opatrunek okluzyjny
Opatrunek okluzyjny to rodzaj opatrunku, który tworzy szczelną barierę nad raną, uniemożliwiając dostęp powietrza i wody do miejsca zranienia. Dzięki swoim właściwościom barierowym chroni ranę przed zakażeniem zewnętrznym, a jednocześnie utrzymuje wilgotne środowisko sprzyjające gojeniu.
Główne zastosowania opatrunków okluzyjnych obejmują leczenie ran przewlekłych, takich jak owrzodzenia, odleżyny czy stopa cukrzycowa, a także specyficzne przypadki w medycynie ratunkowej – szczególnie przy otwartych ranach klatki piersiowej. W tym ostatnim przypadku opatrunek okluzyjny, często z zaworem jednokierunkowym, zapobiega rozwojowi odmy prężnej.
Współczesne opatrunki okluzyjne wykonywane są z różnych materiałów, w tym hydrokoloidów, poliuretanu, silikonu czy błon półprzepuszczalnych. Wybór odpowiedniego typu opatrunku zależy od charakteru rany, jej lokalizacji, ilości wysięku oraz fazy gojenia. Należy pamiętać, że opatrunki okluzyjne są przeciwwskazane w przypadku ran zainfekowanych oraz wymagają regularnej zmiany i monitorowania stanu rany.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Interakcje leku – Olfen hydrożel 10 mg/g
Olfen hydrożel zawierający diklofenak sodowy w stężeniu 10 mg/g cechuje się minimalnym ryzykiem istotnych klinicznie interakcji lekowych ze względu na niską absorpcję ogólnoustrojową przy miejscowej aplikacji. Substancja działa głównie miejscowo, co ogranicza ekspozycję systemową i zmniejsza prawdopodobieństwo interakcji typowych dla doustnych NLPZ. Alkohol etylowy może nieznacznie zwiększać przepuszczalność skóry i miejscowe wchłanianie diklofenaku, co teoretycznie może podnosić ryzyko podrażnienia błony śluzowej żołądka oraz reakcji nadwrażliwości skórnej. W przypadku stosowania na dużych powierzchniach skóry, pod opatrunkiem okluzyjnym lub przez dłuższy czas, istnieje potencjalne ryzyko interakcji z lekami wpływającymi na hemostazę (np. warfaryna, acenokumarol, ASA, klopidogrel) oraz lekami nefrotoksycznymi, choć poziom istotności klinicznej tych interakcji jest bardzo niski do niskiego.
absorpcja ogólnoustrojowa, acenokumarol, amiodaron, błona śluzowa żołądka, diklofenak sodowy, flukonazol, hemostaza, hydrożel, inhibitor CYP2C9, izopropanol, klopidogrel, kwas acetylosalicylowy, lek nefrotoksyczny, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, NLPZ, opatrunek okluzyjny, warfaryna, żel z diklofenakiem - Leksykon leków
Przedawkowanie – Aksoderm Forte 1000 j.m./g
Produkt leczniczy Aksoderm Forte, zawierający 1000 IU/g retynolu palmitynianu, jest stosowany miejscowo w formie maści o jasnożółtej barwie i słabym zapachu lanoliny. Dotychczas nie odnotowano specyficznych objawów przedawkowania tego preparatu. W przypadku zastosowania większej ilości niż zalecana, rekomendowane jest mechaniczne usunięcie nadmiaru maści z powierzchni skóry. Substancja pomocnicza – lanolina bezwodna – może wywoływać miejscowe reakcje skórne, a długotrwałe stosowanie na rozległych powierzchniach skóry może teoretycznie prowadzić do miejscowych działań niepożądanych. Nie ma danych dotyczących przypadkowego spożycia, dlatego w takich sytuacjach zaleca się postępowanie objawowe i kontakt z ośrodkiem toksykologicznym.
