Dawkowanie i sposób podawania
Mometazon furoinian

Mometazon furoinian wykazuje silne działanie przeciwzapalne i jest stosowany w różnych postaciach farmaceutycznych, dostosowanych do wskazań klinicznych. W leczeniu astmy oskrzelowej proszek do inhalacji (Asmanex Twisthaler) stosuje się u dorosłych i dzieci powyżej 12 lat w dawkach początkowych 400 μg raz na dobę (łagodna/umiarkowana astma) lub 400 μg dwa razy na dobę (ciężka astma), z możliwością zmniejszenia dawki podtrzymującej do 200 μg/dobę lub ustalenia najmniejszej skutecznej dawki. W przypadku ciężkiej astmy leczonej doustnymi kortykosteroidami, mometazon wprowadza się równolegle z dotychczasową terapią, a następnie stopniowo odstawia glikokortykosteroidy ogólne, nie przekraczając redukcji o 2,5 mg prednizonu na dobę. Dzieci poniżej 12 lat nie powinny stosować tej postaci ze względu na brak danych klinicznych, a u osób powyżej 65 lat nie jest konieczna modyfikacja dawkowania. Wskazane jest prawidłowe stosowanie inhalatora oraz płukanie jamy ustnej po inhalacji w celu minimalizacji ryzyka kandydozy jamy ustnej.

Dawkowanie i sposób podawania mometazonu furoinianu

Mometazon furoinian jest substancją czynną o silnym działaniu przeciwzapalnym, stosowaną w różnych postaciach farmaceutycznych w zależności od wskazań klinicznych. Dawkowanie tej substancji różni się w zależności od postaci leku, miejsca podania oraz wieku pacjenta. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące dawkowania dla poszczególnych postaci farmaceutycznych zawierających mometazon furoinian.1

Inhalator proszkowy do stosowania w astmie

Mometazon furoinian w postaci proszku do inhalacji (Asmanex Twisthaler) jest przeznaczony do stosowania doustnego w postaci inhalacji. Dawkowanie zależy od stopnia ciężkości astmy oskrzelowej:2

  • Pacjenci z łagodną lub umiarkowaną przewlekłą astmą oskrzelową:
    • Zalecana dawka początkowa: 400 mikrogramów raz na dobę
    • Możliwe podawanie wieczorem dla lepszej kontroli astmy
    • U niektórych pacjentów: możliwe podawanie w dwóch dawkach podzielonych (200 mikrogramów dwa razy na dobę)
    • Dawka podtrzymująca: możliwe zmniejszenie do 200 mikrogramów raz na dobę wieczorem

3

  • Pacjenci z ciężką astmą oskrzelową:
    • Dawka początkowa: 400 mikrogramów dwa razy na dobę (maksymalna zalecana dawka)
    • Po uzyskaniu poprawy: ustalenie najmniejszej skutecznej dawki podtrzymującej

4

Pacjenci z ciężką astmą leczeni wcześniej doustnymi kortykosteroidami: leczenie Asmanex Twisthaler należy rozpoczynać równolegle ze zwykle stosowaną dawką podtrzymującą kortykosteroidu o działaniu ogólnym. Po około tygodniu jednoczesnego stosowania można rozpocząć stopniowe odstawianie kortykosteroidu o działaniu ogólnym. Każde zmniejszenie dawki nie powinno przekraczać 2,5 mg prednizonu (lub jego odpowiednika) na dobę. Zaleca się powolne odstawianie leku.5

Szczególne grupy pacjentów:

  • Dzieci poniżej 12 lat: nie zaleca się stosowania ze względu na brak danych klinicznych
  • Pacjenci w podeszłym wieku (powyżej 65 lat): nie jest konieczne dostosowanie dawkowania

6

Sposób podawania inhalatora proszkowego

Asmanex Twisthaler jest przeznaczony wyłącznie do inhalacji. Pacjentom należy udzielić szczegółowych instrukcji dotyczących prawidłowego stosowania inhalatora:7

  • Przed zdjęciem nasadki należy upewnić się, że licznik i wskaźnik na nasadce są w jednej linii
  • Otworzyć inhalator zdejmując białą nasadkę, trzymając urządzenie pionowo i przekręcając nasadkę w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówek zegara
  • Umieścić inhalator w ustach, zamknąć wargi wokół ustnika i wykonać szybki, głęboki wdech
  • Wyjąć inhalator z ust i wstrzymać oddech przez 10 sekund lub tak długo, jak to możliwe
  • Nie wydychać powietrza przez inhalator
  • Zamknąć inhalator nakładając nasadkę i przekręcając ją zgodnie z ruchem wskazówek zegara, aż do usłyszenia kliknięcia
  • Po inhalacji wypłukać jamę ustną wodą i wypluwać ją (nie połykać)

8

Dawkowanie mometazonu furoinianu w postaci aerozolu do nosa

Mometazon furoinian w postaci aerozolu do nosa jest stosowany w leczeniu sezonowego i całorocznego alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa oraz polipów nosa. Każda dawka dostarcza 50 mikrogramów mometazonu furoinianu.9

Dawkowanie w sezonowym i całorocznym zapaleniu błony śluzowej nosa

Dorośli (w tym osoby w podeszłym wieku) oraz młodzież w wieku 12 lat i starsza:

  • Standardowa dawka: dwa rozpylenia (50 mikrogramów/dawkę) do każdego otworu nosowego raz na dobę (całkowita dawka dobowa: 200 mikrogramów)
  • Dawka podtrzymująca po opanowaniu objawów: jedno rozpylenie do każdego otworu nosowego raz na dobę (całkowita dawka dobowa: 100 mikrogramów)
  • Dawka maksymalna w przypadku niewystarczającej kontroli objawów: cztery rozpylenia do każdego otworu nosowego raz na dobę (całkowita dawka dobowa: 400 mikrogramów)

10

Dzieci w wieku od 3 do 11 lat:

  • Zalecana dawka: jedno rozpylenie (50 mikrogramów) do każdego otworu nosowego raz na dobę (całkowita dawka dobowa: 100 mikrogramów)

11

Skuteczność kliniczna mometazonu furoinianu w aerozolu do nosa może być obserwowana już w ciągu 12 godzin od podania pierwszej dawki, jednak pełne działanie produktu może nie wystąpić w ciągu pierwszych 48 godzin. Regularność stosowania jest kluczowa dla uzyskania pełnego efektu terapeutycznego.12

U pacjentów z umiarkowanymi do ciężkich objawami sezonowego alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa w wywiadzie może być konieczne rozpoczęcie stosowania aerozolu do nosa kilka dni przed spodziewanym początkiem okresu pylenia.13

Dawkowanie w polipach nosa

Leczenie początkowe polipów nosa:

  • Dawka początkowa: dwa rozpylenia (50 mikrogramów/dawkę) do każdego otworu nosowego raz na dobę (całkowita dawka dobowa: 200 mikrogramów)
  • W przypadku braku odpowiedniej poprawy po 5-6 tygodniach: dawkę można zwiększyć do dwóch rozpyleń do każdego otworu nosowego dwa razy na dobę (całkowita dawka dobowa: 400 mikrogramów)

14

Po uzyskaniu skutecznej kontroli objawów należy zmniejszyć dawkę do najmniejszej skutecznej dawki podtrzymującej. Jeśli po 5-6 tygodniach stosowania produktu dwa razy na dobę nie obserwuje się poprawy, należy ponownie ocenić stan pacjenta i zweryfikować strategię leczenia.15

Badania oceniające skuteczność i bezpieczeństwo stosowania mometazonu furoinianu w leczeniu polipów nosa trwały cztery miesiące.16

Specjalne dawkowanie dla aerozolu nosowego zawierającego mometazon i olopatadynę

W przypadku produktu Ryaltris (zawierającego mometazon furoinian 25 mikrogramów i olopatadynę 600 mikrogramów w każdej dawce) zaleca się następujący schemat dawkowania:17

  • Dorośli i młodzież (w wieku 12 lat i starsza): dwie dawki do każdego otworu nosowego dwa razy na dobę (rano i wieczorem)
  • Dzieci w wieku poniżej 12 lat: nie zaleca się stosowania
  • Osoby w podeszłym wieku: dostosowanie dawki nie jest konieczne
  • Niewydolność nerek i wątroby: dostosowanie dawki nie jest konieczne

18

Sposób podawania aerozolu do nosa

Prawidłowe stosowanie aerozolu do nosa zawierającego mometazon furoinian obejmuje następujące kroki:19

  • Przed pierwszym użyciem dokładnie wstrząsnąć butelką
  • Wykonać wstępne sprawdzenie pompki przez 6-10 naciśnięć, aż do uzyskania jednorodnego aerozolu
  • Jeśli pompka nie była używana przez co najmniej 14 dni, należy ją ponownie sprawdzić przez 2-krotne naciśnięcie
  • Przed każdym użyciem dokładnie wstrząsnąć butelką
  • Po użyciu aerozolu można oczyścić końcówkę dozownika i nałożyć nasadkę ochronną
  • Butelkę należy wyrzucić po wykorzystaniu wszystkich dawek lub po 2 miesiącach od pierwszego użycia

20 21

Dawkowanie mometazonu furoinianu w postaci kremów i emulsji na skórę

Mometazon furoinian jest dostępny również w postaci kremów i emulsji do stosowania miejscowego na skórę w różnych dermatozach. Stężenie substancji aktywnej wynosi 1 mg/g (0,1%).22

Dawkowanie w leczeniu dermatoz

Dorośli i młodzież:23 24

  • Stosować cienką warstwę produktu na chorobowo zmienione miejsca na skórze raz na dobę
  • Unikać stosowania długotrwałego (dłużej niż 3 tygodnie) lub na rozległe powierzchnie (na więcej niż 20% powierzchni ciała)
  • Na skórę twarzy nie stosować dłużej niż 5 dni
  • W przypadku poprawy klinicznej często można zastosować słabiej działający kortykosteroid

25

Opcjonalne schematy leczenia:26

  • Terapia tandemowa: stosowanie produktu z mometazonem raz na dobę, a następnie po 12 godzinach odpowiedniego zewnętrznego środka bez substancji czynnej
  • Leczenie przerywane: zamienne stosowanie produktu z mometazonem i środka stosowanego zewnętrznie bez substancji czynnej w schemacie tygodniowym

Dawkowanie emulsji na skórę głowy:27

  • Stosować na zmienione chorobowo miejsca (np. owłosioną skórę głowy) raz na dobę
  • 10-12 kropli wystarcza na pokrycie powierzchni dwukrotnie większej od powierzchni dłoni dorosłego człowieka
  • Dokładnie i delikatnie wmasować produkt aż do całkowitego wchłonięcia
Dawkowanie u dzieci

Stosowanie mometazonu furoinianu w postaci kremów i emulsji na skórę u dzieci wymaga szczególnej uwagi:28 29

  • Emulsja Ivoxel:
    • Dzieci w wieku 6 lat i starsze: stosować jak u dorosłych
    • Dzieci poniżej 6 lat: nie ustalono skuteczności i bezpieczeństwa
    • Nie należy stosować na powierzchnię większą niż 10% powierzchni ciała dziecka
  • Krem Momecutan Fettcreme:
    • Dzieci powyżej 2 lat: stosować przez najkrótszy możliwy okres (maksymalnie 3 tygodnie)
    • Stosować najmniejszą możliwą dawkę zapewniającą skuteczność terapeutyczną
    • Stosować tylko na małe powierzchnie (mniej niż 10% powierzchni ciała)
  • Krem Elocom:
    • Brak wystarczających danych dotyczących stosowania u dzieci poniżej 2 lat

30

Tabela dawkowania mometazonu furoinianu

Postać farmaceutyczna Wskazanie Grupa wiekowa Dawka początkowa Dawka podtrzymująca Maksymalna dawka dobowa Maksymalny czas stosowania
Proszek do inhalacji
(Asmanex Twisthaler)
Łagodna/umiarkowana astma Dorośli i dzieci ≥12 lat 400 μg raz na dobę 200 μg raz na dobę wieczorem 400 μg/dobę Przewlekle
Proszek do inhalacji
(Asmanex Twisthaler)
Ciężka astma Dorośli i dzieci ≥12 lat 400 μg dwa razy na dobę Najmniejsza skuteczna dawka 800 μg/dobę Przewlekle
Aerozol do nosa
(50 μg/dawkę)
Sezonowe/całoroczne zapalenie błony śluzowej nosa Dorośli i dzieci ≥12 lat 2 rozpylenia do każdego otworu nosowego raz na dobę (200 μg/dobę) 1 rozpylenie do każdego otworu nosowego raz na dobę (100 μg/dobę) 4 rozpylenia do każdego otworu nosowego raz na dobę (400 μg/dobę) Do 3 miesięcy bez konsultacji z lekarzem
Aerozol do nosa
(50 μg/dawkę)
Sezonowe/całoroczne zapalenie błony śluzowej nosa Dzieci 3-11 lat 1 rozpylenie do każdego otworu nosowego raz na dobę (100 μg/dobę) 1 rozpylenie do każdego otworu nosowego raz na dobę (100 μg/dobę) 100 μg/dobę Do 3 miesięcy bez konsultacji z lekarzem
Aerozol do nosa
(50 μg/dawkę)
Polipy nosa Dorośli ≥18 lat 2 rozpylenia do każdego otworu nosowego raz na dobę (200 μg/dobę) Najmniejsza skuteczna dawka 2 rozpylenia do każdego otworu nosowego dwa razy na dobę (400 μg/dobę) 4 miesiące
Aerozol do nosa
(Ryaltris: 25 μg mometazonu + 600 μg olopatadyny/dawkę)
Alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa Dorośli i dzieci ≥12 lat 2 dawki do każdego otworu nosowego dwa razy na dobę 2 dawki do każdego otworu nosowego dwa razy na dobę 2 dawki do każdego otworu nosowego dwa razy na dobę Nie określono
Krem/emulsja na skórę
(1 mg/g)
Dermatozy Dorośli Cienka warstwa raz na dobę Cienka warstwa raz na dobę Cienka warstwa raz na dobę Nie dłużej niż 3 tygodnie; na twarz nie dłużej niż 5 dni
Krem/emulsja na skórę
(1 mg/g)
Dermatozy Dzieci >2 lat Cienka warstwa raz na dobę Cienka warstwa raz na dobę Cienka warstwa raz na dobę Maksymalnie 3 tygodnie; tylko na powierzchnię <10% ciała
Emulsja na skórę
(Ivoxel)
Dermatozy skóry owłosionej głowy Dorośli i dzieci ≥6 lat 10-12 kropel raz na dobę 10-12 kropel raz na dobę 10-12 kropel raz na dobę Nie dłużej niż 3 tygodnie

Uwagi dotyczące dawkowania

Przy stosowaniu mometazonu furoinianu należy zawsze przestrzegać następujących zasad:31

  • Postać wziewna (Asmanex Twisthaler):
    • Regularnie stosować, nawet gdy nie występują objawy astmy
    • Nie jest przeznaczony do stosowania „na żądanie”, jako lek łagodzący ostre objawy
    • Po inhalacji wypłukać jamę ustną wodą i wypluć ją (nie połykać)

32

  • Postać dermatologiczna (kremy, emulsje):
    • Nie stosować długotrwale (dłużej niż 3 tygodnie)
    • Nie stosować na duże powierzchnie skóry (>20% powierzchni ciała u dorosłych, >10% u dzieci)
    • Silnych glikokortykosteroidów nie nakładać na twarz, za wyjątkiem szczególnych okoliczności pod ścisłym nadzorem lekarza
    • Nie stosować pod opatrunkiem okluzyjnym ani w fałdach skóry
    • Po uzyskaniu poprawy klinicznej stosować słabszy glikokortykosteroid
    • Unikać kontaktu z oczami

33 34

  • Aerozol do nosa:
    • Przed podaniem pierwszej dawki dokładnie wstrząsnąć butelką
    • Wyrzucić butelkę po wykorzystaniu dawek lub po 2 miesiącach od pierwszego użycia
    • U niektórych pacjentów z sezonowym alergicznym zapaleniem błony śluzowej nosa konieczne może być rozpoczęcie leczenia kilka dni przed spodziewanym początkiem okresu pylenia

35

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl