przewlekła niewydolność serca
Przewlekła niewydolność serca (PNS) to złożony zespół kliniczny charakteryzujący się upośledzeniem czynności serca, co prowadzi do niedostatecznego zaopatrzenia tkanek w krew adekwatnie do ich zapotrzebowania metabolicznego. Jest to końcowy etap wielu chorób układu sercowo-naczyniowego, w tym choroby wieńcowej, nadciśnienia tętniczego, wad zastawkowych czy kardiomiopatii.
W patofizjologii PNS kluczową rolę odgrywa aktywacja neurohormonalna (układu renina-angiotensyna-aldosteron oraz układu współczulnego), która początkowo jest mechanizmem kompensacyjnym, lecz z czasem prowadzi do przebudowy mięśnia sercowego i pogłębienia dysfunkcji. Klasyfikacja opiera się na pomiarze frakcji wyrzutowej lewej komory (LVEF), wyróżniając niewydolność z obniżoną (HFrEF), pośrednią (HFmrEF) i zachowaną frakcją wyrzutową (HFpEF).
Diagnostyka PNS obejmuje badanie echokardiograficzne, oznaczenie peptydów natriuretycznych (BNP, NT-proBNP), badania laboratoryjne oraz ocenę wydolności wysiłkowej. Leczenie jest wielokierunkowe i obejmuje inhibitory ACE lub ARB, beta-blokery, antagonisty aldosteronu, flozyny, sakubitril/walsartan oraz iwabradynę. Oprócz farmakoterapii istotne znaczenie ma leczenie niefarmakologiczne, w tym terapia resynchronizująca, implantacja kardiowertera-defibrylatora oraz w wybranych przypadkach przeszczep serca.
Mimo postępów w terapii, PNS pozostaje schorzeniem o poważnym rokowaniu. Pięcioletnia śmiertelność wśród pacjentów z zaawansowaną niewydolnością serca jest porównywalna z wieloma chorobami nowotworowymi. Regularne monitorowanie parametrów klinicznych, edukacja pacjenta oraz wczesne wdrażanie modyfikacji leczenia są kluczowe dla poprawy jakości życia i rokowania.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Blocard 10 mg
Lek Blocard zawierający bisoprololu fumaranu dostępny jest w dawkach 5 mg i 10 mg w formie tabletek powlekanych, stosowany głównie w stabilnej przewlekłej niewydolności serca z zaburzeniem czynności skurczowej lewej komory, nadciśnieniu tętniczym oraz stabilnej dławicy piersiowej. W niewydolności serca wskazane jest stosowanie u pacjentów ze stabilnym przebiegiem choroby i potwierdzonym upośledzeniem funkcji skurczowej LV, z koniecznością stopniowego zwiększania dawki pod kontrolą lekarza. W nadciśnieniu Blocard może być stosowany zarówno w monoterapii, jak i terapii skojarzonej, szczególnie u pacjentów z chorobą wieńcową, niewydolnością serca lub tachykardią zatokową. W dławicy piersiowej lek zmniejsza zapotrzebowanie mięśnia sercowego na tlen poprzez obniżenie częstości akcji serca, ciśnienia tętniczego i kurczliwości mięśnia, co przekłada się na redukcję epizodów bólu wieńcowego.
beta-adrenolityk, bisoprololu fumaran, ból wieńcowy, dławica piersiowa, dolegliwości dławicowe, działanie beta-adrenolityczne, działanie przeciwdławicowe, epizod dławicowy, kurczliwość mięśnia sercowego, nadciśnienie tętnicze, przewlekła niewydolność serca, stabilna choroba wieńcowa, tachykardia zatokowa, terapia skojarzona, tolerancja wysiłku, zaburzenie czynności skurczowej lewej komory, zapotrzebowanie mięśnia sercowego na tlen - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – ACEBIS 5 mg + 2,5 mg
ACEBIS to preparat złożony zawierający ramipryl i bisoprolol, stosowany jako terapia substytucyjna u dorosłych pacjentów wcześniej stabilizowanych na monoterapii tymi lekami w identycznych dawkach. Dostępny jest w dawkach od 2,5 mg ramiprylu + 1,25 mg bisoprololu do 10 mg ramiprylu + 10 mg bisoprololu, co pozwala na indywidualizację leczenia. Wskazania do stosowania obejmują nadciśnienie tętnicze (monoterapia lub w skojarzeniu), przewlekły zespół wieńcowy, jawne choroby układu sercowo-naczyniowego o etiologii miażdżycowej (choroba wieńcowa, stan po udarze mózgu, choroba naczyń obwodowych), cukrzycę z co najmniej jednym czynnikiem ryzyka sercowo-naczyniowego oraz przewlekłą niewydolność serca ze zmniejszoną frakcją wyrzutową lewej komory, szczególnie w prewencji wtórnej po ostrym zawale mięśnia sercowego.
angioplastyka, bisoprolol, choroba naczyń obwodowych, choroba układu sercowo-naczyniowego, choroba wieńcowa serca, compliance, cukrzyca, czynność skurczowa lewej komory, etiologia miażdżycowa, frakcja wyrzutowa lewej komory, lek hipotensyjny, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, ostra faza zawału, ostry zawał mięśnia sercowego, pomostowanie aortalno-wieńcowe, prewencja wtórna, przewlekła niewydolność serca, przewlekły zespół wieńcowy, ramipryl, rewaskularyzacja wieńcowa, stentowanie, terapia substytucyjna, udar mózgu, zabieg rewaskularyzacji - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Nonpres 25 mg
Eplerenon w dawkach 25 mg i 50 mg, dostępny w postaci tabletek powlekanych (Nonpres), jest stosowany jako terapia uzupełniająca u pacjentów z zaburzeniami czynności lewej komory serca i objawami niewydolności serca. Główne wskazania obejmują pacjentów po niedawno przebytym zawale serca ze stabilnym stanem klinicznym, frakcją wyrzutową lewej komory (LVEF) ≤40% oraz objawami niewydolności serca, a także dorosłych z przewlekłą niewydolnością serca w klasie II wg NYHA i LVEF ≤30%. Eplerenon stosowany jest wyłącznie jako dodatek do standardowej terapii, w tym beta-adrenolityków, w celu redukcji ryzyka śmiertelności i chorobowości sercowo-naczyniowej.
beta-adrenolityk, choroba sercowo-naczyniowa, eplerenon, frakcja wyrzutowa lewej komory, indywidualizacja terapii, klasyfikacja NYHA, laktoza jednowodna, nietolerancja laktozy, niewydolność serca, obniżona frakcja wyrzutowa, poziom potasu, przewlekła niewydolność serca, stan stabilny, tabletka powlekana, terapia dodana, zaburzenie czynności lewej komory, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Ivabradine Aurovitas 5 mg
Ivabradine Aurovitas, dostępna w tabletkach powlekanych o dawkach 5 mg i 7,5 mg, jest wskazana do leczenia objawowego przewlekłej stabilnej dławicy piersiowej oraz przewlekłej niewydolności serca. W terapii dławicy piersiowej lek stosuje się u dorosłych pacjentów z chorobą niedokrwienną serca, prawidłowym rytmem zatokowym i częstością akcji serca ≥ 70/min, jako monoterapię u osób nietolerujących beta-adrenolityków lub w skojarzeniu z beta-adrenolitykami przy niewystarczającej kontroli objawów. W niewydolności serca iwabradyna jest zalecana u pacjentów z klasą II-IV wg NYHA, dysfunkcją skurczową mięśnia sercowego, rytmem zatokowym i częstością akcji serca ≥ 75/min, stosowana w połączeniu z leczeniem standardowym (beta-adrenolityki, ACE-I/ARB, antagoniści aldosteronu, diuretyki) lub jako alternatywa przy przeciwwskazaniach do beta-adrenolityków.
antagonista aldosteronu, antagonista receptora angiotensyny II, choroba niedokrwienna serca, częstość akcji serca, diuretyk, frakcja wyrzutowa lewej komory, inhibitor konwertazy angiotensyny, iwabradyna, klasyfikacja NYHA, laktoza jednowodna, lek beta-adrenolityczny, monitorowanie holterowskie, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, przewlekła niewydolność serca, przewlekła stabilna dławica piersiowa, rytm zatokowy, terapia skojarzona, węzeł zatokowo-przedsionkowy, zaburzenie czynności skurczowej, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Interakcje leku – Concor Cor 10 10 mg
Bisoprolol fumaranowy, substancja czynna preparatu Concor Cor, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne, zwłaszcza u pacjentów z przewlekłą niewydolnością serca, nadciśnieniem tętniczym i dławicą piersiową. Szczególnie niebezpieczne jest łączenie bisoprololu z lekami przeciwarytmicznymi klasy I (np. chinidyna, dyzopiramid, lidokaina, fenytoina, flekainid, propafenon), co może nasilać ujemne działanie inotropowe i wydłużać przewodzenie przedsionkowo-komorowe. Również antagonisty wapnia typu werapamilu i diltiazemu są przeciwwskazane ze względu na ryzyko niedociśnienia i bloku AV, zwłaszcza przy dożylnym podaniu werapamilu. Leki przeciwnadciśnieniowe o działaniu ośrodkowym (klonidyna, metylodopa, moksonidyna, rylmenidyna) mogą nasilać niewydolność serca i powodować ryzyko nadciśnienia z odbicia przy nagłym odstawieniu. Wskazane jest ostrożne monitorowanie parametrów hemodynamicznych i rytmu serca podczas terapii skojarzonej.
antagonista wapnia, antagonista wapnia typu dihydropirydyny, beta-adrenolityk miejscowy, beta-adrenomimetyk, bisoprolol fumaranu, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, choroba układu sercowo-naczyniowego, czynność skurczowa komór, dławica piersiowa, działanie hipoglikemizujące, działanie hipotensyjne, działanie inotropowe ujemne, farmakokinetyka leku, glikozyd naparstnicy, hipoglikemia, jaskra, kurczliwość mięśnia sercowego, lek parasympatykomimetyczny, lek przeciwarytmiczny klasy I, lek przeciwarytmiczny klasy III, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwnadciśnieniowy, nadciśnienie tętnicze, nadciśnienie z odbicia, niedociśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, przewlekła niewydolność serca, przewodzenie przedsionkowo-komorowe, tachykardia odruchowa, znieczulenie ogólne - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Bibloc 10 mg
Bisoprolol, selektywny beta-1-adrenolityk (ATC: C07AB07), charakteryzuje się wysoką selektywnością wobec receptorów beta-1-adrenergicznych z minimalnym wpływem na receptory beta-2, co ogranicza jego działanie na mięśnie gładkie oskrzeli i procesy metaboliczne. Mechanizm działania obejmuje zmniejszenie aktywności reninowej osocza, redukcję pojemności minutowej serca oraz hamowanie układu współczulnego, co przekłada się na obniżenie ciśnienia tętniczego. W dławicy piersiowej bisoprolol zmniejsza częstość akcji serca, kurczliwość mięśnia sercowego oraz zapotrzebowanie na tlen, co skutkuje efektem przeciwdławicowym. W przewlekłej niewydolności serca lek powoduje początkowe zmniejszenie pojemności minutowej i zwiększenie oporu obwodowego, które z czasem ulega poprawie, co korzystnie wpływa na hemodynamikę.
akcja serca, aktywność reninowa osocza, aktywność sympatykomimetyczna, antagonista receptora angiotensyny, badanie echokardiograficzne, bisoprolol, bradykardia, choroba wieńcowa, dławica piersiowa, dysfagia, działanie hipotensyjne, działanie stabilizujące błony komórkowe, efekt przeciwdławicowy, enalapril, frakcja wyrzutowa lewej komory, inhibitor ACE, klasa NYHA, kurczliwość mięśnia sercowego, leczenie skojarzone, mięśnie gładkie oskrzeli, nadciśnienie tętnicze, nagły zgon, niedociśnienie tętnicze, niewydolność serca, niewydolność skurczowa serca, objętość wyrzutowa, opór dróg oddechowych, opór obwodowy, ostra dekompensacja, pojemność minutowa serca, przewlekła niewydolność serca, receptor adrenergiczny, receptor beta-1 adrenergiczny, receptor beta-2 adrenergiczny, selektywny lek beta-adrenolityczny, udar mózgu, układ współczulny, umieralność ogólna - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Fingolimod Aurovitas 0,5 mg
Fingolimod Aurovitas 0,5 mg, zawierający fingolimod w postaci chlorowodorku, jest przeciwwskazany u pacjentów z zaburzeniami układu immunologicznego, w tym z zespołem niedoboru odporności, ciężkimi aktywnymi lub przewlekłymi zakażeniami (np. zapalenie wątroby, gruźlica) oraz u osób z aktywnymi nowotworami złośliwymi. Nie powinien być stosowany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (stopień C wg Child-Pugh) ze względu na ryzyko nasilenia niewydolności wątroby i nieprzewidywalny metabolizm leku. W zakresie układu sercowo-naczyniowego przeciwwskazania obejmują m.in. zawał mięśnia sercowego, niestabilną dusznicę bolesną, udar mózgu, TIA, zaostrzenie niewydolności serca wymagające hospitalizacji w ciągu ostatnich 6 miesięcy, niewydolność serca klasy III/IV wg NYHA, ciężkie zaburzenia rytmu serca wymagające leczenia antyarytmikami klasy Ia lub III, bloki przedsionkowo-komorowe II stopnia typu Mobitz II i III stopnia oraz zespół chorego węzła zatokowego bez rozrusznika serca. Dodatkowo, wyjściowy odstęp QTc ≥ 500 ms w EKG stanowi przeciwwskazanie ze względu na ryzyko groźnych arytmii.
Ze względu na potencjalne działanie teratogenne, fingolimod jest przeciwwskazany w ciąży oraz u kobiet w wieku rozrodczym, które nie stosują skutecznej antykoncepcji; zaleca się stosowanie antykoncepcji podczas terapii oraz przez 2 miesiące po jej zakończeniu. Przed rozpoczęciem leczenia konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu, badania EKG oraz oceny funkcji wątroby i układu immunologicznego, a także testu ciążowego u kobiet w wieku rozrodczym. W przypadku wątpliwości dotyczących stanu kardiologicznego wskazana jest konsultacja kardiologiczna. U pacjentów z zaburzeniami rytmu serca nieujętymi w przeciwwskazaniach, ale potencjalnie zwiększającymi ryzyko działań niepożądanych, należy rozważyć korzyści i ryzyko terapii oraz zapewnić ścisłe monitorowanie. W przypadku stwierdzenia przeciwwskazań lekarz powinien rozważyć alternatywne metody leczenia stwardnienia rozsianego.
badanie elektrokardiograficzne, blok przedsionkowo-komorowy, choroba układu sercowo-naczyniowego, ciężkie zakażenie, działanie teratogenne, fingolimod, klasyfikacja Child-Pugh, klasyfikacja NYHA, leczenie immunosupresyjne, lek antyarytmiczny, lek immunosupresyjny, niestabilna dusznica bolesna, odstęp QTc, przejściowy atak niedokrwienny, przewlekła niewydolność serca, przewlekłe zakażenie, stwardnienie rozsiane, substancja czynna, udar mózgu, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie rytmu serca, zakażenie oportunistyczne, zawał mięśnia sercowego, zespół chorego węzła zatokowego, zespół niedoboru odporności, złośliwa choroba nowotworowa - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Cazaprol 5 mg
Cazaprol (cylazapryl) jest inhibitorem ACE stosowanym raz na dobę w leczeniu nadciśnienia tętniczego oraz przewlekłej niewydolności serca. Dostępny jest w dawkach 1 mg, 2,5 mg i 5 mg, które można podawać niezależnie od posiłku. Standardowa dawka początkowa w nadciśnieniu wynosi 1 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 2,5-5 mg/dobę w zależności od odpowiedzi klinicznej. U pacjentów z aktywnym układem renina-angiotensyna-aldosteron, stosujących diuretyki lub z zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny 10-40 ml/min), dawka początkowa powinna być obniżona do 0,5 mg/dobę, a maksymalna dawka do 2,5 mg/dobę. U pacjentów z klirensem <10 ml/min stosowanie cylazaprylu nie jest zalecane. W przypadku przewlekłej niewydolności serca leczenie rozpoczyna się od 0,5 mg/dobę, z możliwością stopniowego zwiększania dawki do maksymalnie 5 mg/dobę, pod ścisłym nadzorem klinicznym.
ciężkie nadciśnienie, cylazapryl, dawka podtrzymująca, dekompensacja układu sercowo-naczyniowego, hipowolemia, klirens cylazaprylu, klirens kreatyniny, lek moczopędny, marskość wątroby, nadciśnienie naczyniowo-nerkowe, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, objawowe niedociśnienie, przewlekła niewydolność serca, tabletka powlekana, układ renina-angiotensyna-aldosteron, wodobrzusze, zaburzenie czynności nerek - Leksykon substancji czynnych
Cylazapryl – Dawkowanie i sposób podawania
Cylazapryl, inhibitor konwertazy angiotensyny (ACE), stosowany jest w leczeniu nadciśnienia tętniczego oraz przewlekłej niewydolności serca. Dawkowanie wymaga indywidualnego dostosowania w zależności od wskazań klinicznych, czynności nerek (klirens kreatyniny) oraz obecności chorób współistniejących. W nadciśnieniu tętniczym dawka początkowa wynosi zwykle 1 mg raz na dobę, z dawką podtrzymującą 2,5-5 mg/dobę i maksymalną 5 mg/dobę. U pacjentów z dużą aktywnością układu renina-angiotensyna-aldosteron lub stosujących leki moczopędne zaleca się dawkę początkową 0,5 mg/dobę, z koniecznością ścisłej kontroli klinicznej. W przewlekłej niewydolności serca leczenie rozpoczyna się od 0,5 mg/dobę, stopniowo zwiększając dawkę do maksymalnie 5 mg/dobę, z tygodniowymi odstępami i pod nadzorem lekarskim. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek dawka jest modyfikowana w zależności od klirensu kreatyniny: >40 ml/min – 1 mg początkowo, do 5 mg maksymalnie; 10-40 ml/min – 0,5 mg początkowo, do 2,5 mg maksymalnie; <10 ml/min – stosowanie niezalecane.
cylazapryl, dekompensacja układu sercowo-naczyniowego, diuretyk pętlowy, diuretyk tiazydowy, dysfagia, farmakokinetyka, hipowolemia, hydrochlorotiazyd, inhibitor konwertazy angiotensyny, klirens kreatyniny, lek moczopędny, marskość wątroby, nadciśnienie naczyniowo-nerkowe, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie objawowe, przewlekła niewydolność serca, układ renina-angiotensyna-aldosteron, wodobrzusze, zaburzenia czynności nerek - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Trifas 10 5 mg/ml
Produkt leczniczy Trifas, zawierający torasemid w dawkach 10 mg/2 ml oraz 20 mg/4 ml, jest wskazany do dożylnego stosowania u dorosłych pacjentów wymagających szybkiej interwencji diuretycznej, zwłaszcza w stanach takich jak obrzęki i przesięki związane z niewydolnością serca. Torasemid, jako diuretyk pętlowy o silnym działaniu, umożliwia efektywne zmniejszenie obciążenia wstępnego lewej komory, co jest kluczowe w leczeniu ostrego obrzęku płuc będącego bezpośrednim zagrożeniem życia. Preparat dostępny jest w formie przezroczystego, bezbarwnego roztworu do wstrzykiwań o pH 8,5-9,5, zawierającego odpowiednio 10,631 mg (10 mg torasemidu) lub 21,262 mg (20 mg torasemidu) soli sodowej torasemidu na ampułkę.
diuretyk pętlowy, działanie moczopędne, funkcja nerek, intensywna diureza, monitorowanie pacjenta, niewydolność serca, obciążenie wstępne, obrzęk obwodowy, obrzęk płuc, obrzęki i przesięki, przewlekła niewydolność serca, równowaga elektrolitowa, torasemid, wstrząs kardiogenny, wstrzyknięcie dożylne, zastój w krążeniu płucnym - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Bibloc 7,5 mg
Bisoprolol jest selektywnym beta-1-adrenolitykiem o wysokiej wybiórczości, bez wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej i działania stabilizującego błony komórkowe. Jego mechanizm działania opiera się na hamowaniu receptorów beta-1-adrenergicznych w sercu, co prowadzi do zwolnienia akcji serca, zmniejszenia kurczliwości mięśnia sercowego oraz redukcji zapotrzebowania na tlen, bez istotnego wpływu na receptory beta-2, co minimalizuje ryzyko skurczu oskrzeli i zaburzeń metabolicznych. Bisoprolol jest stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego, dławicy piersiowej oraz przewlekłej niewydolności serca, gdzie wykazuje zdolność do obniżenia aktywności reninowej osocza i poprawy hemodynamiki. W badaniu CIBIS II u pacjentów z niewydolnością serca (frakcja wyrzutowa ≤35%, klasy III-IV NYHA) bisoprolol istotnie zmniejszył śmiertelność ogólną (z 17,3% do 11,8%), częstość nagłych zgonów (o 44%) oraz hospitalizacji z powodu niewydolności serca (o 36%).
aktywność reninowa osocza, antagonista receptora angiotensyny, badanie CIBIS II, badanie CIBIS III, badanie echokardiograficzne, beta-1-adrenolityk, beta-adrenolityk, bradykardia, choroba niedokrwienna serca, choroba wieńcowa, dławica piersiowa, epizod niewydolności serca, frakcja wyrzutowa lewej komory, inhibitor ACE, klasyfikacja NYHA, kurczliwość mięśnia sercowego, leczenie skojarzone, lek beta-adrenolityczny, mięśnie gładkie oskrzeli, naczynie krwionośne, nadciśnienie tętnicze, nagły zgon, niedociśnienie tętnicze, niewydolność serca, niewydolność skurczowa serca, objętość wyrzutowa, opór obwodowy, opór w drogach oddechowych, ostra dekompensacja, pojemność minutowa, przewlekła niewydolność serca, receptor beta-2 adrenergiczny, terapia skojarzona, udar mózgu, umieralność ogólna, zużycie tlenu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Nedal 10 mg
Profil bezpieczeństwa nebiwololu (Nedal 10 mg) różni się w zależności od wskazania terapeutycznego, z odrębnym omówieniem dla nadciśnienia tętniczego oraz przewlekłej niewydolności serca. W terapii nadciśnienia tętniczego najczęściej obserwowane działania niepożądane o częstości ≥1/100 do <1/10 to bóle i zawroty głowy oraz zmęczenie, natomiast rzadziej (≥1/1000 do <1/100) występują m.in. bradykardia, niewydolność serca, niedociśnienie tętnicze, duszność, zaparcia, nudności, świąd i impotencja. Bardzo rzadko (<1/10 000) odnotowano blok przedsionkowo-komorowy i nasilenie łuszczycy. Dodatkowo, działania niepożądane typowe dla beta-adrenolityków, takie jak omamy, psychozy czy zespół Raynauda, mogą potencjalnie wystąpić przy stosowaniu nebiwololu.
beta-adrenolityk, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, ból głowy, bradykardia, chromanie przestankowe, duszność, impotencja, koszmary senne, łuszczyca, nadciśnienie tętnicze, nebiwolol, niedociśnienie tętnicze, niestrawność, nudności, obrzęk kończyn dolnych, obrzęk naczynioruchowy, omamy, ortostatyczne niedociśnienie tętnicze, parestezje, pokrzywka, przewlekła niewydolność serca, psychoza, selektywny beta-adrenolityk, skurcz oskrzeli, splątanie, świąd, wysypka rumieniowa, zaburzenia widzenia, zaparcia, zawroty głowy, zespół oczno-śluzówkowo-skórny, zespół Raynauda - Leksykon leków
Działania niepożądane – Nebinad 5 mg
Nebiwolol, substancja czynna leku Nebinad w dawce 5 mg, jest beta-adrenolitykiem stosowanym w leczeniu nadciśnienia tętniczego oraz przewlekłej niewydolności serca. Działania niepożądane związane z jego stosowaniem mają różne nasilenie, najczęściej od łagodnego do umiarkowanego, i różnią się w zależności od wskazania. W terapii nadciśnienia tętniczego najczęściej obserwuje się bradykardię i zawroty głowy, które wystąpiły u około 11% pacjentów (w porównaniu do 2% i 7% w grupie placebo). Inne działania niepożądane obejmują m.in. niedociśnienie tętnicze, duszność, skurcz oskrzeli, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, świąd, wysypkę, a także objawy ze strony układu nerwowego i psychiczne, takie jak koszmary senne czy depresja. W badaniu klinicznym 42,1% pacjentów leczonych nebiwololem zgłosiło działania niepożądane, w porównaniu do 31,5% w grupie placebo.
beta-adrenolityk, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, ból głowy, bradykardia, chromanie przestankowe, cukrzyca, duszność, hipoglikemia, impotencja, koszmar senny, lek beta-adrenolityczny, łuszczyca, nadciśnienie tętnicze, nebiwolol, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, nudność, objaw Raynauda, obrzęk kończyn dolnych, obrzęk naczynioruchowy, omam, omdlenie, parestezja, pokrzywka, produkt leczniczy, przewlekła niewydolność serca, przewlekła obturacyjna choroba płuc, psychoza, receptor beta-adrenergiczny, skurcz oskrzeli, splątanie, świąd, wymioty, zaburzenie widzenia, zawrót głowy, zespół oczno-śluzówkowo-skórny - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Bibloc 10 mg
Dawkowanie bisoprololu (Bibloc) wymaga indywidualnego dostosowania z uwzględnieniem tętna oraz skuteczności terapeutycznej. W leczeniu nadciśnienia tętniczego i dławicy piersiowej zaleca się rozpoczęcie terapii od dawki 5 mg raz na dobę, z typową dawką 10 mg i maksymalną dobową 20 mg. U pacjentów w podeszłym wieku oraz z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny <20 ml/min) lub wątroby dawka nie powinna przekraczać 10 mg na dobę. W przypadku pacjentów dializowanych nie ma konieczności modyfikacji dawkowania, choć dane kliniczne są ograniczone. Lek należy podawać doustnie rano, tabletki można przyjmować podczas posiłku, połykać w całości lub dzielić na cztery części dla precyzyjnego dawkowania.
antagonista receptora angiotensyny, bisoprolol fumaran, bradykardia, choroba niedokrwienna serca, ciśnienie tętnicze, dializa, dławica piersiowa, glikozyd naparstnicy, inhibitor ACE, klirens kreatyniny, lek beta-adrenolityczny, lek moczopędny, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, niewydolność serca, przewlekła niewydolność serca, tabletka powlekana, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ticagrelor Aristo
Tikagrelor, jako lek przeciwpłytkowy, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z podwyższonym ryzykiem krwawień, w tym u osób z niedawnymi urazami, zabiegami chirurgicznymi, zaburzeniami krzepnięcia czy aktywnymi krwawieniami z przewodu pokarmowego. Przeciwwskazany jest u pacjentów z czynnym krwawieniem, krwotokiem śródczaszkowym w wywiadzie oraz ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby. W przypadku planowanych zabiegów chirurgicznych tikagrelor należy odstawić na 5 dni przed operacją, a w ostrym zespole wieńcowym po przebytym niedokrwiennym udarze mózgu leczenie nie powinno przekraczać 12 miesięcy. Monitorowanie czynności nerek jest zalecane, zwłaszcza u pacjentów ≥75 lat, z umiarkowaną do ciężkiej niewydolnością nerek oraz stosujących ARB, ze względu na możliwy wzrost stężenia kreatyniny. Tikagrelor może powodować duszność, zwykle łagodną do umiarkowanej, oraz rzadko zakrzepową plamicę małopłytkową (TTP), wymagającą szybkiej interwencji.
antagonista receptora angiotensyny, antagonista wapnia, astma, beta-adrenolityk, blok przedsionkowo-komorowy, ciężkie zaburzenie czynności wątroby, czynnik płytkowy 4, desmopresyna, digoksyna, diltiazem, dnawe zapalenie stawów, doustny lek przeciwzakrzepowy, duszność, hiperurykemia, krwotok śródczaszkowy, kwas acetylosalicylowy, kwas aminokapronowy, kwas traneksamowy, lek fibrynolityczny, lek przeciwpłytkowy, małopłytkowość, małopłytkowość zależna od heparyny, mikroangiopatyczna niedokrwistość hemolityczna, nefropatia moczanowa, niedokrwienny udar mózgu, niesteroidowy lek przeciwzapalny, oddech Cheyne’a-Stokesa, ośrodkowy bezdech senny, ostry zespół wieńcowy, pauza komorowa, plazmafereza, pomostowanie aortalno-wieńcowe, przewlekła niewydolność serca, przewlekła obturacyjna choroba płuc, receptor P2Y12, rekombinowany czynnik VIIa, skłonność do krwawień, stężenie kreatyniny, tikagrelor, transfuzja płytek, umiarkowana niewydolność wątroby, werapamil, zakrzepowa plamica małopłytkowa, zespół chorego węzła zatokowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Carvetrend 3,125 mg
Karwedylol wykazuje ryzyko działań niepożądanych o częstości występowania sklasyfikowanej według systemu MedDRA i kategorii CIOMS, z większością działań niepożądanych o podobnym ryzyku we wszystkich wskazaniach terapeutycznych. Wyjątkiem są zawroty głowy, zaburzenia widzenia oraz bradykardia, których częstość wzrasta wraz ze zwiększaniem dawki. Szczególną uwagę należy zwrócić na objawy neurologiczne (zawroty głowy, omdlenia, bóle głowy, astenia), które zwykle są łagodne i pojawiają się na początku terapii, a także na ryzyko nasilenia niewydolności serca i retencji płynów u pacjentów z zastoinową niewydolnością serca podczas zwiększania dawki. U pacjentów po ostrym zawale mięśnia sercowego z zaburzeniem czynności lewej komory częstość niewydolności serca wynosi 15,4% w grupie leczonej karwedylolem. Ponadto, karwedylol może wpływać na funkcję nerek, szczególnie u pacjentów z przewlekłą niewydolnością serca, niskim ciśnieniem tętniczym, chorobą niedokrwienną serca oraz współistniejącą niewydolnością nerek, a także może ujawniać lub nasilać przebieg cukrzycy oraz powodować nietrzymanie moczu u kobiet.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, astenia, blok przedsionkowo-komorowy, ból głowy, bradykardia, choroba niedokrwienna serca, choroba wieńcowa, chromanie przestankowe, cukrzyca utajona, dławica piersiowa, gammaglutamylotransferaza, halucynacje, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hipoglikemia, impotencja, karwedylol, klasyfikacja MedDRA, kontrola glikemii, leukopenia, małopłytkowość, nadciśnienie tętnicze, nadpotliwość, nadwrażliwość, niedociśnienie, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość, nietrzymanie moczu, niewydolność nerek, obrzęk płuc, omamy, omdlenie, pokrzywka, przewlekła niewydolność serca, retencja płynów, rozsiane zmiany naczyniowe, rumień wielopostaciowy, stan przedomdleniowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zaburzenia erekcji, zaburzenia snu, zaburzenie czynności lewej komory, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie skóry, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zespół Raynauda, zespół Stevensa-Johnsona, zespół suchego oka - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – ACEBIS 2,5 mg + 1,25 mg
Lek ACEBIS to preparat złożony zawierający ramipryl (inhibitor ACE) oraz bisoprolol (selektywny beta-adrenolityk), dostępny w sześciu dawkach: od 2,5 mg ramiprylu + 1,25 mg bisoprololu do 10 mg + 10 mg. Najniższa dawka (2,5 mg + 1,25 mg) jest wskazana wyłącznie jako terapia substytucyjna u dorosłych pacjentów z przewlekłym zespołem wieńcowym lub przewlekłą niewydolnością serca ze zmniejszoną frakcją wyrzutową lewej komory (HFrEF), którzy wcześniej byli skutecznie leczeni oddzielnie oboma substancjami. Wyższe dawki stosuje się w leczeniu nadciśnienia tętniczego, nadciśnienia z przewlekłym zespołem wieńcowym oraz u pacjentów z jawną miażdżycową chorobą układu sercowo-naczyniowego (choroba wieńcowa, przebyty udar, choroba naczyń obwodowych) oraz u chorych z cukrzycą i dodatkowymi czynnikami ryzyka sercowo-naczyniowego. ACEBIS jest również stosowany w prewencji wtórnej po ostrym zawale mięśnia sercowego z objawami niewydolności serca pojawiającymi się po 48 godzinach od zdarzenia, co zmniejsza śmiertelność w ostrej fazie zawału.
beta-adrenolityk, bisoprolol, choroba naczyń obwodowych, choroba układu sercowo-naczyniowego, choroba wieńcowa serca, cukrzyca, etiologia miażdżycowa, inhibitor konwertazy angiotensyny, nadciśnienie tętnicze, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, objawy kliniczne niewydolności serca, ostra faza zawału, prewencja wtórna, profilaktyka wtórna, przewlekła niewydolność serca, przewlekły zespół wieńcowy, ramipryl, rewaskularyzacja, sercowo-naczyniowy czynnik ryzyka, stabilna choroba wieńcowa, terapia substytucyjna, udar mózgu, zaburzenia lipidowe, zawał mięśnia sercowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zmniejszona czynność skurczowa lewej komory, zmniejszona frakcja wyrzutowa lewej komory - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Dilatrend 25 mg
Karwedylol, będący racemiczną mieszaniną enancjomerów R- i S-, jest alfa- i beta-adrenolitykiem o złożonym mechanizmie działania, obejmującym nieselektywną blokadę receptorów beta1- i beta2-adrenergicznych (głównie przez enancjomer S) oraz równoważną blokadę receptorów alfa1-adrenergicznych przez oba enancjomery. W wyższych stężeniach wykazuje także umiarkowaną aktywność blokującą kanały wapniowe. Lek nie posiada wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej i stabilizuje błonę komórkową. Karwedylol obniża obwodowy opór naczyniowy, hamuje układ renina-angiotensyna-aldosteron, zmniejsza uwalnianie reniny oraz wykazuje działanie przeciwutleniające i antyproliferacyjne na mięśnie gładkie naczyń, nie wpływając negatywnie na profil lipidowy (utrzymany stosunek HDL/LDL). W terapii nadciśnienia tętniczego nie powoduje wzrostu całkowitego oporu obwodowego ani istotnego zwolnienia czynności serca, a także nie zmienia przepływu nerkowego i obwodowego, co ogranicza ryzyko objawów takich jak zziębnięcie kończyn.
antagonista receptorów, blokada kanału wapniowego, choroba wieńcowa, dysfagia, dystrofia mięśniowa, działanie antyproliferacyjne, działanie przeciwdławicowe, działanie przeciwniedokrwienne, enancjomer, frakcja wyrzutowa, hemodializoterapia, kardiomiopatia rozstrzeniowa, lek adrenolityczny, lipoproteina wysokiej gęstości, nadciśnienie tętnicze, opór naczyniowy obwodowy, profil lipidowy, przewlekła choroba nerek, przewlekła niewydolność serca, receptor adrenergiczny, receptor alfa1-adrenergiczny, receptor beta-adrenergiczny, stres oksydacyjny, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenie czynności lewej komory, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Ivohart 7,5 mg
Iwabradyna jest lekiem nasercowym o unikalnym mechanizmie działania polegającym na selektywnej blokadzie prądu If w węźle zatokowym, co prowadzi do zależnego od dawki zmniejszenia częstości akcji serca o około 10 uderzeń na minutę przy dawkach do 20 mg dwa razy na dobę. Lek nie wpływa na przewodnictwo przedsionkowo-komorowe, kurczliwość mięśnia sercowego ani repolaryzację komór, co minimalizuje ryzyko bradykardii poniżej 40 uderzeń/min. W badaniach klinicznych iwabradyna wykazała skuteczność przeciwdławicową i przeciwniedokrwienną, poprawiając parametry testu wysiłkowego (wydłużenie czasu wysiłku o około 1 minutę przy dawce 5 mg dwa razy na dobę) oraz zmniejszając częstość napadów dławicy o około 70%. Działanie to utrzymuje się przez 24 godziny przy podwójnym dawkowaniu dobowym, a profil bezpieczeństwa jest korzystny także u pacjentów z cukrzycą i osób starszych.
antagonista aldosteronu, antagonista angiotensyny II, beta-adrenolityk, bradykardia, choroba niedokrwienna serca, częstość akcji serca, depolaryzacja, dławica piersiowa, działanie inotropowe, efekt plateau, frakcja wyrzutowa, inhibitor ACE, kardiomiopatia rozstrzeniowa, klasyfikacja NYHA, kurczliwość mięśnia sercowego, lek moczopędny, LVEF, odstęp QT, prąd If, prąd Ih, przewlekła niewydolność serca, przewodnictwo przedsionkowo-komorowe, przewodnictwo wewnątrzsercowe, repolaryzacja komór, test wysiłkowy, węzeł zatokowy, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Ramipril + Bisoprolol fumarate Aristo 10 mg + 5 mg
Produkt leczniczy Ramipril + Bisoprolol fumarate Aristo łączy w sobie dwie substancje czynne o komplementarnych mechanizmach działania: ramipryl, inhibitor ACE, oraz bisoprolol, selektywny beta1-adrenolityk. Ramipryl, jako prolek, przekształca się do ramiprylatu, który hamuje konwertazę angiotensyny, prowadząc do zmniejszenia syntezy angiotensyny II oraz zahamowania rozkładu bradykininy, co skutkuje rozszerzeniem naczyń i obniżeniem oporu obwodowego. Bisoprolol wykazuje wysoką selektywność wobec receptorów beta1, co pozwala na redukcję częstości akcji serca i kurczliwości mięśnia sercowego bez istotnego wpływu na receptory beta2, minimalizując ryzyko działań niepożądanych u pacjentów z chorobami układu oddechowego. Farmakokinetycznie bisoprolol osiąga pełne działanie po 3-4 godzinach, z okresem półtrwania 10-12 godzin, co umożliwia dawkowanie raz na dobę, natomiast ramipryl wykazuje początek działania przeciwnadciśnieniowego po 1-2 godzinach, z maksymalnym efektem po 3-6 godzinach i utrzymaniem działania przez 24 godziny.
aktywacja neuroendokrynna, aktywność reninowa, aktywność reninowa osocza, angiotensyna II, beta-adrenolityk, bisoprolol, bradykinina, choroba niedokrwienna serca, choroba wieńcowa, ciśnienie napełniania, częstość pracy serca, dipeptydylokarboksypeptydaza I, dławica piersiowa, działanie inotropowe ujemne, działanie kardioprotekcyjne, gospodarka wodno-elektrolitowa, inhibitor konwertazy angiotensyny, klasyfikacja NYHA, konwertaza angiotensyny, kurczliwość mięśnia sercowego, mięsień gładki oskrzeli, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, objętość wyrzutowa, opór naczyniowy obwodowy, opór obwodowy, patofizjologia niewydolności serca, pojemność minutowa serca, przesączanie kłębuszkowe, przewlekła niewydolność serca, ramipryl, ramiprylat, receptor beta-adrenergiczny, receptor beta1-adrenergiczny, układ renina-angiotensyna-aldosteron, układ sercowo-naczyniowy, układ współczulny, wazokonstrykcja, wskaźnik sercowy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Iwabradyna Synthon 5 mg
Iwabradyna Synthon 5 mg w formie tabletek powlekanych jest wskazana do leczenia przewlekłej stabilnej dławicy piersiowej u dorosłych pacjentów z chorobą niedokrwienną serca, prawidłowym rytmem zatokowym oraz częstością akcji serca ≥ 70 uderzeń/min. Lek stosuje się u pacjentów nietolerujących beta-adrenolityków lub z przeciwwskazaniami do ich stosowania, a także jako terapię skojarzoną z beta-adrenolitykami w przypadku niewystarczającej kontroli objawów dławicy. W terapii przewlekłej niewydolności serca Iwabradyna jest przeznaczona dla pacjentów z klasą II-IV wg NYHA, obniżoną frakcją wyrzutową lewej komory, rytmem zatokowym i częstością akcji serca ≥ 75 uderzeń/min, stosowana jako element kompleksowej terapii standardowej, w tym w połączeniu z beta-adrenolitykami lub jako alternatywa w przypadku ich nietolerancji.
antagonista aldosteronu, beta-adrenolityk, choroba niedokrwienna serca, częstość akcji serca, EKG, frakcja wyrzutowa lewej komory, inhibitor ACE, klasyfikacja NYHA, laktoza jednowodna, lek moczopędny, monitorowanie metodą Holtera, nietolerancja laktozy, przewlekła niewydolność serca, przewlekła stabilna dławica piersiowa, rytm zatokowy, terapia skojarzona, terapia standardowa, węzeł zatokowo-przedsionkowy, zaburzenia czynności skurczowej - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Concor Cor 7,5 7,5 mg
Lek Concor Cor, zawierający bisoprololu fumaranu, jest wskazany do leczenia stabilnej, przewlekłej niewydolności serca z zaburzoną czynnością skurczową lewej komory, potwierdzoną badaniami obrazowymi, takimi jak echokardiografia. Preparat dostępny jest w dawkach 1,25 mg, 2,5 mg, 3,75 mg oraz 7,5 mg, co pozwala na indywidualne dostosowanie terapii oraz stopniową titrację dawki zgodnie z potrzebami pacjenta. Wskazanie dotyczy wyłącznie stabilnej niewydolności serca, bez zaostrzeń wymagających pilnej interwencji, co odróżnia Concor Cor od innych preparatów bisoprololu stosowanych w nadciśnieniu tętniczym czy chorobie wieńcowej.
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Darunavir Synoptis 150 mg
Darunavir Synoptis jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na darunawir lub substancje pomocnicze, w tym laktozę jednowodną (28,47 mg/tabletka 150 mg), glikol propylenowy (20,84 mg/tabletka 150 mg) oraz żółcień pomarańczową FCF (E110) w wyższych dawkach. Leku nie należy stosować u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (klasa C wg Child-Pugh) ze względu na ryzyko kumulacji i nasilenia działań niepożądanych. Przeciwwskazane jest także łączenie darunawiru z ryfampicyną w połączeniu z małą dawką rytonawiru, produktami zawierającymi lopinawir/rytonawir, a także z preparatami z dziurawcem zwyczajnym, ze względu na indukcję CYP3A4 i obniżenie stężeń darunawiru, co zmniejsza skuteczność terapii.
alfuzosyna, amiodaron, arytmia nadkomorowa, awanafil, beprydyl, chinidyna, ciężkie zaburzenie czynności wątroby, cyzapryd, dabigatran, dapoksetyna, darunawir z rytonawirem, depresja oddechowa, dihydroergotamina, domperidon, dronedaron, dziurawiec zwyczajny, elbaswir/grazoprewir, ergometryna, ergotamina, induktor CYP3A4, inhibitor trombiny, iwabradyna, klasyfikacja Child-Pugh, kolchicyna, kwetiapina, lek prokinetyczny, lek przeciwpłytkowy, lomitapid, lopinawir i rytonawir, lowastatyna, lurazydon, metylergonowina, midazolam, migotanie przedsionków, miopatia i neuropatia, nadwrażliwość na darunawir, nagła śmierć sercowa, naloksegol, pimozyd, priapizm, przedwczesny wytrysk, przerost gruczołu krokowego, przewlekła niewydolność serca, rabdomioliza, ranolazyna, ryfampicyna, schizofrenia, sertindol, syldenafil, symwastatyna, tętnicze nadciśnienie płucne, tikagrelor, torsade de pointes, triazolam, wirusowe zapalenie wątroby typu C, wydłużenie odstępu QT, wzrost aktywności aminotransferaz, zaburzenie erekcji, zaburzenie rytmu serca, zaparcie wywołane opioidami, zatrucie alkaloidami sporyszu, zespół Tourette’a - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Conaret 2,5 mg
Standardowe leczenie stabilnej przewlekłej niewydolności serca obejmuje stosowanie inhibitora ACE lub ARB, beta-adrenolityków, leków moczopędnych oraz glikozydów naparstnicy, jeśli wskazane. Bisoprolol, jako beta-adrenolityk, powinien być wprowadzany wyłącznie u pacjentów w stabilnym stanie klinicznym, bez ostrych incydentów niewydolności serca, pod ścisłym nadzorem lekarza doświadczonego w terapii przewlekłej niewydolności serca. Dawkowanie bisoprololu rozpoczyna się od 1,25 mg raz na dobę, stopniowo zwiększając dawkę co tydzień do 10 mg raz na dobę, przy czym każda kolejna dawka jest wprowadzana tylko po dobrej tolerancji poprzedniej. Monitorowanie parametrów życiowych (tętno, ciśnienie tętnicze) oraz objawów nasilenia niewydolności serca jest kluczowe, zwłaszcza w początkowym okresie leczenia, gdyż mogą wystąpić przemijające epizody bradykardii, niedociśnienia lub pogorszenia niewydolności.
antagonista receptora angiotensyny, bisoprolol, bradykardia, choroba niedokrwienna serca, choroba wieńcowa, ciężkie zaburzenie czynności nerek, ciężkie zaburzenie czynności wątroby, ciśnienie rozkurczowe, dializa, dławica piersiowa, fumaran bisoprololu, glikozyd naparstnicy, inhibitor ACE, klirens kreatyniny, lek beta-adrenolityczny, lek moczopędny, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, ostra niewydolność serca, przewlekła niewydolność serca - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lozap 50 50 mg
Losartan potasowy, substancja czynna leku Lozap 50, został oceniony w licznych badaniach klinicznych obejmujących ponad 3000 dorosłych pacjentów z nadciśnieniem pierwotnym, 177 pacjentów pediatrycznych, ponad 9000 pacjentów z nadciśnieniem i przerostem lewej komory serca, ponad 7700 z przewlekłą niewydolnością serca oraz ponad 1500 pacjentów z cukrzycą typu 2 i białkomoczem. Najczęstszym działaniem niepożądanym były zawroty głowy, występujące często (≥1/100 do <1/10). Istotne działania niepożądane obejmują zaburzenia nerek (w tym niewydolność nerek, szczególnie u pacjentów z grup ryzyka), obrzęk naczynioruchowy (w tym obrzęk krtani i języka), niedociśnienie ortostatyczne, a także hiperkaliemię, która w badaniu u pacjentów z cukrzycą typu 2 wystąpiła u 9,9% leczonych losartanem (stężenie potasu >5,5 mmol/l) w porównaniu do 3,4% w grupie placebo. Raportowano również przypadki rabdomiolizy prowadzącej do ostrej niewydolności nerek.
aminotransferaza alaninowa, anemia, białkomocz, dusznica bolesna, hiperkaliemia, hipoglikemia, hiponatremia, losartan potasowy, migotanie przedsionków, nadciśnienie pierwotne, nadwrażliwość na światło, nefropatia, niedociśnienie, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, plamica Henocha-Schönleina, pokrzywka, przerost lewej komory serca, przewlekła niewydolność serca, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, trombocytopenia, udar mózgu, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zakażenie dróg moczowych, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Bisocard 1,25 mg
Leczenie przewlekłej niewydolności serca bisoprololem (Bisocard) powinno być prowadzone przez lekarza z doświadczeniem, rozpoczynając terapię wyłącznie u pacjentów w stabilnym stanie klinicznym. Standardowa terapia obejmuje inhibitor ACE lub antagonista receptora angiotensyny, beta-adrenolityk, lek moczopędny oraz glikozydy nasercowe w uzasadnionych przypadkach. Dawkowanie bisoprololu wymaga stopniowego zwiększania od 1,25 mg raz na dobę przez tydzień do dawki podtrzymującej 10 mg raz na dobę, z monitorowaniem częstości akcji serca, ciśnienia tętniczego oraz objawów niewydolności serca. Nasilenie objawów, niedociśnienie lub bradykardia mogą pojawić się już w pierwszych dniach terapii, co wymaga ścisłej kontroli i ewentualnej modyfikacji dawkowania.
antagonista receptora angiotensyny, bisoprolol, bradykardia, ciśnienie tętnicze, glikozyd nasercowy, inhibitor ACE, lek beta-adrenolityczny, lek moczopędny, niedociśnienie tętnicze, parametry laboratoryjne, przewlekła niewydolność serca, schemat dawkowania, tabletka powlekana, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zespół odstawienia leku - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Eplenocard 50 mg
Eplerenon, dostępny w postaci tabletek powlekanych 25 mg i 50 mg (Eplenocard), jest antagonistą aldosteronu stosowanym jako terapia uzupełniająca w wybranych schorzeniach sercowo-naczyniowych. Wskazany jest u pacjentów po niedawno przebytym zawale serca, którzy są w stanie stabilnym, mają frakcję wyrzutową lewej komory (LVEF) ≤ 40% oraz kliniczne objawy niewydolności serca. W tej grupie eplerenon stosowany jest łącznie z beta-adrenolitykami w celu redukcji ryzyka umieralności i zachorowalności sercowo-naczyniowej. Drugim wskazaniem jest przewlekła niewydolność serca klasy II wg NYHA u dorosłych pacjentów z LVEF ≤ 30%, gdzie lek również pełni funkcję terapii dodanej do standardowego leczenia. Rozpoczęcie terapii powinno nastąpić po dokładnej ocenie klinicznej i potwierdzeniu kryteriów diagnostycznych, w tym za pomocą badań obrazowych (echokardiografia, rezonans magnetyczny).
antagonista aldosteronu, beta-adrenolityk, choroba sercowo-naczyniowa, choroby wewnętrzne, echokardiografia, eplerenon, frakcja wyrzutowa lewej komory, kardiologia, klasyfikacja NYHA, kreatynina, objaw kliniczny niewydolności serca, przebyty zawał serca, przewlekła niewydolność serca, rezonans magnetyczny serca, stężenie potasu, terapia dodana, układ sercowo-naczyniowy, zaburzenie czynności lewej komory, zachorowalność sercowo-naczyniowa, zawał serca - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Bisoratio 2,5 mg
Bisoratio w dawce 2,5 mg zawiera bisoprololu fumaran jako substancję czynną i jest wskazany w leczeniu stabilnej, przewlekłej niewydolności serca z zaburzoną czynnością skurczową lewej komory. Lek stosowany jest w terapii skojarzonej, najczęściej z inhibitorami ACE, lekami moczopędnymi oraz w razie potrzeby z glikozydami nasercowymi. Bisoprolol, jako selektywny antagonista receptorów beta-adrenergicznych, zmniejsza aktywność układu współczulnego, co skutkuje redukcją częstości akcji serca, obniżeniem ciśnienia tętniczego oraz zmniejszeniem obciążenia lewej komory serca, co jest kluczowe w kompleksowym leczeniu przewlekłej niewydolności serca.
antagonista receptorów beta-adrenergicznych, bisoprololu fumaran, ciśnienie tętnicze, częstość akcji serca, glikozyd nasercowy, inhibitor ACE, kurczliwość mięśnia sercowego, laktoza jednowodna, lek moczopędny, nietolerancja laktozy, obciążenie wstępne serca, przewlekła niewydolność serca, retencja płynów, terapia skojarzona, układ współczulny, zaburzenie czynności skurczowej lewej komory serca - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Symibace 2,5 mg
Symibace (cylazapryl) w dawce 2,5 mg stosowany jest raz na dobę, niezależnie od posiłków, z dawką początkową dostosowaną do wskazań klinicznych i stanu pacjenta. W leczeniu nadciśnienia tętniczego zaleca się rozpoczęcie terapii od 1 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 2,5-5 mg/dobę. U pacjentów z nadmierną aktywnością układu renina-angiotensyna-aldosteron, niedoborami soli lub płynów, dekompensacją sercowo-naczyniową lub ciężkim nadciśnieniem dawka początkowa powinna wynosić 0,5 mg/dobę, pod ścisłą kontrolą lekarską. W przypadku stosowania diuretyków zaleca się ich odstawienie na 2-3 dni przed rozpoczęciem leczenia, a u pacjentów z przewlekłą niewydolnością serca dawka początkowa to również 0,5 mg/dobę, z możliwością stopniowego zwiększania do maksymalnie 5 mg/dobę. Dawkowanie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek modyfikuje się w zależności od klirensu kreatyniny: >40 ml/min – 1 mg/dobę (max 5 mg), 10-40 ml/min – 0,5 mg/dobę (max 2,5 mg), <10 ml/min – stosowanie niezalecane.
ciśnienie tętnicze, cylazapryl, dawka początkowa, dawka podtrzymująca, diuretyk, klirens kreatyniny, lek moczopędny, marskość wątroby, nadciśnienie naczyniowo-nerkowe, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie objawowe, niewydolność nerek, pacjent w podeszłym wieku, produkt leczniczy, przewlekła niewydolność serca, tabletka powlekana, układ renina-angiotensyna-aldosteron, wodobrzusze, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Ivineb 5 mg
Lek Ivineb zawierający 5 mg nebiwololu podaje się doustnie, z możliwością podziału tabletki na cztery części w celu precyzyjnego dostosowania dawki. W leczeniu nadciśnienia tętniczego u dorosłych standardowa dawka wynosi 5 mg raz na dobę, z efektem hipotensyjnym pojawiającym się zwykle po 1-2 tygodniach, a pełnym efektem po 4 tygodniach. U pacjentów z niewydolnością nerek dawka początkowa to 2,5 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 5 mg, natomiast u osób powyżej 65 lat zaleca się również dawkę początkową 2,5 mg/dobę, z ostrożnym monitorowaniem szczególnie u pacjentów powyżej 75 lat. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek (stężenie kreatyniny ≥250 μmol/l) oraz u osób z niewydolnością wątroby ze względu na brak danych klinicznych.
antagonista receptora angiotensyny II, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia objawowa, częstość akcji serca, dawka podtrzymująca, digoksyna, efekt hipotensyjny, hydrochlorotiazyd, inhibitor ACE, kreatynina w surowicy, lek moczopędny, lek przeciwnadciśnieniowy, monoterapia, nadciśnienie tętnicze, nebiwolol, niedociśnienie tętnicze, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk płuc, ostra dekompensacja, przewlekła niewydolność serca, terapia skojarzona, wstrząs kardiogenny, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie przewodzenia - Leksykon leków
Działania niepożądane – Nebivor 5 mg
Nebiwolol, będący beta-adrenolitykiem stosowanym w leczeniu nadciśnienia tętniczego oraz przewlekłej niewydolności serca, wykazuje zróżnicowany profil działań niepożądanych zależny od leczonej jednostki chorobowej. U pacjentów z nadciśnieniem tętniczym najczęściej obserwuje się działania niepożądane takie jak bradykardia, niewydolność serca, spowolnienie przewodzenia przedsionkowo-komorowego, niedociśnienie tętnicze, duszność, zaburzenia żołądkowo-jelitowe (zaparcia, nudności, biegunka), a także objawy skórne (świąd, wysypka, nasilenie łuszczycy). Częstość występowania tych działań mieści się w zakresie od ≥1/100 do <1/10 dla najczęstszych objawów. Dodatkowo, beta-adrenolityki mogą powodować zmniejszenie wydzielania łez oraz objawy takie jak omamy, psychozy czy objaw Raynauda, które również mogą wystąpić podczas terapii nebiwololem.
beta-adrenolityk, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, ból głowy, bradykardia, chromanie przestankowe, duszność, impotencja, koszmary senne, łuszczyca, nadciśnienie tętnicze, nebiwolol, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niestrawność, nudności, objaw Raynauda, obrzęk, obrzęk kończyn dolnych, obrzęk naczynioruchowy, omam, omdlenie, parestezja, pokrzywka, przewlekła niewydolność serca, psychoza, skurcz oskrzeli, splątanie, świąd, wymioty, wysypka rumieniowa, wzdęcie, zaburzenia widzenia, zaparcie, zawroty głowy, zespół oczno-śluzówkowo-skórny, zespół suchego oka, zmęczenie - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Siofor 1000
Stosowanie chlorowodorku metforminy w dawce 1000 mg wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko rozwoju kwasicy mleczanowej, powikłania metabolicznego o potencjalnie zagrażającym życiu przebiegu. Kwasica ta najczęściej występuje przy ostrym pogorszeniu czynności nerek, chorobach układu krążenia, oddechowego lub posocznicy, co prowadzi do kumulacji metforminy. Kluczowe jest monitorowanie funkcji nerek, zwłaszcza wartości GFR, które powinno być wykonywane co najmniej raz w roku u pacjentów z prawidłową czynnością nerek, a częściej (2-4 razy w roku) u osób z GFR na dolnej granicy normy lub w podeszłym wieku. Metformina jest przeciwwskazana przy GFR < 30 ml/min. Należy również zwrócić uwagę na interakcje z lekami nefrotoksycznymi (NLPZ, leki moczopędne, przeciwnadciśnieniowe) oraz na konieczność przerwania terapii przed badaniami z użyciem jodowych środków kontrastowych i zabiegami chirurgicznymi, z wznowieniem leczenia po co najmniej 48 godzinach i potwierdzeniu stabilnej funkcji nerek.
astenia, choroby układu krążenia, choroby układu oddechowego, cykl Krebsa, duszność kwasicza, hipoglikemia, hipotermia, ketoza, kwasica mleczanowa, luka anionowa, meglitynidy, metformina, nefropatia kontrastowa, neuropatia, niedokrwistość, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, NLPZ, pH krwi, pochodne sulfonylomocznika, posocznica, przewlekła niewydolność serca, skurcze mięśni, śpiączka, środki kontrastowe jodowe, stężenie mleczanów, witamina B12, wskaźnik przesączania kłębuszkowego, znieczulenie ogólne, znieczulenie podpajęczynówkowe, znieczulenie zewnątrzoponowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Bibloc 5 mg
Bisoprolol fumaranu cechuje się wysoką dostępnością biologiczną około 90% po podaniu doustnym, co zapewnia przewidywalność efektu terapeutycznego i umożliwia dawkowanie raz na dobę. Lek wiąże się z białkami osocza w około 30%, a jego objętość dystrybucji wynosi 3,5 l/kg masy ciała, co świadczy o dobrej penetracji do tkanek. Bisoprolol jest eliminowany dwutorowo: 50% dawki ulega metabolizmowi wątrobowemu do nieaktywnych metabolitów, a pozostałe 50% jest wydalane przez nerki w postaci niezmienionej. Całkowity klirens wynosi około 15 l/godz., a okres półtrwania u zdrowych osób to 10-12 godzin, co pozwala na utrzymanie stabilnego stężenia leku przy dawkowaniu 10 mg raz na dobę (maksymalne stężenie w osoczu 64±21 ng/ml w stanie stacjonarnym). Kinetyka bisoprololu jest liniowa, co ułatwia dostosowanie dawki niezależnie od wieku pacjenta.
białka osocza, biotransformacja wątrobowa, bisoprolol, bisoprolol fumaran, dostępność biologiczna, dystrybucja leku, farmakokinetyka, kinetyka liniowa, klasyfikacja NYHA, klirens całkowity, maksymalne stężenie osoczowe, modyfikacja dawkowania, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, okres półtrwania, przewlekła niewydolność serca, stan stacjonarny, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Beto 25 ZK 23,75 mg
Produkt leczniczy Beto ZK zawiera metoprololu bursztynian w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu, które należy podawać raz na dobę, najlepiej podczas porannego posiłku. Dawkowanie jest ściśle zależne od wskazania klinicznego i indywidualnej odpowiedzi pacjenta. W nadciśnieniu tętniczym początkowa dawka wynosi 47,5 mg metoprololu bursztynianu (50 mg metoprololu winianu), z możliwością zwiększenia do 95-190 mg/dobę. W leczeniu dławicy piersiowej, zaburzeń rytmu serca oraz profilaktyce migreny stosuje się dawki 95-190 mg metoprololu bursztynianu (100-200 mg metoprololu winianu) raz na dobę. Po zawale mięśnia sercowego zalecana dawka to 190 mg metoprololu bursztynianu (200 mg metoprololu winianu) raz na dobę. W niewydolności serca dawkowanie rozpoczyna się od 11,88-23,75 mg metoprololu bursztynianu (12,5-25 mg metoprololu winianu) z stopniowym zwiększaniem co 2 tygodnie do dawki docelowej 190 mg/dobę lub maksymalnej tolerowanej. U dzieci powyżej 6 lat dawka początkowa wynosi 0,48 mg/kg m.c., z możliwością zwiększenia do maksymalnie 1,9 mg/kg m.c. (do 190 mg/dobę). Tabletki należy przyjmować w całości lub podzielone, nie rozgryzać ani nie kruszyć, popijając co najmniej połową szklanki wody.
choroba niedokrwienna serca, choroba wieńcowa, ciężkie zaburzenie czynności wątroby, dławica piersiowa, klasyfikacja NYHA, kołatanie serca, lek hipotensyjny, metoprololu bursztynian, nadciśnienie tętnicze, nagła śmierć sercowa, niedokrwienie mięśnia sercowego, niewydolność serca, prewencja wtórna, profilaktyka migreny, przewlekła niewydolność serca, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie rytmu serca, zawał mięśnia sercowego - Leksykon substancji czynnych
Spironolakton – Właściwości farmakodynamiczne
Spironolakton jest kompetencyjnym antagonistą receptora aldosteronu, działającym głównie w kanalikach dystalnych nerki, gdzie hamuje syntezę białek odpowiedzialnych za transport jonów Na+ i K+, co prowadzi do zwiększonego wydalania sodu i wody oraz zatrzymania potasu i magnezu. Jego działanie moczopędne i oszczędzające potas jest zależne od poziomu aldosteronu, a maksymalny efekt obserwuje się po 2-3 dniach terapii. Spironolakton dodatkowo hamuje biosyntezę aldosteronu w korze nadnerczy oraz wykazuje działanie antyandrogenowe poprzez blokadę receptorów androgenowych i hamowanie 17-α-hydroksylazy. W terapii nie obserwuje się istotnych zmian stężeń glukozy, cholesterolu i trójglicerydów. Lek obniża ciśnienie tętnicze i jest stosowany w skojarzeniu z innymi diuretykami, co nasila efekt diuretyczny bez nadmiernej utraty potasu.
17-alfa-hydroksylaza, antagonista receptora aldosteronu, badanie RALES, dusznica bolesna, działanie antyandrogenowe, działanie moczopędne, frakcja wyrzutowa, ginekomastia, hiperkaliemia, inhibitor ACE, kanrenon, klasyfikacja NYHA, komorowe zaburzenia rytmu serca, lek beta-adrenolityczny, lek oszczędzający potas, marskość wątroby, obniżanie ciśnienia tętniczego, pierwotny hiperaldosteronizm, przewlekła niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Raenom 7,5 mg
Dawkowanie iwabradyny powinno być indywidualnie dostosowane do pacjenta, z uwzględnieniem wskazań klinicznych oraz monitorowania częstości akcji serca (HR). W leczeniu przewlekłej stabilnej dławicy piersiowej u pacjentów poniżej 75. roku życia dawka początkowa wynosi 5 mg dwa razy na dobę, z możliwością zwiększenia do 7,5 mg dwa razy na dobę po 3-4 tygodniach, jeśli HR w spoczynku jest >60/min i lek jest dobrze tolerowany. U pacjentów ≥75 lat zaleca się dawkę początkową 2,5 mg dwa razy na dobę z możliwością stopniowego zwiększania. W przypadku przewlekłej niewydolności serca dawka początkowa to 5 mg dwa razy na dobę, z modyfikacją po 2 tygodniach: zwiększenie do 7,5 mg przy HR >60/min, utrzymanie dawki 5 mg przy HR 50-60/min oraz zmniejszenie do 2,5 mg przy HR <50/min lub objawach bradykardii. Leczenie należy przerwać, jeśli HR utrzymuje się poniżej 50/min lub objawy bradykardii nie ustępują mimo redukcji dawki.
24-godzinne monitorowanie, bradykardia, ciężka niewydolność wątroby, częstość akcji serca, dawkowanie iwabradyny, dławica piersiowa, EKG, ekspozycja ogólnoustrojowa, iwabradyna, klirens kreatyniny, niedociśnienie, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, objawy bradykardii, przewlekła niewydolność serca, przewlekła stabilna dławica piersiowa, umiarkowane zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie czynności wątroby, zawroty głowy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Concor Cor 2,5 2,5 mg
Concor Cor, zawierający bisoprolol fumaranu, jest wskazany do leczenia stabilnej, przewlekłej niewydolności serca z zaburzoną czynnością skurczową lewej komory. Bisoprolol, jako beta-adrenolityk, działa poprzez blokadę receptorów beta-adrenergicznych, co prowadzi do zmniejszenia zapotrzebowania mięśnia sercowego na tlen, spowolnienia akcji serca, obniżenia ciśnienia tętniczego oraz poprawy funkcji skurczowej mięśnia sercowego. Preparat dostępny jest w dawkach 1,25 mg, 2,5 mg, 3,75 mg oraz 7,5 mg, z tabletkami powlekanymi, z których dawki 2,5 mg, 3,75 mg i 7,5 mg posiadają rowek umożliwiający podział na równe części, co ułatwia precyzyjne dostosowanie terapii do indywidualnych potrzeb pacjenta. Terapia powinna być wdrażana po dokładnej diagnostyce kardiologicznej i stabilizacji niewydolności serca za pomocą leków podstawowych, takich jak inhibitory ACE, diuretyki czy glikozydy nasercowe.
akcja serca, beta-adrenolityk, bisoprolol fumaran, ciśnienie tętnicze, czynność skurczowa lewej komory, diuretyk, funkcja mięśnia sercowego, funkcja skurczowa, glikozyd nasercowy, inhibitor ACE, kurczliwość mięśnia sercowego, parametry życiowe, przepływ krwi, przewlekła niewydolność serca, receptory beta, tabletka powlekana, układ adrenergiczny, zaostrzenie niewydolności serca - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Espiro 25 mg
Eplerenon, antagonista aldosteronu z grupy leków o kodzie ATC C03DA04, stosowany w dawkach 25 mg i 50 mg, wykazuje wysoką selektywność wobec receptorów mineralokortykosteroidowych, co potwierdzają badania kliniczne. Mechanizm działania polega na blokowaniu wiązania aldosteronu, co prowadzi do zwiększenia aktywności reninowej osocza oraz stężenia aldosteronu w surowicy, będących efektem sprzężenia zwrotnego. W badaniu EPHESUS, obejmującym 6632 pacjentów z ostrym zawałem mięśnia sercowego i LVEF <40%, eplerenon podawany w dawce początkowej 25 mg/dobę, zwiększanej do 50 mg/dobę, wykazał istotne klinicznie korzyści: redukcję całkowitej śmiertelności o 15% (p=0,008) oraz zmniejszenie ryzyka zgonu lub hospitalizacji z przyczyn sercowo-naczyniowych o 13% (p=0,002). W trakcie terapii obserwowano wzrost częstości hiperkaliemii do 3,4% w porównaniu do 2,0% w grupie placebo (p<0,001), co wymaga monitorowania elektrolitów.
aktywność reninowa osocza, antagonista aldosteronu, beta-adrenolityk, choroba sercowo-naczyniowa, ciśnienie tętnicze, diuretyk pętlowy, EPHESUS, frakcja wyrzutowa lewej komory, hiperkaliemia, hipokaliemia, hospitalizacja z przyczyn sercowo-naczyniowych, inhibitor ACE, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klasyfikacja NYHA, kwas acetylosalicylowy, mózgowy peptyd natriuretyczny, N-końcowy odcinek pro-BNP, odstęp QT, ostry zawał mięśnia sercowego, parametr elektrokardiograficzny, przewlekła niewydolność serca, receptor mineralokortykosteroidowy, skurczowa niewydolność serca, stężenie aldosteronu, układ renina-angiotensyna-aldosteron, współczynnik GFR, zaburzenie czynności lewej komory, zespół QRS - Leksykon leków
Działania niepożądane – Losartic 50 mg
Profil bezpieczeństwa losartanu potasowego został oceniony na podstawie szerokich badań klinicznych obejmujących ponad 3000 dorosłych pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, 177 dzieci w wieku 6-16 lat, ponad 9000 pacjentów z przerostem lewej komory serca, ponad 7700 z przewlekłą niewydolnością serca oraz ponad 1500 z cukrzycą typu 2 i białkomoczem. Najczęściej zgłaszanym działaniem niepożądanym są zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego (częstość ≥ 1/100 do < 1/10) we wszystkich wskazaniach. Inne często występujące działania to niedokrwistość (często u pacjentów z niewydolnością serca), hiperkaliemia (często u pacjentów z nadciśnieniem i cukrzycą typu 2 z chorobą nerek), oraz zaburzenia czynności nerek i niewydolność nerek (często u pacjentów z niewydolnością serca). Rzadkie, ale poważne działania obejmują reakcje nadwrażliwości, w tym obrzęk naczynioruchowy i zapalenie naczyń krwionośnych. Niedociśnienie ortostatyczne występuje niezbyt często u pacjentów z nadciśnieniem i przewlekłą niewydolnością serca, a częściej u pacjentów z cukrzycą i chorobą nerek.
aminotransferaza alaninowa, cukrzyca typu 2 z białkomoczem, dławica piersiowa, hiperkaliemia, hipoglikemia, hiponatremia, losartan potasowy, małopłytkowość, migotanie przedsionków, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, parestezje, pierwotne nadciśnienie tętnicze, plamica Schoenleina-Henocha, pokrzywka, przerost lewej komory serca, przewlekła niewydolność serca, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, udar naczyniowy mózgu, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zapalenie naczyń krwionośnych, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego