erytromycyna
Erytromycyna to antybiotyk makrolidowy o szerokim spektrum działania przeciwbakteryjnego, stosowany w leczeniu zakażeń wywołanych przez wrażliwe bakterie Gram-dodatnie, niektóre Gram-ujemne oraz patogeny atypowe. Mechanizm działania erytromycyny polega na hamowaniu syntezy białek bakteryjnych poprzez wiązanie się z podjednostką 50S rybosomu.
Lek ten znajduje zastosowanie w leczeniu zakażeń dróg oddechowych, skóry i tkanek miękkich, a także stanowi alternatywę dla pacjentów uczulonych na penicyliny. Erytromycyna wykorzystywana jest również w leczeniu krztuśca, błonicy, kiły wczesnej oraz zakażeń wywołanych przez Chlamydia i Mycoplasma. W gastroenterologii stosuje się ją jako prokinetyk ze względu na zdolność stymulowania motoryki przewodu pokarmowego.
Do najczęstszych działań niepożądanych erytromycyny należą dolegliwości żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, bóle brzucha, biegunka), reakcje alergiczne oraz wydłużenie odstępu QT. Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu z lekami metabolizowanymi przez cytochrom P450 3A4, gdyż erytromycyna jest silnym inhibitorem tego enzymu, co może prowadzić do istotnych klinicznie interakcji lekowych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Lakcid forte minimum 10 mld CFU pałeczek Lactobacillus rhamnosus
Lakcid forte, zawierający minimum 10 mld CFU pałeczek Lactobacillus rhamnosus (szczepy Pen 40%, E/N 40%, Oxy 20%), jest preparatem probiotycznym nie wpływającym na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych ani obsługiwania maszyn. Mechanizm działania opiera się na lokalnym efekcie w przewodzie pokarmowym, bez oddziaływania na ośrodkowy układ nerwowy, układ równowagi czy koordynację wzrokowo-ruchową. Preparat zawiera substancje pomocnicze: sacharozę (94 mg/saszetka) oraz laktozę (68 mg/saszetka), które nie wpływają na funkcje psychomotoryczne. Lakcid forte wykazuje oporność na liczne antybiotyki, co jest istotne przy terapii skojarzonej, jednak nie ma wpływu na funkcje neurologiczne pacjenta.
amoksycylina, ampicylina, benzodiazepina, cefotaksym, CFU, doksycyklina, działanie niepożądane, działanie sedatywne, erytromycyna, funkcja neurologiczna, funkcja psychomotoryczna, koordynacja wzrokowo-ruchowa, kultura bakterii, Lactobacillus rhamnosus, Lakcid forte, laktoza, lek nasenny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpsychotyczny, metronidazol, miorelaksant, opioid, oporność na antybiotyki, ośrodkowy układ nerwowy, preparat probiotyczny, sacharoza, układ równowagi - Leksykon leków
Interakcje leku – Rosuvastatin/Acetylsalicylic acid Teva 20 mg + 100 mg
Produkt leczniczy Rosuvastatin/Acetylsalicylic acid Teva zawiera rozuwastatynę i kwas acetylosalicylowy (ASA), które wykazują liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne z innymi lekami. Rozuwastatyna jest substratem transporterów OATP1B1 i BCRP, a inhibitory tych białek (np. cyklosporyna, inhibitory proteazy takie jak atazanawir/rytonawir) mogą zwiększać jej ekspozycję nawet 3-7-krotnie (np. cyklosporyna powoduje 7-krotne zwiększenie AUC rozuwastatyny), co znacząco podnosi ryzyko miopatii i wymaga przeciwwskazania lub modyfikacji dawki. Podobnie gemfibrozyl i inne fibraty podwajają Cmax i AUC rozuwastatyny, a ich łączne stosowanie zwiększa ryzyko miopatii. Leki zobojętniające sok żołądkowy mogą zmniejszać stężenie rozuwastatyny o około 50%, co można ograniczyć przez zachowanie co najmniej 2-godzinnego odstępu między podaniem. Rozuwastatyna nie wykazuje istotnych interakcji z enzymami cytochromu P450, co zmniejsza ryzyko interakcji metabolicznych.
alkohol etylowy, antagonista witaminy K, atazanawir, białko transportowe OATP1B1, choroba Addisona, cyklosporyna, cytochrom P450, digoksyna, erytromycyna, etynyloestradiol, fenofibrat, flukonazol, fondaparynuks, furosemid, gemfibrozyl, glikokortykosteroid, heparyna, hipercholesterolemia, hydrokortyzon, ibuprofen, inhibitor agregacji płytek, inhibitor proteazy, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, kanrenonian potasu, ketokonazol, kwas acetylosalicylowy, kwas fusydowy, kwas moczowy, kwas walproinowy, lek moczopędny, metotreksat, międzynarodowy wskaźnik znormalizowany, miopatia, niewydolność nerek, norgestrel, prostaglandyna, rabdomioliza, regorafenib, rozuwastatyna, rytonawir, spironolakton, sulfinpirazon, transporter BCRP, warfaryna, wodorotlenek glinu - Leksykon leków
Interakcje leku – Caramlo 8 mg + 5 mg
Produkt leczniczy Caramlo, zawierający amlodypinę (bloker kanałów wapniowych) oraz kandesartan (antagonista receptora angiotensyny II), wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne. Amlodypina jest metabolizowana przez CYP3A4, dlatego inhibitory tego enzymu (np. inhibitory proteazy, azolowe leki przeciwgrzybicze, makrolidy, werapamil, diltiazem) mogą zwiększać jej stężenie, co podnosi ryzyko niedociśnienia, zwłaszcza u osób starszych. Induktory CYP3A4 (np. ryfampicyna, ziele dziurawca) obniżają stężenie amlodypiny, wymagając monitorowania ciśnienia i ewentualnej korekty dawki. Spożycie grejpfruta jest niewskazane ze względu na zwiększenie biodostępności amlodypiny. Ponadto, amlodypina może zwiększać stężenia takrolimusu, inhibitorów mTOR (syrolimus, temsyrolimus, ewerolimus), cyklosporyny oraz symwastatyny (z 77% wzrostem ekspozycji przy dawce 10 mg amlodypiny i 80 mg symwastatyny), co wymaga monitorowania i dostosowania dawek. Współpodawanie dantrolenu (wlew) z amlodypiną jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko migotania komór i zapaści sercowo-naczyniowej.
amlodypina, antagonista receptora angiotensyny II, atorwastatyna, bloker kanałów wapniowych, cyklosporyna, dantrolen, digoksyna, diltiazem, dziurawiec, enalapril, erytromycyna, ewerolimus, glibenklamid, hiperkaliemia, hipertermia złośliwa, hydrochlorotiazyd, induktor CYP3A4, inhibitor ACE, inhibitor COX-2, inhibitor CYP3A4, inhibitor mTOR, kandesartan, klarytromycyna, kwas acetylosalicylowy, lek moczopędny oszczędzający potas, lek przeciwgrzybiczny azolowy, lit, migotanie komór, niedociśnienie, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nifedypina, ostra niewydolność nerek, ryfampicyna, symwastatyna, syrolimus, takrolimus, temsyrolimus, układ renina-angiotensyna-aldosteron, warfaryna, werapamil, zapaść sercowo-naczyniowa - Leksykon leków
Interakcje leku – Xancodal 40 mg
Oksykodon, główny składnik produktu leczniczego Xancodal, wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie oksykodonu z lekami uspokajającymi (benzodiazepiny, neuroleptyki, leki nasenne), co może prowadzić do sedacji, depresji oddechowej, śpiączki, a nawet zgonu. Alkohol nasila depresyjne działanie na OUN, zwiększając ryzyko przedawkowania. Interakcje z lekami serotoninergicznymi (SSRI, SNRI) mogą wywołać zespół serotoninowy, objawiający się m.in. pobudzeniem, hipertermią i zaburzeniami nerwowo-mięśniowymi. Produkty o działaniu przeciwcholinergicznym nasilają działania niepożądane oksykodonu, takie jak zaparcia i suchość w jamie ustnej. Konieczna jest ostrożność u pacjentów stosujących inhibitory MAO ze względu na ryzyko nasilenia działania opioidów i depresji oddechowej.
antybiotyk makrolidowy, benzodiazepina, chinidyna, cymetydyna, CYP2D6, CYP3A4, depresja oddechowa, dziurawiec zwyczajny, erytromycyna, fenotiazyna, fenytoina, hiperrefleksja, inhibitor MAO, inhibitor proteazy, INR, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, lek nasenny, lek przeciwcholinergiczny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwgrzybiczy azolowy, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwparkinsonowski, lek przeciwpsychotyczny, lek przeciwwymiotny, lek przeciwzakrzepowy, lek uspokajający, lek zwiotczający mięśnie, moklobemid, neuroleptyk, oksykodon, opioid, ośrodkowy układ nerwowy, paroksetyna, pozakonazol, ryfampicyna, selegilina, SNRI, śpiączka, SSRI, telitromycyna, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, warfaryna, worykonazol, zespół serotoninowy - Leksykon leków
Interakcje leku – Atorvastatin Krka 30 mg
Atorwastatyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A4 oraz transportowana przez białka OATP1B1/1B3, P-gp i BCRP, co stanowi podstawę licznych interakcji lekowych. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak cyklosporyna (zwiększająca AUC atorwastatyny 8,7-krotnie), klarytromycyna (4,5-krotnie), itrakonazol (3,3-krotnie), czy inhibitory proteazy HIV (np. lopinawir/rytonawir 5,9-krotnie), znacząco podnoszą stężenie atorwastatyny, zwiększając ryzyko miopatii i rabdomiolizy. W przypadku konieczności jednoczesnego stosowania zaleca się znaczne obniżenie dawki atorwastatyny (np. ≤20 mg/dobę z elbaswirem/grazoprewirem lub letermowirem) oraz ścisłe monitorowanie kliniczne. Umiarkowane inhibitory CYP3A4 (erytromycyna, diltiazem, werapamil) również podnoszą stężenie leku, co wymaga dostosowania dawki i obserwacji pacjenta. Spożycie soku grejpfrutowego (240 ml) zwiększa AUC atorwastatyny o 37%, a duże dawki (≥1,2 l/dobę) nawet 2,5-krotnie, dlatego należy unikać jego nadmiernego spożycia podczas terapii.
amiodaron, azole przeciwgrzybicze, białko oporności raka piersi, cyklosporyna, cytochrom P450 3A4, czas protrombinowy, digoksyna, diltiazem, enzym wątrobowy, erytromycyna, ezetymib, fibrat, flukonazol, glekaprewir z pibrentaswirem, hepatotoksyczność, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, kolchicyna, kwas fusydowy, lek przeciwzakrzepowy, miopatia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, P-glikoproteina, polipeptyd transportujący aniony organiczne, rabdomioliza, ryfampicyna, sok grejpfrutowy, warfaryna, werapamil, ziele dziurawca - Leksykon leków
Interakcje leku – Rosuvastatin MSN 10 mg
Rozuwastatyna wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, głównie poprzez inhibicję transporterów OATP1B1 i BCRP, co prowadzi do zwiększenia stężenia leku w osoczu i podwyższonego ryzyka miopatii. Najistotniejsze klinicznie interakcje dotyczą leków takich jak cyklosporyna (7-krotne zwiększenie AUC, przeciwwskazane łączne stosowanie), inhibitory proteazy (3-7-krotne zwiększenie ekspozycji), gemfibrozyl (2-krotne zwiększenie Cmax i AUC) oraz leki przeciwwirusowe sofosbuwir/welpataswir/woksylaprewir (7,4-krotne zwiększenie AUC). Zaleca się rozpoczynanie terapii rozuwastatyną od dawki 5 mg przy spodziewanym wzroście ekspozycji ≥2-krotnego oraz dostosowanie maksymalnej dawki tak, aby nie przekraczała ekspozycji odpowiadającej dawce 40 mg bez interakcji. Przykładowo, z gemfibrozylem dawka maksymalna to 20 mg, a z atazanawirem/rytonawirem 10 mg. Leki zobojętniające kwas żołądkowy mogą obniżać stężenie rozuwastatyny o około 50%, a erytromycyna zmniejsza AUC o 20% i Cmax o 30%.
antagonista witaminy K, atazanawir, białka transporterowe, cyklosporyna, cytochrom P450, darolutamid, digoksyna, doustny środek antykoncepcyjny, eltrombopag, erytromycyna, fibrat, flukonazol, gemfibrozyl, glekaprewir, hepatotoksyczność, inhibitor proteazy, ketokonazol, kwas fusydynowy, lek zobojętniający kwas żołądkowy, lopinawir, miopatia, rabdomioliza, regorafenib, rozuwastatyna, ryfampicyna, sofosbuwir, sylimaryna, teryflunomid, tikagrelor, warfaryna, welpataswir, wychwyt wątrobowy - Leksykon leków
Interakcje leku – Cogiton 10 10 mg
Chlorowodorek donepezylu, substancja czynna leku Cogiton 10, jest metabolizowany głównie przez izoenzymy CYP3A4 i CYP2D6. Inhibitory tych enzymów, takie jak ketokonazol, itrakonazol (CYP3A4) oraz chinidyna, fluoksetyna (CYP2D6), mogą zwiększać stężenie donepezylu we krwi nawet o około 30%, co wymaga monitorowania działań niepożądanych i ewentualnej modyfikacji dawki. Z kolei induktory enzymów, w tym ryfampicyna, fenytoina, karbamazepina oraz przewlekłe spożywanie alkoholu, mogą obniżać stężenie donepezylu, potencjalnie zmniejszając jego skuteczność terapeutyczną. Donepezyl nie wpływa istotnie na metabolizm teofiliny, warfaryny, cymetydyny i digoksyny, a ich stosowanie równoczesne nie powoduje klinicznie istotnych interakcji.
agonista cholinergiczny, amiodaron, amitryptylina, antagonizm farmakodynamiczny, blokada nerwowo-mięśniowa, chinidyna, cymetydyna, CYP2D6, CYP3A4, cytalopram, digoksyna, donepezyl, erytromycyna, escytalopram, fenytoina, fluoksetyna, induktor enzymatyczny, inhibitor enzymatyczny, interakcja farmakodynamiczna, itrakonazol, izoenzym cytochromu P450, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, lek beta-adrenolityczny, lek cholinolityczny, lek przeciwarytmiczny klasy Ia, lek przeciwarytmiczny klasy III, lewofloksacyna, moksyfloksacyna, monitorowanie EKG, ośrodkowy układ nerwowy, pimozyd, pochodna fenotiazyny, ryfampicyna, sertindol, sotalol, sukcynylocholina, teofilina, torsade de pointes, warfaryna, wydłużenie odstępu QT, zyprazydon - Leksykon leków
Interakcje leku – Loratadyna Galena 10 mg
Loratadyna, jako lek przeciwhistaminowy o szerokim indeksie terapeutycznym, wykazuje ograniczoną liczbę klinicznie istotnych interakcji farmakokinetycznych i farmakodynamicznych. Metabolizm loratadyny odbywa się głównie przez izoenzymy CYP3A4 i CYP2D6, co powoduje, że inhibitory tych enzymów, takie jak cymetydyna, erytromycyna, ketokonazol, fluoksetyna czy paroksetyna, mogą zwiększać stężenie loratadyny w osoczu. Pomimo tego, badania kliniczne nie wykazały istotnych klinicznie zmian, w tym nie stwierdzono patologii w zapisie EKG, nawet przy podwyższonych stężeniach leku. Warto podkreślić, że interakcje z alkoholem nie prowadzą do nasilenia depresyjnego działania na ośrodkowy układ nerwowy, co odróżnia loratadynę od leków przeciwhistaminowych pierwszej generacji. Jednakże, ze względu na brak danych dotyczących populacji pediatrycznej, należy zachować ostrożność przy stosowaniu loratadyny u dzieci i młodzieży.
cymetydyna, depresja OUN, erytromycyna, fluoksetyna, indeks terapeutyczny, inhibitor CYP3A4, inhibitor enzymu cytochromu P450, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, izoenzym CYP2D6, izoenzym CYP3A4, ketokonazol, klarytromycyna, lek przeciwhistaminowy, loratadyna, ośrodkowy układ nerwowy, paroksetyna, ritonawir, stężenie loratadyny w osoczu, zaburzenie czynności wątroby, zapis elektrokardiograficzny - Leksykon leków
Interakcje leku – Xanax 500 mcg
Alprazolam, jako benzodiazepina metabolizowana głównie przez CYP3A4, wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie alprazolamu z alkoholem oraz opioidami, ze względu na addytywne działanie depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy (OUN) i ryzyko depresji oddechowej. Inhibitory CYP3A4, takie jak azolowe leki przeciwgrzybicze (ketokonazol, itrakonazol, pozakonazol, worykonazol), nefazodon i fluwoksamina, mogą znacząco zwiększać stężenie alprazolamu w osoczu, nawet dwukrotnie (AUC), co wymaga ostrożności i ewentualnej redukcji dawki. Podobne działanie wykazują makrolidy (erytromycyna, klarytromycyna), blokery kanałów wapniowych (diltiazem), SSRI (fluoksetyna, sertralina) oraz doustne środki antykoncepcyjne, które hamują metabolizm alprazolamu i mogą nasilać jego efekty sedatywne.
alprazolam, antagonista witaminy K, antybiotyk makrolidowy, azolowy lek przeciwgrzybiczy, benzodiazepina, bloker receptora H2, cymetydyna, CYP3A4, cytochrom P450, czas protrombinowy, depresja oddechowa, depresja ośrodkowego układu nerwowego, dezypramina, digoksyna, diltiazem, disulfiram, doustny środek antykoncepcyjny, erytromycyna, fenytoina, fluoksetyna, fluwoksamina, glikozyd nasercowy, imipramina, inhibitor proteazy HIV, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, izoniazyd, ketokonazol, klarytromycyna, kwas gamma-aminomasłowy, kwas walproinowy, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwdrgawkowy, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpsychotyczny, metyloksantyna, nefazodon, opioid, pozakonazol, propranolol, ryfampicyna, rytonawir, selektywny inhibitor wychwytu serotoniny, sertralina, środek znieczulający, teofilina, toksyczność digoksyny, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, troleandomycyna, warfaryna, worykonazol, Xanax - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Sumamed 250 mg
Sumamed, zawierający azytromycynę dwuwodną, jest bezwzględnie przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na azytromycynę, erytromycynę, inne antybiotyki makrolidowe oraz ketolidowe, ze względu na ryzyko reakcji alergicznych, w tym anafilaksji. Przeciwwskazania dotyczą wszystkich dostępnych dawek leku: 250 mg, 500 mg oraz 1000 mg. Ponadto, lek zawiera substancje pomocnicze takie jak aspartam (od 19,5 mg do 78,0 mg w zależności od dawki), alkohol benzylowy (<1 mg) oraz glukozę (w składzie maltodekstryny), które mogą wywoływać reakcje nadwrażliwości u pacjentów z alergiami na te składniki. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z fenyloketonurią, małych dzieci oraz osób z zaburzeniami wchłaniania glukozy i galaktozy.
alkohol benzylowy, antybiotyk ketolidowy, antybiotyk makrolidowy, aspartam, azytromycyna dwuwodna, erytromycyna, fenyloketonuria, glukoza, maltodekstryna, nadwrażliwość na azytromycynę, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja krzyżowa, substancja pomocnicza, Sumamed, zaburzenie wchłaniania glukozy - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Imatinib Altan 400 mg
Imatynib, substancja czynna produktu Imatinib Altan, charakteryzuje się wysoką biodostępnością doustną na poziomie 98% oraz okresem półtrwania około 18 godzin, co uzasadnia dawkowanie raz na dobę. Lek wykazuje silne wiązanie z białkami osocza (95%), głównie albuminą i kwaśną alfa-glikoproteiną (AGP). Metabolizm imatynibu odbywa się głównie przez enzym CYP3A4, a jego głównym metabolitem jest pochodna N-demetylowa piperazyny, stanowiąca 16% AUC związku macierzystego i wykazująca podobną aktywność farmakologiczną. Imatynib i jego metabolity odpowiadają za około 65% radioaktywności we krwi. Wydalanie leku następuje głównie z kałem (68% dawki) oraz moczem (13% dawki), z czego 25% dawki jest wydalane w formie niezmienionej. Po wielokrotnym podawaniu obserwuje się kumulację leku w stanie równowagi na poziomie 1,5–2,5-krotnej wartości początkowej AUC.
5-fluorouracyl, albumina, biodostępność doustna, biodostępność imatynibu, biotransformacja imatynibu, CYP3A4, cytochrom P-450, dawkowanie dobowe, erytromycyna, farmakokinetyka populacyjna, flukonazol, imatynib, inhibitor kompetycyjny, klirens imatynibu, kumulacja leku, kwaśna alfa-glikoproteina, lipoproteina, okres półtrwania, paklitaksel, parametr farmakokinetyczny, pochodna N-demetylowa piperazyny, profil farmakokinetyczny, stan równowagi, trudność w połykaniu, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie hematologiczne - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Azitrox 500 500 mg
Azitrox 500 zawiera azytromycynę dwuwodną w dawce 500 mg, będącą antybiotykiem z grupy azalidów, podgrupy makrolidów (kod ATC: J01FA10). Mechanizm działania polega na hamowaniu syntezy białek bakteryjnych poprzez wiązanie się z podjednostką 50S rybosomu, co blokuje translokację łańcuchów peptydowych. Oporność na azytromycynę może być wrodzona lub nabyta i obejmuje modyfikację miejsca działania, ograniczenie penetracji leku oraz enzymatyczną inaktywację. Występuje całkowita oporność krzyżowa na makrolidy i linkozamidy u niektórych szczepów, np. MRSA. Wartości graniczne MIC dla wrażliwości mikroorganizmów ustalono według NCCLS i EUCAST, np. dla Streptococcus pneumoniae wrażliwy ≤0,5 mg/l, oporny ≥2 mg/l, a dla Haemophilus influenzae wrażliwy ≤0,125 mg/l, oporny >4 mg/l.
angina, antybiotyk makrolidowy, artemizyna, atypowe zapalenie płuc, azalid, azytromycyna dwuwodna, Bacteroides fragilis, biegunka podróżnych, borelioza, Borrelia burgdorferi, Chlamydia pneumoniae, Chlamydia trachomatis, chlorochina, choroba z Lyme, Clostridium perfringens, dysfagia, Enterococcus faecalis, erytromycyna, Escherichia coli ETEC, Fusobacterium, Haemophilus influenzae, Haemophilus parainfluenzae, Klebsiella, Legionella pneumophila, legioneloza, lek przeciwbakteryjny, linkozamid, makrolid, malaria, Moraxella catarrhalis, MRSA, mycoplasma pneumoniae, Neisseria gonorrhoeae, oporność krzyżowa, paciorkowiec beta-hemolizujący grupy A, Pasteurella multocida, podjednostka 50S rybosomu, Porphyromonas, Prevotella, Pseudomonas aeruginosa, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, zapalenie płuc, zgorzel gazowa - Leksykon leków
Interakcje leku – Symfaxin ER 150 mg
Wenlafaksyna, substancja czynna preparatu Symfaxin ER, wykazuje liczne istotne klinicznie interakcje farmakologiczne, które mogą prowadzić do poważnych działań niepożądanych, w tym zespołu serotoninowego oraz zaburzeń rytmu serca. Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie wenlafaksyny z inhibitorami MAO (zarówno nieodwracalnymi, nieselektywnymi, jak i odwracalnymi, selektywnymi MAO-A, np. moklobemidem) oraz z linezolidem ze względu na wysokie ryzyko zespołu serotoninowego. Zalecane są odpowiednie okresy karencji: minimum 14 dni po zakończeniu terapii nieodwracalnymi IMAO przed rozpoczęciem wenlafaksyny oraz 7 dni po zakończeniu wenlafaksyny przed rozpoczęciem IMAO. Ponadto, wenlafaksyna wchodzi w interakcje z lekami serotoninergicznymi (SSRI, SNRI, tryptany, opioidy takie jak fentanyl, tramadol, petydyna), co wymaga ścisłego monitorowania pacjenta ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego. Jednoczesne stosowanie leków wydłużających odstęp QTc (np. chinidyna, amiodaron, tiorydazyna, erytromycyna, moksyfloksacyna) jest przeciwwskazane z powodu zwiększonego ryzyka torsade de pointes i innych groźnych arytmii.
2-hydroksydezypramina, 2-hydroksyimipramina, agonista receptora serotoninowego, amiodaron, antybiotyk makrolidowy, arytmia komorowa, błękit metylenowy, chinidyna, chinolon, CYP2D6, dekstrometorfan, demetylodiazepam, dofetylid, erytromycyna, farmakodynamika diazepamu, farmakokinetyka, inhibitor CYP3A4, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, itrakonazol, ketokonazol, klarytromycyna, lek przeciwarytmiczny klasy Ia i III, lek wydłużający odstęp QT, linezolid, moklobemid, moksyfloksacyna, nieodwracalny nieselektywny IMAO, O-demetylowenlafaksyna, odwracalny selektywny inhibitor MAO-A, pozakonazol, przekaźnictwo serotoninergiczne, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, SNRI, sotalol, SSRI, suplement tryptofanu, Symfaxin ER, tapentadol, telitromycyna, torsade de pointes, tryptan, wenlafaksyna, worykonazol, wydłużenie odstępu QTc, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, α-hydroksymetoprolol - Leksykon leków
Interakcje leku – Vastan 20 mg
Symwastatyna, jako substrat enzymu CYP3A4 oraz transportera OATP1B1, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą prowadzić do znacznego wzrostu stężenia leku i jego metabolitów w osoczu, a w konsekwencji do zwiększonego ryzyka miopatii i rabdomiolizy. Szczególnie istotne są interakcje z silnymi inhibitorami CYP3A4 (np. itrakonazol, telitromycyna), które mogą zwiększyć ekspozycję na kwas symwastatyny ponad 10-krotnie, co jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania. Podobnie przeciwwskazane jest łączenie symwastatyny z cyklosporyną, danazolem oraz gemfibrozylem (1,9-krotne zwiększenie AUC kwasu symwastatyny). Inne fibraty, z wyjątkiem fenofibratu, oraz kwas fusydowy również zwiększają ryzyko miopatii, przy czym w przypadku kwasu fusydowego zaleca się przerwanie terapii symwastatyną na czas leczenia. Antagoniści kanału wapniowego (werapamil, diltiazem, amlodypina) podnoszą narażenie na kwas symwastatyny odpowiednio 2,3-, 2,7- i 1,6-krotnie, co wymaga ograniczenia dawki symwastatyny do 20 mg/dobę.
amlodypina, antagonista kanału wapniowego, cyklosporyna, czas protrombinowy, danazol, diltiazem, doustny lek przeciwzakrzepowy, działanie niepożądane, elbaswir, erytromycyna, fenofibrat, fibrat, gemfibrozyl, grazoprewir, hepatotoksyczność, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor BCRP, inhibitor CYP3A4, inhibitor OATP1B1, inhibitor reduktazy HMG-CoA, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, ketokonazol, klarytromycyna, kolchicyna, kwas fusydowy, lomitapid, nefazodon, niacyna, pochodna kumaryny, pozakonazol, rabdomioliza, ryfampicyna, sok grejpfrutowy, telitromycyna, werapamil, worykonazol - Leksykon leków
Interakcje leku – Desloratadyna Doppelherz 5 mg
Desloratadyna, nowoczesny lek przeciwhistaminowy, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa pod względem interakcji lekowych. Badania kliniczne u dorosłych pacjentów nie wykazały klinicznie istotnych interakcji przy jednoczesnym stosowaniu z erytromycyną i ketokonazolem, inhibitorami CYP3A4, co eliminuje konieczność modyfikacji dawkowania. Brak danych dotyczących interakcji u dzieci i młodzieży wymaga zachowania szczególnej ostrożności w tej populacji. W przypadku leków metabolizowanych przez CYP3A4 oraz preparatów wpływających na ośrodkowy układ nerwowy (OUN) zaleca się standardowe monitorowanie kliniczne ze względu na potencjalne ryzyko addytywnego działania sedatywnego.
antybiotyk makrolidowy, choroba współistniejąca, depresja ośrodkowego układu nerwowego, desloratadyna, działanie niepożądane, działanie sedatywne, erytromycyna, inhibitor CYP3A4, interakcja z alkoholem, ketokonazol, lek przeciwgrzybiczy, lek przeciwhistaminowy, pacjent pediatryczny, profil interakcji, sprawność psychofizyczna, zatrucie alkoholem - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aknemycin 20 mg/g
Przedkliniczne badania toksykologiczne erytromycyny, substancji czynnej w maści Aknemycin (20 mg/g), wykazały niski poziom toksyczności zarówno w ekspozycji ostrej, jak i przewlekłej, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa terapeutycznego. Testy mutagenności i kancerogenności dały wyniki negatywne, potwierdzając brak działania uszkadzającego DNA oraz właściwości rakotwórczych. Ponadto, badania reprodukcyjne na różnych gatunkach zwierząt nie wykazały zaburzeń płodności ani toksycznego wpływu na zarodek i płód, co jest istotne dla pacjentów w wieku rozrodczym stosujących preparat.
badania toksykologiczne, działanie toksyczne, erytromycyna, margines bezpieczeństwa terapeutyczny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa leku, schorzenia dermatologiczne, terapia długoterminowa, toksyczność doustna, toksyczność ostra i przewlekła, uszkodzenie materiału genetycznego, właściwości kancerogenne, właściwości mutagenne, właściwości rakotwórcze, wpływ na reprodukcję, zaburzenia płodności, zdrowie reprodukcyjne - Leksykon substancji czynnych
Dihydroergotamina – Interakcje
Dihydroergotamina, jako alkaloid sporyszu, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Konieczne jest zachowanie co najmniej 24-godzinnego odstępu między podaniem dihydroergotaminy a innymi alkaloidami sporyszu (ergotamina, metyzergid) oraz agonistami receptora 5-HT1, takimi jak sumatryptan, aby uniknąć nadmiernej stymulacji receptorów i nasilenia działań niepożądanych. Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie z agonistami dopaminy (bromokryptyna, kabergolina) ze względu na ryzyko nadciśnienia tętniczego i zawału mięśnia sercowego. Ponadto, interakcje z lekami alfa- i beta-adrenolitycznymi (np. tolazolina, prazosyna, atenolol, propranolol) mogą prowadzić do wzrostu ciśnienia tętniczego i bólów wieńcowych, co jest szczególnie niebezpieczne u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego. Stosowanie dihydroergotaminy z dopaminą i dobutaminą jest przeciwwskazane z powodu ryzyka obwodowego niedokrwienia i martwicy kończyn.
agonista dopaminy, agonista receptora serotoninergicznego, alkaloid sporyszu, alkohol etylowy, antybiotyk makrolidowy, atenolol, ból wieńcowy, bromokryptyna, ciśnienie tętnicze, delawirdyna, dihydroergotamina, dobutamina, dopamina, efekt naczyniozwężający, ergotamina, ergotyzm, erytromycyna, flukonazol, fluoksetyna, fluwoksamina, hipertermia, indynawir, itrakonazol, kabergolina, ketokonazol, klarytromycyna, lek alfa-adrenolityczny, lek beta-adrenolityczny, lek inotropowy dodatni, lek przeciwgrzybiczny azolowy, lek przeciwwirusowy, martwica kończyn, metyzergid, nadciśnienie tętnicze, nadolol, nelfinawir, niedokrwienie obwodowe, niedokrwienie tkanek, niedotlenienie, oksprenolol, paroksetyna, powikłanie sercowo-naczyniowe, prazosyna, propranolol, receptor alfa-adrenergiczny, receptor beta-adrenergiczny, roksytromycyna, rytonawir, sertralina, SSRI, sumatryptan, timolol, tolazolina, zawał mięśnia sercowego, zespół serotoninowy - Leksykon leków
Interakcje leku – Xirect 25 mg
Syldenafil, metabolizowany głównie przez izoenzym CYP3A4 oraz w mniejszym stopniu przez CYP2C9, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, które mogą znacząco wpływać na jego stężenia w osoczu. Silni inhibitory CYP3A4, tacy jak rytonawir, powodują wzrost Cmax syldenafilu o 300% i AUC o 1000%, co wymaga ograniczenia dawki do maksymalnie 25 mg na 48 godzin lub całkowitego unikania kojarzenia. Inhibitory o umiarkowanym nasileniu, np. erytromycyna (AUC ↑182%) i cymetydyna (stężenie ↑56%), również wskazują na konieczność rozważenia obniżenia dawki początkowej do 25 mg. Induktory CYP3A4, takie jak bozentan i ryfampicyna, obniżają ekspozycję na syldenafil (AUC i Cmax odpowiednio o 62,6% i 55,4% dla bozentanu), co może wymagać zwiększenia dawki. Ponadto, syldenafil jest przeciwwskazany w skojarzeniu z azotanami i riocyguatem ze względu na ryzyko ciężkiej hipotensji. Leki α-adrenolityczne, np. doksazosyna, mogą nasilać działanie hipotensyjne, powodując objawowe niedociśnienie u podatnych pacjentów, szczególnie w ciągu 4 godzin od podania syldenafilu.
amlodypina, antagonista angiotensyny II, azotan, azytromycyna, bozentan, cymetydyna, cytochrom P450, dipirydamol, doksazosyna, erytromycyna, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor fosfodiesterazy, inhibitor izoenzymu, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor proteazy HIV, izoenzym CYP3A4, kwas acetylosalicylowy, łagodny rozrost gruczołu krokowego, lek moczopędny, lek przeciwgrzybiczy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, lek zobojętniający, lek α-adrenolityczny, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie ortostatyczne, nikorandyl, riocyguat, ryfampicyna, rytonawir, sakubitryl walsartan, sakwinawir, sok grejpfrutowy, syldenafil, szlak tlenku azotu, teofilina, tolbutamid, warfaryna, β-adrenolityk - Leksykon leków
Interakcje leku – Clatra Allergy Fast 20 mg
Bilastyna w dawce 20 mg, stosowana doustnie, wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne, które należy uwzględnić w praktyce klinicznej. Spożycie bilastyny z pokarmem lub sokiem grejpfrutowym powoduje zmniejszenie biodostępności leku o około 30%, co wynika z hamowania transportera OATP1A2. Jednoczesne podawanie bilastyny z ketokonazolem (400 mg/dobę) lub erytromycyną (500 mg 3x/dobę) prowadzi do dwukrotnego wzrostu AUC oraz 2-3-krotnego wzrostu Cmax bilastyny, co jest efektem inhibicji glikoproteiny P, jednak bez wpływu na profil bezpieczeństwa. Diltiazem (60 mg/dobę) zwiększa Cmax bilastyny o 50%, również bez klinicznie istotnych skutków niepożądanych. Inne leki, takie jak cyklosporyna, rytonawir i ryfampicyna, mogą potencjalnie zmieniać stężenia bilastyny w osoczu poprzez interakcje z transporterami OATP1A2 i glikoproteiną P, co wymaga ostrożności.
antybiotyk makrolidowy, AUC, bilastyna, biodostępność, bloker kanałów wapniowych, Cmax, cyklosporyna, diltiazem, erytromycyna, glikoproteina p, interakcja lekowa, ketokonazol, lek przeciwgrzybiczny, lorazepam, ośrodkowy układ nerwowy, polipeptyd OATP1A2, profil bezpieczeństwa leku, ryfampicyna, rytonawir, sprawność psychomotoryczna, transporter wychwytu - Leksykon leków
Interakcje leku – Nasometin Alergia Lora 10 mg
Loratadyna, substancja czynna leku Nasometin Alergia Lora, wykazuje interakcje farmakokinetyczne głównie z inhibitorami izoenzymów CYP3A4 i CYP2D6, co prowadzi do umiarkowanego wzrostu stężenia loratadyny w osoczu. Przykładowo, jednoczesne stosowanie z ketokonazolem, erytromycyną czy cymetydyną powoduje zwiększenie poziomu loratadyny, jednak bez istotnych klinicznie zmian, w tym bez wpływu na zapis EKG. Warto podkreślić, że badania interakcji przeprowadzono wyłącznie u dorosłych, co wymaga ostrożności przy stosowaniu u dzieci i młodzieży, zwłaszcza przy jednoczesnym podawaniu innych leków metabolizowanych przez te enzymy. Potencjalna konkurencja o enzymy CYP3A4/CYP2D6 z innymi lekami jest oceniana jako niska, jednak wymaga uwagi w przypadku leków o wąskim indeksie terapeutycznym.
antybiotyk makrolidowy, choroba wrzodowa, cymetydyna, EKG, erytromycyna, fluoksetyna, indeks terapeutyczny, inhibitor CYP2D6, inhibitor CYP3A4, inhibitor izoenzymu, itrakonazol, ketokonazol, klarytromycyna, lek przeciwgrzybiczy, lek przeciwhistaminowy, loratadyna, ośrodkowy układ nerwowy, paroksetyna, populacja pediatryczna, sprawność psychomotoryczna, stężenie w osoczu - Leksykon leków
Interakcje leku – Ezehron Duo 20 mg + 10 mg
Produkt leczniczy Ezehron Duo, zawierający rozuwastatynę i ezetymib, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne z innymi lekami, które mogą znacząco wpływać na jego bezpieczeństwo i skuteczność. Szczególnie istotne jest przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania z cyklosporyną, co powoduje 7,1-krotne zwiększenie AUC rozuwastatyny oraz 3,4- do 12-krotne zwiększenie ekspozycji na ezetymib, co znacząco podnosi ryzyko toksyczności. Inhibitory proteaz, takie jak atazanawir/rytonawir, zwiększają AUC rozuwastatyny około 3-krotnie, co wymaga modyfikacji dawki lub unikania stosowania Ezehron Duo jako leku inicjującego terapię. Ponadto, rozuwastatyna jest substratem transporterów OATP1B1 i BCRP, a ich inhibitory mogą podnosić stężenia leku i ryzyko miopatii. Interakcje z gemfibrozylem podwajają Cmax i AUC rozuwastatyny, a fibraty i niacyna zwiększają ryzyko miopatii. Kwas fusydowy w terapii ogólnoustrojowej wymaga przerwania stosowania rozuwastatyny ze względu na ryzyko rabdomiolizy. Leki zobojętniające sok żołądkowy obniżają stężenia rozuwastatyny o około 50%, a erytromycyna zmniejsza AUC i Cmax rozuwastatyny odpowiednio o 20% i 30%, co może wpływać na skuteczność terapii.
antagonista witaminy K, atazanawir/rytonawir, BCRP, choroba pęcherzyka żółciowego, cyklosporyna, cytochrom P450, czas protrombinowy, darolutamid, darunawir rytonawir, doustna antykoncepcja, eltrombopag, erytromycyna, Ezehron Duo, fenofibrat, fluindion, gemfibrozyl, glekaprewir/pibrentaswir, grazoprewir elbaswir, hepatotoksyczność, hormonalna terapia zastępcza, inhibitor białka transportowego, inhibitor proteazy, INR, kamica żółciowa, kinaza kreatynowa, klopidogrel, kolestyramina, kwas fusydowy, lek hipolipemizujący, lek zobojętniający sok żołądkowy, lopinawir/rytonawir, miopatia, niewydolność nerek, OATP1B1, rabdomioliza, regorafenib, rozuwastatyna i ezetymib, sofosbuwir welpataswir woksylaprewir, symeprewir, tikagrelor, warfaryna, welpataswir - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Tadalafil SUN
Przed rozpoczęciem terapii tadalafilem konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu oraz oceny układu sercowo-naczyniowego, ze względu na ryzyko poważnych powikłań kardiologicznych, takich jak zawał mięśnia sercowego, niestabilna dławica piersiowa, komorowe zaburzenia rytmu serca, udar mózgu czy przemijające napady niedokrwienne (TIA). Tadalafil wykazuje działanie wazodylatacyjne, co może prowadzić do przejściowego obniżenia ciśnienia tętniczego i nasilać hipotensję w połączeniu z azotanami lub lekami blokującymi receptory α1-adrenergiczne, zwłaszcza doksazosyną. U pacjentów po radykalnej prostatektomii bez oszczędzania nerwów skuteczność leku nie została jednoznacznie potwierdzona. W przypadku stosowania tadalafilu należy monitorować objawy ze strony układu sercowo-naczyniowego oraz unikać jednoczesnego stosowania z innymi inhibitorami PDE5 lub lekami silnie hamującymi CYP3A4 (np. rytonawir, ketokonazol), które zwiększają ekspozycję na tadalafil i ryzyko działań niepożądanych.
antybiotyk makrolidowy, azotany, białaczka, centralna surowicza chorioretinopatia, choroba Peyroniego, ciężka niewydolność wątroby, ciśnienie tętnicze, erytromycyna, hipotensja, inhibitor CYP3A4, inhibitor PDE5, itrakonazol, ketokonazol, komorowe zaburzenie rytmu serca, lek blokujący receptory α1-adrenergiczne, lek przeciwgrzybiczy, nagły zgon sercowy, niedobór laktazy, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, niestabilna dławica piersiowa, nietolerancja galaktozy, powikłanie kardiologiczne, priapizm, przednia niedokrwienna neuropatia nerwu wzrokowego, przemijający napad niedokrwienny, radykalna prostatektomia, rytonawir, sakwinawir, skala Child-Pugh, szpiczak mnogi, tadalafil, udar mózgu, układ sercowo-naczyniowy, właściwość wazodilatacyjna, wygięcie prącia, zaburzenie erekcji, zawał mięśnia sercowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zwłóknienie ciał jamistych - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Tacrolimus STADA 3 mg
Lek Tacrolimus STADA w formie kapsułek o przedłużonym uwalnianiu dostępny jest w dawkach 0,5 mg, 1 mg, 3 mg oraz 5 mg. Przeciwwskazania do jego stosowania obejmują nadwrażliwość na takrolimus (substancję czynną) oraz na takrolimus jednowodny, a także na składniki pomocnicze preparatu, w tym laktozę i barwnik czerwień allura AC (E 129). Kapsułka 3 mg zawiera 268,0384 mg laktozy oraz 0,0035 mg barwnika, co jest istotne u pacjentów z nietolerancją laktozy lub alergią na barwniki. Ponadto, ze względu na strukturalne podobieństwo takrolimusu do innych makrolidów, stosowanie leku jest przeciwwskazane u pacjentów z historią reakcji alergicznych na antybiotyki makrolidowe, ze względu na ryzyko reakcji krzyżowych.
antybiotyk makrolidowy, azytromycyna, czerwień Allura AC, działanie niepożądane, erytromycyna, farmakoterapia, kapsułka o przedłużonym uwalnianiu, klarytromycyna, leczenie immunosupresyjne, makrolid, nadwrażliwość, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, nietolerancja laktozy, reakcja alergiczna, reakcja krzyżowa, substancja czynna, takrolimus, takrolimus jednowodny, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy