toksyczność cholinergiczna
Toksyczność cholinergiczna to stan kliniczny wywołany nadmierną stymulacją receptorów cholinergicznych w organizmie, prowadzący do zespołu objawów związanych z nadmierną aktywnością układu przywspółczulnego. Występuje na skutek przedawkowania leków cholinomimetycznych, zatrucia inhibitorami cholinesterazy (np. pestycydami fosforoorganicznymi, gazami bojowymi) lub niektórymi grzybami zawierającymi muskarynę.
Objawy toksyczności cholinergicznej można zapamiętać przy pomocy mnemotechniki SLUDGE/BBB: ślinienie (Salivation), łzawienie (Lacrimation), oddawanie moczu (Urination), defekacja (Defecation), dolegliwości żołądkowo-jelitowe (Gastrointestinal distress), wymioty (Emesis) oraz bradykardia (Bradycardia), skurcz oskrzeli (Bronchospasm) i niewyraźne widzenie (Blurred vision). W ciężkich przypadkach dochodzi do zaburzeń oddychania, drgawek oraz zaburzeń świadomości prowadzących do śpiączki.
Leczenie toksyczności cholinergicznej obejmuje podanie atropiny jako antagonisty receptorów muskarynowych, co niweluje głównie objawy przywspółczulne. W zatruciach inhibitorami cholinesterazy stosuje się dodatkowo oksymy (np. pralidoksym), które reaktywują cholinesterazę. Kluczowe jest również leczenie podtrzymujące, w tym wspomaganie oddychania i monitorowanie funkcji życiowych. Wczesne rozpoznanie i wdrożenie leczenia ma zasadnicze znaczenie dla pomyślnego rokowania.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Rivastigmine Mylan 3 mg
Przedawkowanie rywastygminy w formie kapsułek twardych Rivastigmine Mylan może manifestować się szerokim spektrum objawów cholinergicznych, zależnych od stopnia zatrucia. W łagodnych przypadkach dominują objawy muskarynowe, takie jak zwężenie źrenic, uderzenia gorąca, zaburzenia żołądkowo-jelitowe (ból brzucha, nudności, wymioty, biegunka), bradykardia, skurcz oskrzeli, nadmierne pocenie się, łzawienie oraz mimowolne oddawanie moczu i kału. W cięższych zatruciach pojawiają się objawy nikotynowe, w tym osłabienie mięśni, drżenie pęczkowe, drgawki oraz zatrzymanie oddechu, co stanowi zagrożenie życia. Dodatkowo obserwuje się objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego, takie jak zawroty głowy, ból głowy, senność, splątanie, a także nadciśnienie tętnicze i omamy. Okres półtrwania rywastygminy wynosi około 1 godziny, natomiast hamowanie acetylocholinoesterazy utrzymuje się około 9 godzin.
acetylocholinoesteraza, atropina, bradykardia, drżenie, drżenie pęczkowe, hamowanie acetylocholinoesterazy, nadciśnienie tętnicze, nadmierne wydzielanie śliny, niedociśnienie tętnicze, objawy cholinergiczne, objawy muskarynowe, objawy nikotynowe, okres półtrwania leku, przedawkowanie rywastygminy, receptory nikotynowe, rywastygmina, siarczan atropiny, skurcz oskrzeli, splątanie, toksyczność cholinergiczna, uderzenia gorąca, wydzielina oskrzelowa, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zatrzymanie oddechu, zwężenie źrenic - Leksykon leków
Przedawkowanie – Rivastigmine Mylan 6 mg
Przedawkowanie rywastygminy, inhibitora cholinoesterazy stosowanego w terapii chorób neurodegeneracyjnych, prowadzi do nadmiernej stymulacji układu cholinergicznego, manifestującej się spektrum objawów muskarynowych i nikotynowych. W łagodnych przypadkach dominują objawy muskarynowe, takie jak miosis, bradykardia (<60 uderzeń/min), skurcz oskrzeli, nudności, wymioty, biegunka, nadmierne pocenie się, mimowolne oddawanie moczu i kału, łzawienie oraz niedociśnienie tętnicze. Ciężkie zatrucia mogą skutkować osłabieniem mięśni, drżeniem pęczkowym, drgawkami oraz zatrzymaniem oddechu, które stanowi zagrożenie życia. Dodatkowo, po wprowadzeniu rywastygminy do obrotu zgłaszano objawy takie jak zawroty głowy, senność, splątanie, nadciśnienie tętnicze i omamy. Okres półtrwania rywastygminy wynosi około 1 godziny, a hamowanie acetylocholinoesterazy utrzymuje się do 9 godzin, co ma znaczenie w planowaniu postępowania terapeutycznego.
acetylocholinoesteraza, atropina, bradykardia, drgawki, drżenie pęczkowe, inhibitor cholinoesterazy, lek przeciwwymiotny, mioza, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, objaw muskarynowy, omamy, przedawkowanie rywastygminy, receptor nikotynowy, Rivastigmine Mylan, rywastygmina, siarczan atropiny, skopolamina, skurcz oskrzeli, ślinotok, stan splątania, toksyczność cholinergiczna, układ cholinergiczny, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zatrzymanie oddechu, zawroty głowy, zwężenie źrenic - Leksykon leków
Przedawkowanie – Rivastigmine Mylan 9,5 mg/24 h
Przedawkowanie rywastygminy, zarówno po podaniu doustnym, jak i przez system transdermalny (plaster Rivastigmine Mylan), może prowadzić do objawów muskarynowych i nikotynowych o różnym nasileniu. Łagodne zatrucie manifestuje się głównie objawami cholinergicznymi, takimi jak mioza, nudności, wymioty, bradykardia, nadmierne pocenie się oraz mimowolne oddawanie moczu. Ciężkie zatrucie obejmuje dodatkowo osłabienie mięśni, drżenia pęczkowe, drgawki i zatrzymanie oddechu, stanowiąc zagrożenie życia. Po wprowadzeniu Rivastigmine Mylan zaobserwowano także objawy neurologiczne, takie jak zawroty głowy, bóle głowy, senność, splątanie, omamy oraz nadciśnienie tętnicze. Okres półtrwania rywastygminy wynosi około 3,4 godziny, a hamowanie acetylocholinoesterazy utrzymuje się około 9 godzin, co ma znaczenie dla planowania terapii.
antidotum, atropina, biegunka, ból brzucha, ból głowy, bradykardia, drgawki, drżenia pęczkowe, drżenie, farmakokinetyka, hamowanie acetylocholinoesterazy, leczenie objawowe, lek przeciwwymiotny, łzawienie, mięsień wypieracz pęcherza, mimowolne oddawanie moczu, mioza, nadciśnienie tętnicze, nadmierne pocenie, niedociśnienie tętnicze, nudności, objawy muskarynowe, objawy nikotynowe, okres półtrwania, omamy, receptor cholinergiczny, receptor muskarynowy, rywastygmina, senność, siarczan atropiny, skopolamina, skurcz oskrzeli, splątanie, stymulacja cholinergiczna, substancja czynna, system transdermalny, toksyczność cholinergiczna, uderzenia gorąca, układ przywspółczulny, wydzielanie śliny, wydzielina oskrzelowa, wymioty, zatrzymanie oddechu, zawroty głowy, zwężenie źrenicy - Leksykon leków
Przedawkowanie – Rivastigmine Mylan 1,5 mg
Przedawkowanie rywastygminy prowadzi do nadmiernej stymulacji układu cholinergicznego, manifestującej się objawami muskarynowymi (mioza, bradykardia, skurcz oskrzeli, nadmierne wydzielanie śliny, nudności, wymioty, biegunka) oraz nikotynowymi (osłabienie mięśni, drżenie pęczkowe, drgawki, zatrzymanie oddechu). Nasilenie objawów koreluje z dawką leku, przy czym łagodne i umiarkowane zatrucia dominują objawy muskarynowe, a ciężkie zatrucia objawy nikotynowe, zagrażające życiu. Dodatkowo obserwowano objawy takie jak zawroty głowy, ból głowy, senność, splątanie, nadciśnienie tętnicze, omamy i złe samopoczucie. Okres półtrwania rywastygminy w osoczu wynosi około 1 godziny, a hamowanie acetylocholinoesterazy trwa około 9 godzin.
acetylocholinoesteraza, atropina, ból głowy, bradykardia, dezorientacja, drgawki, drżenie, fascykulacje, hipotensja, lek przeciwwymiotny, mioza, nadciśnienie tętnicze, napad toniczno-kloniczny, omam, osłabienie mięśniowe, receptor muskarynowy, receptor nikotynowy, rywastygmina, senność, siarczan atropiny, skopolamina, skurcz oskrzeli, splątanie, toksyczność cholinergiczna, układ cholinergiczny, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zatrzymanie oddechu, zawrót głowy - Leksykon leków
Przedawkowanie – Rivastigmine Mylan 4,6 mg/24 h
Przedawkowanie rywastygminy, inhibitora cholinoesterazy, może prowadzić do szerokiego spektrum objawów cholinergicznych, od łagodnych do ciężkich, zagrażających życiu. Łagodne zatrucie manifestuje się objawami muskarynowymi, takimi jak zwężenie źrenicy, bradykardia (<60 uderzeń/min), skurcz oskrzeli, nudności, wymioty, biegunka, nadmierna potliwość, mimowolne oddawanie moczu i defekacja, niedociśnienie tętnicze oraz zwiększona wydzielina oskrzelowa. Ciężkie zatrucie obejmuje objawy nikotynowe, takie jak osłabienie mięśni, drżenia pęczkowe, drgawki oraz zatrzymanie oddechu, które stanowi stan zagrożenia życia. Dodatkowo obserwowano objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego, w tym zawroty głowy, bóle głowy, senność, splątanie, omamy oraz nadciśnienie tętnicze. Okres półtrwania rywastygminy w osoczu wynosi około 3,4 godziny, a hamowanie acetylocholinoesterazy utrzymuje się około 9 godzin.
acetylocholinoesteraza, antidotum, bradykardia, drżenia pęczkowe, farmakokinetyka leku, inhibitor cholinoesterazy, intoksykacja, lek przeciwwymiotny, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, nudności i wymioty, objawy cholinergiczne, objawy muskarynowe, omamy, receptor nikotynowy, rywastygmina, siarczan atropiny, skopolamina, skurcz oskrzeli, splątanie, system transdermalny, toksyczność cholinergiczna, wydzielina oskrzelowa, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zatrzymanie oddechu, zwężenie źrenicy - Leksykon leków
Przedawkowanie – Rivaldo 1,5 mg
Przedawkowanie rywastygminy, inhibitora acetylocholinoesterazy stosowanego w dawkach 1,5 mg, 3 mg, 4,5 mg i 6,0 mg (produkt Rivaldo), prowadzi do nadmiernego nagromadzenia acetylocholiny i wywołuje objawy toksyczności cholinergicznej. Objawy te dzielą się na muskarynowe (zwężenie źrenic, bradykardia, skurcz oskrzeli, nadmierne pocenie, nudności, wymioty, biegunka, mimowolne oddawanie moczu i stolca) typowe dla umiarkowanego zatrucia oraz nikotynowe (osłabienie mięśni, drżenie pęczkowe, drgawki, zatrzymanie oddychania) wskazujące na ciężkie zatrucie z potencjalnym zagrożeniem życia. Okres półtrwania rywastygminy w osoczu wynosi około 1 godziny, jednak hamowanie acetylocholinoesterazy utrzymuje się około 9 godzin. Dodatkowo, po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano objawy neurologiczne i psychiczne, takie jak zawroty głowy, senność, stany splątania, omamy i nadciśnienie.
antagonista receptorów muskarynowych, antidotum, atropina, bradykardia, drgawki, drżenie pęczkowe mięśni, działanie cholinergiczne, hamowanie acetylocholinoesterazy, inhibitor acetylocholinoesterazy, lek przeciwwymiotny, nadciśnienie, nadmierne ślinienie, niedociśnienie, objawy muskarynowe, objawy nikotynowe, okres półtrwania rywastygminy, omamy, osłabienie mięśni, rywastygmina, siarczan atropiny, skopolamina, skurcz oskrzeli, stan splątania, substancja czynna, toksyczność cholinergiczna, zatrzymanie oddychania, zwężenie źrenic - Leksykon leków
Przedawkowanie – Rivastigmine Mylan 4,5 mg
Przedawkowanie rywastygminy, stosowanej w postaci wodorowinianu, prowadzi do objawów wynikających z nadmiernej stymulacji układu cholinergicznego, które można podzielić na łagodne (objawy muskarynowe: m.in. zwężenie źrenic, nudności, bradykardia, skurcz oskrzeli) oraz ciężkie (objawy nikotynowe: osłabienie mięśni, drżenie pęczkowe, drgawki, zatrzymanie oddechu). Okres półtrwania rywastygminy w osoczu wynosi około 1 godziny, jednak hamowanie acetylocholinoesterazy utrzymuje się około 9 godzin, co jest istotne przy planowaniu terapii. Dodatkowo, po wprowadzeniu leku do obrotu, zgłaszano objawy takie jak zawroty głowy, splątanie, nadciśnienie tętnicze czy omamy, które mogą wystąpić niezależnie od nasilenia zatrucia.
atropina, ból brzucha, bradykardia, drgawka, drżenie pęczkowe, działanie resuscytacyjne, hamowanie acetylocholinoesterazy, inhibitor acetylocholinoesterazy, lek przeciwwymiotny, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, objawy muskarynowe, okres półtrwania w osoczu, omam, osłabienie mięśni, receptor muskarynowy, receptor nikotynowy, Rivastigmine Mylan, rywastygmina, siarczan atropiny, skopolamina, skurcz oskrzeli, toksyczność cholinergiczna, układ cholinergiczny, wodorowinian rywastygminy, zatrzymanie oddechu, zwężenie źrenic