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Antypot (100 mg + 10 mg)/g
Lek Antypot w formie pudru do stosowania na skórę zawiera kwas salicylowy (10 mg/g) oraz kwas borowy (100 mg/g) i jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na te substancje czynne lub składniki pomocnicze. Nie należy go stosować na uszkodzoną skórę stóp, w tym przy podrażnieniach, stanach zapalnych, ubytkach naskórka, owrzodzeniach czy ranach, ze względu na ryzyko zwiększonego wchłaniania i potencjalnych działań niepożądanych. Preparat jest bezwzględnie przeciwwskazany u dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia, co wynika z ryzyka toksyczności kwasu borowego przy zwiększonej przepuszczalności skóry w tej grupie wiekowej.
działanie ogólnoustrojowe, farmakoterapia, hiperhidroza, hiperhidroza stóp, kwas borowy, kwas salicylowy, nadwrażliwość na kwas borowy, nadwrażliwość na kwas salicylowy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, opatrunek okluzyjny, owrzodzenie, podrażnienie skóry, puder leczniczy, reakcja alergiczna na salicylany, stan zapalny, stosunek korzyści do ryzyka, ubytek naskórka, zmiany patologiczne skóry - Leksykon substancji czynnych
Tlenek cynku – Przeciwwskazania stosowania
Tlenek cynku, stosowany w dermatologii ze względu na właściwości ściągające, przeciwzapalne i wysuszające, występuje głównie w formie zawiesin i maści. Przeciwwskazania do jego stosowania obejmują nadwrażliwość na tlenek cynku lub inne składniki preparatu, takie jak benzokaina, lewomentol, ichtamol, boraks czy substancje pomocnicze (np. lanolina). Preparaty z tlenkiem cynku nie powinny być stosowane na otwarte rany, skórę pozbawioną naskórka, znacznie uszkodzoną skórę oraz zmiany sączące i wysiękowe, gdyż mogą nasilać stan zapalny i utrudniać gojenie. Szczególną ostrożność należy zachować u noworodków i niemowląt, zwłaszcza przy preparatach zawierających boraks, ze względu na ryzyko toksyczności i zwiększonego wchłaniania przez niedojrzałą skórę. Preparaty z benzokainą są przeciwwskazane u dzieci poniżej 2 lat z powodu ryzyka methemoglobinemii.
benzokaina, boraks, brak naskórka, ichtamol, kwas borowy, lewomentol, methemoglobinemia, nadwrażliwość, odczyn poszczepienny, opatrunek okluzyjny, ospa wietrzna, otwarta rana, pięciornik, preparat dermatologiczny, puder płynny, reakcja alergiczna skóry, tlenek cynku, uszkodzenie skóry, właściwości ściągające, zmiana sącząca, zmiana wysiękowa, znieczulenie miejscowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Advantan 1 mg/g
Advantan w postaci maści zawiera 1 mg/g (0,1%) metyloprednizolonu aceponianu i jest przeznaczony do miejscowego stosowania na skórę. Zalecane dawkowanie to aplikacja cienkiej warstwy preparatu na zmienioną chorobowo powierzchnię skóry raz na dobę, z ilością dostosowaną do wielkości zmian. U dorosłych maksymalny czas terapii nie powinien przekraczać 12 tygodni, natomiast u dzieci powyżej 2 lat i młodzieży czas ten ogranicza się do 4 tygodni. W przypadku dzieci należy unikać stosowania opatrunków okluzyjnych, które mogą zwiększać wchłanianie substancji czynnej i ryzyko działań niepożądanych.
- Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Pimafucort (10 mg + 10 mg + 3500 I.U.)/g
Produkt leczniczy Pimafucort w postaci maści zawiera natamycynę (10 mg/g), hydrokortyzon (10 mg/g) oraz neomycynę w formie siarczanu neomycyny (3500 I.U./g). Ze względu na obecność neomycyny istnieje teoretyczne ryzyko ototoksyczności dla rozwijającego się płodu, co wymaga szczególnej ostrożności przy stosowaniu u kobiet w ciąży. Zaleca się unikanie długotrwałej terapii, aplikacji na rozległe powierzchnie skóry oraz stosowania pod opatrunkiem okluzyjnym, które mogą zwiększać wchłanianie systemowe substancji czynnych. Lekarz powinien poinformować pacjentkę o potencjalnym ryzyku wpływu na rozwój narządu słuchu płodu oraz rozważyć bezpieczniejsze alternatywy terapeutyczne.
- Leksykon substancji czynnych
Metyloprednizolon aceponian – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Metyloprednizolonu aceponian, stosowany w preparacie Skinatan w stężeniu 1 mg/ml jako roztwór na skórę, wykazuje profil bezpieczeństwa zgodny z charakterystyką glikokortykosteroidów. Badania przedkliniczne potwierdziły brak działań niepożądanych innych niż typowe dla tej grupy leków, nawet przy aplikacji na rozległe powierzchnie skóry i pod opatrunkiem okluzyjnym. Nie stwierdzono działania genotoksycznego ani mutagennego w badaniach in vitro i in vivo, a analiza chemiczna i farmakologiczna nie wskazuje na ryzyko karcynogenności przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami. Miejscowa tolerancja skóry i błon śluzowych jest dobra, a ryzyko reakcji nadwrażliwości minimalne, co potwierdzają testy na modelu zwierzęcym.
badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, badanie rakotwórczości, ciąża, działanie embriotoksyczne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, działanie uczulające, genotoksyczność, glikokortykosteroid, immunosupresja, metyloprednizolon aceponian, mutacja chromosomalna, mutacja genowa, nowotwór, opatrunek okluzyjny, potencjał genotoksyczny, reakcja nadwrażliwości, roztwór na skórę, ryzyko karcynogenne, tolerancja miejscowa - Leksykon leków
Interakcje leku – Actikerall (5 mg + 100 mg)/g
Actikerall, zawierający fluorouracyl (5 mg/g) i kwas salicylowy (100 mg/g), wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne, głównie związane z metabolizmem fluorouracylu przez enzym dehydrogenazę dihydropirymidynową (DPD). Hamowanie DPD przez przeciwwirusowe analogi nukleozydów, takie jak brywudyna i sorywudyna, prowadzi do drastycznego wzrostu stężenia fluorouracylu w osoczu i zwiększenia toksyczności, co wymaga zachowania co najmniej 4-tygodniowej przerwy między podaniem tych leków. Ponadto, fluorouracyl może zwiększać stężenie fenytoiny, co wiąże się z ryzykiem zatrucia. Kwas salicylowy, mimo ograniczonego wchłaniania ogólnoustrojowego z preparatu, może wchodzić w interakcje z metotreksatem (zwiększając jego toksyczność poprzez wypieranie z białek osocza i hamowanie wydalania nerkowego) oraz z pochodnymi sulfonylomocznika (nasila ich działanie hipoglikemizujące). W przypadku przypadkowego podania analogów nukleozydów u pacjentów leczonych fluorouracylem, konieczne jest intensywne postępowanie kliniczne, w tym hospitalizacja i profilaktyka zakażeń oraz odwodnienia.
analogi nukleozydów, brywudyna, dehydrogenaza dihydropirymidynowa, działanie hipoglikemizujące, działanie niepożądane, fenytoina, fluorouracyl, interakcja farmakokinetyczna, kwas salicylowy, metotreksat, monitoring glikemii, opatrunek okluzyjny, pochodne sulfonylomocznika, roztwór na skórę, toksyczność fluorouracylu, wchłanianie ogólnoustrojowe, zatrucie fenytoiną - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Cutivate
Flutykazon propionian, stosowany miejscowo jako kortykosteroid, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z nadwrażliwością na kortykosteroidy oraz u dzieci, zwłaszcza poniżej 12 roku życia, ze względu na ryzyko zahamowania osi podwzgórze-przysadka-nadnercza i wystąpienia zespołu Cushinga. Terapia powinna unikać długotrwałego stosowania, aplikacji na duże powierzchnie ciała (>50% powierzchni ciała dorosłego) oraz stosowania dawek przekraczających 20 g/dobę, gdyż może to prowadzić do obniżenia stężenia kortyzolu w osoczu poniżej 5 µg/dL. Szczególną uwagę należy zwrócić na stosowanie pod opatrunkami okluzyjnymi, na uszkodzoną lub cienką skórę (np. twarzy), a także u dzieci, które mają większą powierzchnię ciała w stosunku do masy ciała, co zwiększa ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych. W przypadku wystąpienia objawów zespołu Cushinga zaleca się stopniowe odstawienie lub zastosowanie kortykosteroidu o słabszym działaniu, unikając gwałtownego przerwania terapii.
