację substancji w tkankach ani na efekty toksyczne przy długotrwałej ekspozycji. Ponadto, testy genotoksyczności in vitro i in vivo nie wykazały potencjału mutagennego, a badania długoterminowe nie potwierdziły działania karcynogennego benzydaminy chlorowodorku.
badanie farmakologiczne, badanie mutagenności, badanie przedkliniczne, badanie toksyczności, benzydamina, benzydamina chlorowodorek, działanie karcynogenne, działanie teratogenne, genotoksyczność, podanie wielokrotne, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rozwój postnatalny, teratogenność, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie DNA, właściwość onkogenna - Leksykon substancji czynnych
Walacyklowir – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania toksykologiczne walacyklowiru, składnika preparatów Vaciclor 500 mg i 1000 mg, wykazały brak istotnych zagrożeń dla zdrowia ludzkiego przy stosowaniu terapeutycznym. Testy wielokrotnego podawania nie ujawniły toksyczności ani negatywnego wpływu na funkcje rozrodcze u zwierząt, a badania genotoksyczności i kancerogenności potwierdziły brak działania mutagennego i rakotwórczego. Walacyklowir, będący prolekiem acyklowiru, nie wykazywał właściwości teratogennych w modelach zwierzęcych (szczury, króliki), co jest istotne dla bezpieczeństwa stosowania u kobiet w wieku rozrodczym.
acyklowir, badanie przedkliniczne, badanie teratogenności, chlorowodorek jednowodny, działanie klastogenne, działanie mutagenne, funkcja rozrodcza, genotoksyczność, margines bezpieczeństwa, potencjał rakotwórczy, stężenie leku w osoczu, teratogenność, test toksykologiczny, toksyczność matczyna, toksyczność płodowa, toksyczność rozwojowa, walacyklowir, zaburzenie płodności - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Captopril Polfarmex 12,5 mg
Lek Captopril Polfarmex, zawierający kaptopryl w dawkach 12,5 mg, 25 mg oraz 50 mg, jest bezwzględnie przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na kaptopryl, inne inhibitory ACE lub substancje pomocnicze, a także u osób z obrzękiem naczynioruchowym w wywiadzie (w tym dziedzicznym i samoistnym). Przeciwwskazaniem jest także stosowanie w II i III trymestrze ciąży oraz w okresie karmienia piersią ze względu na ryzyko uszkodzenia płodu i działania niepożądane u dziecka. Ponadto, jednoczesne stosowanie z aliskirenem jest zakazane u pacjentów z cukrzycą lub z GFR <60 ml/min/1,73 m² z powodu zwiększonego ryzyka hiperkaliemii, hipotensji i pogorszenia funkcji nerek. Preparat zawiera laktozę jednowodną w ilościach 17,85 mg (12,5 mg tabletka), 35,7 mg (25 mg tabletka) oraz 71,4 mg (50 mg tabletka), co stanowi przeciwwskazanie u pacjentów z nietolerancją galaktozy lub niedoborem laktazy.
aliskiren, anafilaksja, drugi trymestr ciąży, everolimus, gliptyna, hiperkaliemia, hipotonia, inhibitor ACE, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor mTOR, inhibitor neprylizyny, kaptopryl, laktoza jednowodna, nadwrażliwość, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, obrzęk naczynioruchowy, obturacja dróg oddechowych, pierwszy trymestr ciąży, reakcja anafilaktyczna, sartan, sirolimus, teratogenność, trzeci trymestr ciąży, współczynnik filtracji kłębuszkowej, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon substancji czynnych
Gancyklowir – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Gancyklowir jest lekiem przeciwwirusowym stosowanym głównie w terapii zakażeń cytomegalowirusem (CMV), jednak jego stosowanie wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko mielosupresji, w tym ciężkiej leukopenii, neutropenii, niedokrwistości, małopłytkowości oraz pancytopenii. Przed rozpoczęciem leczenia należy wykluczyć pacjentów z bezwzględną liczbą neutrofili poniżej 500 komórek/µl, liczbą płytek krwi poniżej 25 000 komórek/µl oraz stężeniem hemoglobiny poniżej 8 g/dl. Monitorowanie hematologiczne powinno obejmować oznaczanie liczby białych krwinek co drugi dzień przez pierwsze 14 dni terapii, a u pacjentów z wysokim ryzykiem mielosupresji – codzienną kontrolę. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, u których konieczne jest dostosowanie dawki leku, oraz na osoby z historią nadwrażliwości na acyklowir, pencyklowir lub ich proleki ze względu na ryzyko reakcji krzyżowej.
acyklowir, chlorek benzalkoniowy, cytomegalowirus, dydanozyna, famcyklowir, imipenem-cylastatyna, karcynogenność, krwiotwórczy czynnik wzrostu, leukopenia, małopłytkowość, mielosupresja, morfologia krwi, mutagenność, nadwrażliwość krzyżowa, napad drgawkowy, neutropenia, niedobór krwinek, niedokrwistość, niewydolność szpiku, pancytopenia, radioterapia, spermatogeneza, teratogenność, wada wrodzona, walacyklowir, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie rogówki, zapalenie rogówki, zapalenie spojówki, zespół suchego oka - Leksykon substancji czynnych
Sildenafil – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Syldenafil, substancja czynna preparatu Silcontrol FC, nie jest wskazany do stosowania u kobiet, zwłaszcza w okresie ciąży i laktacji, ze względu na brak odpowiednich, kontrolowanych badań klinicznych w tych grupach. Badania przedkliniczne na modelach zwierzęcych (szczury, króliki) nie wykazały teratogenności ani negatywnego wpływu na płodność, przebieg ciąży czy rozwój płodu, jednak wyniki te nie mogą być bezpośrednio ekstrapolowane na populację ludzką. W przypadku kobiet w ciąży lub karmiących piersią, stosowanie syldenafilu powinno być zdecydowanie odradzane, a lekarz powinien poinformować pacjentki o braku danych klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo leku w tych okresach.
badanie kliniczne, badanie przedkliniczne, dawka leku, działanie niepożądane, karmienie piersią, kobieta w ciąży, laktacja, model zwierzęcy, morfologia plemników, niezamierzona ekspozycja, parametry nasienia, płodność, płodność męska, rozrodczość, rozwój płodu, ruchliwość plemników, Silcontrol FC, syldenafil, teratogenność - Leksykon substancji czynnych
Kozłek lekarski – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania toksyczności kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis L.) wykazały niską toksyczność ostrą i przewlekłą wyciągów z korzenia tej rośliny. W badaniach na gryzoniach LD50 etanolowego wyciągu dootrzewnowego wyniosła 3,3 g/kg masy ciała, a dla waleranonu przekraczała 3 g/kg. Kwas walerenowy wykazywał dawkozależne efekty neurotoksyczne, od zmniejszenia ruchliwości przy 50 mg/kg do ciężkich drgawek i śmierci przy 400 mg/kg. Podawanie wyciągów etanolowych i olejków eterycznych przez 4-8 tygodni w dawkach do 600 mg/kg nie powodowało istotnych zmian w parametrach hematologicznych, biochemicznych, masie ciała ani narządów. Testy genotoksyczności, w tym testy Amesa z różnymi stężeniami etanolu, nie wykazały działania mutagennego, choć pojedyncze badania sugerowały możliwy wpływ klastogenny, którego znaczenie kliniczne pozostaje niejasne. Walepotriaty i ich metabolity ulegają szybkiemu metabolizmowi i nie wykazują aktywności mutagennej in vitro. Brak jest systematycznych danych dotyczących toksyczności reprodukcyjnej i kancerogenności, choć pojedyncze badania na ciężarnych szczurach nie wykazały teratogenności przy dawkach do 24 mg/kg.
ataksja, badanie kancerogenności, ciśnienie tętnicze, dawka, drgawki, działanie alkilujące, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, kozłek lekarski, kwas glukuronowy, kwas walerenowy, LD50, miąższ wątrobowy, midazolam, olejek eteryczny, parametry hematologiczne, parametry krwi, podanie dootrzewnowe, potencjał mutagenny, skurcz spastyczny, teratogenność, test Amesa, tiopental, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie oksydacyjne wątroby, walepotriaty, waleranon, właściwości klastogenne, wyciąg alkoholowy, wyciąg etanolowy, wyciąg z korzenia kozłka lekarskiego, zmiany histopatologiczne, zmniejszenie ruchliwości spontanicznej, znieczulenie - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Predasol 1000 mg
Przedkliniczne badania toksyczności prednizolonu wykazały, że dawka śmiertelna LD50 u szczurów wynosi 240 mg/kg mc., co wskazuje na relatywnie niską toksyczność ostrą. Wielokrotne podawanie substancji w dawkach 0,5-33 mg/kg mc. u różnych gatunków zwierząt ujawniło istotne działania toksyczne, takie jak zmiany diabetogenne w komórkach wysp Langerhansa u szczurów (33 mg/kg przez 7-14 dni), hepatotoksyczność u królików (2-3 mg/kg przez 2-4 tygodnie) oraz miotoksyczność u świnek morskich (0,5-5 mg/kg) i psów (4 mg/kg) po kilkutygodniowej ekspozycji. Dane dotyczące potencjału genotoksycznego i karcynogennego są niewystarczające, brak jest jednoznacznych dowodów na mutagenność i rakotwórczość prednizolonu, co wymaga dalszych badań.
dawka śmiertelna, działanie diabetogenne, funkcje rozrodcze, genotoksyczność, hepatotoksyczność, karcynogenność, martwica mięśni, mutagenność, płodność męska, prednizolon, rozszczep podniebienia, rozwój płodu, teratogenność, toksyczność ostra, toksyczność subchroniczna, wyspy Langerhansa, zaburzenia spermatogenezy, zaburzenia wzrostu płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Terlipressin acetate Altan 0,12 mg/ml
Przedkliniczne badania toksykologiczne terlipresyny octanu, obejmujące zarówno podanie pojedyncze, jak i wielokrotne, nie wykazały istotnych zagrożeń dla człowieka w dawkach zalecanych klinicznie. Objawy obserwowane u zwierząt wynikały głównie z farmakologicznego działania leku. Testy genotoksyczności nie potwierdziły potencjału mutagennego ani uszkadzającego DNA. Niemniej jednak, brak jest danych dotyczących potencjalnego działania rakotwórczego terlipresyny w dawkach stosowanych u ludzi, co stanowi istotną lukę w ocenie bezpieczeństwa preparatu.
badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, działanie farmakologiczne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, pierwszy trymestr ciąży, poronienie, rozszczep podniebienia, stosunek korzyści do ryzyka, teratogenność, toksyczny wpływ substancji, uszkodzenie materiału genetycznego, wada rozwojowa, zaburzenie kostnienia - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Glibetic 3 mg 3 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa glimepirydu wykazały, że lek posiada akceptowalny profil bezpieczeństwa przy stosowaniu w dawkach terapeutycznych. Efekty niepożądane obserwowane w badaniach farmakologicznych i toksykologicznych były głównie związane z podstawowym mechanizmem działania leku, czyli indukcją hipoglikemii. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym potwierdziły szeroki margines bezpieczeństwa, gdyż toksyczność pojawiała się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających dawki kliniczne. Ponadto, testy genotoksyczności i karcynogenności nie wykazały istotnego wpływu glimepirydu na materiał genetyczny ani zdolności do wywoływania nowotworów, co jest istotne dla długotrwałego stosowania u pacjentów z cukrzycą typu 2.
badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie przedkliniczne, cukrzyca typu 2, dawka terapeutyczna, działanie hipoglikemizujące, działanie niepożądane, działanie toksyczne, embriotoksyczność, genotoksyczność, glimepiryd, hipoglikemia, karcynogenność, profil bezpieczeństwa, teratogenność, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność rozwojowa, toksyczność wielokrotnej dawki - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Eferox 150 mcg
Przedkliniczne badania toksykologiczne lewotyroksyny sodowej (substancji czynnej Eferox) wykazały niski profil toksyczności, z działaniami niepożądanymi pojawiającymi się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających terapeutyczne. Toksyczność ostra jest minimalna, co potwierdza bezpieczeństwo pojedynczych dawek. W badaniach przewlekłych na szczurach zaobserwowano uszkodzenia wątroby, zwiększoną śmiertelność kłębuszków nerkowych oraz zmiany masy narządów wewnętrznych przy dużych dawkach, natomiast u psów nie stwierdzono istotnych działań niepożądanych, wskazując na różnice gatunkowe w tolerancji. Lewotyroksyna nie wykazała działania mutagennego w testach mikrojądrowych na szczurach, a brak danych dotyczących karcynogenności rekompensowany jest wieloletnim doświadczeniem klinicznym bez sygnałów o zwiększonym ryzyku nowotworów.
aktywność seksualna, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, hormon tarczycy, lewotyrokysna sodowa, obumieranie kłębuszków nerkowych, ośrodkowy układ nerwowy, przenikanie przez łożysko, ryzyko teratogenne, śmierć płodu, teratogenność, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, uszkodzenie genomu, uszkodzenie wątroby, wada wrodzona - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Gerocilan 5 mg
Produkt leczniczy Gerocilan zawierający tadalafil w dawce 5 mg w postaci tabletek powlekanych nie jest wskazany do stosowania u kobiet, zwłaszcza w ciąży i okresie laktacji. Dane przedkliniczne nie wykazały teratogenności ani negatywnego wpływu na przebieg ciąży, rozwój zarodka, płodu, porodu oraz rozwój pourodzeniowy, jednak ze względu na ograniczone dane kliniczne zaleca się unikanie stosowania leku w ciąży. Tadalafil przenika do mleka matki, co stanowi potencjalne ryzyko dla dziecka karmionego piersią, dlatego stosowanie Gerocilan w okresie laktacji jest przeciwwskazane. Lekarz powinien poinformować pacjentki o konieczności przerwania terapii w przypadku zajścia w ciążę lub rozpoczęcia karmienia piersią.
badanie przedkliniczne, charakterystyka produktu leczniczego, ekspozycja na lek, farmakodynamika, Gerocilan, karmienie piersią, ostrożność terapeutyczna, parametry nasienia, przenikanie do mleka, tabletka powlekana, tadalafil, tadalafil w ciąży, teratogenność, toksykologia, wpływ na płodność, zaburzenie erekcji, zaburzenie płodności, zmniejszone stężenie plemników - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Isoprinosine 500 mg
Inozyna pranobeksu, substancja czynna leku Isoprinosine, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony szeroko zakrojonymi badaniami przedklinicznymi. Badania toksyczności ostrej, podostrej i przewlekłej przeprowadzone na myszy, szczurach, psach, kotach oraz małpach wykazały bardzo niski poziom toksyczności, z dawką LD50 wynoszącą 1500 mg/kg mc./dobę, co stanowi 50-krotną wartość względem maksymalnej dawki terapeutycznej u ludzi (100 mg/kg mc./dobę). Długoterminowe testy na modelach zwierzęcych nie wykazały właściwości karcinogennych, a kompleksowe badania mutagenności in vitro i in vivo, obejmujące również ludzkie limfocyty, potwierdziły brak potencjału mutagennego substancji.
dawka śmiertelna, embriotoksyczność, inozyna pranobeksu, Isoprinosine, karcinogenność, LD50, limfocyty krwi obwodowej, mutacja genetyczna, mutagenność, potencjał karcinogenny, potencjał mutagenny, teratogenność, testy in vivo, toksyczność okołoporodowa, toksyczność ostra, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, wada rozwojowa, zaburzenia czynności reprodukcyjnych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Solian 100 mg
Badania przedkliniczne amisulprydu wykazały korzystny profil bezpieczeństwa pod względem toksyczności narządowej, bez istotnych zaburzeń funkcji narządów wewnętrznych po wielokrotnym podaniu. Substancja nie wykazuje potencjału genotoksycznego ani teratogennego, co jest kluczowe dla długotrwałego stosowania. W dawkach odpowiadających 2000 mg/dobę (przy masie ciała 50 kg) obserwowano wpływ na wzrost i rozwój płodu, jednak bez wywoływania wad rozwojowych. W badaniach onkogennych u gryzoni stwierdzono powstawanie hormonozależnych guzów, co ma ograniczone znaczenie kliniczne dla ludzi ze względu na różnice gatunkowe i specyficzne mechanizmy hormonalne u zwierząt.
amisulpryd, badanie farmakologiczne, badanie toksykologiczne, cykl płciowy, dane przedkliniczne, funkcja rozrodcza, genotoksyczność, guz hormonozależny, płodność, prolaktyna, rozwój neurobehawioralny, rozwój płodu, teratogenność, toksyczność amisulprydu, toksyczność narządowa, układ endokrynny, układ nerwowy, wada rozwojowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Polalid
Lenalidomid, stosowany w terapii skojarzonej lub monoterapii, wykazuje działanie teratogenne podobne do talidomidu, co potwierdzają badania na małpach. Z tego względu u kobiet mogących zajść w ciążę konieczne jest przestrzeganie rygorystycznego programu zapobiegania ciąży, obejmującego stosowanie skutecznej antykoncepcji przez co najmniej 4 tygodnie przed rozpoczęciem leczenia, w trakcie terapii oraz przez 4 tygodnie po jej zakończeniu. Testy ciążowe o czułości minimum 25 mIU/ml powinny być wykonywane co 4 tygodnie pod nadzorem personelu medycznego. U mężczyzn stosujących lenalidomid zaleca się stosowanie prezerwatyw podczas kontaktów seksualnych z kobietami w ciąży lub mogącymi zajść w ciążę, przez cały okres leczenia i co najmniej 7 dni po zakończeniu terapii. Lekarz przepisujący lek musi zapewnić pełne zrozumienie ryzyka teratogenności oraz zasad programu zapobiegania ciąży przez pacjentów obu płci, a także stosować kontrolowaną dystrybucję leku z wykorzystaniem kart pacjenta.
agenezja macicy, chłoniak grudkowy, choroba zakrzepowo-zatorowa tętnic, czynniki erytropoetyczne, epizod naczyniowo-mózgowy, lenalidomid, nadciśnienie płucne, neutropenia, niewydolność jajników, podwiązanie jajowodów, Program Zapobiegania Ciąży, system terapeutyczny domaciczny, szpiczak mnogi, talidomid, teratogenność, trombocytopenia, wada wrodzona, wazektomia, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół mielodysplastyczny, zespół Turnera, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Astexana 25 mg
Eksemestan, jako inhibitor aromatazy o działaniu przeciwnowotworowym, jest bezwzględnie przeciwwskazany u kobiet w ciąży oraz karmiących piersią ze względu na brak badań klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo oraz toksyczny wpływ na zdolność rozrodczą i rozwój płodu. Mechanizm działania leku polegający na hamowaniu produkcji estrogenów oraz dane z badań przedklinicznych na modelach zwierzęcych wskazują na wysokie ryzyko teratogenności. Ponadto, brak jest informacji dotyczących przenikania eksemestanu do mleka kobiecego, co stanowi potencjalne zagrożenie dla dziecka karmionego piersią, dlatego stosowanie leku w okresie laktacji jest niedopuszczalne.
antykoncepcja, Astexana, charakterystyka produktu leczniczego, działanie niepożądane, działanie przeciwnowotworowe, eksemestan, inhibitor aromatazy, laktacja, menopauza, okres okołomenopauzalny, płodność, przenikanie do mleka kobiecego, stan postmenopauzalny, status menopauzalny, teratogenność, toksyczność, wiek rozrodczy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Diafer 50 mg Fe3+/ml
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania Diafer (50 mg Fe/ml) opierają się głównie na literaturze naukowej, gdyż brak jest bezpośrednich badań farmakokinetycznych dla tego preparatu. Doniesienia wskazują na potencjalne działanie teratogenne i embriocydalne kompleksów żelaza u ciężarnych zwierząt bez niedokrwistości, jednak efekty te obserwowano jedynie po jednorazowym podaniu dawki przekraczającej 125 mg Fe/kg masy ciała, co znacznie przewyższa klinicznie zalecaną dawkę 20 mg Fe/kg masy ciała. Brak jest innych istotnych danych przedklinicznych, które nie zostałyby już uwzględnione w Charakterystyce Produktu Leczniczego.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Inuprin Forte 100 mg/ml
Inozyna pranobeks, substancja czynna leku Inuprin Forte, wykazuje niski profil toksyczności w badaniach przedklinicznych obejmujących toksyczność ostrą, podostrą i przewlekłą na modelach zwierzęcych (myszy, szczury, psy, koty, małpy) przy dawkach do 1500 mg/kg mc./dobę. LD50 jest 50-krotnie wyższa niż maksymalna dawka terapeutyczna u ludzi (100 mg/kg mc./dobę). Długoterminowe badania na myszach i szczurach nie wykazały właściwości karcynogennych, a testy mutagenności in vivo i in vitro potwierdziły brak potencjału mutagennego inozyny pranobeksu.
badanie in vitro, badanie toksykologiczne, czynność reprodukcyjna, dawka śmiertelna, dawka terapeutyczna, droga pozajelitowa, embriotoksyczność, inozyna pranobeks, LD50, limfocyt krwi obwodowej, potencjał mutagenny, teratogenność, test in vivo, toksyczność okołoporodowa, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, wada rozwojowa płodu, właściwość karcynogenna - Leksykon substancji czynnych
Glimepiryd – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa glimepirydu obejmują szeroki zakres badań farmakologicznych, toksykologicznych, genotoksycznych, karcynogennych oraz oceny wpływu na rozwój płodu i funkcje rozrodcze. Wyniki wskazują, że działania niepożądane, takie jak embriotoksyczność, teratogenność, zaburzenia funkcji rozrodczych oraz toksyczność rozwojowa, były wtórne do farmakodynamicznego efektu hipoglikemizującego glimepirydu, a nie bezpośrednim toksycznym działaniem substancji na płód. Warto podkreślić, że większość tych efektów obserwowano przy dawkach znacznie przekraczających maksymalne dawki terapeutyczne stosowane u ludzi, co ogranicza ich znaczenie kliniczne. Badania genotoksyczności i kancerogenności nie wykazały istotnego ryzyka związanego z terapią glimepirydem.
badania genotoksyczności, badania kancerogenności, badania przedkliniczne, bezpieczeństwo stosowania leku, ciąża, dawka terapeutyczna, działanie farmakodynamiczne, działanie hipoglikemizujące, embriotoksyczność, funkcje rozrodcze, glimepiryd, hipoglikemia, karcynogenność, organizm matczyny, rakotwórczość, rozwój embrionalny, rozwój płodu, stan hipoglikemii, teratogenność, toksyczność po podaniu, toksyczność rozwojowa - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Ozzion 20 mg
Pantoprazol, jako inhibitor pompy protonowej, nie wykazuje potencjału teratogennego ani bezpośredniej toksyczności wobec płodu na podstawie umiarkowanej ilości danych klinicznych obejmujących 300-1000 przypadków ciąż. Mimo to, ze względu na niekorzystne wyniki badań przedklinicznych na modelach zwierzęcych dotyczące procesów reprodukcyjnych, zaleca się ostrożność i unikanie stosowania pantoprazolu w ciąży, chyba że korzyści terapeutyczne dla matki przewyższają potencjalne ryzyko dla płodu. W odniesieniu do płodności, badania przedkliniczne nie wykazały negatywnego wpływu pantoprazolu na zdolności reprodukcyjne samic i samców, jednak brak jest systematycznych badań u ludzi, co ogranicza możliwość pełnej ekstrapolacji tych wyników.
- Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Beloflow 10 mg
Beloflow zawiera solifenacynę bursztynian w dawkach 5 mg lub 10 mg, stosowaną w formie tabletek powlekanych. Badania przedkliniczne na zwierzętach nie wykazały negatywnego wpływu solifenacyny na płodność, rozwój zarodka/płodu ani przebieg porodu, jednak brak jest danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania leku u kobiet ciężarnych. W związku z tym, stosowanie Beloflow w ciąży powinno być rozważane wyłącznie wtedy, gdy potencjalne korzyści przewyższają ryzyko. U kobiet w wieku rozrodczym nie ma szczególnych zaleceń dotyczących antykoncepcji, ale konieczna jest konsultacja lekarska przy planowaniu ciąży.
alternatywna farmakoterapia, antykoncepcja, ciąża, embriotoksyczność, farmakoterapia, laktacja, mleko kobiece, model zwierzęcy, potencjał rozrodczy, przenikanie do mleka, rozwój zarodkowo-płodowy, solifenacyna bursztynian, tabletka powlekana, teratogenność, wpływ na płodność, zaburzenia rozwoju noworodków, zaburzenia zależne od dawki