Przedawkowanie
Rivaldo 1,5 mg

Przedawkowanie rywastygminy, inhibitora acetylocholinoesterazy stosowanego w dawkach 1,5 mg, 3 mg, 4,5 mg i 6,0 mg (produkt Rivaldo), prowadzi do nadmiernego nagromadzenia acetylocholiny i wywołuje objawy toksyczności cholinergicznej. Objawy te dzielą się na muskarynowe (zwężenie źrenic, bradykardia, skurcz oskrzeli, nadmierne pocenie, nudności, wymioty, biegunka, mimowolne oddawanie moczu i stolca) typowe dla umiarkowanego zatrucia oraz nikotynowe (osłabienie mięśni, drżenie pęczkowe, drgawki, zatrzymanie oddychania) wskazujące na ciężkie zatrucie z potencjalnym zagrożeniem życia. Okres półtrwania rywastygminy w osoczu wynosi około 1 godziny, jednak hamowanie acetylocholinoesterazy utrzymuje się około 9 godzin. Dodatkowo, po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano objawy neurologiczne i psychiczne, takie jak zawroty głowy, senność, stany splątania, omamy i nadciśnienie.

Przedawkowanie leku Rivaldo

Przedawkowanie rywastygminy, substancji czynnej zawartej w produkcie leczniczym Rivaldo (kapsułki twarde w dawkach 1,5 mg, 3 mg, 4,5 mg i 6,0 mg), może prowadzić do szeregu niebezpiecznych objawów związanych z nasilonym działaniem cholinergicznym. Pomimo, że w większości przypadków przypadkowego przedawkowania nie obserwowano klinicznie istotnych objawów, a pacjenci zazwyczaj mogli kontynuować leczenie po 24 godzinach od zdarzenia, to ciężkie przypadki przedawkowania mogą stanowić zagrożenie dla życia.1

Mechanizm toksyczności

Rywastygmina, jako inhibitor acetylocholinoesterazy, w przypadku przedawkowania prowadzi do nadmiernego nagromadzenia acetylocholiny w organizmie. Skutkuje to wystąpieniem dwóch rodzajów efektów toksycznych: objawów muskarynowych (charakterystycznych dla umiarkowanego zatrucia) oraz objawów nikotynowych (występujących w cięższych przypadkach przedawkowania). Okres półtrwania rywastygminy w osoczu wynosi około 1 godziny, natomiast hamowanie acetylocholinoesterazy utrzymuje się znacznie dłużej – około dziewięciu godzin.2

Objawy przedawkowania

Objawy przedawkowania rywastygminy można podzielić na dwie główne kategorie: objawy muskarynowe występujące przy umiarkowanym zatruciu oraz objawy nikotynowe pojawiające się w cięższych przypadkach. Po wprowadzeniu produktu do obrotu zaobserwowano również dodatkowe objawy neurologiczne i psychiczne.3

Rodzaj objawów Objawy kliniczne Nasilenie zatrucia Dodatkowe informacje
Objawy muskarynowe
  • Zwężenie źrenic
  • Zaczerwienienie twarzy
  • Zaburzenia trawienia (ból brzucha, nudności, wymioty, biegunka)
  • Bradykardia
  • Skurcz oskrzeli
  • Zwiększona ilość wydzieliny z oskrzeli
  • Nadmierne pocenie się
  • Mimowolne oddawanie moczu i/lub stolca
  • Łzawienie
  • Niedociśnienie
  • Nadmierne ślinienie się
Umiarkowane zatrucie Najczęściej występujące objawy toksyczności cholinergicznej
Objawy nikotynowe
  • Osłabienie mięśni
  • Drżenie pęczkowe mięśni
  • Drgawki
  • Zatrzymanie oddychania (potencjalnie śmiertelne)
Ciężkie zatrucie Objawy zagrażające życiu, wymagające natychmiastowej interwencji
Objawy dodatkowe
(zgłaszane po wprowadzeniu leku do obrotu)
  • Zawroty głowy
  • Drżenie
  • Bóle głowy
  • Senność
  • Stany splątania
  • Nadciśnienie
  • Omamy
  • Złe samopoczucie
Różne nasilenie Objawy raportowane w doświadczeniach klinicznych po wprowadzeniu leku do obrotu

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Zależnie od nasilenia objawów przedawkowania rywastygminy, należy zastosować odpowiednie postępowanie lecznicze:4

  1. Przedawkowanie bezobjawowe – zaleca się przerwę w przyjmowaniu rywastygminy trwającą 24 godziny ze względu na długi czas hamowania aktywności acetylocholinoesterazy (około 9 godzin).
  2. Przedawkowanie z towarzyszącymi nudnościami i wymiotami – należy rozważyć podanie leków przeciwwymiotnych.
  3. Inne działania niepożądane – wymagają zastosowania leczenia objawowego.
  4. Ciężkie przedawkowanie – w takich przypadkach stosuje się antidotum, którym jest atropina.

Stosowanie antidotum

W przypadku ciężkiego przedawkowania rywastygminy zaleca się podanie atropiny, która działa jako antagonista receptorów muskarynowych. Protokół podania atropiny obejmuje:5

  • Dawka początkowa: 0,03 mg/kg masy ciała siarczanu atropiny podanego dożylnie
  • Kolejne dawki: ustalane na podstawie odpowiedzi klinicznej pacjenta

Ważne jest, aby pamiętać, że nie zaleca się stosowania skopolaminy jako antidotum w przypadku przedawkowania rywastygminy.6

Rokowanie

Rokowanie w przypadku przedawkowania rywastygminy zależy od nasilenia objawów i szybkości wdrożenia odpowiedniego leczenia. Większość przypadków przypadkowego przedawkowania nie prowadzi do poważnych konsekwencji, a pacjenci mogą powrócić do leczenia rywastygminą po 24 godzinach od zdarzenia. Jednak w ciężkich przypadkach, szczególnie gdy dochodzi do objawów nikotynowych z zatrzymaniem oddychania, przedawkowanie może prowadzić do zgonu, dlatego wymaga natychmiastowej interwencji medycznej.7

  1. 25.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl