genotoksyczność
Genotoksyczność to zdolność substancji chemicznych, promieniowania lub czynników biologicznych do wywoływania uszkodzeń materiału genetycznego (DNA lub chromosomów) w komórkach. Te uszkodzenia mogą prowadzić do mutacji, które z kolei mogą inicjować proces kancerogenezy lub powodować wady wrodzone.
Mechanizmy genotoksyczności obejmują bezpośrednie uszkodzenie DNA poprzez tworzenie adduktów, pęknięcia nici DNA, modyfikacje zasad azotowych, a także pośrednie uszkodzenia wynikające z produkcji reaktywnych form tlenu lub zaburzenia procesów naprawy DNA. Substancje genotoksyczne mogą również wpływać na segregację chromosomów podczas podziału komórkowego, prowadząc do aneuploidii.
W praktyce medycznej i farmaceutycznej ocena genotoksyczności jest kluczowym elementem badań bezpieczeństwa leków, substancji chemicznych i materiałów medycznych. Standardowe testy obejmują test Amesa (oceniający mutacje u bakterii), test aberracji chromosomowych in vitro, test mikrojądrowy oraz comet assay. Pozytywne wyniki tych testów mogą wskazywać na potencjalne ryzyko kancerogenne danej substancji.
Narażenie na czynniki genotoksyczne w środowisku pracy lub życia codziennego jest przedmiotem intensywnych badań epidemiologicznych, gdyż może przyczyniać się do zwiększenia ryzyka nowotworów, zaburzeń reprodukcyjnych i przyspieszonego starzenia komórkowego. W onkologii zrozumienie mechanizmów genotoksyczności pomaga w opracowywaniu nowych terapii przeciwnowotworowych oraz strategii chemoprewencji.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Korzeń pierwiosnka lekarskiego – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Produkt leczniczy Herbapect zawiera nalewkę z korzenia pierwiosnka lekarskiego (Primula veris L., radix) w stężeniu 349 mg na 5 ml syropu, przygotowaną w proporcji 1:5 z użyciem 70% etanolu jako rozpuszczalnika ekstrakcyjnego. W składzie leku znajdują się również wyciąg płynny z ziela tymianku oraz sulfogwajakol. Mimo braku dostępnych przedklinicznych danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania korzenia pierwiosnka lekarskiego, produkt został dopuszczony do obrotu, co sugeruje akceptowalny profil bezpieczeństwa w procesie rejestracji. Syrop zawiera ponadto 6,4-9,0% (V/V) etanolu, co odpowiada 356,85 mg etanolu na 5 ml, co należy uwzględnić przy przepisywaniu pacjentom z przeciwwskazaniami do spożycia alkoholu.
charakterystyka produktu leczniczego, dane przedkliniczne, działania niepożądane, etanol 70%, genotoksyczność, korzeń pierwiosnka lekarskiego, nalewka z pierwiosnka, potencjał rakotwórczy, przeciwwskazania, sulfogwajakol, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, wyciąg z ziela tymianku - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cholestil Max 200 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa hymekromonu, substancji czynnej leku Cholestil Max 200 mg, wykazały brak istotnych zagrożeń dla kluczowych układów organizmu, takich jak sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy, przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Wielokrotne podawanie hymekromonu zwierzętom laboratoryjnym nie ujawniło klinicznie istotnej toksyczności narządowej. Kompleksowe testy genotoksyczności, obejmujące mutacje genowe in vitro i in vivo oraz aberracje chromosomowe, nie wykazały działania mutagennego ani klastogennego substancji.
aberracja chromosomowa, badania farmakologiczne, bezpieczeństwo stosowania leku, działanie embriotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, guz nowotworowy, hymekromon, mutacja genowa, ośrodkowy układ nerwowy, profil bezpieczeństwa, rozwój płodu, rozwój potomstwa, rozwój zarodka, toksyczność narządowa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, wpływ na rozrodczość - Leksykon substancji czynnych
Chlorek strontu – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
W badaniach przedklinicznych określono toksyczność ostrą chlorku strontu (89SrCl2) z wartością LD50 u myszy wynoszącą 147,6 mg/kg masy ciała, co stanowi istotny punkt odniesienia dla oceny marginesu bezpieczeństwa preparatu Chlorek strontu 89SrCl2 POLATOM. Substancja nie wywołuje immunizacji, co wskazuje na brak istotnych reakcji układu odpornościowego, minimalizując ryzyko nadwrażliwości i reakcji alergicznych. Stront-89 charakteryzuje się okresem półtrwania 50,5 dnia oraz emituje promieniowanie beta o maksymalnej energii 1,492 MeV, co jest kluczowe dla oceny narażenia radiologicznego pacjentów i personelu medycznego. Preparat dostępny jest w formie przezroczystego, bezbarwnego roztworu do wstrzykiwań o stężeniu promieniotwórczym 37,5 MBq/ml, co umożliwia precyzyjne dawkowanie i odpowiednią drogę podania.
Pomimo dostępnych danych dotyczących toksyczności ostrej i immunogenności, zakres informacji przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa chlorku strontu-89 jest ograniczony. Brakuje szczegółowych danych dotyczących toksyczności przewlekłej, genotoksyczności, karcynogenności oraz wpływu na reprodukcję i rozwój, co stanowi istotne ograniczenie w pełnej ocenie ryzyka klinicznego. Te braki w dokumentacji powinny być uwzględniane podczas podejmowania decyzji terapeutycznych, zwłaszcza w kontekście długoterminowego stosowania preparatu Chlorek strontu 89SrCl2 POLATOM.
chlorek strontu, dawka śmiertelna, genotoksyczność, immunizacja, karcynogenność, narażenie radiologiczne, okres półtrwania, postać farmaceutyczna, produkt leczniczy, promieniowanie beta, reakcja nadwrażliwości, roztwór do wstrzykiwań, stężenie promieniotwórcze, stront-89, toksyczność przewlekła, układ odpornościowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Agartha DUO 50 mg + 1000 mg
Produkt leczniczy Agartha DUO, zawierający wildagliptynę i metforminę, przeszedł szerokie badania przedkliniczne potwierdzające bezpieczeństwo stosowania. Wildagliptyna wykazała wpływ na układ sercowo-naczyniowy (opóźnienia przewodzenia impulsów przy dawce ≥ 15 mg/kg u psów, co odpowiada 7-krotności Cmax u ludzi), układ oddechowy (gromadzenie piankowatych makrofagów w płucach u szczurów i myszy przy dawkach 25 mg/kg i 750 mg/kg, odpowiednio 5- i 142-krotność AUC u ludzi) oraz przewód pokarmowy (objawy takie jak biegunka i krew w kale u psów, bez ustalonej dawki niepowodującej). Badania genotoksyczności nie wykazały działania mutagennego, a badania reprodukcyjne u szczurów i królików wskazały na toksyczność zarodkowo-płodową jedynie przy dawkach ≥ 50 mg/kg (9-10-krotność ekspozycji u ludzi). Dwuletnie badania rakotwórczości u szczurów i myszy nie wykazały istotnego ryzyka dla ludzi, mimo obserwacji nowotworów u myszy przy bardzo wysokich dawkach (do 1000 mg/kg). W badaniach na małpach cynomolgus zaobserwowano zmiany skórne przy dawkach ≥ 5 mg/kg/dobę, z nasileniem objawów przy wyższych dawkach (do 160 mg/kg/dobę). Metformina nie wykazała istotnych zagrożeń toksykologicznych w badaniach przedklinicznych.
AUC, badania przedkliniczne, badanie genotoksyczności, badanie histopatologiczne, badanie rakotwórczości, badanie toksykologiczne, Cmax, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie toksyczne, genotoksyczność, gruczolakorak sutka, kardiologia, makrofagi pęcherzykowe, martwica, naczyniakomięsak krwionośny, płodność, przewód pokarmowy, przewodzenie wewnątrzsercowe, rozrodczość, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodka, toksyczność zarodkowa, układ oddechowy, układ pokarmowy, układ sercowo-naczyniowy, wildagliptyna i metformina, żebra faliste, zmiany kośćca, zmiany skórne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – GlimeHexal 6 6 mg
Przedkliniczne badania farmakologiczne i toksykologiczne glimepirydu, substancji czynnej leku GlimeHEXAL, nie wykazały istotnych zagrożeń klinicznych przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Obserwowane działania niepożądane były głównie konsekwencją farmakodynamicznego efektu hipoglikemizującego, który stanowi podstawowy mechanizm terapeutyczny substancji. W badaniach wielokrotnego podawania dawek znacznie przekraczających maksymalne dawki stosowane u ludzi, efekty toksyczne wiązały się przede wszystkim z nasileniem hipoglikemii. Ponadto, testy genotoksyczności i rakotwórczości nie wykazały istotnego potencjału mutagennego ani kancerogennego glimepirydu, co potwierdza jego bezpieczeństwo w dawkach terapeutycznych.
badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, bezpieczeństwo przedkliniczne, dawka terapeutyczna, działanie farmakologiczne, działanie hipoglikemizujące, embriotoksyczność, genotoksyczność, glimepiryd, hipoglikemia, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, substancja czynna, teratogenność, toksyczność dawki, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność rozwojowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Thiotepa Fresenius Kabi 15 mg
Przedkliniczne badania tiotepy wykazały istotne ryzyko genotoksyczności i karcynogenności, potwierdzone zarówno in vitro, jak i in vivo na modelach zwierzęcych (myszy, szczury). Brak standardowych badań toksyczności ostrej i przewlekłej stanowi lukę w ocenie bezpieczeństwa, jednak mechanizm działania jako leku alkilującego tłumaczy obserwowane uszkodzenia DNA. Tiotepa wykazuje działanie rakotwórcze oraz znacząco wpływa na układ rozrodczy – u samców myszy obserwowano zaburzenia spermatogenezy, a u samic negatywny wpływ na funkcję jajników, co wskazuje na ryzyko upośledzenia płodności.
czynność jajników, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt kancerogenny, genotoksyczność, lek cytotoksyczny, materiał genetyczny, nowotwór wtórny, obumieranie płodu, spermatogeneza, środek alkilujący, terapia kondycjonująca, test in vitro, test in vivo, toksyczność płodowa, toksyczność reprodukcyjna, układ rozrodczy, wada rozwojowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Wamlox 10 mg + 320 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego Wamlox, zawierającego amlodypinę i walsartan, wykazały istotne efekty toksyczne przy dawkach znacznie przekraczających maksymalne zalecane dawki u ludzi. Amlodypina podawana w dawkach około 50-krotnie wyższych (w mg/kg) indukowała zaburzenia rozrodcze u szczurów i myszy, takie jak opóźnienie i wydłużenie porodu oraz zmniejszoną przeżywalność potomstwa. W dawkach do 10 mg/kg/dobę (około 8-krotnie wyższych w przeliczeniu na mg/m²) nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność, jednak w innych badaniach odnotowano zmniejszenie stężenia hormonów płciowych i parametrów nasienia. Dwuletnie badania rakotwórczości nie wykazały działania kancerogennego przy dawkach do 2,5 mg/kg/dobę (1-2-krotnie wyższych w mg/m²). Badania mutagenności nie potwierdziły działania genotoksycznego amlodypiny.
amlodypina z walsartanem, aparat przykłębuszkowy, dawka terapeutyczna, działanie rakotwórcze, erytrocyty, genotoksyczność, gęstość nasienia, hematokryt, hemodynamika nerek, hemoglobina, hormon folikulotropowy, kanaliki nerkowe, komórki Sertoliego, kreatynina, małpy szerokonose, małżowina uszna, mocznik we krwi, mutagenność, nefropatia, niedociśnienie, opóźnienie porodu, parametry hematologiczne, przerost komórek aparatu przykłębuszkowego, przeżywalność potomstwa, spermatydy, testosteron, toksyczność matczyna, toksyczność po podaniu wielokrotnym, Wamlox - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Agartha DUO 50 mg + 850 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne produktu leczniczego Agartha DUO, zawierającego wildagliptynę i metforminę, nie wykazały nowych działań toksycznych przy stosowaniu skojarzonym. W badaniach na psach zaobserwowano opóźnienia przewodzenia wewnątrzsercowego przy dawce ≥ 15 mg/kg (7-krotność Cmax u ludzi), a u szczurów i myszy stwierdzono gromadzenie piankowatych makrofagów pęcherzykowych w płucach przy dawkach ≥ 25 mg/kg (5-krotność AUC u ludzi) i 750 mg/kg (142-krotność AUC u ludzi), odpowiednio. Objawy ze strony przewodu pokarmowego u psów, takie jak biegunka i obecność krwi w kale, występowały przy wyższych dawkach, bez ustalonej dawki bezobjawowej. Wildagliptyna nie wykazywała działania mutagennego in vitro i in vivo, a badania reprodukcyjne u szczurów nie potwierdziły zaburzeń płodności ani wczesnego rozwoju zarodka. Toksyczność rozwojowa u szczurów i królików ujawniała się przy dawkach ≥ 50-75 mg/kg (9-10-krotność ekspozycji u ludzi), związana z działaniem toksycznym u matek. Dwuletnie badania rakotwórczości u szczurów nie wykazały zwiększonego ryzyka nowotworowego, natomiast u myszy zaobserwowano wzrost częstości gruczolakoraka sutka i naczyniakomięsaka krwionośnego przy dawkach ≥ 100-500 mg/kg (16-59-krotność ekspozycji u ludzi), co uznano za mało istotne klinicznie ze względu na brak genotoksyczności i specyfikę gatunkową.
badanie toksykologiczne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie toksyczne, ekspozycja terapeutyczna, genotoksyczność, gruczolakorak sutka, kardiotoksyczność, łuszczenie skóry, makrofagi pęcherzykowe, martwica tkanek, naczyniakomięsak krwionośny, objawy żołądkowo-jelitowe, ocena przedkliniczna, parametr AUC, parametr Cmax, płodność, przewodzenie wewnątrzsercowe, rakotwórczość, rozwój pourodzeniowy, toksyczność zarodkowo-płodowa, wildagliptyna i metformina, żebra faliste, zmiany skórne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cyclaid 100 mg
Profil bezpieczeństwa przedklinicznego cyklosporyny został szczegółowo oceniony w licznych badaniach in vitro i in vivo, które nie wykazały istotnego działania mutagennego ani genotoksycznego. Badania reprodukcyjne na szczurach i królikach potwierdziły brak negatywnego wpływu na płodność oraz brak działania teratogennego przy dawkach do 17 mg/kg mc./dobę u szczurów i 30 mg/kg mc./dobę u królików podawanych doustnie. Jednakże, przy dawkach toksycznych (30 mg/kg mc./dobę u szczurów i 100 mg/kg mc./dobę u królików) zaobserwowano toksyczność zarodkowo-płodową, objawiającą się zwiększoną śmiertelnością potomstwa, zmniejszoną masą ciała płodów oraz opóźnieniami w rozwoju kośćca. Dodatkowo, u królików narażonych in utero na 10 mg/kg mc./dobę podskórnie stwierdzono zmniejszoną liczbę nefronów, hipertrofię nerek, układowe nadciśnienie oraz postępującą niewydolność nerek do 35. tygodnia życia. U szczurów poddanych dawce 12 mg/kg mc./dobę dożylnie odnotowano zwiększoną częstość ubytku przegrody międzykomorowej, jednak efekt ten nie został potwierdzony u innych gatunków, a jego znaczenie kliniczne dla ludzi pozostaje niejasne.
badanie karcynogenności, chłoniak limfocytowy, cyklosporyna, działanie mutagenne, działanie teratogenne, efekt onkogenny, genotoksyczność, gruczolak z komórek wysepek trzustkowych, hipertrofia nerek, mutagenność, nadciśnienie układowe, nefron, niewydolność nerek, nowotwór z komórek wątrobowych, potencjał karcynogenny, teratogenność, toksyczność reprodukcyjna, ubytek przegrody międzykomorowej - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ospamox 1000 mg
Amoksycylina, substancja czynna leku Ospamox w dawkach 500 mg, 750 mg oraz 1000 mg, została poddana szerokim badaniom przedklinicznym, które nie wykazały istotnych zagrożeń dla bezpieczeństwa stosowania u ludzi. Ocena farmakologiczna nie ujawniła negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani nerwowy. Testy toksyczności po podaniu wielokrotnym potwierdziły brak istotnych efektów toksycznych, a parametry biochemiczne, hematologiczne i histopatologiczne pozostawały w granicach normy. Ponadto, badania genotoksyczności (test Amesa, test aberracji chromosomowych, test mikrojądrowy) nie wykazały mutagenności amoksycyliny, co jest kluczowe dla bezpieczeństwa długoterminowego stosowania.
aberracja chromosomowa, amoksycylina, amoksycylina trójwodna, antybiotyk beta-laktamowy, antybiotykoterapia, badanie farmakologiczne, badanie histopatologiczne, działanie karcynogenne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, parametr biochemiczny, parametr hematologiczny, potencjał genotoksyczny, racjonalna antybiotykoterapia, ryzyko teratogenne, tabletka powlekana, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wielokrotna, układ nerwowy, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie materiału genetycznego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Zenmem 10 mg
Badania przedkliniczne memantyny, substancji czynnej leku Zenmem, wykazały, że krótkoterminowe podawanie wysokich dawek u szczurów prowadziło do zmian neuronalnych typu Olney’a (wakuolizacja i martwica), poprzedzonych objawami neurologicznymi, takimi jak ataksja. Jednakże, długoterminowe badania na gryzoniach i innych gatunkach nie potwierdziły tych efektów, co sugeruje ograniczone znaczenie kliniczne tych zmian. W badaniach toksyczności wielokrotnego podawania odnotowano nieregularne zmiany w narządzie wzroku u gryzoni i psów, nieobecne u małp, a badania okulistyczne u ludzi nie wykazały żadnych niekorzystnych efektów. Ponadto, u gryzoni zaobserwowano odkładanie fosfolipidów w makrofagach płucnych związane z kumulacją memantyny w lizosomach, jednak efekt ten występował tylko przy dawkach znacznie przekraczających terapeutyczne i jego znaczenie kliniczne pozostaje nieznane.
antagonista receptora NMDA, ataksja, badanie okulistyczne, badanie przedkliniczne, dawka toksyczna, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, fosfolipid, genotoksyczność, kation amfifilny, lizosom, makrofag, martwica, memantyna, profil bezpieczeństwa, stężenie maksymalne w surowicy, uszkodzenie typu Olneya, wakuolizacja, zmiana neuronalna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Mibrex 2,5 mg
Przedkliniczne badania rywaroksabanu wykazały, że lek charakteryzuje się przewidywalnym profilem bezpieczeństwa, bez istotnych zagrożeń toksycznych po podaniu jednokrotnym oraz brakiem działania fototoksycznego, genotoksycznego i rakotwórczego. W badaniach toksyczności wielokrotnej obserwowano efekty związane z nasilonym działaniem farmakodynamicznym, w tym wzrost stężeń immunoglobulin IgG i IgA w osoczu szczurów przy ekspozycji o znaczeniu klinicznym. Badania reprodukcyjne nie wykazały wpływu na płodność, jednak rywaroksaban wywoływał powikłania krwotoczne wynikające z mechanizmu działania jako inhibitora czynnika Xa.
działanie rakotwórcze, efekt toksyczny, fototoksyczność, genotoksyczność, immunoglobuliny, immunoglobuliny IgG i IgA, inhibitor czynnika Xa, mechanizm działania farmakologiczny, poronienie, powikłania krwotoczne, profil toksyczności, rywaroksaban, toksyczność matczyna, toksyczność po podaniu jednokrotnym, toksyczność rywaroksabanu, wady rozwojowe, zaburzenia hemostazy, zaburzenia kostnienia, zmiany łożyskowe, zmiany wątrobowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – ApoSerta 50 mg
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa sertraliny wskazują na brak istotnych zagrożeń toksykologicznych i farmakologicznych dla człowieka. Badania wielokrotnego podawania nie wykazały toksyczności przewlekłej, a testy genotoksyczności i karcinogenności potwierdziły brak działania mutagennego i rakotwórczego. W modelach zwierzęcych nie stwierdzono teratogenności ani negatywnego wpływu na płodność samców, choć zaobserwowano fetotoksyczność prawdopodobnie wynikającą z toksycznego działania na organizm matki, a nie bezpośrednio na płód. W badaniach rozwojowych odnotowano przejściowe skrócenie przeżycia, zmniejszenie masy ciała oraz opóźnienia rozwojowe młodych, które najprawdopodobniej wynikają z pośredniego wpływu leku przez organizm matki, co nie przekłada się na istotne ryzyko kliniczne dla ludzi.
badanie farmakologiczne, badanie toksykologiczne, dane przedkliniczne, działanie rakotwórcze, fetotoksyczność, genotoksyczność, karcinogenność, odwodnienie, opóźnienie dojrzewania płciowego, płodność, teratogenność, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność sertraliny, umieralność okołoporodowa, wada rozwojowa płodu, wydzielina z nosa, zmniejszony przyrost masy ciała - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aurex 20 20 mg
Przedkliniczne badania cytalopramu, substancji czynnej leku Aurex 20, wykazały brak istotnych zagrożeń dla bezpieczeństwa klinicznego, potwierdzając brak genotoksyczności i działania rakotwórczego. Konwencjonalne testy farmakologiczne nie wykazały negatywnego wpływu na kluczowe układy organizmu. W badaniach toksyczności wielokrotnych dawek u szczurów zaobserwowano odwracalną fosfolipidozę w różnych narządach, jednak jej kliniczne znaczenie pozostaje niejasne. Ponadto, u potomstwa szczurów stwierdzono zaburzenia kostnienia oraz zmniejszoną przeżywalność w okresie laktacji, choć brak jest jednoznacznych danych dotyczących ich potencjalnego ryzyka u ludzi.
badania toksyczności, cytalopram, dawka terapeutyczna, działanie rakotwórcze, fosfolipidoza, fosfolipidy, genotoksyczność, implantacja zarodka, laktacja, lek przeciwdepresyjny, morfologia plemników, nieprawidłowe nasienie, okres okołoporodowy, płodność, przeżywalność potomstwa, toksyczność leku, wady rozwojowe, wskaźnik ciążowy, zaburzenia kostnienia - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dipper-Mono 320 mg
Przedkliniczne badania walsartanu, substancji czynnej leku Dipper-Mono, wykazały brak istotnych zagrożeń dla ludzi przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami. W badaniach na dorosłych szczurach i małpach szerokonosych dawki toksyczne (200-600 mg/kg mc./dobę, co odpowiada 6-18-krotności maksymalnej dawki u ludzi 320 mg/dobę dla pacjenta 60 kg) powodowały zmniejszenie parametrów czerwonokrwinkowych, zmiany hemodynamiczne nerek, rozrost kanalików nerkowych oraz nefropatię u małp. U ciężarnych szczurów dawka 600 mg/kg mc./dobę (18-krotność dawki ludzkiej) skutkowała zmniejszoną przeżywalnością i opóźnionym rozwojem potomstwa. Rozrost komórek aparatu przykłębuszkowego, obserwowany u obu gatunków, prawdopodobnie nie ma znaczenia klinicznego u ludzi stosujących dawki terapeutyczne.
antagonista receptora angiotensyny, badanie farmakologiczne, bazofilia, dojrzewanie nerek, działanie rakotwórcze, ekspozycja ogólnoustrojowa, genotoksyczność, hemodynamika nerek, inhibitor konwertazy angiotensyny, laktacja, liczba erytrocytów, mechanizm działania farmakologicznego, nefropatia, niedociśnienie tętnicze, opóźniony rozwój potomstwa, parametr czerwonokrwinkowy, rozrost kanalików nerkowych, stężenie hemoglobiny, stężenie kreatyniny, stężenie mocznika w osoczu, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, walsartan, wartość hematokrytu, zmniejszona przeżywalność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Durogesic 50 mcg/h
Przedkliniczne badania toksykologiczne fentanylu, substancji czynnej systemu transdermalnego Durogesic, wykazały akceptowalny profil bezpieczeństwa w zakresie toksyczności ogólnoustrojowej. Badania wielokrotnego podawania nie ujawniły istotnych zagrożeń dla zdrowia ludzkiego. W zakresie wpływu na reprodukcję, fentanyl nie oddziaływał negatywnie na płodność samców szczurów, natomiast u samic zaobserwowano zmniejszoną płodność i zwiększoną śmiertelność zarodków, co wiązano z toksycznością matczyną, a nie bezpośrednim działaniem teratogennym. Badania na szczurach i królikach nie wykazały działania teratogennego, a rozwój fizyczny i behawioralny potomstwa nie ulegał zaburzeniom. Zmniejszona przeżywalność potomstwa obserwowana przy dawkach toksycznych dla matek sugeruje wpływ toksyczności matczynej i zmienionej opieki macierzyńskiej.
badanie niekliniczne, badanie przedkliniczne, badanie rakotwórczości, chlorowodorek fentanylu, Durogesic, działanie mutagenne, działanie onkogenne, działanie teratogenne, fentanyl, funkcja reprodukcyjna, genotoksyczność, opioidowy lek przeciwbólowy, płodność samców, podanie parenteralne, potencjał genotoksyczny, potencjał onkogenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, przeżywalność potomstwa, rozwój płodowy, śmiertelność zarodków, system transdermalny, toksyczność, toksyczność matczyna, toksyczność ogólnoustrojowa, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność systemowa, wada rozwojowa płodu, wstrzyknięcie podskórne - Leksykon substancji czynnych
Octanowinian glinu – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Octanowinian glinu (Aluminii acetotartras) w stężeniu 10 mg/g, stosowany miejscowo w preparacie Altażel Oceanic w formie żelu, nie wykazuje działania drażniącego, alergizującego ani fototoksycznego w badaniach przedklinicznych. Brak jest doniesień o toksyczności miejscowej tej substancji, co potwierdza jej korzystny profil bezpieczeństwa przy aplikacji na skórę, również w kontekście długotrwałego stosowania. W badaniach nie zaobserwowano reakcji alergicznych ani fototoksycznych po ekspozycji na promieniowanie UV, co eliminuje konieczność stosowania dodatkowych środków ostrożności związanych z ekspozycją na światło słoneczne.
aplikacja miejscowa, badanie toksykologiczne, doświadczenie kliniczne, działanie alergizujące, działanie drażniące, działanie fototoksyczne, genotoksyczność, karcynogenność, nadwrażliwość, octanowinian glinu, parahydroksybenzoesan etylu, parahydroksybenzoesan propylu, profil bezpieczeństwa, promieniowanie UV, reakcja alergiczna, reakcja fototoksyczna, stężenie terapeutyczne, stosowanie miejscowe, substancja pomocnicza, wpływ na reprodukcję - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ramicor 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa ramiprylu wykazały, że doustne podawanie leku gryzoniom i psom nie powodowało objawów ostrego zatrucia, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa przy jednorazowym przedawkowaniu. W badaniach przewlekłych na szczurach, psach i małpach zaobserwowano zmiany w parametrach biochemicznych, zwłaszcza w gospodarce elektrolitowej i obrazie krwi. Przy bardzo wysokich dawkach (250 mg/kg m.c./dobę) u psów i małp stwierdzono znaczne powiększenie aparatu przykłębuszkowego, co jest efektem farmakodynamicznym inhibitorów konwertazy angiotensyny. Maksymalne tolerowane dawki dobowe bez szkodliwych objawów wynosiły odpowiednio: 2,0 mg/kg u szczurów, 2,5 mg/kg u psów oraz 8,0 mg/kg u małp.
aparat przykłębuszkowy, badanie długoterminowe, badanie przedkliniczne, efekt farmakodynamiczny, funkcja rozrodcza, genotoksyczność, gospodarka elektrolitowa, inhibitor konwertazy angiotensyny, margines bezpieczeństwa leku, mutacja genetyczna, poszerzenie miedniczek nerkowych, potencjał mutagenny, potencjał teratogenny, ramipryl, rozwój nerek, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, uszkodzenie chromosomów, uszkodzenie nerek, właściwości mutagenne, wpływ na rozmnażanie, wpływ na rozród - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lutrate Depot 22,5 mg
Octan leuproreliny, substancja czynna Lutrate Depot 22,5 mg, przeszedł kompleksowe badania przedkliniczne obejmujące farmakologię bezpieczeństwa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, genotoksyczność, potencjał rakotwórczy oraz wpływ na reprodukcję. Badania farmakologii bezpieczeństwa nie wykazały istotnych zagrożeń dla układu sercowo-naczyniowego, oddechowego ani ośrodkowego układu nerwowego. Toksyczność po podaniu wielokrotnym była ograniczona do efektów farmakologicznych analogicznych do GnRH. Wpływ na reprodukcję był odwracalny, bez działania teratogennego, choć u królików zaobserwowano embriotoksyczność i letalność płodów. Badania genotoksyczności in vitro i in vivo potwierdziły brak mutagenności octanu leuproreliny, jednak nie przeprowadzono specyficznych testów mutagenności dla gotowego produktu Lutrate Depot.
analog GnRH, badanie in vitro, badanie in vivo, dimetylobenzoantracen, dysfagia, działanie mutagenne, działanie teratogenne, embriotoksyczność, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, gruczolak przysadki, gruczolak wyspowo-komórkowy trzustki, guz gruczołu krokowego, guz hormonozależny, Lutrate Depot, nowotwór sutka, octan leuproreliny, potencjał rakotwórczy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, wpływ na reprodukcję - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tokovit E 100 100 j.m.
Przedkliniczne dane dotyczące bezpieczeństwa leku Tokovit E 100, zawierającego witaminę E (RRR-o-Tokoferol) w dawce 100 j.m., wskazują na niski profil toksyczności tej substancji czynnej. Witamina E nie wykazuje działania teratogennego, co potwierdzają badania na zwierzętach, nie powodując wad rozwojowych płodu. Ponadto, brak jest dowodów na działanie rakotwórcze oraz mutagenne, co podkreśla bezpieczeństwo stosowania preparatu w długoterminowej terapii. Niski potencjał toksyczny witaminy E przekłada się na szeroki margines bezpieczeństwa w dawkach terapeutycznych, co jest istotne z punktu widzenia praktyki klinicznej, zwłaszcza u kobiet w ciąży.
badanie przedkliniczne, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie teratogenne, genotoksyczność, margines bezpieczeństwa, niska toksyczność, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, potencjał toksyczny, produkt leczniczy, profil toksykologiczny, RRR-o-tokoferol, substancja czynna, wada rozwojowa, witamina E - Leksykon substancji czynnych
Apiksaban – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania apiksabanu wykazały korzystny profil bezpieczeństwa, bez istotnych zagrożeń toksykologicznych, genotoksycznych czy rakotwórczych. W badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym obserwowano wpływ na parametry krzepnięcia krwi, zgodny z farmakodynamicznym działaniem inhibitora czynnika Xa, co przejawiało się tendencją do nieznacznego krwawienia lub jego brakiem. Ocena wpływu na płodność i rozwój zarodkowo-płodowy nie wykazała szczególnych zagrożeń, podobnie jak badania toksyczności u młodych osobników. Wyniki te potwierdzają względne bezpieczeństwo stosowania apiksabanu w różnych grupach pacjentów, jednak z zachowaniem ostrożności przy ekstrapolacji danych na organizm ludzki ze względu na różnice międzygatunkowe.
apiksaban, AUC, badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie toksyczności, Cmax, działanie farmakodynamiczne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, inhibitor czynnika Xa, kaskada krzepnięcia, lek przeciwzakrzepowy, parametry krzepnięcia, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, przenikanie do mleka, rozwój zarodkowo-płodowy, stężenie apiksabanu, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność u młodych osobników, wpływ na rozrodczość - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Nasometin Alergia Lora 10 mg
Przedkliniczne badania loratadyny, substancji czynnej preparatu Nasometin Alergia Lora (10 mg loratadyny), wykazały korzystny profil bezpieczeństwa przy stosowaniu w dawkach terapeutycznych. Badania farmakologiczne bezpieczeństwa nie ujawniły istotnych działań niepożądanych na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Analizy toksyczności po wielokrotnym podaniu nie wykazały klinicznie istotnych zaburzeń funkcji narządów wewnętrznych ani parametrów biochemicznych. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo nie potwierdziły mutagennego potencjału loratadyny, a długoterminowe badania na modelach zwierzęcych nie wykazały działania rakotwórczego.
badania niekliniczne, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, loratadyna, margines bezpieczeństwa, materiał genetyczny, narządy wewnętrzne, ośrodkowy układ nerwowy, parametry biochemiczne, proces reprodukcyjny, profil bezpieczeństwa, rozwój płodu, stężenie w osoczu, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, wada rozwojowa, właściwości kancerogenne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ibandronic acid Synthon 50 mg
Kwas ibandronowy, bisfosfonian poddany licznym badaniom przedklinicznym, wykazuje profil bezpieczeństwa korzystny przy dawkach stosowanych klinicznie, z działaniami niepożądanymi pojawiającymi się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających maksymalne dawki u ludzi. Nerki zostały zidentyfikowane jako główny narząd narażony na toksyczność ogólnoustrojową, co jest zgodne z charakterystyką całej grupy bisfosfonianów. Badania genotoksyczności i rakotwórczości nie wykazały negatywnego wpływu kwasu ibandronowego, co potwierdza jego bezpieczeństwo w długoterminowej terapii. W badaniach reprodukcyjnych nie stwierdzono bezpośredniej toksyczności płodowej ani działania teratogennego u szczurów i królików poddanych podaniu dożylnemu lub doustnemu.
bisfosfoniany, dystocja, działanie teratogenne, funkcja nerek, genotoksyczność, implantacja zarodka, kwas ibandronowy, mineralizacja kości, oligospermia, podanie dożylne, rakotwórczość, toksyczność nerkowa, toksyczność ogólnoustrojowa, toksyczność płodowa, toksyczność reprodukcyjna, zaburzenia płodności, zdrowie reprodukcyjne, zespół miedniczkowo-moczowodowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fypalan 4 mg
Badania przedkliniczne perampanelu wykazały, że u szczurów podawanie maksymalnej tolerowanej dawki 30 mg/kg masy ciała powodowało wydłużenie i nieregularność cykli rujowych u samic, jednak bez negatywnego wpływu na płodność czy wczesny rozwój embrionalny. Nie stwierdzono wpływu na płodność samców. Perampanel przenika do mleka matki, osiągając stężenie 3,65-krotnie wyższe niż w osoczu w ciągu godziny od podania. W badaniach rozwoju przedurodzeniowego i pourodzeniowego zaobserwowano zaburzenia porodu i laktacji przy dawkach toksycznych, wzrost odsetka martwych urodzeń oraz niewielkie opóźnienie rozwoju fizycznego potomstwa, bez zaburzeń rozwoju behawioralnego i reprodukcyjnego. Przenikanie przez łożysko było minimalne (≤0,09% dawki).
badania przedkliniczne, cykl rujowy, ekspozycja płodu, genotoksyczność, histopatologia, maksymalna tolerowana dawka, ośrodkowy układ nerwowy, patologia kliniczna, perampanel, potencjał rakotwórczy, przenikanie przez łożysko, rozwój behawioralny, rozwój embrionalny, rozwój przedurodzeniowy i pourodzeniowy, rozwój reprodukcyjny, sekrecja leku do mleka, stężenie w osoczu, toksyczność dla matki, toksyczność tkankowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Rosucard 10 mg
Przedkliniczne badania rozuwastatyny obejmowały ocenę farmakologiczną bezpieczeństwa, genotoksyczności oraz potencjalnego działania rakotwórczego, nie wykazując istotnego zagrożenia dla człowieka. Nie przeprowadzono jednak szczegółowych badań wpływu na kanał potasowy hERG, kluczowy dla oceny ryzyka arytmii. W badaniach toksyczności wielokrotnych dawek u zwierząt laboratoryjnych zaobserwowano zmiany histopatologiczne w wątrobie (myszy, szczury, psy) oraz uszkodzenia jąder u małp i psów, a także negatywny wpływ na rozrodczość u szczurów, manifestujący się zmniejszeniem masy ciała i przeżywalności potomstwa. Efekty te pojawiały się przy ekspozycji wielokrotnie przekraczającej kliniczne dawki stosowane u ludzi.
badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie kliniczne, badanie toksyczności, dawka lecznicza, dawka terapeutyczna, dawka toksyczna, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, ekspozycja kliniczna, genotoksyczność, kanał potasowy hERG, mechanizm działania farmakologicznego, pęcherzyk żółciowy, profil bezpieczeństwa, repolaryzacja mięśnia sercowego, rozuwastatyna, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie jądra, wątroba, zmiana histopatologiczna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tussal Expectorans 30 mg
Ambroksol chlorowodorek, substancja czynna leku Tussal Expectorans, wykazuje niski wskaźnik toksyczności ostrej, potwierdzony badaniami na zwierzętach laboratoryjnych, gdzie dawki do 50 mg/kg u szczurów i psów oraz 40 mg/kg u królików nie wywoływały istotnych działań niepożądanych. W badaniach toksyczności przewlekłej, trwających 6 miesięcy, ambroksol nie wykazał toksyczności narządowej, co wskazuje na dobrą tolerancję przy długotrwałym stosowaniu. Ponadto, badania teratogenności i wpływu na rozrodczość nie wykazały negatywnego wpływu przy dawkach do 3000 mg/kg u szczurów i 200 mg/kg u królików, a także przy dawkach do 500 mg/kg nie stwierdzono zaburzeń płodności u szczurów obu płci.
ambroksol chlorowodorek, dawka terapeutyczna, działanie embriotoksyczne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, genotoksyczność, narząd docelowy, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, rozwój okołoporodowy, rozwój postnatalny, test Amesa, toksyczność ostra i przewlekła, Tussal Expectorans, wpływ na płodność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ramicor 2,5 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne ramiprylu, substancji czynnej produktu Ramicor, wykazały niski potencjał ostrej toksyczności po podaniu doustnym u gryzoni i psów. Długotrwałe podawanie ramiprylu u szczurów, psów i małp ujawniło zmiany farmakodynamiczne typowe dla inhibitorów konwertazy angiotensyny, takie jak zmiany stężenia elektrolitów w osoczu oraz modyfikacje obrazu krwi. Szczególnie istotnym markerem działania leku było powiększenie aparatu przykłębuszkowego u psów i małp przy dawce 250 mg/kg mc./dobę. Dawki dobrze tolerowane bez objawów toksycznych wynosiły odpowiednio: szczury 2,0 mg/kg mc./dobę, psy 2,5 mg/kg mc./dobę oraz małpy 8,0 mg/kg mc./dobę.
aparat przykłębuszkowy, działanie farmakodynamiczne, działanie farmakologiczne, elektrolity w osoczu, genotoksyczność, gospodarka wodno-elektrolitowa, inhibitor konwertazy angiotensyny, obraz krwi, poszerzenie miedniczek nerkowych, potencjał mutagenny, profil toksyczności, ramipryl, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, uszkodzenie nerek, właściwość teratogenna - Leksykon substancji czynnych
Cetyryzyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Cetyryzyna, jako lek przeciwhistaminowy drugiej generacji, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony licznymi badaniami przedklinicznymi. W badaniach farmakologicznych nie stwierdzono istotnego wpływu na funkcje życiowe organizmów doświadczalnych przy dawkach terapeutycznych. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym wykazały brak klinicznie istotnych efektów toksycznych nawet przy dawkach znacznie przekraczających zalecane u ludzi, tj. do 40 mg/kg mc./dobę u małp (11-krotnie wyższa dawka) oraz do 30 mg/kg mc./dobę u szczurów (8-krotnie wyższa dawka). Genotoksyczność cetyryzyny została wykluczona, co eliminuje ryzyko mutagenności i klastogenności, a także sugeruje brak potencjału rakotwórczego. Badania rakotwórczości nie wykazały zagrożeń związanych z długotrwałym stosowaniem substancji, również w przypadku preparatów złożonych, takich jak połączenie cetyryzyny z pseudoefedryną (np. Cirrus).
badania farmakologiczne bezpieczeństwa, badania farmakologiczne i toksykologiczne, cetyryzyna, ciąża, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne i klastogenne, działanie rakotwórcze, efekt toksyczny, ekspozycja ogólnoustrojowa, genotoksyczność, karmienie piersią, małpa cynomolgus, mutacja genetyczna, płodność, potencjał rakotwórczy, preparat złożony, przeciwhistaminowy drugiej generacji, pseudoefedryna, schorzenie alergiczne, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na reprodukcję, uszkodzenie chromosomów, wapnia chlorek dwuwodny - Leksykon substancji czynnych
Liść podbiału – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Liść podbiału (Tussilago farfara L. folium), będący jednym z czterech składników syropu leczniczego Pyrosal, nie posiada dostępnych szczegółowych danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania. Brak jest badań oceniających toksyczność ostrą i przewlekłą, genotoksyczność, potencjał kancerogenny oraz wpływ na reprodukcję i rozwój. Produkt Pyrosal zawiera wyciąg płynny w proporcjach 25% liścia podbiału, 30% kwiatu bzu czarnego, 30% kwiatu lipy oraz 15% kory wierzby, jednak pomimo braku tych danych przeszedł proces rejestracji jako lek, co sugeruje opieranie się na doświadczeniu klinicznym lub tradycyjnym stosowaniu.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Levofloxacin Aurovitas 250 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne lewofloksacyny (Levofloxacin Aurovitas) wykazały akceptowalny profil bezpieczeństwa przy stosowaniu terapeutycznym, bez istotnych zagrożeń toksykologicznych po podaniu jednorazowym i wielokrotnym. Nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność u szczurów, choć odnotowano opóźnienie dojrzewania płodu wynikające z toksycznego działania na organizm matki. Ocena genotoksyczności wykazała brak indukcji mutacji genowych in vitro, jednak zaobserwowano aberracje chromosomalne w komórkach płucnych chomika chińskiego, co przypisano hamowaniu topoizomerazy II. Testy in vivo, takie jak test mikrojąderkowy, wymiana siostrzanych chromatyd, synteza „nieprogramowanego” DNA oraz test dominacji letalnej, nie potwierdziły działania genotoksycznego lewofloksacyny.
aberracja chromosomalna, badanie toksykologiczne, chrząstka stawowa, działanie mutagenne, fluorochinolon, fotokarcinogenność, fotomutagenność, fototoksyczność, genotoksyczność, Levofloxacin Aurovitas, lewofloksacyna, potencjał karcinogenny, potencjał rakotwórczy, test dominacji letalnej, test mikrojąderkowy, topoizomeraza II, wymiana siostrzanych chromatyd - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sobycor 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa bisoprololu fumaranu, substancji czynnej leku Sobycor, obejmowały ocenę farmakologiczną, toksyczność po podaniu wielokrotnym, potencjał genotoksyczny oraz rakotwórczy. Wyniki nie wykazały istotnych zagrożeń dla pacjentów przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Profil farmakologiczny bisoprololu jest zgodny z charakterystyką selektywnych antagonistów receptorów beta-1 adrenergicznych, a toksyczność obserwowana w badaniach dotyczyła głównie efektów farmakologicznych przy dawkach znacznie przekraczających zalecane. Badania genotoksyczności i kancerogenności nie potwierdziły zdolności bisoprololu do uszkodzeń DNA ani zwiększenia ryzyka nowotworów.
antagonista receptorów beta-1-adrenergicznych, badanie toksykologiczne, beta-adrenolityk, bisoprolol fumaran, dawka terapeutyczna, działanie niepożądane, genotoksyczność, kancerogenność, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, resorpcja zarodka, teratogenność, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wielokrotnego podania, toksykologia, wada rozwojowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Nicorette Coolmint 4 mg
Bezpieczeństwo stosowania nikotyny, substancji czynnej w tabletkach do ssania Nicorette Coolmint 4 mg, zostało potwierdzone w badaniach przedklinicznych, które nie wykazały właściwości mutagennych ani rakotwórczych. W badaniach toksykologicznych stwierdzono, że nikotyna wywiera łagodne działanie toksyczne na płód, wtórne do toksyczności matczynej, oraz może powodować opóźnienia rozwoju fizycznego i ośrodkowego układu nerwowego (OUN) w okresie przed- i pourodzeniowym, jednak efekty te obserwowano przy dawkach znacznie przekraczających zalecane 4 mg. W związku z tym, przy przestrzeganiu zaleceń dawkowania, ryzyko wystąpienia tych działań jest minimalne.
estradiol, genotoksyczność, jądra, komórki Sertolego, najądrze, nasieniowód, nikotyna, oocyt, opóźnienie rozwoju fizycznego, ośrodkowy układ nerwowy, rozwój fizyczny, rozwój pourodzeniowy, spermatogeneza, tabletki do ssania, toksyczność matczyna, toksyczność płodowa, właściwości mutagenne, właściwości rakotwórcze, zmiany jajnikowo-maciczne - Leksykon substancji czynnych
Dziurawiec zwyczajny – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Analiza charakterystyk produktów leczniczych zawierających dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum L.) wykazała istotne braki w dokumentacji przedklinicznej dotyczącej bezpieczeństwa stosowania. W szczególności preparaty Krople żołądkowe forte (nalewka z ziela dziurawca w proporcji 1:4,47, ekstrakt w etanolu 70°), Krople żołądkowe T (nalewka 1:5, etanol 70% v/v) oraz Traumeel S (postać maści/żelu, rozcieńczenie D6, 0,09 g/100 g) nie posiadają danych dotyczących toksyczności reprodukcyjnej, genotoksyczności ani kancerogenności. Brak tych badań uniemożliwia ocenę potencjalnego ryzyka mutagennego, teratogennego oraz nowotworowego związanego z długotrwałym stosowaniem tych preparatów.
charakterystyka produktu leczniczego, działanie mutagenne, dziurawiec zwyczajny, etanol jako ekstrahent, etanol jako rozpuszczalnik ekstrakcyjny, genotoksyczność, Hypericum perforatum, kancerogenność, krople żołądkowe, materiał genetyczny, nalewka z dziurawca, rozcieńczenie homeopatyczne, ryzyko nowotworowe, toksyczność reprodukcyjna, Traumeel, wywiad nowotworowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Linezolid Eugia 2 mg/ml
Linezolid Eugia (2 mg/ml roztwór do infuzji) wykazuje wpływ na płodność i reprodukcję w badaniach przedklinicznych na zwierzętach. U samców szczurów zaobserwowano przemijające zmniejszenie płodności i nieprawidłowości morfologiczne nasienia, przerost i hiperplazję nabłonka najądrza oraz zaburzenia dojrzewania plemników przy stężeniach w osoczu zbliżonych do ludzkich. Podanie testosteronu nie modyfikowało tych efektów. U psów zmiany dotyczyły masy gruczołu krokowego, jąder i najądrzy, bez przerostu nabłonka. W badaniach teratogenności na myszach i szczurach nie stwierdzono działania teratogennego przy ekspozycji do 4-krotnej (myszy) lub porównywalnej (szczury) do ludzkiej, jednak odnotowano toksyczne efekty na ciężarne samice, zmniejszenie masy ciała płodów, zwiększoną śmiertelność zarodków oraz opóźnienie dojrzewania potomstwa. U królików toksyczność płodowa występowała przy niskim poziomie narażenia (0,06 AUC ludzkiego), związana z toksycznością matczyną.
działanie teratogenne, genotoksyczność, linezolid, mielosupresja, morfologia nasienia, neuropatia nerwu wzrokowego, onkogenność, parametr AUC, potencjał rakotwórczy, przenikanie do mleka, śmiertelność zarodkowa, spermatogeneza, testosteron, toksyczność ciążowa, toksyczność reprodukcyjna, utrata przedimplantacyjna, zaburzenie kostnienia - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sitagliptin Aurovitas 100 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne sytagliptyny wykazały toksyczność narządową głównie w obrębie wątroby i nerek u gryzoni przy ekspozycji przekraczającej 58-krotnie poziom narażenia klinicznego u ludzi, przy czym brak efektów toksycznych stwierdzono przy 19-krotnym przekroczeniu. U szczurów zaobserwowano zmiany w uzębieniu przy ekspozycji >67×, jednak nie potwierdzono ich przy 58×. U psów przy 23-krotnym przekroczeniu dawki klinicznej wystąpiły objawy neurotoksyczności (atakksja, drżenie, ograniczenie aktywności) oraz zwyrodnienie mięśni szkieletowych, natomiast przy 6× nie stwierdzono wpływu na te parametry. Badania genotoksyczności nie wykazały działania mutagennego, a potencjał rakotwórczy był negatywny u myszy; u szczurów zaobserwowano wzrost częstości gruczolaków i raków wątroby przy ekspozycji >58×, co wiązano z przewlekłą hepatotoksycznością. Wpływ na rozrodczość i rozwój był minimalny – brak negatywnego wpływu na płodność szczurów, niewielkie zniekształcenia żeber u płodów przy >29× dawce oraz toksyczność matczyna u królików przy >29× dawce. Sytagliptyna przenika do mleka szczurów w stosunku 4:1 względem osocza, co może mieć znaczenie kliniczne u kobiet karmiących piersią.
ataksja, autonomiczny układ nerwowy, działanie genotoksyczne, działanie hepatotoksyczne, działanie karcynogeniczne, genotoksyczność, margines bezpieczeństwa, narażenie ustrojowe, neurotoksyczność, nieprawidłowości zębów, nowotwory wątroby, potencjał rakotwórczy, przenikanie leku, przewlekłe działanie hepatotoksyczne, rak wątroby, sytagliptyna, toksyczność matczyna, toksyczność narządowa, toksyczność rozwojowa, toksyczność wątrobowo-nerkowa, uszkodzenie nerwów, wątroba i nerki, wpływ na rozrodczość, zaburzenia koordynacji ruchowej, zaburzenia oddechowe, zniekształcenia żeber u płodów, zwyrodnienie mięśni szkieletowych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – AuroMemo 20 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa memantyny chlorowodorku, substancji czynnej leku AuroMemo, wykazały, że krótkoterminowe podawanie wysokich dawek memantyny u szczurów prowadziło do wystąpienia zmian neuronalnych typu Olney’a (wakuolizacja i martwica), jednak efekty te pojawiały się przy stężeniach maksymalnych w surowicy znacznie przekraczających zakres terapeutyczny. Objawy neurologiczne, takie jak ataksja, poprzedzały te zmiany. W długoterminowych badaniach na gryzoniach i innych gatunkach nie zaobserwowano podobnych uszkodzeń, co sugeruje ograniczone znaczenie kliniczne tych obserwacji. Dodatkowo, nieregularne zmiany w narządzie wzroku stwierdzono u psów i gryzoni, ale nie u małp, a badania okulistyczne u ludzi nie wykazały patologii, co wskazuje na możliwą zależność gatunkową i ograniczone ryzyko okulistyczne u pacjentów. W płucach gryzoni obserwowano odkładanie fosfolipidów w makrofagach związane z kumulacją memantyny w lizosomach, jednak efekt ten występował tylko przy bardzo wysokich dawkach, znacznie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi.
amfifilny kation, antagonista receptora NMDA, ataksja, badanie kliniczne, badanie okulistyczne, badanie przedkliniczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, fosfolipid, genotoksyczność, lizosom, makrofag, memantyny chlorowodorek, narząd wzroku, neurotoksyczność, uszkodzenie typu Olneya, wakuolizacja i martwica, wakuolizacja płuc, zahamowanie wzrostu płodu - Leksykon substancji czynnych
L-tyrozyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
L-tyrozyna, naturalnie występujący aminokwas, jest składnikiem wielu preparatów leczniczych, w tym octanu glatirameru, preparatów do żywienia pozajelitowego (np. Vamin 18 Electrolyte-Free, Vaminolact) oraz leków stosowanych w niewydolności nerek (np. Ketosteril). Dane przedkliniczne, obejmujące badania farmakologiczne, toksyczności ostrej i przewlekłej, genotoksyczności oraz wpływu na rozród i rozwój potomstwa, nie wykazały istotnych zagrożeń dla człowieka. W badaniach na zwierzętach nie stwierdzono działania teratogennego, a tolerancja preparatów zawierających L-tyrozynę była dobra. W przypadku octanu glatirameru obserwowano jedynie sporadyczne złogi kompleksów odpornościowych w kłębuszkach nerkowych u szczurów i małp po długotrwałym podawaniu (≥ 6 miesięcy), jednak w badaniu 2-letnim na szczurach nie potwierdzono tych zmian. Działania toksyczne w miejscu wstrzyknięcia były częste po wielokrotnym podaniu octanu glatirameru.
aminokwas naturalny, badanie toksykologiczne, działanie teratogenne, farmakokinetyka, genotoksyczność, kancerogenność, kłębuszek nerkowy, kompleksy odpornościowe, margines bezpieczeństwa, niewydolność nerek, octan glatirameru, preparat do żywienia pozajelitowego, reakcja anafilaktyczna, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, tyrozyna, wpływ na rozrodczość, żywienie pozajelitowe - Leksykon substancji czynnych
Wymiotnica ipekakuana – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Produkt leczniczy Malia Kaszel zawiera w składzie homeopatyczne rozcieńczenia wymiotnicy ipekakuany (Cephaelis ipecacuanha) w stężeniach D6 (1:1 000 000) oraz D12 (1:1 000 000 000 000). W dokumentacji produktu brak jest szczegółowych danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania tej substancji, w tym informacji o toksyczności ostrej, toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności, działaniu rakotwórczym oraz wpływie na rozród i rozwój potomstwa. Niskie stężenia substancji aktywnej w rozcieńczeniach homeopatycznych mogą tłumaczyć brak przeprowadzonych badań przedklinicznych. Wymiotnica ipekakuana jest jednym z kilku składników homeopatycznych preparatu, co dodatkowo komplikuje ocenę bezpieczeństwa produktu.
Cephaelis ipecacuanha, charakterystyka produktu leczniczego, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, homeopatyczne rozcieńczenie, homeopatyczny produkt leczniczy, kaszel, Malia Kaszel, nietolerancja fruktozy, rozcieńczenie homeopatyczne, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozród, wymiotnica ipekakuana - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Mirena 52 mg
System terapeutyczny domaciczny Mirena zawiera 52 mg lewonorgestrelu, uwalniając średnio 20 µg substancji czynnej na dobę. Przedkliniczne badania bezpieczeństwa obejmowały farmakologię, farmakokinetykę, toksyczność, genotoksyczność oraz potencjał rakotwórczy. Testy na samicach małp wykazały miejscową aktywność farmakologiczną i dobrą tolerancję, bez objawów toksyczności ogólnoustrojowej po 9-12 miesiącach stosowania. Badania na królikach nie wykazały toksycznego wpływu na płód po domacicznym podaniu, co jest istotne dla bezpieczeństwa stosowania u kobiet w wieku rozrodczym.
aktywność farmakologiczna, badanie rentgenowskie, bezpieczeństwo biologiczne, farmakokinetyka, farmakologia, genotoksyczność, lewonorgestrel, odpowiedź ogólnoustrojowa, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, potencjał uczulający, profil bezpieczeństwa, progestagen, reakcja tkankowa, system terapeutyczny domaciczny, test in vitro, test in vivo, toksyczność, toksyczność genetyczna, toksyczność ogólnoustrojowa, toksyczność płodowa, tolerancja miejscowa, zgodność biologiczna - Leksykon substancji czynnych
Bromfenak – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa bromfenaku, substancji stosowanej w preparacie okulistycznym Brofestill (0,9 mg/ml), wykazały brak istotnych zagrożeń zdrowotnych przy dawkach terapeutycznych. Testy obejmowały farmakologię bezpieczeństwa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, genotoksyczność oraz potencjał rakotwórczy. W badaniach na zwierzętach stwierdzono jednak działania teratogenne i embriotoksyczne przy dawkach systemowych znacznie przekraczających dawki okulistyczne: 0,9 mg/kg/dobę u szczurów (900-krotność dawki okulistycznej) powodowało letalność zarodków i płodów oraz zwiększoną śmiertelność noworodków, a 7,5 mg/kg/dobę u królików (7500-krotność dawki okulistycznej) wiązało się ze wzrostem poronień poimplantacyjnych. Ponadto, doustne podanie bromfenaku w dawce 2,35 mg/kg (2350-krotność dawki okulistycznej) skutkowało przenikaniem substancji do mleka, co nie obserwowano po miejscowym podaniu okulistycznym, gdzie stężenia w osoczu były niewykrywalne, wskazując na minimalną absorpcję systemową i niskie ryzyko ekspozycji u ludzi stosujących preparat zgodnie z zaleceniami.
absorpcja ogólnoustrojowa, bromfenak, chlorek benzalkoniowy, dawka systemowa, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ekspozycja systemowa, embriotoksyczność, genotoksyczność, krople do oczu, nadwrażliwość na chlorek benzalkoniowy, poronienie poimplantacyjne, proces reprodukcyjny, przenikanie do mleka, śmiertelność noworodków, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna