Dawkowanie i sposób podawania
Mometazon furoinian
Mometazon furoinian wykazuje silne działanie przeciwzapalne i jest stosowany w różnych postaciach farmaceutycznych, dostosowanych do wskazań klinicznych. W leczeniu astmy oskrzelowej proszek do inhalacji (Asmanex Twisthaler) stosuje się u dorosłych i dzieci powyżej 12 lat w dawkach początkowych 400 μg raz na dobę (łagodna/umiarkowana astma) lub 400 μg dwa razy na dobę (ciężka astma), z możliwością zmniejszenia dawki podtrzymującej do 200 μg/dobę lub ustalenia najmniejszej skutecznej dawki. W przypadku ciężkiej astmy leczonej doustnymi kortykosteroidami, mometazon wprowadza się równolegle z dotychczasową terapią, a następnie stopniowo odstawia glikokortykosteroidy ogólne, nie przekraczając redukcji o 2,5 mg prednizonu na dobę. Dzieci poniżej 12 lat nie powinny stosować tej postaci ze względu na brak danych klinicznych, a u osób powyżej 65 lat nie jest konieczna modyfikacja dawkowania. Wskazane jest prawidłowe stosowanie inhalatora oraz płukanie jamy ustnej po inhalacji w celu minimalizacji ryzyka kandydozy jamy ustnej.
- Dawkowanie i sposób podawania mometazonu furoinianu
- Inhalator proszkowy do stosowania w astmie
- Sposób podawania inhalatora proszkowego
- Dawkowanie mometazonu furoinianu w postaci aerozolu do nosa
- Sposób podawania aerozolu do nosa
- Dawkowanie mometazonu furoinianu w postaci kremów i emulsji na skórę
- Tabela dawkowania mometazonu furoinianu
Dawkowanie i sposób podawania mometazonu furoinianu
Mometazon furoinian jest substancją czynną o silnym działaniu przeciwzapalnym, stosowaną w różnych postaciach farmaceutycznych w zależności od wskazań klinicznych. Dawkowanie tej substancji różni się w zależności od postaci leku, miejsca podania oraz wieku pacjenta. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące dawkowania dla poszczególnych postaci farmaceutycznych zawierających mometazon furoinian.1
Inhalator proszkowy do stosowania w astmie
Mometazon furoinian w postaci proszku do inhalacji (Asmanex Twisthaler) jest przeznaczony do stosowania doustnego w postaci inhalacji. Dawkowanie zależy od stopnia ciężkości astmy oskrzelowej:2
- Pacjenci z łagodną lub umiarkowaną przewlekłą astmą oskrzelową:
- Zalecana dawka początkowa: 400 mikrogramów raz na dobę
- Możliwe podawanie wieczorem dla lepszej kontroli astmy
- U niektórych pacjentów: możliwe podawanie w dwóch dawkach podzielonych (200 mikrogramów dwa razy na dobę)
- Dawka podtrzymująca: możliwe zmniejszenie do 200 mikrogramów raz na dobę wieczorem
3
- Pacjenci z ciężką astmą oskrzelową:
- Dawka początkowa: 400 mikrogramów dwa razy na dobę (maksymalna zalecana dawka)
- Po uzyskaniu poprawy: ustalenie najmniejszej skutecznej dawki podtrzymującej
4
Pacjenci z ciężką astmą leczeni wcześniej doustnymi kortykosteroidami: leczenie Asmanex Twisthaler należy rozpoczynać równolegle ze zwykle stosowaną dawką podtrzymującą kortykosteroidu o działaniu ogólnym. Po około tygodniu jednoczesnego stosowania można rozpocząć stopniowe odstawianie kortykosteroidu o działaniu ogólnym. Każde zmniejszenie dawki nie powinno przekraczać 2,5 mg prednizonu (lub jego odpowiednika) na dobę. Zaleca się powolne odstawianie leku.5
Szczególne grupy pacjentów:
- Dzieci poniżej 12 lat: nie zaleca się stosowania ze względu na brak danych klinicznych
- Pacjenci w podeszłym wieku (powyżej 65 lat): nie jest konieczne dostosowanie dawkowania
6
Sposób podawania inhalatora proszkowego
Asmanex Twisthaler jest przeznaczony wyłącznie do inhalacji. Pacjentom należy udzielić szczegółowych instrukcji dotyczących prawidłowego stosowania inhalatora:7
- Przed zdjęciem nasadki należy upewnić się, że licznik i wskaźnik na nasadce są w jednej linii
- Otworzyć inhalator zdejmując białą nasadkę, trzymając urządzenie pionowo i przekręcając nasadkę w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówek zegara
- Umieścić inhalator w ustach, zamknąć wargi wokół ustnika i wykonać szybki, głęboki wdech
- Wyjąć inhalator z ust i wstrzymać oddech przez 10 sekund lub tak długo, jak to możliwe
- Nie wydychać powietrza przez inhalator
- Zamknąć inhalator nakładając nasadkę i przekręcając ją zgodnie z ruchem wskazówek zegara, aż do usłyszenia kliknięcia
- Po inhalacji wypłukać jamę ustną wodą i wypluwać ją (nie połykać)
8
Dawkowanie mometazonu furoinianu w postaci aerozolu do nosa
Mometazon furoinian w postaci aerozolu do nosa jest stosowany w leczeniu sezonowego i całorocznego alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa oraz polipów nosa. Każda dawka dostarcza 50 mikrogramów mometazonu furoinianu.9
Dawkowanie w sezonowym i całorocznym zapaleniu błony śluzowej nosa
Dorośli (w tym osoby w podeszłym wieku) oraz młodzież w wieku 12 lat i starsza:
- Standardowa dawka: dwa rozpylenia (50 mikrogramów/dawkę) do każdego otworu nosowego raz na dobę (całkowita dawka dobowa: 200 mikrogramów)
- Dawka podtrzymująca po opanowaniu objawów: jedno rozpylenie do każdego otworu nosowego raz na dobę (całkowita dawka dobowa: 100 mikrogramów)
- Dawka maksymalna w przypadku niewystarczającej kontroli objawów: cztery rozpylenia do każdego otworu nosowego raz na dobę (całkowita dawka dobowa: 400 mikrogramów)
10
Dzieci w wieku od 3 do 11 lat:
- Zalecana dawka: jedno rozpylenie (50 mikrogramów) do każdego otworu nosowego raz na dobę (całkowita dawka dobowa: 100 mikrogramów)
11
Skuteczność kliniczna mometazonu furoinianu w aerozolu do nosa może być obserwowana już w ciągu 12 godzin od podania pierwszej dawki, jednak pełne działanie produktu może nie wystąpić w ciągu pierwszych 48 godzin. Regularność stosowania jest kluczowa dla uzyskania pełnego efektu terapeutycznego.12
U pacjentów z umiarkowanymi do ciężkich objawami sezonowego alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa w wywiadzie może być konieczne rozpoczęcie stosowania aerozolu do nosa kilka dni przed spodziewanym początkiem okresu pylenia.13
Dawkowanie w polipach nosa
Leczenie początkowe polipów nosa:
- Dawka początkowa: dwa rozpylenia (50 mikrogramów/dawkę) do każdego otworu nosowego raz na dobę (całkowita dawka dobowa: 200 mikrogramów)
- W przypadku braku odpowiedniej poprawy po 5-6 tygodniach: dawkę można zwiększyć do dwóch rozpyleń do każdego otworu nosowego dwa razy na dobę (całkowita dawka dobowa: 400 mikrogramów)
14
Po uzyskaniu skutecznej kontroli objawów należy zmniejszyć dawkę do najmniejszej skutecznej dawki podtrzymującej. Jeśli po 5-6 tygodniach stosowania produktu dwa razy na dobę nie obserwuje się poprawy, należy ponownie ocenić stan pacjenta i zweryfikować strategię leczenia.15
Badania oceniające skuteczność i bezpieczeństwo stosowania mometazonu furoinianu w leczeniu polipów nosa trwały cztery miesiące.16
Specjalne dawkowanie dla aerozolu nosowego zawierającego mometazon i olopatadynę
W przypadku produktu Ryaltris (zawierającego mometazon furoinian 25 mikrogramów i olopatadynę 600 mikrogramów w każdej dawce) zaleca się następujący schemat dawkowania:17
- Dorośli i młodzież (w wieku 12 lat i starsza): dwie dawki do każdego otworu nosowego dwa razy na dobę (rano i wieczorem)
- Dzieci w wieku poniżej 12 lat: nie zaleca się stosowania
- Osoby w podeszłym wieku: dostosowanie dawki nie jest konieczne
- Niewydolność nerek i wątroby: dostosowanie dawki nie jest konieczne
18
Sposób podawania aerozolu do nosa
Prawidłowe stosowanie aerozolu do nosa zawierającego mometazon furoinian obejmuje następujące kroki:19
- Przed pierwszym użyciem dokładnie wstrząsnąć butelką
- Wykonać wstępne sprawdzenie pompki przez 6-10 naciśnięć, aż do uzyskania jednorodnego aerozolu
- Jeśli pompka nie była używana przez co najmniej 14 dni, należy ją ponownie sprawdzić przez 2-krotne naciśnięcie
- Przed każdym użyciem dokładnie wstrząsnąć butelką
- Po użyciu aerozolu można oczyścić końcówkę dozownika i nałożyć nasadkę ochronną
- Butelkę należy wyrzucić po wykorzystaniu wszystkich dawek lub po 2 miesiącach od pierwszego użycia
20 21
Dawkowanie mometazonu furoinianu w postaci kremów i emulsji na skórę
Mometazon furoinian jest dostępny również w postaci kremów i emulsji do stosowania miejscowego na skórę w różnych dermatozach. Stężenie substancji aktywnej wynosi 1 mg/g (0,1%).22
Dawkowanie w leczeniu dermatoz
Dorośli i młodzież:23 24
- Stosować cienką warstwę produktu na chorobowo zmienione miejsca na skórze raz na dobę
- Unikać stosowania długotrwałego (dłużej niż 3 tygodnie) lub na rozległe powierzchnie (na więcej niż 20% powierzchni ciała)
- Na skórę twarzy nie stosować dłużej niż 5 dni
- W przypadku poprawy klinicznej często można zastosować słabiej działający kortykosteroid
25
Opcjonalne schematy leczenia:26
- Terapia tandemowa: stosowanie produktu z mometazonem raz na dobę, a następnie po 12 godzinach odpowiedniego zewnętrznego środka bez substancji czynnej
- Leczenie przerywane: zamienne stosowanie produktu z mometazonem i środka stosowanego zewnętrznie bez substancji czynnej w schemacie tygodniowym
Dawkowanie emulsji na skórę głowy:27
- Stosować na zmienione chorobowo miejsca (np. owłosioną skórę głowy) raz na dobę
- 10-12 kropli wystarcza na pokrycie powierzchni dwukrotnie większej od powierzchni dłoni dorosłego człowieka
- Dokładnie i delikatnie wmasować produkt aż do całkowitego wchłonięcia
Dawkowanie u dzieci
Stosowanie mometazonu furoinianu w postaci kremów i emulsji na skórę u dzieci wymaga szczególnej uwagi:28 29
- Emulsja Ivoxel:
- Dzieci w wieku 6 lat i starsze: stosować jak u dorosłych
- Dzieci poniżej 6 lat: nie ustalono skuteczności i bezpieczeństwa
- Nie należy stosować na powierzchnię większą niż 10% powierzchni ciała dziecka
- Krem Momecutan Fettcreme:
- Dzieci powyżej 2 lat: stosować przez najkrótszy możliwy okres (maksymalnie 3 tygodnie)
- Stosować najmniejszą możliwą dawkę zapewniającą skuteczność terapeutyczną
- Stosować tylko na małe powierzchnie (mniej niż 10% powierzchni ciała)
- Krem Elocom:
- Brak wystarczających danych dotyczących stosowania u dzieci poniżej 2 lat
30
Tabela dawkowania mometazonu furoinianu
| Postać farmaceutyczna | Wskazanie | Grupa wiekowa | Dawka początkowa | Dawka podtrzymująca | Maksymalna dawka dobowa | Maksymalny czas stosowania |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Proszek do inhalacji (Asmanex Twisthaler) |
Łagodna/umiarkowana astma | Dorośli i dzieci ≥12 lat | 400 μg raz na dobę | 200 μg raz na dobę wieczorem | 400 μg/dobę | Przewlekle |
| Proszek do inhalacji (Asmanex Twisthaler) |
Ciężka astma | Dorośli i dzieci ≥12 lat | 400 μg dwa razy na dobę | Najmniejsza skuteczna dawka | 800 μg/dobę | Przewlekle |
| Aerozol do nosa (50 μg/dawkę) |
Sezonowe/całoroczne zapalenie błony śluzowej nosa | Dorośli i dzieci ≥12 lat | 2 rozpylenia do każdego otworu nosowego raz na dobę (200 μg/dobę) | 1 rozpylenie do każdego otworu nosowego raz na dobę (100 μg/dobę) | 4 rozpylenia do każdego otworu nosowego raz na dobę (400 μg/dobę) | Do 3 miesięcy bez konsultacji z lekarzem |
| Aerozol do nosa (50 μg/dawkę) |
Sezonowe/całoroczne zapalenie błony śluzowej nosa | Dzieci 3-11 lat | 1 rozpylenie do każdego otworu nosowego raz na dobę (100 μg/dobę) | 1 rozpylenie do każdego otworu nosowego raz na dobę (100 μg/dobę) | 100 μg/dobę | Do 3 miesięcy bez konsultacji z lekarzem |
| Aerozol do nosa (50 μg/dawkę) |
Polipy nosa | Dorośli ≥18 lat | 2 rozpylenia do każdego otworu nosowego raz na dobę (200 μg/dobę) | Najmniejsza skuteczna dawka | 2 rozpylenia do każdego otworu nosowego dwa razy na dobę (400 μg/dobę) | 4 miesiące |
| Aerozol do nosa (Ryaltris: 25 μg mometazonu + 600 μg olopatadyny/dawkę) |
Alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa | Dorośli i dzieci ≥12 lat | 2 dawki do każdego otworu nosowego dwa razy na dobę | 2 dawki do każdego otworu nosowego dwa razy na dobę | 2 dawki do każdego otworu nosowego dwa razy na dobę | Nie określono |
| Krem/emulsja na skórę (1 mg/g) |
Dermatozy | Dorośli | Cienka warstwa raz na dobę | Cienka warstwa raz na dobę | Cienka warstwa raz na dobę | Nie dłużej niż 3 tygodnie; na twarz nie dłużej niż 5 dni |
| Krem/emulsja na skórę (1 mg/g) |
Dermatozy | Dzieci >2 lat | Cienka warstwa raz na dobę | Cienka warstwa raz na dobę | Cienka warstwa raz na dobę | Maksymalnie 3 tygodnie; tylko na powierzchnię <10% ciała |
| Emulsja na skórę (Ivoxel) |
Dermatozy skóry owłosionej głowy | Dorośli i dzieci ≥6 lat | 10-12 kropel raz na dobę | 10-12 kropel raz na dobę | 10-12 kropel raz na dobę | Nie dłużej niż 3 tygodnie |
Uwagi dotyczące dawkowania
Przy stosowaniu mometazonu furoinianu należy zawsze przestrzegać następujących zasad:31
- Postać wziewna (Asmanex Twisthaler):
- Regularnie stosować, nawet gdy nie występują objawy astmy
- Nie jest przeznaczony do stosowania „na żądanie”, jako lek łagodzący ostre objawy
- Po inhalacji wypłukać jamę ustną wodą i wypluć ją (nie połykać)
32
- Postać dermatologiczna (kremy, emulsje):
- Nie stosować długotrwale (dłużej niż 3 tygodnie)
- Nie stosować na duże powierzchnie skóry (>20% powierzchni ciała u dorosłych, >10% u dzieci)
- Silnych glikokortykosteroidów nie nakładać na twarz, za wyjątkiem szczególnych okoliczności pod ścisłym nadzorem lekarza
- Nie stosować pod opatrunkiem okluzyjnym ani w fałdach skóry
- Po uzyskaniu poprawy klinicznej stosować słabszy glikokortykosteroid
- Unikać kontaktu z oczami
33 34
- Aerozol do nosa:
- Przed podaniem pierwszej dawki dokładnie wstrząsnąć butelką
- Wyrzucić butelkę po wykorzystaniu dawek lub po 2 miesiącach od pierwszego użycia
- U niektórych pacjentów z sezonowym alergicznym zapaleniem błony śluzowej nosa konieczne może być rozpoczęcie leczenia kilka dni przed spodziewanym początkiem okresu pylenia
35
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania