kontaktowe zapalenie skóry
Kontaktowe zapalenie skóry (dermatitis contacta) to ostry lub przewlekły stan zapalny skóry wywołany przez bezpośredni kontakt z czynnikami drażniącymi lub alergenami. Wyróżnia się dwa główne typy: kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia (irritant contact dermatitis, ICD) oraz alergiczne kontaktowe zapalenie skóry (allergic contact dermatitis, ACD).
Kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia rozwija się w wyniku bezpośredniego uszkodzenia skóry przez substancje drażniące, takie jak detergenty, rozpuszczalniki czy kwasy. Alergiczne kontaktowe zapalenie skóry powstaje w mechanizmie nadwrażliwości typu opóźnionego (IV) i wymaga wcześniejszej sensytyzacji organizmu na określony alergen, jak np. nikiel, chrom, konserwanty czy składniki kosmetyków.
Objawy kliniczne obejmują rumień, obrzęk, pęcherze, złuszczanie naskórka, a w przypadkach przewlekłych – lichenifikację i pęknięcia skóry. Lokalizacja zmian zwykle odpowiada miejscu kontaktu z czynnikiem wywołującym. Diagnostyka opiera się na wywiadzie, badaniu klinicznym oraz testach płatkowych, które są szczególnie istotne w identyfikacji alergenu w przypadku ACD.
Leczenie polega przede wszystkim na eliminacji kontaktu z czynnikiem sprawczym. W terapii miejscowej stosuje się glikokortykosteroidy, inhibitory kalcyneuryny oraz preparaty nawilżające i regenerujące. W ciężkich przypadkach konieczne może być zastosowanie leczenia ogólnego, w tym leków przeciwhistaminowych, glikokortykosteroidów systemowych lub leków immunosupresyjnych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Depo-Medrol 40 mg/ml
Metyloprednizolon octan w postaci zawiesiny do wstrzykiwań Depo-Medrol stosowany jest w różnych formach podania: ogólnoustrojowej (domięśniowej, dożylnej), miejscowej (dostawowej, do kaletek maziowych, pochewek ścięgnistych, zmian skórnych) oraz we wlewie doodbytniczym. Dawkowanie jest ściśle indywidualizowane w zależności od ciężkości choroby i efektu terapeutycznego, z przykładowymi dawkami od 4 mg (małe stawy, pochewki ścięgniste) do 120 mg (ostre stany zapalne, astma, zmiany skórne, wlewy doodbytnicze). W terapii domięśniowej tygodniowa dawka obliczana jest jako 7-krotność dobowej dawki doustnej, podawana jednorazowo, z koniecznością stopniowego odstawiania przy dłuższym leczeniu. U dzieci dawki są zmniejszone, ale głównie dostosowane do ciężkości schorzenia. Wskazane jest monitorowanie parametrów takich jak glikemia (2h po posiłku), ciśnienie tętnicze, masa ciała, badanie moczu oraz radiologiczne w przypadku chorób przewodu pokarmowego lub przewlekłych stanów zapalnych.
astma, bursztynian metyloprednizolonu, choroba wrzodowa, choroba zwyrodnieniowa stawów, ciśnienie tętnicze, ganglion pochewki ścięgna, kontaktowe zapalenie skóry, kortykosteroidoterapia, łojotokowe zapalenie skóry, metyloprednizolon octan, nakłucie lędźwiowe, objawy dyspeptyczne, płyn stawowy, pochewka ścięgna, podanie dostawowe, przestrzeń maziówkowa, reumatoidalne zapalenie stawów, stężenie glukozy we krwi, sumak jadowity, wlew doodbytniczy, wlewka doodbytnicza, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zapalenie kaletki maziowej, zapalenie nadkłykcia, zapalenie ścięgna, zespół nadnerczowo-płciowy - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Undofen Max 10 mg/g
Lek Undofen Max w postaci kremu o stężeniu 10 mg/g zawiera terbinafinę chlorowodorek jako substancję czynną i posiada istotne przeciwwskazania do stosowania. Podstawowym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na terbinafinę lub na którąkolwiek substancję pomocniczą, w tym alkohol cetostearylowy (115 mg/g) oraz alkohol benzylowy (10 mg/g), które mogą wywoływać miejscowe reakcje alergiczne lub podrażnienia. Pacjenci z udokumentowanymi reakcjami alergicznymi na te składniki nie powinni stosować preparatu. W przypadku wystąpienia objawów nadwrażliwości podczas terapii, konieczne jest natychmiastowe przerwanie leczenia.
alkohol benzylowy, alkohol cetostearylowy, kontaktowe zapalenie skóry, leczenie przeciwgrzybicze, miejscowa reakcja skórna, miejscowe podrażnienie skóry, nadwrażliwość na terbinafinę, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, substancja pomocnicza, terbinafina, terbinafina chlorowodorek, Undofen Max, wywiad alergologiczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Naraya Plus 0,02 mg + 3 mg
Naraya Plus to złożony doustny środek antykoncepcyjny zawierający 0,02 mg etynyloestradiolu i 3 mg drospirenonu, stosowany również w leczeniu umiarkowanego trądziku pospolitego. Działania niepożądane leku zostały sklasyfikowane według częstości występowania: często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) oraz częstość nieznana. Najczęstsze objawy to ból głowy, chwiejność emocjonalna, nudności, trądzik, ból piersi oraz nieregularne krwawienia, które zwykle ustępują przy dalszym stosowaniu. Rzadziej obserwuje się m.in. niedokrwistość, reakcje alergiczne, hiperkaliemię, depresję, migrenę, żylaki, zapalenie żył, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, bóle mięśniowo-szkieletowe, a także poważniejsze powikłania jak żylna i tętnicza choroba zakrzepowo-zatorowa (VTE, ATE), tachykardia czy nadciśnienie tętnicze.
anorgazmia, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból pleców, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba zakrzepowo-zatorowa, chwiejność emocjonalna, depresja, dysmenorrhea, dysplazja piersi, dziedziczny obrzęk naczynioruchowy, fotodermatoza, hiperkaliemia, hiponatremia, hirsutyzm, jadłowstręt, kandydoza, kandydoza jamy ustnej, kandydoza pochwy, kontaktowe zapalenie skóry, łysienie, menorrhagia, mięśniak macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość, niedokrwistość, niestrawność, nudności, obrzęk, opryszczka ciężarnych, ostuda, padaczka, parestezje, pląsawica Sydenhama, polip szyjki macicy, porfiria, rak piersi, reakcja alergiczna, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, skurcz mięśni, świąd, tachykardia, toczeń rumieniowaty układowy, torbiel jajnika, trądzik, trądzik pospolity, trombocytoza, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wymioty, wyprysk, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia endokrynologiczne, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie pochwy, zapalenie spojówek, zapalenie sromu i pochwy, zapalenie żył, zaparcia, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy błędnikowe, zawroty głowy ośrodkowe, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół suchego oka, żółtaczka cholestatyczna, zwiększenie apetytu, żylaki - Leksykon leków
Działania niepożądane – Felogel Мax 23,2 mg/g
Felogel Max to preparat dermatologiczny zawierający 23,2 mg/g żelu dietyloamoniowego diklofenaku, co odpowiada 20 mg diklofenaku sodowego w 1 g produktu. Profil bezpieczeństwa leku charakteryzuje się głównie łagodnymi i przemijającymi reakcjami skórnymi w miejscu aplikacji. Najczęściej obserwowane działania niepożądane dotyczą układu skóry i tkanki podskórnej, w tym zapalenia skóry, wysypki, rumienia, wyprysku oraz świądu, występujące z częstością ≥1/100 do <1/10. Rzadziej (≥1/10 000 do <1/1000) mogą pojawić się pęcherzykowe zapalenie skóry, a bardzo rzadko (<1/10 000) reakcje nadwrażliwości, takie jak pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy, astma, wysypka krostkowa oraz nadwrażliwość na światło. Pieczenie i suchość skóry mają częstość nieznaną. W przypadku stosowania na rozległe powierzchnie skóry lub długotrwale istnieje ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych, obejmujących zaburzenia funkcji nerek, wątroby oraz układu pokarmowego, analogiczne do tych obserwowanych po podaniu ogólnoustrojowym diklofenaku.
astma, diklofenak dietyloamoniowy, diklofenak sodowy, działanie ogólnoustrojowe, kontaktowe zapalenie skóry, nadwrażliwość, nadwrażliwość na światło, niesteroidowy lek przeciwzapalny, obrzęk naczynioruchowy, pęcherzykowe zapalenie skóry, pieczenie skóry, pokrzywka, preparat dermatologiczny, promieniowanie UV, reakcja alergiczna, reakcja skórna, rumień, suchość skóry, świąd, wyprysk, wysypka krostkowa, zaburzenia skóry, zaburzenia układu oddechowego, zaburzenie funkcji nerek, zaburzenie funkcji wątroby, zaburzenie układu pokarmowego, zapalenie skóry - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Rowiren
Produkt leczniczy Rowiren krem zawiera olejek eteryczny rozmarynowy w stężeniu 100 mg/g i wymaga zachowania szczególnych środków ostrożności podczas stosowania. Należy bezwzględnie przerwać aplikację w przypadku wystąpienia objawów nietolerancji skórnej, takich jak zaczerwienienie, podrażnienie czy suchość skóry, aby uniknąć nasilenia reakcji zapalnych. Pacjent powinien być poinformowany o konieczności natychmiastowej konsultacji lekarskiej w przypadku pojawienia się objawów sugerujących poważniejsze stany chorobowe, takich jak ból stawów z obrzękiem i gorączką, zapalenie skóry, stwardnienie podskórne, owrzodzenia skóry oraz objawy naczyniowe, w tym nagłe obrzmienie kończyn dolnych, objawy niewydolności serca lub nerek oraz ostry ból nóg w spoczynku. Stosowanie u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat nie jest zalecane z powodu braku danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności.
ból stawów, kontaktowe zapalenie skóry, niedokrwienie kończyny, nietolerancja skórna, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk, obrzęk stawów, olejek rozmarynowy, owrzodzenie skóry, pieczenie skóry, podrażnienie skóry, reakcja nadwrażliwości, reakcja skórna miejscowa, rumień, stan zapalny, stwardnienie podskórne, zakrzepica żył głębokich, zapalenie skóry, zapalenie spojówek - Leksykon leków
Działania niepożądane – Hylosept 20 mg/g
Kwas fusydynowy w kremie Hylosept (20 mg/g) wykazuje stosunkowo niski odsetek działań niepożądanych, około 2,3% w badaniach klinicznych obejmujących 4754 pacjentów. Najczęściej obserwowane są miejscowe reakcje skórne, takie jak świąd i wysypka, występujące u mniej niż 1% pacjentów. Działania niepożądane sklasyfikowano według MedDRA SOC, gdzie nadwrażliwość występuje niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), zapalenie spojówek rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000), a obrzęk naczynioruchowy i inne reakcje alergiczne wymagają szczególnej uwagi ze względu na możliwość przerwania terapii. Wysypki mają różnorodny charakter: rumieniowa, krostkowa, pęcherzykowa, plamisto-grudkowa, grudkowa oraz uogólniona. Profil bezpieczeństwa u dzieci jest podobny do dorosłych.
aplikacja kremu, egzema, kontaktowe zapalenie skóry, krem Hylosept, kwas fusydynowy, monitorowanie spontaniczne, nadwrażliwość, obrzęk naczynioruchowy, pęcherz skórny, pieczenie skóry, podrażnienie skóry, pokrzywka, populacja pediatryczna, produkt leczniczy, reakcja skórna, rumień, stosunek korzyści do ryzyka, świąd, wysypka grudkowa, wysypka krostkowa, wysypka pęcherzykowa, wysypka plamisto-grudkowa, wysypka rumieniowa, wysypka uogólniona, zaburzenia oka, zaburzenia skóry, zaburzenia układu immunologicznego, zapalenie spojówek - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Locoid Lipocream 1 mg/g
Locoid Lipocream, zawierający 1 mg/g 17-maślanu hydrokortyzonu, jest przeciwwskazany w przypadku zakażeń skórnych o różnej etiologii, w tym bakteryjnych (np. kiła, gruźlica), wirusowych (ospa wietrzna, opryszczka, półpasiec), grzybiczych oraz pasożytniczych. Stosowanie tego miejscowego glikokortykosteroidu na zakażoną skórę może prowadzić do nasilenia infekcji, rozprzestrzeniania patogenów oraz maskowania objawów, co utrudnia prawidłową diagnozę i leczenie. Ponadto, lek nie powinien być aplikowany na obszary z uszkodzoną ciągłością skóry, takie jak owrzodzenia czy rany, ze względu na ryzyko opóźnienia gojenia oraz zwiększonego wchłaniania substancji czynnej do krwiobiegu i potencjalnych działań ogólnoustrojowych.
17-maślan hydrokortyzonu, acne vulgaris, dermatitis perioralis, gruźlica skóry, grzybica skóry, kiła, kontaktowe zapalenie skóry, miejscowa odpowiedź immunologiczna, miejscowy glikokortykosteroid, miejscowy kortykosteroid, nadwrażliwość, opryszczka, ospa wietrzna, owrzodzenie skóry, półpasiec, rosacea, zakażenie bakteryjne, zakażenie skórne, zakażenie wirusowe, zarażenie pasożytnicze - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Imikeraderm 50 mg/g
Lek Imikeraderm w postaci kremu zawiera imikwimod w stężeniu 50 mg/g (5%) i posiada istotne przeciwwskazania, które należy uwzględnić podczas kwalifikacji pacjenta do terapii. Głównym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na imikwimod oraz na substancje pomocnicze zawarte w kremie, takie jak metylu parahydroksybenzoesan (2,0 mg/g), propylu parahydroksybenzoesan (0,2 mg/g), alkohol cetylowy (22,0 mg/g), alkohol stearylowy (31,0 mg/g), alkohol benzylowy (20,0 mg/g, co odpowiada 5 mg na saszetkę) oraz butylohydroksytoluen (0,0015 mg/g). Substancje te mogą wywoływać reakcje alergiczne, w tym reakcje nadwrażliwości typu późnego oraz miejscowe podrażnienia skóry i błon śluzowych.
alergen kontaktowy, alkohol benzylowy, alkohol cetylowy, alkohol stearylowy, alkohol tłuszczowy, butylohydroksytoluen, Imikeraderm, imikwimod, kontaktowe zapalenie skóry, metylu parahydroksybenzoesan, nadwrażliwość, nadwrażliwość typu późnego, paraben, podrażnienie miejscowe, propylu parahydroksybenzoesan, przeciwwskazanie, reakcja alergiczna, reakcja skórna miejscowa, substancja czynna, substancja pomocnicza, wywiad alergologiczny - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Hydrocortisonum oceanic
Produkt leczniczy Hydrocortisonum Oceanic w postaci kremu zawiera 5 mg/g hydrokortyzonu octanu i powinien być stosowany zgodnie z zaleceniami, nie dłużej niż 7 dni bez konsultacji lekarskiej. Dłuższa terapia wymaga nadzoru specjalisty ze względu na ryzyko miejscowych i ogólnoustrojowych działań niepożądanych, zwłaszcza przy aplikacji na rozległe powierzchnie skóry, pod opatrunkami okluzyjnymi lub u dzieci, u których istnieje zwiększone ryzyko zahamowania wzrostu. Stosowanie na skórę twarzy wymaga szczególnej ostrożności i powinno odbywać się wyłącznie na zlecenie lekarza z uwagi na ryzyko ścieńczenia skóry, teleangiektazji, trądziku posteroidowego oraz zaniku tkanki tłuszczowej. W przypadku braku poprawy lub zaostrzenia objawów po tygodniu terapii konieczna jest ponowna konsultacja lekarska.
alkohol cetostearylowy, ciąża, działanie niepożądane, działanie ogólnoustrojowe, glikol propylenowy, hydrokortyzon octan, karmienie piersią, kontaktowe zapalenie skóry, kortykosteroid, leczenie przeciwbakteryjne, leczenie przeciwgrzybicze, nadzór specjalistyczny, opatrunek okluzyjny, parahydroksybenzoesan metylu, parahydroksybenzoesan propylu, podrażnienie skóry, populacja pediatryczna, reakcja alergiczna, reakcja kontaktowa, reakcja typu późnego, ścieńczenie skóry, stosunek korzyści do ryzyka, teleangiektazja, trądzik posteroidowy, wchłanianie hydrokortyzonu, zakażenie bakteryjne, zakażenie grzybicze, zaostrzenie objawów - Leksykon substancji czynnych
Bacytracyna – Działania niepożądane
Bacytracyna jest stosowana miejscowo w leczeniu ran, oparzeń i zakażeń skóry, jednak jej aplikacja może wywoływać liczne działania niepożądane, głównie miejscowe reakcje nadwrażliwości, takie jak świąd, wysypka, rumień, obrzęk, wysuszenie i łuszczenie się skóry. Długotrwałe stosowanie może prowadzić do kontaktowego zapalenia skóry, rozszerzenia zmian chorobowych oraz ryzyka reakcji fototoksycznych przy ekspozycji na światło UV. W testach prowokacyjnych TRUE Test (600 µg/płatek) odnotowano przewlekłe reakcje alergiczne, pieczenie (bardzo często), przejściowe odbarwienia/przebarwienia skóry, rumień (często), zaostrzenie zmian zapalnych (niezbyt często) oraz uczulenie (rzadko). Istotnym zagrożeniem są nadkażenia opornymi bakteriami i drożdżakami Candida, zwłaszcza przy długotrwałej terapii. W połączeniu z aminoglikozydami (np. neomycyną) bacytracyna może wywoływać ototoksyczność, objawiającą się uszkodzeniem słuchu i nerwu przedsionkowego, a także neurotoksyczność w postaci blokady nerwowo-mięśniowej oraz nefrotoksyczność. W bardzo rzadkich przypadkach możliwe są ciężkie reakcje anafilaktyczne z objawami niedociśnienia, obrzęku, ucisku w klatce piersiowej, zatrzymania krążenia i bezdechu.
alergia krzyżowa, antybiotyk aminoglikozydowy, bacytracyna, bezdech, blokada nerwowo-mięśniowa, dermatoza przewlekła, długotrwałe leczenie, fotoalergia, kandydoza, kontaktowe zapalenie skóry, nadkażenie bakteryjne, nefrotoksyczność, neomycyna, niedociśnienie tętnicze, obrzęk twarzy, ototoksyczność, owrzodzenie podudzi, pieczenie skóry, postępowanie przeciwwstrząsowe, przewlekłe zapalenie ucha środkowego, reakcja anafilaktyczna, reakcja fototoksyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień, świąd, test prowokacyjny, uszkodzenie nerwu przedsionkowego, uszkodzenie słuchu, wysypka, zaburzenie równowagi, zakażenie skóry, zatrzymanie krążenia, zawroty głowy - Leksykon leków
Przedawkowanie – Traumeel S –
Traumeel S to homeopatyczny preparat miejscowy w formie maści, zawierający substancje czynne takie jak Arnica montana D3, Calendula officinalis TM, Hamamelis virginiana TM oraz Echinacea TM w różnych rozcieńczeniach homeopatycznych (D1, D3, D4, D6, TM). Ze względu na zastosowanie miejscowe oraz niskie stężenia składników aktywnych, nie odnotowano klinicznych objawów przedawkowania ani powikłań po zastosowaniu nadmiernej ilości preparatu. Wchłanianie ogólnoustrojowe jest ograniczone, co dodatkowo minimalizuje ryzyko toksyczności. Charakterystyka produktu leczniczego nie wskazuje na określone dawki powodujące objawy niepożądane, a profil bezpieczeństwa substancji czynnych jest korzystny.
alkohol cetostearylowy, arnica montana, calendula officinalis, charakterystyka produktu leczniczego, działanie niepożądane, Echinacea, echinacea purpurea, Hamamelis virginiana, kontaktowe zapalenie skóry, maść, objawy kliniczne, preparat homeopatyczny, profil bezpieczeństwa, reakcja niepożądana, rozcieńczenie homeopatyczne, składnik pomocniczy, stosowanie zewnętrzne, Traumeel S, wchłanianie ogólnoustrojowe - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Terbinafina Ziaja
Produkt leczniczy Terbinafina Ziaja w postaci kremu zawiera chlorowodorek terbinafiny w stężeniu 10 mg/g i jest przeznaczony wyłącznie do stosowania miejscowego na skórę. W trakcie aplikacji należy unikać kontaktu z oczami, a w przypadku przypadkowego dostania się preparatu do oczu, zaleca się natychmiastowe przemycie ich bieżącą wodą. Krem zawiera substancje pomocnicze takie jak alkohol cetylowy (48 mg/g), alkohol stearylowy (32 mg/g) oraz alkohol benzylowy (10 mg/g), które mogą wywoływać miejscowe reakcje skórne, w tym kontaktowe zapalenie skóry oraz reakcje alergiczne, szczególnie u pacjentów z wywiadem alergicznym.
- Leksykon substancji czynnych
Parahydroksybenzoesan propylu – Przeciwwskazania stosowania
Parahydroksybenzoesan propylu, będący składnikiem mieszaniny parabenów w plastrze do prób prowokacyjnych TRUE Test 36, występuje w stężeniu diagnostycznym 1000 µg/cm² (810 µg/płatek). Parabeny te są powszechnie stosowanymi konserwantami, jednak ich aplikacja w testach płatkowych wymaga uwzględnienia przeciwwskazań, takich jak aktywne, ciężkie lub uogólnione zapalenie skóry, które może prowadzić do nasilenia reakcji zapalnej i fałszywie dodatnich wyników. Ponadto, nadwrażliwość na substancje pomocnicze lub potwierdzona alergia na inne parabeny (metylu, etylu, butylu, benzylu) stanowi istotne przeciwwskazanie do stosowania TRUE Test 36. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z aktywną egzemą atopową, ostrym kontaktowym zapaleniem skóry, łuszczycą w fazie aktywnej oraz innymi dermatozami zapalnymi.
alergia kontaktowa, dermatoza zapalna, egzema atopowa, glikokortykosteroid, kontaktowe zapalenie skóry, lek immunosupresyjny, łuszczyca, mieszanina parabenów, nadwrażliwość kontaktowa, nadwrażliwość na substancje pomocnicze, parahydroksybenzoesan benzylu, parahydroksybenzoesan butylu, parahydroksybenzoesan etylu, parahydroksybenzoesan metylu, parahydroksybenzoesan propylu, reakcja krzyżowa, reakcja nadwrażliwości, test płatkowy, test prowokacyjny, TRUE Test 36, zapalenie skóry - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Tersilat
Produkt leczniczy Tersilat w postaci kremu zawiera 10 mg/g terbinafiny chlorowodorku i jest przeznaczony wyłącznie do stosowania miejscowego na skórę. Podczas terapii należy unikać kontaktu z oczami, gdyż preparat może powodować ich podrażnienie; w przypadku ekspozycji należy przemyć oczy bieżącą wodą. Szczególną ostrożność zaleca się przy aplikacji na twarz oraz u kobiet karmiących piersią, aby zapobiec kontaktowi niemowląt z lekiem. Nie zaleca się stosowania u dzieci poniżej 12 roku życia ze względu na brak wystarczających danych klinicznych. Preparat nie powinien być stosowany w jamie ustnej ani połykanie go jest zabronione.
alkohol benzylowy, alkohol cetostearylowy, działanie drażniące, działanie niepożądane, kontakt z oczami, kontaktowe zapalenie skóry, miejscowa reakcja skórna, nadwrażliwość, podrażnienie skóry, podrażnienie spojówek, stosowanie miejscowe, stosowanie zewnętrzne, terbinafiny chlorowodorek, wrażliwa skóra - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Nitrofurazon 2 mg/g
Nitrofurazon w stężeniu 2 mg/g, stosowany miejscowo w postaci maści, wykazuje szerokie spektrum aktywności przeciwbakteryjnej wobec patogenów odpowiedzialnych za zakażenia skóry, takich jak Staphylococcus aureus, Streptococcus pyogenes, Escherichia coli, Proteus sp. oraz Enterobacter aerogenes. Preparat jest wskazany w leczeniu bakteryjnych zakażeń skóry, w tym wtórnych zakażeń zmian alergicznych (np. atopowego zapalenia skóry) z nadkażeniem bakteryjnym, a także w terapii wspomagającej oparzeń termicznych i chemicznych oraz owrzodzeń podudzi, odleżynowych i cukrzycowych z infekcją bakteryjną. Nitrofurazon może również pełnić funkcję profilaktyczną w ranach pourazowych, pooperacyjnych oraz w ochronie miejsc pobrania i przeszczepów skórnych przed zakażeniem.
chirurgia rekonstrukcyjna, czyrak, Enterobacter aerogenes, gronkowiec złocisty, kontaktowe zapalenie skóry, liszajec zakaźny, nadkażenie bakteryjne, Nitrofurazon, oparzenie, oparzenie chemiczne, owrzodzenie cukrzycowe, owrzodzenie odleżynowe, owrzodzenie podudzi, owrzodzenie skórne, paciorkowiec ropotwórczy, pałeczka okrężnicy, patogen oportunistyczny, Proteus, przeszczep skórny, rana pooperacyjna, rana przewlekła, wtórne zakażenie bakteryjne, wyprysk atopowy, zakażenie bakteryjne skóry, zakażenie rany, zakażenie tkanek miękkich, zapalenie mieszków włosowych - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Maść z witaminą A LGO
Maść z witaminą A LGO zawiera retynolu palmitynian w stężeniu 400 j.m./g i wymaga stosowania ścisłych środków ostrożności. Produkt nie powinien być aplikowany na rany otwarte ani błony śluzowe ze względu na ryzyko podrażnienia i opóźnienia gojenia. Szczególną uwagę należy zwrócić na ochronę oczu przed kontaktem z maścią, gdyż może to prowadzić do podrażnień. Istotne jest również monitorowanie pacjentów pod kątem reakcji nadwrażliwości, zwłaszcza tych z historią alergii na lanolinę, która jest składnikiem pomocniczym preparatu i może wywoływać kontaktowe zapalenie skóry.
- Leksykon substancji czynnych
Chlorowodorek cynchokainy – Właściwości farmakodynamiczne
Chlorowodorek cynchokainy jest jednym z trzech składników mieszaniny kain w produkcie TRUE Test 36, stosowanym do diagnostyki alergii kontaktowej typu IV. W mieszaninie stanowi 1 część na 7 części całkowitych, z stężeniem 90 µg/cm² (72,9 µg/płatek). Reakcja nadwrażliwości pojawia się w ciągu 6-96 godzin po ekspozycji i jest mediowana przez komórki Langerhansa oraz limfocyty T, które indukują kaskadę zapalną prowadzącą do kontaktowego zapalenia skóry. Typowe objawy dodatniej reakcji to rumień, obrzęk, grudki, pęcherzyki oraz naciek zapalny w miejscu aplikacji testu.
aktywacja makrofagów, alergia kontaktowa, alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, benzokaina, chlorowodorek cynchokainy, chlorowodorek tetrakainy, komórki Langerhansa, kontaktowe zapalenie skóry, limfocyt T, limfokina, mieszanina kain, naciek zapalny, nadwrażliwość typu IV, nadwrażliwość typu opóźnionego, obrzęk skóry, pęcherzyk skórny, reaktywność krzyżowa, rumień, środek znieczulający, stan zapalny, test płatkowy, TRUE Test - Leksykon substancji czynnych
Arnika górska – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Arnica montana jest składnikiem aktywnym w różnych preparatach leczniczych, stosowanych głównie zewnętrznie (np. Arnigel, Traumeel S) lub wewnętrznie w postaci homeopatycznej (Drosetux, Paragrippe). Arnigel, żel zawierający 7 g arniki na 100 g, zawiera 21,42 mg etanolu na 100 mg, co wyklucza jego stosowanie na błony śluzowe, oczy, sączące się zmiany skórne, pod opatrunkiem oraz u dzieci poniżej 1 roku życia. Traumeel S (1,5 g/100 g Arnica montana D3) dostępny jako maść i żel, może wywoływać reakcje skórne z powodu alkoholu cetostearylowego i nie powinien być stosowany na duże powierzchnie skóry; brak jest danych dotyczących bezpieczeństwa u dzieci. Drosetux syrop (Arnica montana 3CH) zawiera sacharozę (do 12,64 g/15 ml) i benzoesan sodu (0,039 g/15 ml), co wymaga ostrożności u pacjentów z cukrzycą oraz przeciwwskazań w rzadkich zaburzeniach metabolicznych; benzoesan sodu może zwiększać ryzyko żółtaczki u noworodków do 4. tygodnia życia. Paragrippe tabletki zawierają 0,6 mg arniki 4CH oraz laktozę i sacharozę, co wyklucza ich stosowanie u pacjentów z nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy i innymi zaburzeniami wchłaniania cukrów; brak danych klinicznych u dzieci poniżej 5 lat.
alkohol cetostearylowy, arnika górska, benzoesan sodu, błona śluzowa, cukrzyca, duszność, etanol, gorączka, kaszel, kontaktowe zapalenie skóry, laktoza, niedobór laktazy, niedobór sacharazy-izomaltazy, nietolerancja fruktozy, nietolerancja galaktozy, ropna plwocina, sacharoza, sączące zmiany skórne, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Exoderil
Stosowanie kremu Exoderil zawierającego 10 mg/g naftyfiny chlorowodorku wymaga ścisłego przestrzegania zasad bezpieczeństwa, zwłaszcza unikania kontaktu preparatu z oczami, ustami, błonami śluzowymi oraz uszkodzoną skórą, aby zapobiec podrażnieniom i pogorszeniu gojenia. W trakcie terapii mogą pojawić się objawy podrażnienia skóry, takie jak zaczerwienienie, świąd, pieczenie czy wysypka, które stanowią wskazanie do natychmiastowego zaprzestania stosowania leku. Kontynuacja aplikacji mimo wystąpienia tych objawów może prowadzić do nasilenia reakcji niepożądanych i wydłużenia czasu leczenia.
alergia skórna, alkohol benzylowy, alkohol cetylowy, alkohol stearylowy, kontaktowe zapalenie skóry, naftyfiny chlorowodorek, obrzęk i wysypka, podrażnienie błony śluzowej, podrażnienie skóry, podrażnienie spojówki, reakcja miejscowa, reakcja nadwrażliwości, reakcja niepożądana, reakcja uogólniona, substancja pomocnicza, świąd i pieczenie, wrażliwe obszary ciała, zaczerwienienie miejscowe, złuszczanie naskórka - Leksykon chorób i schorzeń
Kontaktowe zapalenie skóry – Diagnostyka i diagnoza
Kontaktowe zapalenie skóry (KZS) to zapalna dermatoza dotykająca 15-20% populacji, manifestująca się rumieniem, obrzękiem, pęcherzykami oraz świądem w miejscach kontaktu z alergenem lub substancją drażniącą. Rozróżnia się alergiczne (ACD) i irritacyjne (ICD) KZS, gdzie ACD jest reakcją typu IV wymagającą wcześniejszej sensytyzacji i diagnozowaną za pomocą testów płatkowych (patch tests), które pozostawia się na skórze przez 48 godzin z oceną po 72-96 godzinach. Diagnostyka opiera się na szczegółowym wywiadzie, badaniu fizykalnym oraz testach uzupełniających, takich jak test powtarzanej otwartej aplikacji (ROAT), biopsja skóry czy preparat KOH. Różnicowanie KZS z innymi dermatozami (np. atopowe zapalenie skóry, łuszczyca) uwzględnia asymetrię i granice zmian skórnych oraz wykorzystuje narzędzia oceny nasilenia, takie jak Indeks Scoring Atopic Dermatitis czy Eczema Area and Severity Index.
alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, atopowe zapalenie skóry, biopsja skóry, Eczema Area and Severity Index, erytrodermia, hiperpigmentacja skóry, kontaktowe zapalenie skóry, liszaj płaski, łuszczyca, nadwrażliwość typu IV, pęcherzyki skórne, podrażnieniowe kontaktowe zapalenie skóry, preparat KOH, refleksyjna mikroskopia konfokalna, rumień, sensytyzacja, świąd, test płatkowy, trądzik różowaty, wyprysk asteatotyczny, wyprysk dyshydrotyczny, wyprysk zastoinowy, zapalenie okołoustne - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba pageta brodawki sutkowej – Diagnostyka i diagnoza
Choroba Pageta brodawki sutkowej to rzadka postać raka piersi, stanowiąca 1-4% przypadków, najczęściej diagnozowana po 50. roku życia. Charakteryzuje się zmianami skórnymi w obrębie brodawki i otoczki sutkowej, takimi jak zaczerwienienie, łuszczenie, strupki, owrzodzenia oraz krwisty wyciek. W około 50% przypadków towarzyszy jej obecność guza piersi, wykrywalnego podczas badania palpacyjnego. Diagnostyka obejmuje badanie kliniczne, mammografię (nieprawidłowości u 50-60% pacjentów), ultrasonografię oraz rezonans magnetyczny (MRI) o czułości około 68%, przewyższającej mammografię (39%). Kluczowa jest biopsja skóry brodawki (stemplowa, klinowa lub powierzchniowa) oraz biopsja guza i węzłów chłonnych, jeśli są podejrzane. Histopatologia wykazuje obecność charakterystycznych komórek Pageta, a badania immunohistochemiczne (CD138, P53, CK7, HER2/Neu, EMA/MUC1) potwierdzają rozpoznanie i różnicują z innymi zmianami, np. czerniakiem.
badanie fizykalne, badanie histopatologiczne, badanie immunohistochemiczne, badanie kliniczne piersi, biopsja gruboigłowa, biopsja klinowa, biopsja skóry, biopsja stemplowa, biopsja węzła wartowniczego, choroba Bowena, choroba Pageta brodawki sutkowej, DCIS, egzema, ekspresja HER2, inwazyjny rak piersi, klasyfikacja TNM, komórka Pageta, komórka Tokera, kontaktowe zapalenie skóry, lumpektomia, łuszczyca, mammografia, mastektomia, mikrozwapnienie, naskórek brodawki sutkowej, przewodowy rak in situ, rak kolczystokomórkowy in situ, rak piersi, receptor estrogenowy, receptor progesteronowy, rezonans magnetyczny piersi, ultrasonografia piersi, węzeł chłonny pachowy - Leksykon substancji czynnych
Tiomersal – Wskazania do stosowania
Tiomersal jest składnikiem panelu nr 2 (płatek nr 23) zestawu diagnostycznego TRUE Test 36, stosowanego w identyfikacji alergenów wywołujących alergiczne kontaktowe zapalenie skóry u dorosłych pacjentów. W teście tiomersal występuje w standaryzowanym stężeniu 7 mikrogramów/cm² (6 mikrogramów/płatek), co zapewnia precyzyjne i wiarygodne wyniki. Test płatkowy z tiomersalem umożliwia potwierdzenie lub wykluczenie nadwrażliwości kontaktowej na tę substancję, co jest istotne w diagnostyce różnicowej zmian skórnych o charakterze alergicznym oraz w identyfikacji czynnika uczulającego, pozwalając na skuteczne unikanie ekspozycji i optymalizację leczenia.
alergen kontaktowy, alergen testowy, alergia kontaktowa, alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, badanie alergologiczne, ekspozycja na produkt, konserwant, kontaktowe zapalenie skóry, kortykosteroid, nadwrażliwość kontaktowa, płatek testowy, preparat farmaceutyczny, reakcja skórna, środek antyseptyczny, substancja uczulająca, test płatkowy, tiomersal, TRUE Test 36, zmiana skórna - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Posterisan
Maść Posterisan zawiera 166,7 mg standaryzowanej zawiesiny kultury bakteryjnej Escherichia coli w 1 g produktu, pochodzącej z 330 milionów zabitych bakterii, konserwowanych 3,3 mg płynnego fenolu. Produkt zawiera również lanolinę, która może wywoływać miejscowe reakcje alergiczne, takie jak kontaktowe zapalenie skóry, świąd czy zaczerwienienie, szczególnie u osób z nadwrażliwością na ten składnik. W przypadku wystąpienia objawów alergii należy rozważyć przerwanie terapii i zastosowanie alternatywnych preparatów. Ze względu na obecność miękkiej wazeliny żółtej, maść może zmniejszać wytrzymałość prezerwatyw na rozciąganie, co stanowi istotne ograniczenie w kontekście stosowania prezerwatyw jako metody antykoncepcyjnej lub ochrony przed chorobami przenoszonymi drogą płciową.
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Septolete ultra o smaku cytryny i czarnego bzu
Produkt leczniczy Septolete ultra o smaku cytryny i czarnego bzu zawiera 3 mg chlorowodorku benzydaminy oraz 1 mg chlorku cetylopirydyniowego w jednej pastylce twardej. Stosowanie leku powinno być ograniczone do maksymalnie 7 dni, a w przypadku braku poprawy po 3 dniach konieczna jest konsultacja lekarska. Ze względu na ryzyko podrażnienia błony śluzowej jamy ustnej i gardła, długotrwałe stosowanie jest niewskazane. Lek nie powinien być stosowany bezpośrednio przed lub po myciu zębów, aby uniknąć neutralizacji działania przez związki anionowe obecne w pastach do zębów. Przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na salicylany i NLPZ oraz szczególną ostrożność u pacjentów z astmą oskrzelową ze względu na ryzyko skurczu oskrzeli.
astma oskrzelowa, benzoesan sodu, benzydamina, butylohydroksyanizol, chlorek cetylopirydyniowy, chlorowodorek benzydaminy, izomalt, kontaktowe zapalenie skóry, kwas acetylosalicylowy, kwas salicylowy, nadwrażliwość na salicylany, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja fruktozy, NLPZ, podrażnienie miejscowe, skurcz oskrzeli, terapia alternatywna, wywiad alergologiczny, związek anionowy - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z bluszczu – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Wyciąg z bluszczu (Hedera helix L., folium) jest substancją o działaniu wykrztuśnym, stosowaną w leczeniu mokrego kaszlu. Pomimo dobrego profilu bezpieczeństwa, wymaga on zachowania szczególnych środków ostrożności. Należy bezzwłocznie skonsultować się z lekarzem w przypadku wystąpienia duszności, gorączki, krwawej lub ropnej plwociny, które mogą wskazywać na poważne infekcje dróg oddechowych. Jednoczesne stosowanie wyciągu z bluszczu z opioidowymi lekami przeciwkaszlowymi (np. kodeina, dekstrometorfan) jest przeciwwskazane bez konsultacji lekarskiej, ze względu na ryzyko utrudnienia odkrztuszania wydzieliny. U pacjentów z nieżytem żołądka lub chorobą wrzodową stosowanie preparatów wymaga ostrożności, gdyż związki zawarte w wyciągu mogą nasilać podrażnienie błony śluzowej przewodu pokarmowego.
biodostępność leków, błona śluzowa, choroba wrzodowa żołądka, dekstrometorfan, dolegliwości żołądkowo-jelitowe, drogi oddechowe, duszność, działanie przeczyszczające, działanie wykrztuśne, dziedziczna nietolerancja fruktozy, Hedera helix, infekcja bakteryjna, kodeina, kontaktowe zapalenie skóry, krwawa plwocina, mokry kaszel, niedobór sacharazy-izomaltazy, nieżyt żołądka, odruch kaszlowy, opioidowy środek przeciwkaszlowy, podrażnienie błony śluzowej żołądka, podrażnienie oczu, przewód pokarmowy, ropna plwocina, układ oddechowy, upłynnianie wydzieliny, uporczywy kaszel, wyciąg z bluszczu, zaleganie wydzieliny, zapalenie błony śluzowej żołądka, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Maxicortan
Maxicortan, krem zawierający octan hydrokortyzonu w stężeniu 10 mg/g, wymaga ścisłego przestrzegania zasad stosowania, aby uniknąć działań niepożądanych miejscowych i ogólnoustrojowych. W przypadku braku poprawy po 7 dniach terapii konieczna jest konsultacja lekarska. Preparatu nie należy aplikować na zdrową skórę, rozległe powierzchnie ani pod opatrunki okluzyjne ze względu na ryzyko zwiększonego wchłaniania i zahamowania czynności osi podwzgórze-przysadka-nadnercza. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z cukrzycą, łuszczycą oraz u dzieci, gdzie istnieje podwyższone ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych, w tym zaburzeń wzrostu i rozwoju. Aplikacja na okolice powiek, pach i pachwin powinna być ograniczona ze względu na ryzyko jaskry, zaćmy, teleangiektazji, dermatitis perioralis oraz zaników skóry.
cukrzyca, dermatitis perioralis, jaskra, kontaktowe zapalenie skóry, kontrola glikemii, kortykosteroid, leczenie przeciwbakteryjne, leczenie przeciwgrzybicze, łuszczyca, łuszczyca krostkowa, octan hydrokortyzonu, opatrunek okluzyjny, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, reakcja alergiczna, teleangiektazja, wchłanianie przezskórne, zaburzenie wzrostu i rozwoju, zaćma, zahamowanie czynności kory nadnerczy, zakażenie skóry, zanik skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Miconal 3,29 mg/g
Produkt leczniczy Miconal, zawierający azotan mikonazolu w stężeniu 3,29 mg/g w postaci aerozolu na skórę, charakteryzuje się bardzo rzadkim występowaniem działań niepożądanych (<1/10 000). Najpoważniejszymi reakcjami są anafilaksja, obrzęk naczynioruchowy oraz nadwrażliwość immunologiczna, które wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. Działania niepożądane ze strony skóry, takie jak pokrzywka, kontaktowe zapalenie skóry, wysypka, rumień oraz świąd i uczucie palenia, również występują bardzo rzadko, ale mogą znacząco obniżać komfort pacjenta i wymagać przerwania terapii. Reakcje miejscowe w miejscu aplikacji, obejmujące zaczerwienienie, świąd i pieczenie, są rzadkie i zwykle ustępują samoistnie, choć w przypadku nasilenia objawów konieczna może być modyfikacja leczenia.
aerozol na skórę, azotan mikonazolu, infekcja bakteryjna, kontaktowe zapalenie skóry, lek przeciwgrzybiczy, nadwrażliwość, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, obstrukcja dróg oddechowych, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja w miejscu podania, rozszerzenie naczyń krwionośnych, rumień, spadek ciśnienia krwi, świąd, wstrząs anafilaktyczny, wysypka, zaburzenie skóry i tkanki podskórnej, zaburzenie układu immunologicznego - Leksykon substancji czynnych
Tiosiarczan sodowy złota – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Tiosiarczan sodowy złota, obecny w panelu nr 3 na płatku nr 28 testu TRUE Test 36 w dawce 75 µg/cm² (61 µg/płatek), stanowi istotny alergen kontaktowy wymagający szczególnej uwagi podczas wykonywania i interpretacji testów płatkowych. Reakcje uczuleniowe mogą pojawić się nawet po 10 dniach od aplikacji, co wskazuje na możliwość nabycia nadwrażliwości kontaktowej w trakcie testu. Należy uwzględnić ryzyko zespołu angry back, zwłaszcza u pacjentów z licznymi dodatnimi reakcjami, co może wymagać powtórzenia testu po ustąpieniu aktywnych zmian skórnych. U pacjentów z historią reakcji anafilaktoidalnych stosowanie testu wymaga szczegółowej oceny ryzyka i zapewnienia środków bezpieczeństwa. Czynniki takie jak nadmierne pocenie, ekspozycja na światło słoneczne czy opalenizna mogą wpływać na wiarygodność wyników, podobnie jak obecność zmian skórnych w miejscu aplikacji testu.
angry back, butylohydroksyanizol, butylohydroksytoluen, kalafonia, kontaktowe zapalenie skóry, kortykosteroid, nadreaktywność skóry, nadwrażliwość kontaktowa, opalenizna, opóźniona reakcja alergiczna, reakcja anafilaktoidalna, reakcja krzyżowa, reakcja uczuleniowa, test płatkowy, tiosiarczan sodowy złota, TRUE Test, wynik fałszywie dodatni, wynik fałszywie ujemny, zapalenie skóry, zespół nadwrażliwości skóry pleców - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Dip Hot Rozgrzewający (128 mg + 59,1 mg + 19,7 mg + 14,7 mg)/g
Krem Dip Hot Rozgrzewający zawiera substancje czynne o działaniu przeciwbólowym i rozgrzewającym, takie jak salicylan metylu (128 mg/g), mentol (59,1 mg/g), olejek eukaliptusowy (19,7 mg/g) oraz olejek terpentynowy stabilizowany BHT (14,7 mg/g). Preparat jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na salicylany, mentol, a także u dzieci poniżej 12 roku życia ze względu na ryzyko reakcji alergicznych i działań niepożądanych. Dodatkowo, obecność substancji pomocniczych, takich jak alkohol cetostearylowy i glikol propylenowy, może wywoływać miejscowe reakcje skórne u osób predysponowanych. Stosowanie kremu jest również niewskazane na uszkodzoną skórę, u pacjentów z astmą aspirynową, w ciąży i okresie laktacji oraz u osób z zaburzeniami krzepnięcia lub przyjmujących leki przeciwzakrzepowe.
alkohol cetostearylowy, astma aspirynowa, dermatoza kontaktowa, glikol propylenowy, kontaktowe zapalenie skóry, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwzakrzepowy, mentol, nadwrażliwość, nadwrażliwość na mentol, nadwrażliwość na salicylany, olejek eukaliptusowy, olejek terpentynowy, opatrunek okluzyjny, reakcja alergiczna, salicylan metylu, zaburzenia krzepnięcia krwi, znieczulenie miejscowe - Leksykon substancji czynnych
Butylohydroksyanizol – Działania niepożądane
Butylohydroksyanizol (E 320), stosowany jako przeciwutleniacz w plastrach leczniczych Voltaren Forte 140 mg (2,90 mg na plaster), może wywoływać działania niepożądane głównie ze strony skóry. Najczęściej obserwuje się kontaktowe zapalenie skóry, wysypkę, egzemę, rumień oraz świąd w miejscu aplikacji. Rzadziej występują pęcherzowe zapalenia skóry, suchość skóry, a bardzo rzadko reakcje nadwrażliwości, takie jak pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy, reakcje anafilaktyczne, fotowrażliwość, a także objawy astmatyczne u osób predysponowanych. Wysypka krostkowa jest również bardzo rzadkim, ale możliwym efektem miejscowego działania drażniącego tej substancji. Ze względu na niskie ogólnoustrojowe stężenie butylohydroksyanizolu w plastrach ryzyko systemowych działań niepożądanych jest niskie, jednak zwiększa się przy stosowaniu na dużych powierzchniach skóry i przez długi czas.
alergiczne zapalenie skóry, astma, butylohydroksyanizol, diklofenak, duszność, egzema, fotowrażliwość, kontaktowe zapalenie skóry, monitorowanie działań niepożądanych, obrzęk naczynioruchowy, pęcherzowe zapalenie skóry, plaster leczniczy, pokrzywka, promieniowanie UV, przeciwutleniacz, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień, rumień pęcherzowy, substancja pomocnicza, świąd, świszczący oddech, wysypka krostkowa, zaburzenia oddechowe, zapalenie skóry - Leksykon substancji czynnych
Gentamycyna – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Gentamycyna, aminoglikozydowy antybiotyk stosowany miejscowo i ogólnoustrojowo, wykazuje ryzyko oto- i nefrotoksyczności, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, wątroby oraz u osób w podeszłym wieku. Miejscowe stosowanie na uszkodzoną skórę, duże powierzchnie ciała, długotrwałe leczenie oraz użycie opatrunków okluzyjnych zwiększa wchłanianie ogólnoustrojowe. Monitorowanie stężenia leku w surowicy jest zalecane przy pozajelitowym podaniu, z maksymalnym stężeniem nieprzekraczającym 10 mg/l i minimalnym około 2 mg/l; ryzyko ototoksyczności wzrasta przy stężeniach powyżej 2 µg/ml. Objawy ototoksyczności obejmują szumy uszne, zaburzenia przedsionkowe oraz nieodwracalne uszkodzenie słuchu, które mogą się nasilać po zakończeniu terapii.
alergen kontaktowy, alergia krzyżowa, antybiotyk aminoglikozydowy, choroba nerwowo-mięśniowa, czynność nerek, działanie niepożądane, funkcja przedsionka, infekcja bakteryjna oka, klirens kreatyniny, kontaktowe zapalenie skóry, kreatynina w surowicy, lek przeciwgrzybiczny, niewydolność nerek, oczopląs, opatrunek okluzyjny, oporność krzyżowa, oporność na antybiotyki, ototoksyczność, ototoksyczność i nefrotoksyczność, połączenie nerwowo-mięśniowe, reakcja alergiczna skórna, reakcja nadwrażliwości, stężenie leku w surowicy, szum uszny, uszkodzenie przedsionka, utrata słuchu, wchłanianie ogólnoustrojowe, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie przedsionkowe, zakażenie grzybicze skóry, zakażenie oka, zakażenie oportunistyczne, zatrucie jadem kiełbasianym - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Multibiotic
Lek Multibiotic w postaci maści zawiera neomycyny siarczan (5 mg/g), bacytracyny cynkowej (10 mg/g) oraz polimyksyny B siarczan (0,833 mg/g) i wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania ze względu na ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, takich jak reakcje nadwrażliwości (wysypka, świąd) oraz alergie krzyżowe u pacjentów uczulonych na aminoglikozydy lub polimyksyny. Stosowanie leku należy natychmiast przerwać w przypadku objawów alergicznych. Aplikacja na rozległe uszkodzone powierzchnie skóry niesie ryzyko działania ogólnoustrojowego, w tym ototoksyczności (uszkodzenie słuchu, nawet całkowita utrata słuchu), nefrotoksyczności (uszkodzenie nerek) oraz neurotoksyczności (objawy neurologiczne).
alergia krzyżowa, aminoglikozydy, bacytracyna cynkowa, dysfagia, działanie nefrotoksyczne, działanie ogólnoustrojowe, działanie ototoksyczne, kontaktowe zapalenie skóry, nadwrażliwość, nefrotoksyczność, neomycyna, neurotoksyczność, ototoksyczność, parahydroksybenzoesan metylu, parahydroksybenzoesan propylu, polimyksyna B, polimyksyny, reakcja alergiczna, upośledzenie słuchu, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Encorton 1 mg
Encorton (prednizon) jest glikokortykosteroidem dostępnym w dawkach 1 mg, 5 mg, 10 mg oraz 20 mg, stosowanym w leczeniu szerokiego spektrum chorób o podłożu zapalnym i autoimmunologicznym. Wskazania obejmują m.in. niewydolność kory nadnerczy (pierwotną i wtórną, z możliwością łączenia z mineralokortykoidami), wrodzoną hiperplazję nadnerczy, hiperkalcemię nowotworową, nieropne zapalenie tarczycy, ciężkie choroby alergiczne (kontaktowe i atopowe zapalenie skóry, choroba posurowicza, reakcje nadwrażliwości na leki, alergiczny nieżyt nosa), kolagenozy (ostre reumatyczne zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie skórno-mięśniowe, toczeń rumieniowaty układowy), ciężkie dermatozy (m.in. pęcherzyca, łuszczyca, zespół Stevens-Johnsona), choroby przewodu pokarmowego w okresach zaostrzenia (wrzodziejące zapalenie okrężnicy, choroba Leśniowskiego-Crohna), choroby hematologiczne (autoimmunologiczna niedokrwistość hemolityczna, małopłytkowość wtórna i idiopatyczna), a także jako leczenie paliatywne w białaczkach i chłoniakach. Dawkowanie i czas terapii są dostosowywane indywidualnie, z uwzględnieniem przeciwwskazań do długotrwałego stosowania w niektórych jednostkach chorobowych.
alergiczne zapalenie spojówek, alergiczny nieżyt nosa, astma oskrzelowa, atopowe zapalenie skóry, beryloza, białaczka i chłoniak, choroba Addisona, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba posurowicza, choroba Werlhofa, dnawe zapalenie stawów, glikokortykosteroid, gruźlica płuc, gruźlicze zapalenie opon mózgowych, hiperkalcemia, hipoplazja układu czerwonokrwinkowego, idiopatyczna plamica małopłytkowa, immunosupresja, kolagenoza, kontaktowe zapalenie skóry, łojotokowe zapalenie skóry, łuszczyca, łuszczycowe zapalenie stawów, małopłytkowość wtórna, młodzieńcze reumatoidalne zapalenie stawów, nadwrażliwość na leki, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, nieropne zapalenie tarczycy, niewydolność kory nadnerczy, opryszczkowe pęcherzowe zapalenie skóry, ostra białaczka, owrzodzenie brzeżne rogówki, pęcherzyca, prednizon, reumatoidalne zapalenie stawów, reumatyczne zapalenie mięśnia sercowego, rumień wielopostaciowy, sarkoidoza, stwardnienie rozsiane, toczeń rumieniowaty układowy, włośnica, wrodzona hiperplazja nadnerczy, wrzodziejące zapalenie okrężnicy, współczulne zapalenie naczyniówki, zachłystowe zapalenie płuc, zapalenie błony maziowej, zapalenie błony naczyniowej, zapalenie ciała rzęskowego, zapalenie kaletki, zapalenie kości i stawów, zapalenie naczyniówki i siatkówki, zapalenie nadkłykcia, zapalenie nerwu wzrokowego, zapalenie pochewki ścięgna, zapalenie rogówki, zapalenie skórno-mięśniowe, zapalenie tęczówki, zespół Löfflera, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa, ziarniniak grzybiasty, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Medrol 4 mg
Medrol, zawierający metyloprednizolon w dawkach 4 mg i 16 mg, jest glikokortykosteroidem o szerokim spektrum działania przeciwzapalnego i immunosupresyjnego, stosowanym w leczeniu wielu schorzeń o podłożu zapalnym, autoimmunologicznym i alergicznym. W reumatologii znajduje zastosowanie w łuszczycowym i reumatoidalnym zapaleniu stawów, zesztywniającym zapaleniu stawów kręgosłupa oraz ostrych stanach zapalnych kaletek i pochewek ścięgnistych. W chorobach tkanki łącznej, takich jak toczeń rumieniowaty układowy, zapalenie wielomięśniowe czy olbrzymiokomórkowe zapalenie tętnic, Medrol stosuje się zarówno w zaostrzeniach, jak i jako leczenie podtrzymujące. W dermatologii lek jest wskazany w ciężkich postaciach pęcherzycy, rumienia wielopostaciowego, łuszczycy oraz innych ciężkich dermatozach. Ponadto, w alergologii, okulistyce, pulmonologii, hematologii, onkologii, gastroenterologii, neurologii, transplantologii i endokrynologii Medrol pełni rolę leku wspomagającego lub podstawowego, dostosowanego do specyfiki i nasilenia choroby.
alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, alergiczne zapalenie spojówek, astma oskrzelowa, atopowe zapalenie skóry, beryloza, białaczka, chłoniak, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba posurowicza, choroba zwyrodnieniowa stawów, dnawe zapalenie stawów, glikokortykosteroid, gruźlica płuc, hiperkalcemia, kontaktowe zapalenie skóry, łojotokowe zapalenie skóry, łuszczyca, łuszczycowe zapalenie stawów, małopłytkowość, metyloprednizolon, młodzieńcze reumatoidalne zapalenie stawów, niedobór erytroblastów, niedoczynność kory nadnerczy, niedokrwistość hemolityczna, niedokrwistość hipoplastyczna, nieropne zapalenie tarczycy, nietolerancja laktozy, obrzęk mózgu, olbrzymiokomórkowe zapalenie tętnic, ostra białaczka, owrzodzenie rogówki, pęcherzowe opryszczkowate zapalenie skóry, pęcherzyca, polimialgia reumatyczna, półpasiec oczny, reumatoidalne zapalenie stawów, reumatyczne zapalenie mięśnia sercowego, rumień wielopostaciowy, samoistna plamica małopłytkowa, sarkoidoza, stwardnienie rozsiane, toczeń rumieniowaty układowy, wrodzony przerost nadnerczy, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, współczulne zapalenie błony naczyniowej, wyprysk kontaktowy, zachłystowe zapalenie płuc, zapalenie błony maziowej, zapalenie błony naczyniowej, zapalenie kaletki maziowej, zapalenie naczyniówki, zapalenie naczyniówki i siatkówki, zapalenie nadkłykcia, zapalenie nerwu wzrokowego, zapalenie pochewki ścięgna, zapalenie rogówki, zapalenie skórno-mięśniowe, zapalenie tęczówki, zapalenie tęczówki i ciała rzęskowego, zapalenie wielomięśniowe, zespół Loefflera, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa, ziarniniak grzybiasty, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon substancji czynnych
Parafenylenodiamina – Właściwości farmakodynamiczne
Parafenylenodiamina (PPD) jest kluczowym alergenem w diagnostyce alergicznego kontaktowego zapalenia skóry, stosowanym w produkcie TRUE Test 36 w stężeniu 80 µg/cm² (65 µg na płatek testowy). Reakcja nadwrażliwości typu IV, pojawiająca się w ciągu 6-96 godzin po ekspozycji, jest mediowana przez komórki Langerhansa oraz limfocyty T, co prowadzi do uwolnienia limfokin i aktywacji makrofagów, skutkując stanem zapalnym skóry. Dodatnia reakcja testowa manifestuje się rumieniem, obrzękiem, grudkami, pęcherzykami oraz naciekiem zapalnym w miejscu aplikacji, co potwierdza obecność alergii kontaktowej na PPD.
alergen kontaktowy, alergia zawodowa, alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, klasyfikacja Gella i Coombsa, komórka dendrytyczna, komórki dendrytyczne naskórka, komórki Langerhansa, kontaktowe zapalenie skóry, limfocyty T, limfokiny, mieszanina czarnej gumy, naciek zapalny, nadwrażliwość typu opóźnionego, obrzęk, panel diagnostyczny, parafenylenodiamina, plaster testowy, reakcja krzyżowa, reakcja podrażnieniowa, rumień, test płatkowy, TRUE Test