alkohol cetostearylowy, centralna chorioretinopatia surowicza, dysfagia, flutykazonu propionian, glikol propylenowy, imidomocznik, jaskra, kontaktowe zapalenie skóry, kortykosteroid miejscowy, łuszczyca, łuszczyca krostkowa, nadwrażliwość na kortykosteroidy, niedobór glikokortykosteroidów, opatrunek okluzyjny, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, owrzodzenie kończyny dolnej, reakcja nadwrażliwości miejscowej, stężenie kortyzolu, toczeń rumieniowaty, warstwa rogowa naskórka, worek spojówkowy, wyprysk, zaćma, zahamowanie czynności nadnerczy, zanik skóry, zespół Cushinga - Leksykon leków
Przedawkowanie – Locoid Crelo 1 mg/g
Produkt leczniczy Locoid Crelo zawierający maślan hydrokortyzonu 1 mg/g w postaci emulsji do stosowania miejscowego nie wykazuje przypadków ostrego przedawkowania, jednak długotrwałe stosowanie na dużych powierzchniach skóry może prowadzić do wchłaniania ogólnoustrojowego i zahamowania czynności kory nadnerczy. Objawy przedawkowania obejmują zahamowanie wydzielania endogennych kortykosteroidów, zespół Cushinga polekowego (otyłość centralna, twarz księżycowata, rozstępy, nadciśnienie, hiperglikemia), objawy hiperkortyzolizmu (osłabienie mięśniowe, nerwowość, bezsenność, zaburzenia elektrolitowe) oraz supresję osi podwzgórze-przysadka-nadnercza. W przypadku wystąpienia tych objawów konieczne jest stopniowe odstawianie leku, aby uniknąć przełomu nadnerczowego.
emulsja do stosowania miejscowego, hiperglikemia, hiperkortyzolemii, hiperkortyzolizm, kortykosteroid miejscowy, maślan hydrokortyzonu, nadciśnienie, niewydolność nadnerczy, opatrunek okluzyjny, otyłość centralna, przełom nadnerczowy, rozstępy skórne, supresja osi podwzgórze-przysadka-nadnercza, twarz księżycowata, wtórna niewydolność kory nadnerczy, wydzielanie kortyzolu, zaburzenia elektrolitowe, zahamowanie czynności kory nadnerczy, zespół Cushinga polekowy - Leksykon leków
Przedawkowanie – Hydrocortisonum Aflofarm 5 mg/g
Przedawkowanie miejscowe Hydrocortisonum Aflofarm (5 mg/g krem) wiąże się głównie z długotrwałym lub nieprawidłowym stosowaniem na rozległe powierzchnie skóry, co prowadzi do systemowego wchłaniania hydrokortyzonu octanu i poważnych powikłań ogólnoustrojowych. Kluczowe objawy przedawkowania to hiperglikemia, cukromocz oraz zespół Cushinga, a także zahamowanie osi podwzgórze-przysadka-nadnercza, co może skutkować niewydolnością nadnerczy. U dzieci dodatkowo obserwuje się hamowanie wzrostu i rozwoju. Szczególnie narażone są osoby stosujące lek na duże powierzchnie skóry, pod opatrunkiem okluzyjnym, na uszkodzoną skórę oraz dzieci, ze względu na większy stosunek powierzchni ciała do masy.
aplikacja na skórę, cukromocz, działanie przeciwinsulinowe, glikokortykosteroidy egzogenne, glukoneogeneza, gospodarka węglowodanowa, hamowanie wzrostu, hiperglikemia, hirsutyzm, hydrokortyzon octan, konsultacja endokrynologiczna, leczenie objawowe, niewydolność nadnerczy, opatrunek okluzyjny, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, otyłość centralna, penetracja substancji czynnej, próg nerkowy, przerwanie stosowania leku, rozstępy, twarz księżycowata, ujemne sprzężenie zwrotne, wchłanianie systemowe, zaburzenia elektrolitowe, zespół Cushinga - Leksykon substancji czynnych
Olejek cynamonowy – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Olejek cynamonowy (Cinnamomi zeylanici corticis aetheroleum) jest składnikiem złożonych preparatów leczniczych, takich jak Amol, w którym występuje w stężeniu 2,40 mg/g produktu. Preparat ten zawiera również inne olejki eteryczne oraz istotną ilość etanolu (96% v/v) w stężeniu 638 mg/g, co ma kluczowe znaczenie dla jego wpływu na ośrodkowy układ nerwowy. Doustne stosowanie Amolu może prowadzić do zaburzeń koordynacji psychoruchowej, wydłużenia czasu reakcji, pogorszenia oceny sytuacji oraz osłabienia funkcji poznawczych, co stanowi poważne zagrożenie dla bezpieczeństwa podczas prowadzenia pojazdów mechanicznych i obsługi maszyn. W przypadku aplikacji miejscowej na skórę ryzyko ogólnoustrojowego działania jest mniejsze, jednak przy stosowaniu na dużą powierzchnię lub pod opatrunek okluzyjny należy zachować ostrożność ze względu na możliwość zwiększonego wchłaniania substancji czynnych i etanolu.
aplikacja miejscowa, charakterystyka produktu leczniczego, etanol, mentol, olejek cynamonowy, olejek cytronelowy, olejek cytrynowy, olejek goździkowy, olejek lawendowy, olejek mięty pieprzowej, opatrunek okluzyjny, osłabienie funkcji poznawczych, ośrodkowy układ nerwowy, płyn doustny, płyn na skórę, preparat leczniczy, wchłanianie ogólnoustrojowe, wydłużony czas reakcji, zaburzenia koordynacji psychoruchowej - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Elidel 10 mg/g
Produkt leczniczy Elidel, zawierający 10 mg/g pimekrolimusa, jest wskazany do leczenia atopowego zapalenia skóry (AZS) i powinien być stosowany wyłącznie przez lekarzy z doświadczeniem w tej dziedzinie. Terapia obejmuje dwa schematy: krótkotrwałe leczenie objawów oraz długotrwałe, przerywane stosowanie w celu zapobiegania nawrotom. Preparat aplikuje się miejscowo, cienką warstwą dwa razy na dobę na zmienione chorobowo obszary skóry, aż do ustąpienia objawów, po czym terapię należy przerwać. Elidel może być stosowany na skórę głowy, twarzy, szyi oraz inne powierzchnie objęte wypryskiem, jednak jest przeciwwskazany do stosowania na błony śluzowe oraz pod opatrunkiem okluzyjnym. W przypadku braku poprawy po 6 tygodniach lub zaostrzenia choroby, konieczne jest przerwanie leczenia i ponowna ocena rozpoznania oraz rozważenie alternatywnych metod terapeutycznych.
atopowe zapalenie skóry, badanie kliniczne, emolient, grupa wiekowa, miejsce zmienione chorobowo, nawrót choroby, objawy podmiotowe i przedmiotowe, objawy przedmiotowe i podmiotowe, opatrunek okluzyjny, pimekrolimus, terapia długotrwała, terapia przerywana, wyprysk atopowy, wyprzenie skóry, zaostrzenie choroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Hydrocortisonum Aflofarm 5 mg/g
Hydrocortisonum Aflofarm w postaci kremu zawiera 5 mg/g hydrokortyzonu octanu i jest przeznaczony do miejscowego stosowania na skórę. Zalecane dawkowanie to aplikacja cienkiej warstwy kremu 2-3 razy na dobę bezpośrednio na zmienione chorobowo miejsca. Maksymalny czas stosowania na skórę twarzy wynosi 3 dni, natomiast na pozostałe obszary ciała do 14 dni bez konsultacji lekarskiej. W populacji pediatrycznej stosowanie u dzieci poniżej 12 roku życia wymaga wyłącznie zaleceń lekarza, natomiast u dzieci powyżej 12 lat dawkowanie jest analogiczne do dorosłych z zachowaniem ograniczeń czasowych. Należy unikać stosowania opatrunków okluzyjnych, chyba że lekarz zaleci inaczej, a także zwracać uwagę na ryzyko działań niepożądanych takich jak ścieńczenie skóry, teleangiektazje czy zaburzenia pigmentacji przy przedłużonym stosowaniu.
glikokortykosteroid miejscowy, hydrokortyzon octan, kortykosteroid miejscowy, miejscowy glikokortykosteroid, objaw podrażnienia, opatrunek okluzyjny, populacja pediatryczna, ścieńczenie skóry, stosowanie miejscowe na skórę, teleangiektazja, uczulenie, wchłanianie systemowe leku, wywiad medyczny, zaburzenie pigmentacji, zalecenie terapeutyczne - Leksykon substancji czynnych
Neomycyna – Działania niepożądane
Neomycyna, aminoglikozydowy antybiotyk stosowany miejscowo w dermatologii, okulistyce i otologii, charakteryzuje się silnym działaniem przeciwbakteryjnym, jednak jej użycie wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych. Najczęściej obserwowane są reakcje nadwrażliwości, w tym kontaktowe zapalenie skóry manifestujące się rumieniem, wysuszeniem, łuszczeniem, wysypką, świądem i obrzękiem, szczególnie przy aplikacji na uszkodzoną skórę lub błony śluzowe (np. owrzodzenia podudzi, przewlekłe zapalenie ucha środkowego). Istotnym problemem klinicznym jest alergia krzyżowa z innymi aminoglikozydami, występująca u około 50% pacjentów uczulonych na neomycynę. Ponadto, ekspozycja na światło UV może indukować reakcje fototoksyczne i uczulenie na światło. Neomycyna wykazuje również potencjał ototoksyczny (upośledzenie słuchu, uszkodzenie nerwu przedsionkowego) oraz nefrotoksyczny, zwłaszcza przy stosowaniu na rozległe powierzchnie uszkodzonej skóry lub pod opatrunkiem okluzyjnym, co zwiększa wchłanianie ogólnoustrojowe.
alergia krzyżowa, antybiotyk aminoglikozydowy, blokada nerwowo-mięśniowa, drożdżak Candida, działanie nefrotoksyczne, kontaktowe zapalenie skóry, neomycyna, obrzęk naczynioruchowy, opatrunek okluzyjny, ototoksyczność, owrzodzenie podudzi, przewlekła dermatoza, przewlekłe zapalenie ucha środkowego, reakcja alergiczna, reakcja fototoksyczna, toksyczne działanie na nerki, uszkodzenie nerwu przedsionkowego, wstrząs anafilaktyczny, zakażenie grzybicze, zakażenie oportunistyczne - Leksykon substancji czynnych
Amorolfina – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Amorolfina, stosowana miejscowo w leczeniu grzybicy paznokci, wykazuje niski profil toksyczności w badaniach przedklinicznych. Wartości LD50 dla amorolfiny chlorowodorku różnią się w zależności od gatunku i drogi podania: u myszy dożylnie 130 mg/kg, dootrzewnowo 200 mg/kg, doustnie 2500 mg/kg; u szczurów dootrzewnowo 450 mg/kg, doustnie 1900 mg/kg, a na skórę powyżej 2000 mg/kg. Badania toksyczności podostrej i przewlekłej (13- i 26-tygodniowe) wykazały objawy toksyczności jedynie przy najwyższych dawkach (do 60 mg/kg/dobę u szczurów i psów), obejmujące zmiany skórne, rogowacenie, zaćmę oraz zmiany w wątrobie (rozrost dróg żółciowych, przekrwienie, zwłóknienie). Nie stwierdzono istotnych działań niepożądanych przy dawkach zbliżonych do maksymalnego narażenia u ludzi, co wskazuje na ograniczone ryzyko kliniczne.
amorolfina chlorowodorek, badanie płodności, badanie przedkliniczne, dawka śmiertelna, działanie alergiczne, działanie embriotoksyczne, działanie fotoalergiczne, działanie fototoksyczne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie ogólnoustrojowe, działanie teratogenne, fetotoksyczność, genotoksyczność, grzybica paznokci, LD50, opatrunek okluzyjny, podrażnienie skóry, potencjał uczulający, przekrwienie wątroby, rakotwórczość, rozrost dróg żółciowych, substancja przeciwgrzybicza, toksyczność okołoporodowa, toksyczność ostra, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, tolerancja miejscowa, zaćma, zakażenie grzybicze, zapalenie skóry, zwłóknienie wątroby - Leksykon substancji czynnych
Klobetazol – Działania niepożądane
Klobetazol, jako bardzo silny kortykosteroid stosowany miejscowo, niesie ryzyko licznych działań niepożądanych zarówno miejscowych, jak i ogólnoustrojowych. Do najczęstszych miejscowych objawów należą świąd oraz pieczenie skóry, natomiast długotrwałe stosowanie może prowadzić do nieodwracalnych zmian zanikowych skóry, takich jak ścieńczenie, rozstępy i teleangiektazje. U pacjentów z łuszczycą istnieje ryzyko rozwoju łuszczycy krostkowej oraz nawrotów choroby. Wchłanianie klobetazolu do krwiobiegu może skutkować supresją osi podwzgórze-przysadka-nadnercza, zespołem Cushinga, hiperglikemią, nadciśnieniem tętniczym oraz zmniejszeniem endogennej produkcji kortyzolu. Szczególnie niebezpieczne jest stosowanie u dzieci, gdzie obserwuje się ryzyko zahamowania wzrostu i rozwoju, zwłaszcza przy stosowaniu pod opatrunkiem okluzyjnym lub w okolicy pieluch.
atrofia skóry, centralna chorioretinopatia surowicza, ciśnienie wewnątrzgałkowe, działanie immunosupresyjne, działanie niepożądane ogólnoustrojowe, efekt z odbicia, glikokortykosteroid, glikozuria, hiperglikemia, hiperkortyzolizm, hirsutyzm, jaskra, klobetazol propionian, kontaktowe alergiczne zapalenie skóry, kortykosteroid miejscowy, kortyzol endogenny, łuszczyca krostkowa, nadciśnienie tętnicze, niewydolność nadnerczy, opatrunek okluzyjny, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, osteoporoza, otyłość centralna, rozstęp, supresja nadnerczy, teleangiektazja, twarz księżycowata, zaburzenie endokrynologiczne, zaburzenie mięśniowo-szkieletowe, zaburzenie oka, zaburzenie skóry, zaburzenie układu immunologicznego, zaćma, zakażenie oportunistyczne, zakażenie pasożytnicze, zespół Cushinga - Leksykon leków
Przedawkowanie – Polcortolon TC (23,12 mg + 0,58 mg)/g
Przedawkowanie leku Polcortolon TC aerozol na skórę, zawierającego tetracyklinę chlorowodorek (23,12 mg/g) oraz triamcynolon acetonid (0,58 mg/g), może prowadzić do poważnych ogólnoustrojowych działań niepożądanych. Czynniki sprzyjające przedawkowaniu to aplikacja na rozległe powierzchnie skóry, stosowanie dużych dawek, aplikacja pod opatrunek okluzyjny oraz stosowanie na uszkodzoną skórę, co zwiększa wchłanianie substancji czynnych. Ogólnoustrojowe działanie kortykosteroidu objawia się zespołem Cushinga, zahamowaniem osi podwzgórze-przysadka-nadnercza, nadciśnieniem, hiperglikemią i glukozurią, natomiast działanie antybiotyku może powodować zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego, fotowrażliwość oraz reakcje alergiczne. Przewlekłe zatrucie kortykosteroidem manifestuje się zanikiem skóry, rozstępami, teleangiektazjami, trądzikiem posteroidowym, hipopigmentacją i nadmiernym owłosieniem.
dysfagia, działanie ogólnoustrojowe kortykosteroidu, fotowrażliwość, glukozuria, hiperglikemia, hipopigmentacja, monitoring kliniczny, nadciśnienie, nadmierne owłosienie, niewydolność nadnerczy, opatrunek okluzyjny, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, Polcortolon TC, reakcja alergiczna, rozległe powierzchnie skóry, rozstępy, teleangiektazja, tetracykliny chlorowodorek, trądzik posteroidowy, triamcynolonu acetonid, uszkodzona skóra, zaburzenia przewodu pokarmowego, zanik skóry, zespół Cushinga - Leksykon substancji czynnych
Chlorochinaldol – Dawkowanie i sposób podawania
Chlorochinaldol jest stosowany miejscowo w różnych postaciach farmaceutycznych: maściach, tabletkach do ssania oraz tabletkach dopochwowych. Maść Chlorchinaldin (30 mg/g) aplikuje się 2-3 razy na dobę na zmienione chorobowo obszary skóry, z możliwością zastosowania opatrunku okluzyjnego, jednak nie u dzieci poniżej 12 lat. Chlorchinaldin H (30 mg chlorochinaldolu + 10 mg octanu hydrokortyzonu/g) stosuje się 1-2 razy na dobę, z ostrożnością na skórę twarzy i krótkotrwale ze względu na hydrokortyzon. Tabletki do ssania Chlorchinaldin (2 mg) i Chlorchinaldin VP (2 mg) podaje się co 1-2 godziny, maksymalnie do 20 mg chlorochinaldolu na dobę (10 tabletek), z zaleceniem ssania powoli, bez rozgryzania i poza posiłkami. Gynalgin, zawierający 250 mg metronidazolu i 100 mg chlorochinaldolu, stosuje się dopochwowo 1 raz na dobę przez 10 dni, rozpoczynając terapię 2-4 dni po zakończeniu miesiączki; nie jest zalecany u osób poniżej 18 lat.
aplikacja miejscowa, Chlorchinaldin, Chlorchinaldin H, Chlorchinaldin VP, chlorochinaldol, cykl miesiączkowy, dawkowanie, Gynalgin, jałowa gaza, kortykosteroid, maść, metronidazol, obszar chorobowo zmieniony, octan hydrokortyzonu, opatrunek okluzyjny, postać farmaceutyczna, tabletki do ssania, tabletki dopochwowe, wywiad medyczny, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Clobex 500 mcg/g
Clobex, zawierający 500 mikrogramów propionianu klobetazolu na gram szamponu, jest wskazany do miejscowego leczenia umiarkowanej łuszczycy owłosionej skóry głowy u dorosłych pacjentów. Preparat ma postać gęstego, półprzezroczystego szamponu o alkoholowym zapachu, co ułatwia aplikację na owłosioną skórę głowy. Propionian klobetazolu, jako silny kortykosteroid, jest zalecany w sytuacjach, gdy inne, słabsze kortykosteroidy nie przyniosły oczekiwanych efektów terapeutycznych. Należy podkreślić, że lek nie jest przeznaczony do stosowania u dzieci i młodzieży oraz nie powinien być aplikowany na inne obszary skóry, takie jak twarz, okolice narządów płciowych czy fałdy skórne, ani pod opatrunki okluzyjne. Każdy gram szamponu zawiera również 100 mg etanolu, co może mieć znaczenie przy długotrwałym stosowaniu na rozległe powierzchnie skóry.
- Leksykon substancji czynnych
Mazipredon – Przeciwwskazania stosowania
Mazipredon, glikokortykosteroid stosowany w dermatologii, jest składnikiem preparatu Mycosolon, który łączy go z mikonazolem – pochodną imidazolową o działaniu przeciwgrzybiczym (20 mg mikonazolu i 2,5 mg mazipredonu chlorowodorku na 1 g maści). Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania mazipredonu jest nadwrażliwość na substancję czynną, mikonazol, inne pochodne imidazolu oraz składniki pomocnicze, takie jak metylu parahydroksybenzoesan (E 218), alkohol cetostearylowy i glikol propylenowy (E 1520). Ze względu na immunosupresyjne działanie mazipredonu, preparat jest bezwzględnie przeciwwskazany w zakażeniach skórnych o etiologii wirusowej (opryszczka pospolita, ospa wietrzna) oraz gruźlicy skóry, a także w innych bakteryjnych i wirusowych chorobach skóry, które mogą ulec zaostrzeniu pod wpływem kortykosteroidów.
absorpcja systemowa, alkohol cetostearylowy, działanie niepożądane, działanie ogólnoustrojowe kortykosteroidów, działanie przeciwgrzybicze, glikokortykosteroid, glikol propylenowy, gruźlica skóry, grzybicze zakażenie błony śluzowej, jaskra, mazipredonu chlorowodorek, metylu parahydroksybenzoesan, mikonazol, nadwrażliwość, opatrunek okluzyjny, opryszczka pospolita, ospa wietrzna, pochodna imidazolowa, pochodna imidazolu, preparat dermatologiczny, preparat steroidowy, reakcja alergiczna, substancja pomocnicza, substancja przeciwgrzybicza, właściwość immunosupresyjna, zaćma, zakażenie grzybicze, zakażenie grzybicze skóry - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Diclac Lipogel
Diclac LipoGel, zawierający diklofenak sodowy w formie żelu, charakteryzuje się znacznie niższym ryzykiem ogólnoustrojowych działań niepożądanych w porównaniu do form doustnych, jednak nie można ich całkowicie wykluczyć, zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu lub aplikacji na duże powierzchnie skóry. Preparat należy stosować wyłącznie na nieuszkodzoną, zdrową skórę, unikając kontaktu z oczami i błonami śluzowymi. W przypadku wystąpienia wysypki należy przerwać terapię. Żel można stosować z nieokluzyjnymi opatrunkami, natomiast nie zaleca się stosowania pod opatrunkami okluzyjnymi. Ze względu na brak wystarczających danych klinicznych, stosowanie w ciąży jest przeciwwskazane. Preparat jest przeznaczony wyłącznie do użytku zewnętrznego i nie wolno go podawać doustnie.