obrzęk naczynioruchowy
Obrzęk naczynioruchowy to nagła, miejscowa opuchlizna tkanek miękkich, przede wszystkim skóry i błon śluzowych, spowodowana zwiększoną przepuszczalnością naczyń krwionośnych. Charakteryzuje się szybkim rozwojem obrzęku, który może dotyczyć twarzy, warg, języka, krtani, kończyn, narządów płciowych lub przewodu pokarmowego.
Mechanizm powstawania obrzęku naczynioruchowego związany jest najczęściej z uwalnianiem mediatorów zapalnych, takich jak histamina, bradykinina czy leukotrieny. Wyróżnia się obrzęk alergiczny (mediowany przez IgE), niealergiczny (związany z działaniem leków, np. inhibitorów ACE), wrodzony (dziedziczny niedobór inhibitora C1-esterazy) oraz idiopatyczny (o nieznanej przyczynie).
Obrzęk naczynioruchowy górnych dróg oddechowych stanowi stan zagrożenia życia wymagający natychmiastowej interwencji. W przypadku obrzęku alergicznego leczenie obejmuje podanie adrenaliny, kortykosteroidów i leków przeciwhistaminowych. W obrzęku bradykininowym (np. dziedzicznym) stosuje się koncentrat inhibitora C1-esterazy, antagonistów receptora bradykininowego lub świeżo mrożone osocze.
Profilaktyka polega na identyfikacji i unikaniu czynników wyzwalających, edukacji pacjenta oraz, w przypadku obrzęku wrodzonego, na długoterminowym leczeniu zapobiegawczym inhibitorami C1-esterazy, antagonistami receptora bradykininowego lub lekami antyfibrynolitycznymi.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Salbutamol WZF 4 mg
Stosowanie leku Salbutamol WZF wiąże się z działaniami niepożądanymi wynikającymi z jego działania β-mimetycznego, które można ograniczyć poprzez monitorowanie parametrów hemodynamicznych, takich jak ciśnienie tętnicze i częstość akcji serca, oraz dostosowanie dawki. Do bardzo często występujących działań niepożądanych należą drżenia mięśni (≥1/10), a także bóle głowy (≥1/100 do <1/10). Często obserwuje się tachykardię i kołatanie serca (≥1/100 do <1/10), a rzadko hipokaliemię (≥1/10 000 do <1/1000), która wymaga szczególnej uwagi ze względu na ryzyko zaburzeń rytmu serca. Bardzo rzadko (poniżej 1/10 000) mogą wystąpić poważne reakcje nadwrażliwości, takie jak obrzęk naczynioruchowy, skurcz oskrzeli, niedociśnienie tętnicze i zapaść, które wymagają natychmiastowej interwencji medycznej.
agonista receptora beta, akcja serca, ból głowy, choroba niedokrwienna serca, ciśnienie rozkurczowe, ciśnienie tętnicze, dodatkowe skurcze serca, drżenie, hiperglikemia, hipokaliemia, kołatanie serca, kurcz mięśni, migotanie przedsionków, nadkomorowe zaburzenia rytmu, nadpobudliwość, niedociśnienie tętnicze, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, parametry hemodynamiczne, pokrzywka, poziom glukozy we krwi, poziom potasu, reakcja nadwrażliwości, rozszerzenie naczyń obwodowych, skurcz oskrzeli, sztywność mięśni, tachykardia, zaburzenia rytmu serca, zapaść - Leksykon leków
Działania niepożądane – Capecitabine Glenmark 500 mg
Analiza danych klinicznych obejmująca ponad 3000 pacjentów stosujących kapecytabinę w monoterapii i terapii skojarzonej wykazała spójny profil bezpieczeństwa leku, szczególnie w leczeniu raka piersi z przerzutami, raka jelita grubego z przerzutami oraz w terapii uzupełniającej raka okrężnicy. Najczęściej obserwowane działania niepożądane (NDL) to zaburzenia przewodu pokarmowego (biegunka, nudności, wymioty, zapalenie jamy ustnej), zespół ręka-stopa (erytrodyzestezja dłoniowo-podeszwowa), zmęczenie, jadłowstręt, kardiotoksyczność, nasilenie dysfunkcji nerek u pacjentów z istniejącymi zaburzeniami oraz zakrzepica i zatorowość. Częstość występowania NDL klasyfikowana jest według standardowego systemu: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) oraz bardzo rzadko (<1/10 000). Szczegółowa analiza na podstawie trzech dużych badań klinicznych (M66001, SO14695, SO14796) z udziałem ponad 1900 pacjentów pozwoliła na precyzyjne określenie i uporządkowanie NDL według układów narządowych i częstości występowania.
białkomocz, biegunka, cholestatyczne zapalenie wątroby, dusznica bolesna, dysfagia, erytrodyzestezja dłoniowo-podeszwowa, gorączka neutropeniczna, hiperbilirubinemia, hipertriglicerydemia, hipokaliemia, kandydoza jamy ustnej, kapecytabina, kardiotoksyczność, krwiomocz, leukoencefalopatia toksyczna, leukopenia, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, migotanie komór, migotanie przedsionków, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwienie mięśnia sercowego, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, odma opłucnowa, pancytopenia, rak jelita grubego z przerzutami, rak piersi z przerzutami, toczeń rumieniowaty skórny, torsade de pointes, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czynności nerek, zakrzepica i zatorowość, zakrzepica żył głębokich, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie jamy ustnej, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zespół ręka-stopa, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon substancji czynnych
Betahistyna – Działania niepożądane
Betahistyna, stosowana głównie w terapii choroby Ménière’a i zaburzeń przedsionkowych, wykazuje profil działań niepożądanych o zróżnicowanej częstości i nasileniu. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to bóle głowy, nudności oraz niestrawność, klasyfikowane jako często występujące (≥ 1/100 do < 1/10). Dolegliwości żołądkowo-jelitowe, takie jak wymioty, bóle brzucha, wzdęcia i gazy, mają zwykle łagodny przebieg i można je złagodzić przez przyjmowanie leku podczas posiłków lub zmniejszenie dawki. Rzadziej zgłaszane są objawy ze strony układu sercowo-naczyniowego (kołatanie serca, uczucie ucisku w klatce piersiowej) oraz układu oddechowego (nasilenie astmy oskrzelowej), a także sporadyczna senność i małopłytkowość, których częstość występowania jest nieznana lub rzadka (≥ 1/10 000 do < 1/1 000).
anafilaksja, astma oskrzelowa, betahistyna, choroba Ménière’a, dyspepsja, działanie niepożądane, kołatanie serca, małopłytkowość, niestrawność, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk tkanki podskórnej, płytka krwi, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, świąd, wysypka skórna, zaburzenie przedsionkowe, zaburzenie żołądkowo-jelitowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Polpix SR 8 mg
Ropinirol w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu (Polpix SR) stosowany w leczeniu choroby Parkinsona wiąże się z szeregiem działań niepożądanych, które należy monitorować w trakcie terapii. Najczęściej obserwowane działania obejmują senność (bardzo często, ≥1/10), nudności (bardzo często, ≥1/10), omdlenia oraz dyskinezy u pacjentów z zaawansowaną chorobą Parkinsona podczas leczenia skojarzonego. Zaburzenia psychiczne, takie jak omamy i splątanie, występują często, natomiast reakcje psychotyczne (majaczenie, urojenia, paranoja) oraz zaburzenia kontroli impulsów (np. patologiczny hazard, hiperseksualność) mają częstość nieznaną. W zakresie układu naczyniowego zgłaszano niedociśnienie ortostatyczne i niedociśnienie, a w układzie pokarmowym – zaparcia, zgagę, wymioty i ból brzucha. Ponadto, podczas zmniejszania dawki lub przerwania leczenia ropinirolem może wystąpić zespół odstawienia agonisty dopaminy, objawiający się apatią, niepokojem, depresją, zmęczeniem, poceniem się i bólem.
agonista dopaminy, choroba Parkinsona, czkawka, dyskineza, działanie niepożądane, enzymy wątrobowe, hipersomnia, lewodopa, majaczenie, nadwrażliwość, napad snu, niedociśnienie, niedociśnienie ortostatyczne, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, omdlenie, patologiczny hazard, pokrzywka, reakcja psychotyczna, ropinirol, senność, splątanie, spontaniczna erekcja, świąd, terapia skojarzona, wymioty, zaburzenie dróg żółciowych, zaburzenie kontroli impulsów, zaburzenie naczyniowe, zaburzenie psychiczne, zaburzenie układu immunologicznego, zaburzenie układu nerwowego, zaburzenie układu oddechowego, zaburzenie układu rozrodczego, zaburzenie wątroby, zaburzenie żołądka, zaparcia, zawroty głowy, zespół dysregulacji dopaminergicznej, zespół odstawienia - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Flixotide 0,5 mg/2 ml
Flixotide w postaci zawiesiny do nebulizacji, dostępny w dawkach 0,5 mg/2 ml oraz 2 mg/2 ml, zawiera mikronizowany flutykazonu propionian jako substancję czynną. Podstawowym przeciwwskazaniem do jego stosowania jest nadwrażliwość na flutykazonu propionian lub na którąkolwiek z substancji pomocniczych. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu alergologicznego, uwzględniającego wcześniejsze reakcje alergiczne, takie jak wysypka, świąd, obrzęk, skurcz oskrzeli czy reakcje anafilaktyczne, które mogą wskazywać na nadwrażliwość na składniki preparatu.
duszność, flutykazonu propionian, glikokortykosteroidy wziewne, mikronizacja, nadwrażliwość, nebulizacja, objaw skórny, objawy ogólnoustrojowe, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja niepożądana, skurcz oskrzeli, substancja czynna, substancja pomocnicza, świąd, układ oddechowy, wywiad alergologiczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pollinex + Rye 600 SU/ml, 1600 SU/ml, 4000 SU/ml (leczenie podstawowe); 4000 SU/ml (leczenie podtrzymujące)
Immunoterapia alergenowa z użyciem mieszanki alergoidów pyłku 13 traw Pollinex+Rye (dostępna w stężeniach 600 SU/ml, 1600 SU/ml, 4000 SU/ml) wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych, zarówno miejscowych, jak i ogólnoustrojowych. Reakcje miejscowe obejmują zaczerwienienie, obrzęk przekraczający 5 cm oraz świąd w miejscu iniekcji, a rzadziej przejściowe stwardnienie podskórne. Reakcje ogólnoustrojowe dzielą się na łagodne (świąd oczu, kichanie, kaszel, uogólniona pokrzywka, łagodny skurcz oskrzeli, zaostrzenie egzemy atopowej, uczucie zmęczenia), umiarkowane i ciężkie (nasilony świszczący oddech, duszność, obrzęk Quinckego) oraz najcięższe – wstrząs anafilaktyczny, który wymaga natychmiastowej interwencji. W bardzo rzadkich przypadkach mogą pojawić się objawy choroby posurowiczej, takie jak gorączka, bóle stawów, pokrzywka i obrzęk węzłów chłonnych.
adrenalina, alergoidy pyłku traw, anafilaksja, bóle stawów, choroba posurowicza, egzema atopowa, immunoterapia alergenowa, kortykosteroid, lek przeciwhistaminowy, lek rozszerzający oskrzela, napad kichania, obrzęk i zaczerwienienie, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, obrzęk węzłów chłonnych, pokrzywka uogólniona, reakcja ogólnoustrojowa, reakcja poszczepienna, skurcz oskrzeli, spadek ciśnienia tętniczego, stwardnienie podskórne, świąd oczu, świszczący oddech, tlenoterapia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie rytmu serca - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Dipperam HCT
Produkt leczniczy Dipperam HCT, zawierający amlodypinę (10 mg), walsartan (320 mg) oraz hydrochlorotiazyd (25 mg), wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko niedociśnienia tętniczego, zwłaszcza ortostatycznego (1,7% przy maksymalnej dawce). U pacjentów z niedoborem sodu lub hipowolemią zaleca się wyrównanie tych zaburzeń przed rozpoczęciem terapii. Monitorowanie elektrolitów, zwłaszcza potasu, sodu i magnezu, jest kluczowe, gdyż walsartan i hydrochlorotiazyd mogą wywoływać zaburzenia równowagi elektrolitowej, w tym hipokaliemię, hiponatremię oraz hiperkalcemię. Leczenie jest przeciwwskazane u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (GFR <30 ml/min/1,73 m²), bezmoczem oraz u osób dializowanych. U pacjentów z niewydolnością serca i chorobą niedokrwienną serca należy zachować ostrożność, zwłaszcza przy stosowaniu maksymalnej dawki leku, ze względu na ryzyko obrzęku płuc i innych zdarzeń sercowo-naczyniowych.
azotemia, hiperkalcemia, hiperurykemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, jaskra zamkniętego kąta, lek moczopędny oszczędzający potas, nadczynność przytarczyc, nadwrażliwość na światło, nefropatia z utratą soli, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, objawowe niedociśnienie tętnicze, obrzęk naczynioruchowy, oliguria, pierwotny hiperaldosteronizm, stenoza aortalna, tiazydowy lek moczopędny, układowy toczeń rumieniowaty, zaburzenie równowagi elektrolitowej, zaburzenie tolerancji glukozy, zasadowica hipochloremiczna, zwężenie tętnicy nerkowej, zwężenie zastawki mitralnej - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Perindopril/Amlodipine Krka 4 mg + 5 mg
Produkt leczniczy Perindopril/Amlodipine Krka, łączący inhibitor ACE (perindopril) oraz bloker kanałów wapniowych dihydropirydynowych (amlodypinę), posiada szereg przeciwwskazań wynikających z właściwości obu składników. Bezwzględne przeciwwskazania dla perindoprilu obejmują nadwrażliwość na inhibitory ACE, obrzęk naczynioruchowy w wywiadzie, dziedziczny lub idiopatyczny obrzęk naczynioruchowy, ciążę w II i III trymestrze, jednoczesne stosowanie z sakubitrylem/walsartanem (konieczna 36-godzinna przerwa), pozaustrojowe metody leczenia z kontaktami krwi z powierzchniami o ujemnym ładunku oraz znaczne obustronne zwężenie tętnic nerkowych. Amlodypina jest przeciwwskazana u pacjentów z ciężkim niedociśnieniem, nadwrażliwością na dihydropirydyny, wstrząsem (w tym kardiogennym), zwężeniem drogi odpływu z lewej komory (np. zwężenie zastawki aortalnej dużego stopnia) oraz hemodynamicznie niestabilną niewydolnością serca po ostrym zawale mięśnia sercowego. Dodatkowo, produkt nie powinien być stosowany u pacjentów z nadwrażliwością na substancje pomocnicze oraz u osób stosujących aliskiren z cukrzycą lub GFR < 60 ml/min/1,73 m² ze względu na ryzyko hiperkaliemii i pogorszenia czynności nerek.
amlodypina, bloker kanałów wapniowych, choroba tętnic obwodowych, dihydropirydyna, dziedziczny obrzęk naczynioruchowy, filtracja kłębuszkowa, hiperkaliemia, inhibitor ACE, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, peryndopryl, układ renina-angiotensyna-aldosteron, wstrząs kardiogenny, zaburzenie czynności nerek, zawał mięśnia sercowego, zwężenie tętnic nerkowych, zwężenie zastawki aortalnej - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Telmycar 80 mg + 25 mg
Telmycar to preparat złożony zawierający telmisartan (80 mg), selektywny antagonista receptora AT1 angiotensyny II, oraz hydrochlorotiazyd (25 mg), diuretyk tiazydowy. Telmisartan wykazuje długotrwałe, selektywne blokowanie receptora AT1, co prowadzi do skutecznego i równomiernego obniżenia ciśnienia tętniczego przez 24 godziny po podaniu dawki, bez efektu rebound po przerwaniu terapii. Hydrochlorotiazyd zwiększa wydalanie sodu i chlorków, zmniejszając objętość osocza, co dodatkowo wspomaga efekt hipotensyjny. Połączenie obu substancji wykazuje działanie addytywne, skutkując obniżeniem ciśnienia skurczowego/rozkurczowego nawet o 11,5/9,9 mmHg. Badania kliniczne (ONTARGET, TRANSCEND) potwierdzają porównywalną skuteczność telmisartanu do ramiprylu w prewencji zdarzeń sercowo-naczyniowych u pacjentów z wysokim ryzykiem, przy mniejszej częstości występowania kaszlu i obrzęku naczynioruchowego. Nie zaleca się jednoczesnego stosowania telmisartanu z inhibitorami ACE ze względu na zwiększone ryzyko hiperkaliemii, niewydolności nerek i niedociśnienia.
aktywność reninowa osocza, antagonista receptora angiotensyny II, antagonista receptora AT1, diuretyk tiazydowy, działanie addytywne, działanie diuretyczne, działanie hipotensyjne, działanie moczopędne, efekt hipotensyjny, efekt terapeutyczny, enzym konwertujący angiotensynę, hiperkaliemia, nadciśnienie tętnicze, nefropatia cukrzycowa, nieczerniakowy nowotwór złośliwy skóry, niedociśnienie, obrzęk naczynioruchowy, ostre uszkodzenie nerek, rak kolczystokomórkowy, rak podstawnokomórkowy, stężenie aldosteronu, układ renina-angiotensyna-aldosteron, wchłanianie zwrotne elektrolitów - Leksykon leków
Działania niepożądane – Escitalopram Genoptim 20 mg
Escitalopram Genoptim, będący selektywnym inhibitorem wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), dostępny w dawkach 10 mg i 20 mg, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które najczęściej pojawiają się w pierwszych dwóch tygodniach terapii i zwykle ulegają zmniejszeniu z czasem. Najczęstsze objawy obejmują bóle głowy (>1/10), nudności (>1/10), zaburzenia snu (bezsenność, senność, często >1/100 do <1/10), oraz zmiany apetytu i masy ciała (często). Istotne są również działania niepożądane ze strony układu nerwowego, takie jak zespół serotoninowy (rzadko), drgawki, akatyzja, a także zaburzenia psychiczne, w tym myśli i zachowania samobójcze (częstość nieznana). W zakresie układu sercowo-naczyniowego odnotowano rzadkie przypadki bradykardii i wydłużenia odstępu QT, szczególnie u pacjentów z predyspozycjami, co może prowadzić do torsade de pointes. Ponadto, obserwuje się ryzyko krwawień z przewodu pokarmowego, hiponatremii oraz zaburzeń seksualnych, w tym zmniejszenia libido i zaburzeń wytrysku u mężczyzn.
akatyzja, bradykardia, bruksizm, depersonalizacja, dyskineza, hiponatremia, komorowe zaburzenia rytmu serca, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwotok maciczny, krwotok poporodowy, mania, mlekotok, mydriaza, napad paniki, niedociśnienie ortostatyczne, obniżenie libido, obrzęk naczynioruchowy, parasomnia, parestezja, priapizm, reakcja anafilaktyczna, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, szumy uszne, tachykardia, torsade de pointes, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czuciowe, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zespół serotoninowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ketoprofen Dompé 50 mg
Ketoprofen Dompé w dawce 50 mg (granulat do sporządzania roztworu doustnego) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z przewodem pokarmowym jako najczęściej dotkniętym układem. Często obserwuje się niestrawność, nudności, ból brzucha, wymioty, zaparcia, biegunkę i wzdęcia. Rzadziej występują poważniejsze powikłania, takie jak zapalenie błony śluzowej żołądka, owrzodzenia trawienne, krwawienia i perforacje przewodu pokarmowego, które mogą prowadzić do zgonu, zwłaszcza u osób starszych. Dodatkowo, ketoprofen może wywoływać zaburzenia sercowo-naczyniowe (niewydolność serca, migotanie przedsionków, tachykardia), neurologiczne (ból głowy, zawroty głowy, senność), skórne (wysypka, świąd, zespół Stevensa-Johnsona) oraz nefrologiczne (ostra niewydolność nerek, krwiomocz, zespół nerczycowy). Występują także reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksja, oraz zaburzenia wątroby i układu oddechowego (astma oskrzelowa, obrzęk krtani).
agranulocytoza, astma oskrzelowa, ból głowy, choroba Leśniowskiego-Crohna, kłębuszkowe zapalenie nerek, krwiomocz, leukopenia, małopłytkowość, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość pokrwotoczna, niestrawność, niewydolność serca, nudności, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, owrzodzenie trawienne, perforacja przewodu pokarmowego, reakcja nadwrażliwości, skurcz oskrzeli, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wysypka skórna, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie wątroby, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Berinert 1500 1500 j.m./ml
Berinert, zawierający ludzki inhibitor C1-esterazy, dostępny w dawkach 500 j.m. i 1500 j.m., wykazuje skuteczność w leczeniu deficytu inhibitora C1-esterazy, jednak jego stosowanie wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych. Najpoważniejszym powikłaniem jest rozwój zakrzepicy, klasyfikowany jako bardzo częsty (≥1/10), szczególnie przy stosowaniu wysokich dawek w niezarejestrowanych wskazaniach, np. podczas zabiegów kardiochirurgicznych z krążeniem pozaustrojowym, co może prowadzić do zgonu. Reakcje alergiczne i anafilaktyczne występują niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) i mogą manifestować się tachykardią, zaburzeniami ciśnienia tętniczego, pokrzywką, dusznością oraz wstrząsem anafilaktycznym, wymagającym natychmiastowej interwencji. Często (≥1/100 do <1/10) obserwuje się wzrost temperatury i reakcje w miejscu podania, które mają zwykle łagodny, samoograniczający się przebieg. Istnieje także teoretyczne ryzyko przeniesienia czynników zakaźnych, minimalizowane przez nowoczesne metody inaktywacji wirusów i badania dawców.
adrenalina, duszność, hipotensja, inhibitor C1-esterazy, kortykosteroid, krążenie pozaustrojowe, lek przeciwhistaminowy, nadciśnienie, nudność, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, powikłanie zakrzepowe, reakcja anafilaktyczna, reakcja w miejscu podania, tachykardia, terapia przeciwzakrzepowa, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie ciśnienia tętniczego, zaczerwienienie skóry, zakrzepica, zespół przeciekania włośniczkowego - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Nilogrin 30 mg
Nicergolina, substancja czynna leku Nilogrin, jest pochodną ergotaminy o działaniu α-adrenolitycznym i naczyniorozszerzającym. Stosowanie leku jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na nicergolinę lub substancje pomocnicze, ostrym krwotokiem mózgowym, niedociśnieniem tętniczym lub skłonnością do ortostatycznych spadków ciśnienia, świeżym zawałem mięśnia sercowego, ciężką bradykardią oraz u kobiet w ciąży i karmiących piersią. Działanie naczyniorozszerzające i α-adrenolityczne może nasilać krwawienia, pogłębiać hipotensję oraz prowadzić do niebezpiecznych zaburzeń rytmu serca. Ponadto, jednoczesne stosowanie Nilogrinu z lekami α- lub β-adrenomimetycznymi jest przeciwwskazane ze względu na antagonizm farmakodynamiczny i ryzyko nieprzewidywalnych wahań ciśnienia tętniczego.
bradykardia, działanie alfa-adrenolityczne, działanie naczyniorozszerzające, hipotensja, krwotok mózgowy, leki adrenomimetyczne, nadwrażliwość na substancję czynną, nicergolina, niedociśnienie tętnicze, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, pochodna ergotaminy, podkradanie wieńcowe, spadek ciśnienia ortostatyczny, wysypka skórna, zaburzenia funkcji nerek, zaburzenia funkcji wątroby, zaburzenia hemodynamiczne, zaburzenia krzepnięcia, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Linefor
Pregabalina (Linefor) wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania ze względu na ryzyko licznych działań niepożądanych, w tym przyrostu masy ciała u pacjentów z cukrzycą, co może wymagać modyfikacji leczenia hipoglikemizującego. Należy monitorować objawy nadwrażliwości, takie jak obrzęk naczynioruchowy, oraz ciężkie reakcje skórne, w tym zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, które mogą zagrażać życiu. W trakcie terapii obserwowano zawroty głowy, senność, zaburzenia psychiczne, niewyraźne widzenie oraz przypadki niewydolności nerek, które ustępowały po odstawieniu leku. Szczególną ostrożność należy zachować u osób w podeszłym wieku oraz pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego, ze względu na ryzyko zastoinowej niewydolności serca i depresji oddechowej. Dawkowanie pregabaliny powinno być dostosowane do klirensu kreatyniny, np. dla CLcr ≥ 60 ml/min dawka początkowa wynosi 150 mg/dobę, maksymalna 600 mg/dobę, podawana w schemacie BID lub TID.
ból neuropatyczny, ciężkie niepożądane reakcje skórne, cukrzyca, depresja oddechowa, depresja ośrodkowego układu nerwowego, encefalopatia, hemodializa, klirens kreatyniny, lek opioidowy, lek przeciwpadaczkowy, myśli samobójcze, napad padaczkowy grand mal, niedobór laktazy, niedrożność jelita, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, niewyraźne widzenie, obrzęk naczynioruchowy, ośrodkowy ból neuropatyczny, porażenna niedrożność jelit, pregabalina, stan padaczkowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, utrata wzroku, uzależnienie lekowe, wady wrodzone, zaburzenia przewodu pokarmowego, zaburzenia psychiczne, zastoinowa niewydolność serca, zawroty głowy, zespół odstawienny, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zmiany w polu widzenia, zmniejszenie ostrości widzenia - Leksykon leków
Działania niepożądane – Alotendin 10 mg + 10 mg
Produkt leczniczy Alotendin, zawierający bisoprolol fumaran i amlodypinę, wykazuje działania niepożądane charakterystyczne dla obu składników. Amlodypina często powoduje senność, zawroty głowy, ból głowy, kołatanie serca, nagłe zaczerwienienie skóry, ból brzucha, nudności, obrzęki okolicy kostek oraz zmęczenie. Zaburzenia sercowo-naczyniowe obejmują kołatanie serca i zaczerwienienie skóry (często), a rzadziej bradykardię, tachykardię komorową, migotanie przedsionków, niedociśnienie oraz bardzo rzadko zawał mięśnia sercowego i zapalenie naczyń. Neurologiczne działania niepożądane amlodypiny to ból głowy, zawroty głowy, senność (często), omdlenia, parestezje, zaburzenia smaku i drżenia (niezbyt często), a także bardzo rzadko neuropatia obwodowa i hipertonia. Zaburzenia żołądkowo-jelitowe obejmują nudności, ból brzucha, niestrawność, zmiany rytmu wypróżnień (często), wymioty i suchość błony śluzowej jamy ustnej (niezbyt często), a także bardzo rzadko zapalenie błony śluzowej żołądka, rozrost dziąseł i zapalenie trzustki.
astma oskrzelowa, bisoprolol fumaran i amlodypina, bradykardia, cholestaza, ginekomastia, leukopenia, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, migotanie przedsionków, neuropatia obwodowa, niedociśnienie, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, obturacyjna choroba płuc, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, zaburzenia pozapiramidowe, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Syntarpen 500 mg
Podczas przepisywania leku Syntarpen w postaci tabletek powlekanych zawierających 500 mg kloksacyliny (w formie soli sodowej), lekarz powinien szczególnie uwzględnić przeciwwskazania związane z nadwrażliwością na substancję czynną oraz inne antybiotyki beta-laktamowe. Ze względu na możliwość reakcji krzyżowych, stosowanie kloksacyliny jest przeciwwskazane u pacjentów uczulonych na penicyliny, cefalosporyny lub inne beta-laktamy. Ponadto, istotne jest zwrócenie uwagi na obecność do 680 mg laktozy jednowodnej w jednej tabletce, co wyklucza stosowanie leku u pacjentów z nietolerancją laktozy. Szczegółowy wywiad alergologiczny jest niezbędny przed rozpoczęciem terapii, aby zminimalizować ryzyko poważnych reakcji nadwrażliwości.
antybiotyk beta-laktamowy, cefalosporyna, duszność, kloksacylina, laktoza jednowodna, nietolerancja laktozy, objaw nadwrażliwości, obrzęk naczynioruchowy, reakcja alergiczna, reakcja krzyżowa, sól sodowa, substancja pomocnicza, świąd, tabletka powlekana, terapia antybiotykowa, uczulenie na penicyliny, wysypka skórna, wywiad alergologiczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Bunorfin 2 mg
Buprenorfina w postaci tabletek podjęzykowych Bunorfin wykazuje profil bezpieczeństwa, który wymaga uważnej oceny przez lekarza prowadzącego, zwłaszcza u pacjentów z uzależnieniem od narkotyków, u których tolerancja na działania niepożądane jest zmieniona. Najczęstsze działania niepożądane (≥1/100 do <1/10) obejmują objawy ze strony układu nerwowego (bóle głowy, zawroty głowy, omdlenia), żołądkowo-jelitowego (zaparcia, nudności, wymioty) oraz ogólnoustrojowe (bezsenność, senność, osłabienie, potliwość). Rzadziej występujące, ale potencjalnie zagrażające życiu działania (≥1/10 000 do <1/1 000) to reakcje immunologiczne (obrzęk naczynioruchowy, wstrząs anafilaktyczny), zaburzenia psychiczne (omamy), depresja oddechowa, skurcz oskrzeli oraz hepatotoksyczność (martwica i zapalenie wątroby). Należy także monitorować zatrzymanie moczu i niedociśnienie ortostatyczne, szczególnie przy zmianie pozycji ciała.
agonista receptora μ, buprenorfina, depresja oddechowa, działanie niepożądane, hepatotoksyczność, martwica wątroby, monitorowanie diurezy, niedociśnienie ortostatyczne, objaw odstawienny, obrzęk naczynioruchowy, odwodnienie, omam, ośrodkowy układ nerwowy, ostre zapalenie wątroby, przerost prostaty, samoistne poronienie, skurcz oskrzeli, tabletka podjęzykowa, uzależnienie od narkotyków, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie percepcji, zakażenie ogólnoustrojowe, zakażenie septyczne, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zespół abstynencyjny noworodka, zespół odstawienny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Logest 0,075 mg + 0,02 mg
Produkt leczniczy Logest, zawierający 0,075 mg gestodenu i 0,02 mg etynyloestradiolu, jest złożonym hormonalnym środkiem antykoncepcyjnym, który wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstości. Najistotniejszym zagrożeniem są powikłania zakrzepowo-zatorowe, w tym zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego oraz udar mózgu, które występują rzadko, ale mogą mieć poważne konsekwencje zdrowotne. Często obserwuje się bóle głowy, nudności, bóle brzucha, nastrój depresyjny, zmiany nastroju oraz dolegliwości ze strony gruczołów piersiowych, takie jak ból i tkliwość. Zaburzenia metaboliczne obejmują zatrzymanie płynów (niezbyt często) oraz zmiany masy ciała – zwiększenie masy ciała występuje często, a zmniejszenie rzadko. Ponadto, lek może wpływać na gospodarkę węglowodanową, modyfikując insulinooporność i tolerancję glukozy.
biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból piersi, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba zakrzepowo-zatorowa, hipertriglicerydemia, hormonalne środki antykoncepcyjne, insulinooporność, kamica żółciowa, migrena, nadciśnienie tętnicze, nastrój depresyjny, nowotwór piersi, nudności, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, pokrzywka, porfiria, powikłania zakrzepowo-zatorowe, przemijający napad niedokrwienny, rak szyjki macicy, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, tkliwość piersi, toczeń rumieniowaty układowy, tolerancja glukozy, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wymioty, wysypka, zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Penicillinum Crystallisatum TZF
Benzylopenicylina potasowa (Penicillinum Crystallisatum TZF) wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko ciężkich reakcji nadwrażliwości, zwłaszcza u pacjentów z wywiadem alergicznym na β-laktamy. Przed terapią konieczne jest zebranie dokładnego wywiadu alergicznego oraz, w razie potrzeby, wykonanie testów diagnostycznych zgodnie z zaleceniami producenta, aby uniknąć anafilaksji. W przypadku wstrząsu anafilaktycznego należy natychmiast podać epinefrynę, leki przeciwhistaminowe i kortykosteroidy, monitorując podstawowe funkcje życiowe. Preparat zawiera 63 mg potasu na 1 mln j.m., co przy dawkach 10-100 mln j.m./dobę może prowadzić do hiperkaliemii, szczególnie u pacjentów z niewydolnością nerek. U tych pacjentów konieczne jest dostosowanie dawki i monitorowanie stężenia potasu oraz funkcji nerek, aby zapobiec neurotoksyczności objawiającej się drgawkami i śpiączką.
antybiotyk beta-laktamowy, benzylopenicylina potasowa, biegunka, choroba układu sercowo-naczyniowego, ciśnienie tętnicze, Clostridium difficile, epinefryna, hiperkaliemia, kiła, kortykosteroid, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwperystaltyczny, nadkażenie oportunistyczne, obrzęk naczynioruchowy, ośrodkowy układ nerwowy, Penicillinum Crystallisatum, reakcja Jarischa-Herxheimera, reakcja nadwrażliwości, rzekomobłoniaste zapalenie okrężnicy, test Coombsa, układ krwiotwórczy, wstrząs anafilaktyczny, wywiad alergiczny, zaburzenie czynności nerek, zakażenie grzybicze - Leksykon leków
Działania niepożądane – NO-SPA Comfort 40 mg
Preparat NO-SPA Comfort zawierający 40 mg chlorowodorku drotaweryny może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości występowania, głównie rzadkie (≥1/10 000 do <1/1000). Do najczęściej zgłaszanych należą reakcje alergiczne ze strony układu immunologicznego, takie jak obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, wysypka i świąd. W zakresie układu nerwowego obserwuje się ból głowy, zawroty głowy pochodzenia obwodowego oraz bezsenność, a z nieznaną częstością zawroty głowy ośrodkowe. Ze strony układu sercowo-naczyniowego mogą wystąpić kołatanie serca i niedociśnienie tętnicze, natomiast ze strony przewodu pokarmowego nudności i zaparcia. Preparat zawiera także substancje pomocnicze, takie jak 52 mg laktozy jednowodnej, 0,0007 mg tartrazyny (E 102) oraz 0,245 mg lecytyny sojowej, które mogą wywołać dodatkowe reakcje u pacjentów z nietolerancją tych składników.
bezsenność, ból głowy, chlorowodorek drotaweryny, działanie niepożądane, kołatanie serca, laktoza jednowodna, niedociśnienie tętnicze, nietolerancja substancji, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk skóry, pokrzywka, przewód pokarmowy, reakcja alergiczna, świąd, układ immunologiczny, układ nerwowy, wykwit skórny, wysypka, zaburzenia serca, zaburzenia żołądka i jelit, zaburzenie naczyniowe, zaparcie, zawroty głowy błędnikowe, zawroty głowy pochodzenia obwodowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Sunitinib Bluefish
Sunitynib wymaga szczegółowego monitorowania ze względu na liczne potencjalne działania niepożądane i interakcje farmakokinetyczne. Należy unikać jednoczesnego stosowania silnych induktorów i inhibitorów CYP3A4, które mogą odpowiednio obniżać lub podwyższać stężenia leku w osoczu, wpływając na skuteczność i bezpieczeństwo terapii. W trakcie leczenia obserwuje się zmiany dermatologiczne, w tym odbarwienia skóry i włosów oraz ciężkie reakcje skórne, takie jak rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona (SJS) i martwica toksyczno-rozpływna naskórka (TEN), które mogą prowadzić do zgonu i wymagają natychmiastowego przerwania terapii. Zdarzenia krwotoczne, w tym krwotoki z nosa (występujące u około 50% pacjentów z guzami litymi) oraz krwotoki z guza, mogą być ciężkie i zagrażać życiu. Należy regularnie kontrolować morfologię krwi, czynniki krzepnięcia (PT, INR) oraz prowadzić badanie fizykalne, zwłaszcza u pacjentów przyjmujących leki przeciwzakrzepowe. Do najczęstszych działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego należą biegunka, nudności, wymioty, ból brzucha i zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, a u pacjentów z nowotworami jamy brzusznej zgłaszano ciężkie powikłania, w tym perforacje.
białkomocz, czynnik wzrostu śródbłonka naczyniowego, frakcja wyrzutowa lewej komory, hepatotoksyczność, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, INR, kardiomiopatia, krwioplucie, lek przeciwzakrzepowy, martwica kości szczęki, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, martwicze zapalenie powięzi, mikroangiopatia zakrzepowa, neutropenia, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, pioderma zgorzelinowa, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, torsade de pointes, zakrzepica żył głębokich, zakrzepowa plamica małopłytkowa, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie trzustki, zastoinowa niewydolność serca, zator tętnicy płucnej, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół nerczycowy, zespół odwracalnej tylnej leukoencefalopatii, zespół ostrego rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Asbima
Produkt leczniczy Asbima, zawierający amlodypinę i walsartan, wymaga szczególnej ostrożności u wybranych grup pacjentów. Leczenie antagonistami receptora angiotensyny II, w tym walsartanem, jest przeciwwskazane u kobiet w ciąży i należy je natychmiast przerwać po jej stwierdzeniu. U pacjentów z pobudzeniem układu renina-angiotensyna, odwodnionych lub z niedoborem sodu, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu leków moczopędnych, może wystąpić niedociśnienie objawowe (w badaniach kontrolowanych u 0,4% pacjentów). Zaleca się wyrównanie zaburzeń wodno-elektrolitowych przed terapią lub ścisłą obserwację. Konieczne jest monitorowanie stężenia potasu podczas jednoczesnego stosowania preparatów potasu, leków oszczędzających potas lub innych produktów zwiększających jego poziom. U pacjentów z jednostronnym lub obustronnym zwężeniem tętnicy nerkowej istnieje ryzyko wzrostu stężenia mocznika i kreatyniny, a u osób z łagodnymi do umiarkowanych zaburzeniami czynności wątroby zaleca się ostrożność i nie przekraczanie dawki 80 mg walsartanu.
amlodypina, antagonista receptora angiotensyny II, azotemia, hiperaldosteronizm pierwotny, hiperkaliemia, inhibitor ACE, nefropatia cukrzycowa, niedociśnienie objawowe, niedrożność dróg żółciowych, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, ostra niewydolność nerek, przeszczepienie nerki, sorbitol, stężenie kreatyniny, układ renina-angiotensyna, układ renina-angiotensyna-aldosteron, walsartan, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zwężenie tętnicy nerkowej, zwężenie zastawki aorty, zwężenie zastawki dwudzielnej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Oflodinex
Produkt leczniczy Oflodinex, zawierający ofloksacynę w stężeniu 3 mg/ml w formie kropli do oczu, jest przeznaczony wyłącznie do stosowania miejscowego i nie może być podawany w formie iniekcji. Bezpieczeństwo stosowania u niemowląt poniżej 1. roku życia nie zostało ustalone, a u noworodków z zakażeniami wywołanymi przez Neisseria gonorrhoeae lub Chlamydia trachomatis nie jest zalecany ze względu na brak danych. W trakcie terapii istnieje ryzyko wystąpienia poważnych reakcji nadwrażliwości, takich jak zapaść krążeniowa, obrzęk naczynioruchowy, niedrożność dróg oddechowych czy pokrzywka, które wymagają natychmiastowego przerwania leczenia. Długotrwałe stosowanie może prowadzić do rozwoju oporności bakteryjnej, a także potencjalnych działań niepożądanych, takich jak zmętnienie rogówki, choć związek przyczynowy nie jest jednoznaczny. Należy unikać nadmiernej ekspozycji na światło UV, aby zapobiec fotouczuleniu manifestującemu się rumieniem i przebarwieniami skóry.
chinolony, Chlamydia trachomatis, chlorek benzalkoniowy, duszność, fluorochinolony, fotouczulenie, krople do oczu, nadwrażliwość na światło, Neisseria gonorrhoeae, nieprawidłowość nabłonka rogówki, niesteroidowe leki przeciwzapalne, nosogardło, obrzęk naczynioruchowy, ofloksacyna, oporność bakteryjna, owrzodzenie rogówki, perforacja rogówki, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reumatoidalne zapalenie stawów, zapalenie spojówek, zapaść krążeniowa, zespół suchego oka, zmętnienie rogówki - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tadalafil Aristo 5 mg
Tadalafil Aristo w dawce 5 mg, stosowany w leczeniu zaburzeń erekcji oraz łagodnego rozrostu gruczołu krokowego, wykazuje profil bezpieczeństwa oparty na badaniach klinicznych obejmujących 8022 pacjentów leczonych tadalafilem i 4422 pacjentów placebo. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są ból głowy, niestrawność, ból pleców i mięśni, z nasileniem zależnym od dawki. Ból głowy pojawia się zwykle w pierwszych 10-30 dniach terapii i ma charakter przemijający oraz łagodny lub umiarkowany. Inne działania niepożądane o częstości ≥1/100 do <1/10 to zawroty głowy, omdlenia, incydenty naczyniowo-mózgowe (udar, TIA), a także reakcje alergiczne i obrzęk naczynioruchowy. Rzadziej występują poważne powikłania okulistyczne, takie jak nietętnicza przednia niedokrwienna neuropatia nerwu wzrokowego (NAION) oraz incydenty sercowo-naczyniowe, w tym zawał mięśnia sercowego i niestabilna dławica piersiowa.
biegunka, ból głowy, ból mięśni, ból pleców, bradykardia zatokowa, częstoskurcz, kołatanie serca, komorowe zaburzenia rytmu serca, łagodny rozrost gruczołu krokowego, migrena, nadciśnienie tętnicze, napad drgawkowy, niedociśnienie tętnicze, niestabilna dławica piersiowa, niestrawność, nietętnicza przednia niedokrwienna neuropatia nerwu wzrokowego, niewyraźne widzenie, obrzęk naczynioruchowy, okluzja naczyń siatkówki, przemijająca amnezja, przemijający napad niedokrwienny, reakcja nadwrażliwości, tadalafil, ubytek pola widzenia, udar mózgu, zaburzenie erekcji, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Etopiryna Extra 250 mg + 200 mg + 50 mg
Etopiryna Extra, zawierająca 250 mg kwasu acetylosalicylowego, 200 mg paracetamolu oraz 50 mg kofeiny, może wywoływać liczne działania niepożądane związane z każdym ze składników aktywnych. Kwas acetylosalicylowy jest odpowiedzialny za zaburzenia hematologiczne (małopłytkowość, leukopenia, agranulocytoza, niedokrwistość hemolityczna u pacjentów z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej), reakcje nadwrażliwości (występujące u 0,3% populacji ogólnej, wzrastające do 4% u astmatyków i 20% u osób z przewlekłą pokrzywką), zaburzenia neurologiczne (zawroty głowy, szumy uszne, odwracalna utrata słuchu), sercowo-naczyniowe (obrzęki, nadciśnienie, niewydolność serca), oddechowe (obrzęk płuc, skurcz oskrzeli), żołądkowo-jelitowe (niestrawność, krwawienia, owrzodzenia u 15% pacjentów przy długotrwałym stosowaniu) oraz nefropatię i hepatotoksyczność. Paracetamol, choć rzadziej, może powodować reakcje alergiczne (w tym zespół Stevensa-Johnsona), zaburzenia czynności wątroby, zapalenie trzustki, agranulocytozę oraz methemoglobinemię. Kofeina natomiast może wywoływać bóle głowy, bezsenność, tachykardię, zaburzenia żołądkowo-jelitowe oraz uzależnienie i objawy odstawienia u podatnych pacjentów.
agranulocytoza, astma oskrzelowa, białkomocz, czas krwawienia, czas protrombinowy, dehydrogenaza glukozo-6-fosforanowa, działanie niepożądane, gorączka reumatyczna, kofeina, kwas acetylosalicylowy, leukopenia, małopłytkowość, martwica komórek wątrobowych, methemoglobinemia, młodzieńcze reumatoidalne zapalenie stawów, niedokrwistość hemolityczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, owrzodzenie żołądka, paracetamol, pokrzywka, przewlekła pokrzywka, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, szumy uszne, tachykardia, toczeń rumieniowaty układowy, trombocytopenia, zapalenie trzustki, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Sitagliptin Grindeks 100 mg
Profil bezpieczeństwa sytagliptyny (Sitagliptin Grindeks) opiera się na danych z badań klinicznych oraz obserwacji po wprowadzeniu do obrotu. Najpoważniejszym działaniem niepożądanym jest zapalenie trzustki, które może mieć postać ostrą, martwiczą lub krwotoczną, z potencjalnym ryzykiem śmiertelności. W badaniu TECOS częstość zapalenia trzustki wynosiła 0,3% w grupie leczonej sytagliptyną vs 0,2% w grupie placebo. Hipoglikemia występuje częściej w terapii skojarzonej z pochodnymi sulfonylomocznika (4,7–13,8%) oraz insuliną (9,6%), a ciężka hipoglikemia w badaniu TECOS u pacjentów stosujących insulinę i/lub sulfonylomoczniki wynosiła 2,7% (sytagliptyna) vs 2,5% (placebo). Reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksja, oraz różnorodne reakcje skórne (np. zespół Stevensa-Johnsona, pemfigoid pęcherzowy) występują z częstością nieznaną. Ponadto obserwowano zaburzenia czynności nerek, w tym ostrą niewydolność nerek, o nieokreślonej częstości.
artropatia, bezpieczeństwo sercowo-naczyniowe, ból mięśni, ból stawów, ciężka hipoglikemia, cukrzyca typu 2, EGFR, hipoglikemia, martwicze zapalenie trzustki, monitorowanie działań niepożądanych, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, odpowiedź anafilaktyczna, ostra niewydolność nerek, ostre zapalenie trzustki, pemfigoid pęcherzowy, pochodna sulfonylomocznika, reakcja nadwrażliwości, śródmiąższowa choroba płuc, terapia skojarzona, trombocytopenia, zaburzenie czynności nerek, zapalenie naczyń skóry, zapalenie trzustki, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Nakom 250 mg + 25 mg
Produkt leczniczy Nakom, zawierający 250 mg lewodopy i 25 mg karbidopy jednowodnej, wykazuje liczne działania niepożądane, głównie związane z ośrodkowym działaniem dopaminy. Najczęściej obserwuje się dyskinezy (w tym pląsawicę, dystonie), nudności oraz zakażenia układu moczowego (≥1/10). Zaburzenia psychiczne, takie jak omamy, splątanie, depresja i zaburzenia psychotyczne, występują często (≥1/100 do <1/10), a rzadziej pojawiają się lęk, pobudzenie i dezorientacja (≥1/10 000 do <1/1000). W zakresie układu nerwowego często notuje się efekt "on-off", ataksję i drżenie rąk (≥1/1000 do <1/100), a rzadko złośliwy zespół neuroleptyczny i drgawki (≥1/10 000 do <1/1000). Działania sercowo-naczyniowe obejmują kołatanie serca, nieregularną czynność serca oraz niedociśnienie ortostatyczne (≥1/100 do <1/10). Występują także zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak nudności, wymioty i suchość jamy ustnej (≥1/100 do <1/10), a także zaparcia i biegunki (≥1/1000 do <1/100).
agranulocytoza, ataksja, bruksizm, czerniak złośliwy, drgawka, dysfagia, dyskineza, dystonia, efekt on-off, jadłowstręt, kołatanie serca, kurcz powiek, leukopenia, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość hemolityczna, nietrzymanie moczu, nudność, obrzęk naczynioruchowy, omam, parestezja, pląsawica, pokrzywka, priapizm, purpura Schönleina-Henocha, ruch mimowolny, senność, skurcz mięśni, ślinotok, splątanie, trombocytopenia, zaburzenie pozapiramidowe, zaburzenie psychotyczne, zakażenie układu moczowego, zapalenie żył, zatrzymanie moczu, zespół dysregulacji dopaminowej, zespół Hornera, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Hydroxyzinum Polfarmex 10 mg
Hydroksyzyna chlorowodorek, substancja czynna preparatu Hydroxyzinum Polfarmex, wykazuje działania niepożądane wynikające z depresyjnego lub paradoksalnego pobudzającego wpływu na ośrodkowy układ nerwowy (OUN), działania przeciwcholinergicznego oraz reakcji nadwrażliwości. W badaniach klinicznych z udziałem 735 pacjentów przyjmujących dawkę 50 mg/dobę hydroksyzyny, najczęstszym działaniem niepożądanym była senność (13,74% vs 2,70% w grupie placebo). Inne często występujące objawy to ból głowy (1,63%), zmęczenie (1,36%) oraz suchość w jamie ustnej (1,22%). Hydroksyzyna może wywoływać poważne reakcje alergiczne, w tym wstrząs anafilaktyczny (bardzo często ≥1/10), a także zaburzenia rytmu serca, takie jak wydłużenie odstępu QT i torsade de pointes (bardzo rzadko <1/10 000), co wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobami serca lub stosujących inne leki wydłużające QT. Ponadto, lek może powodować zaburzenia psychiczne (pobudzenie, splątanie, omamy), neurologiczne (senność, drgawki), skórne (wysypki, zespół Stevensa-Johnsona) oraz objawy antycholinergiczne (suchość w jamie ustnej, zatrzymanie moczu).
agresywność, astenia, bezsenność, biegunka, ból głowy, depresja, dezorientacja, drgawka, drżenie, dyskineza, dystonia, działanie przeciwcholinergiczne, hydroksyzyna, komorowe zaburzenie rytmu serca, mimowolne oddawanie moczu, napad przymusowego patrzenia, niedociśnienie tętnicze, nieprawidłowy wynik testu wątrobowego, niewyraźne widzenie, nudność, obrzęk, obrzęk naczynioruchowy, omam, ośrodkowy układ nerwowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, parestezja, pobudzenie, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, senność, skurcz oskrzeli, splątanie, suchość w jamie ustnej, świąd, tachykardia, tik, torsade de pointes, trombocytopenia, trudność w oddawaniu moczu, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, wymioty, wysypka grudkowo-plamkowa, wysypka polekowa, wysypka rumieniowa, wzmożona potliwość, zaburzenie akomodacji, zapalenie skóry, zapalenie wątroby, zaparcie, zatrzymanie moczu, zawrót głowy, zespół Stevensa-Johnsona, zmęczenie, zwiększenie masy ciała - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Symapamid SR 1,5 mg
Symapamid SR (indapamid 1,5 mg) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na indapamid lub substancje pomocnicze, w tym laktozę jednowodną (144,22 mg/tabletkę), co jest istotne u osób z nietolerancją laktozy. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest ciężka niewydolność nerek, gdyż lek może nasilać zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej i prowadzić do ostrej niewydolności nerek. Ponadto, stosowanie indapamidu jest przeciwwskazane u pacjentów z encefalopatią wątrobową lub ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby, ze względu na ryzyko nasilenia encefalopatii poprzez indukcję hipokaliemii. Istniejąca hipokaliemia stanowi kolejne bezwzględne przeciwwskazanie, gdyż indapamid może pogłębiać niedobór potasu, zwiększając ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca, zwłaszcza u osób przyjmujących glikozydy nasercowe lub leki wydłużające odstęp QT.
cukrzyca, diuretyk tiazydopodobny, dna moczanowa, encefalopatia wątrobowa, glikozyd nasercowy, hipokaliemia, indapamid, laktoza jednowodna, lek wydłużający odstęp QT, nadwrażliwość na substancję czynną, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, stężenie potasu, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej, zaburzenia rytmu serca, zespół neurologiczno-psychiatryczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tadomon 100 mg
W badaniach klinicznych leku Tadomon (tapentadol o przedłużonym uwalnianiu) najczęściej obserwowano działania niepożądane o łagodnym do umiarkowanego nasileniu, głównie ze strony układu nerwowego i przewodu pokarmowego. Bardzo często występowały zawroty głowy, senność, ból głowy oraz nudności, natomiast często zgłaszano zaparcia, wymioty, lęk, dezorientację, świąd, wysypkę, zmniejszenie apetytu i hipotensję ortostatyczną. Niezbyt często pojawiała się depresja oddechowa, wymagająca natychmiastowej interwencji, a rzadko reakcje nadwrażliwości, takie jak obrzęk naczynioruchowy czy reakcje anafilaktyczne. Objawy neurologiczne mogą zwiększać ryzyko upadków i zaburzać zdolność prowadzenia pojazdów, co jest szczególnie istotne u osób starszych. Zaparcia wymagają profilaktyki środkami przeczyszczającymi, a nudności i wymioty mogą prowadzić do odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych.
ból głowy, depresja oddechowa, dezorientacja, duszność, halucynacje, hipotensja ortostatyczna, lęk, niedrożność jelit, nudności, obrzęk naczynioruchowy, odwodnienie, ośrodkowy układ nerwowy, pokrzywka, przewód pokarmowy, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, senność, świąd, tabletki o przedłużonym uwalnianiu, tapentadol, wymioty, wysypka, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia koncentracji, zaburzenia snu, zaburzenia świadomości, zaparcia, zawroty głowy, zmniejszenie apetytu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Metafen 200 mg + 325 mg
Metafen to preparat zawierający ibuprofen (200 mg) i paracetamol (325 mg) w formie tabletek powlekanych, stosowany w terapii bólu i gorączki. Badania kliniczne nie wykazały zwiększonego ryzyka działań niepożądanych w porównaniu do monoterapii tymi substancjami. Działania niepożądane obejmują bardzo rzadkie zaburzenia hematologiczne (≤1/10 000) takie jak agranulocytoza, niedokrwistości, leukopenia, neutropenia, pancytopenia i trombocytopenia, z objawami w postaci gorączki, bólu gardła i krwawień. Rzadko obserwuje się reakcje alergiczne, w tym anafilaksję i obrzęk naczynioruchowy. Neurologiczne objawy, takie jak splątanie, depresja, omamy, parestezje i aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, występują bardzo rzadko. Częstość występowania działań ze strony przewodu pokarmowego jest wyższa (≥1/100 do ≤1/10) i obejmuje ból brzucha, biegunkę, nudności i wymioty, a rzadziej wrzody, perforacje i krwawienia, szczególnie u osób starszych. Wysypki skórne i reakcje nadwrażliwości są niezbyt częste lub bardzo rzadkie, z możliwymi ciężkimi postaciami, takimi jak zespół Stevensa-Johnsona czy DRESS.
agranulocytoza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anafilaksja, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, choroba Leśniowskiego-Crohna, fosfataza zasadowa, fosfokinaza kreatynowa, gamma-glutamylotransferaza, ibuprofen i paracetamol, incydent zatorowo-zakrzepowy, leukopenia, martwica wątroby, mieszana choroba tkanki łącznej, nadwrażliwość na światło, nefrotoksyczność, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność wątroby, ostra uogólniona osutka krostkowa, pancytopenia, reaktywność układu oddechowego, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, szumy uszne, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, układ krwiotwórczy, wrzód trawienny, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenia widzenia, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie trzustki, zawroty głowy błędnikowe, zespół DRESS, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Fluconazole Polfarmex 50 mg/10 ml
Flukonazol w postaci syropu Fluconazole Polfarmex 50 mg/10 ml wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, z częstością występowania od bardzo częstych (≥1/10) do bardzo rzadkich (<1/10 000). Najczęściej obserwuje się bóle głowy, bóle brzucha, nudności, wymioty, biegunkę oraz podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych (aminotransferazy alaninowej, aminotransferazy asparaginianowej, fosfatazy alkalicznej). Wśród działań hematologicznych często występuje niedokrwistość, a rzadziej agranulocytoza, leukopenia, trombocytopenia i neutropenia. Istotne są również reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksja, wymagająca natychmiastowego odstawienia leku. Zaburzenia elektrolitowe, takie jak hipokaliemia, mogą prowadzić do poważnych powikłań kardiologicznych, w tym torsade de pointes i wydłużenia odstępu QT, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka.
agranulocytoza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anafilaksja, astenia, bezsenność, biegunka, bilirubina, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, cholestaza, drgawki, drżenie, flukonazol, fosfataza alkaliczna, gorączka, hipercholesterolemia, hipertriglicerydemia, hipokaliemia, lek przeciwgrzybiczny, leukopenia, łysienie, martwica komórek wątrobowych, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, neutropenia, niedokrwistość, niestrawność, niewydolność wątroby, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk twarzy, ostra uogólniona osutka krostkowa, parestezja, pokrzywka, senność, suchość jamy ustnej, świąd, torsade de pointes, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, wymioty, wysypka, wysypka polekowa, wzdęcie, zaburzenie smaku, zapalenie wątroby, zaparcie, zawroty głowy, zawroty głowy pochodzenia obwodowego, zespół Stevensa-Johnsona, złe samopoczucie, złuszczające zapalenie skóry, zmęczenie, zmniejszenie łaknienia, żółtaczka, zwiększona potliwość - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Metsigletic
Produkt leczniczy Metsigletic, zawierający sytagliptynę (inhibitor DPP-4) oraz metforminę, jest przeciwwskazany u pacjentów z cukrzycą typu 1 oraz w leczeniu kwasicy ketonowej. Stosowanie sytagliptyny wiąże się z ryzykiem ostrego zapalenia trzustki, które objawia się uporczywym, silnym bólem brzucha i wymaga natychmiastowego odstawienia leku. W przypadku potwierdzenia zapalenia trzustki leczenie Metsigleticem nie powinno być kontynuowane. Ponadto, metformina niesie ryzyko kwasicy mleczanowej, szczególnie u pacjentów z ostrym pogorszeniem czynności nerek, niewydolnością wątroby, nadmiernym spożyciem alkoholu, źle kontrolowaną cukrzycą, czy stanami niedotlenienia. Kwasica mleczanowa charakteryzuje się m.in. pH krwi <7,35, stężeniem mleczanów >5 mmol/l oraz objawami takimi jak duszność kwasicza, ból brzucha, astenia i hipotermia. Wartość GFR powinna być oznaczona przed i w trakcie terapii, a produkt jest przeciwwskazany przy GFR <30 ml/min.
anafilaksja, astenia, choroby układu krążenia, choroby układu oddechowego, cukrzyca typu 1, cukrzyca typu 2, duszność kwasicza, GFR, hipoglikemia, hipotermia, inhibitor DPP-4, ketoza, kwasica ketonowa, kwasica mleczanowa, lek moczopędny, lek przeciwnadciśnieniowy, martwicze zapalenie trzustki, nefropatia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, NLPZ, obrzęk naczynioruchowy, ostre zapalenie trzustki, pemfigoid pęcherzowy, pochodna sulfonylomocznika, posocznica, sytagliptyna, współczynnik przesączania kłębuszkowego, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Kimoks 400 mg
Moksyfloksacyna, substancja czynna leku Kimoks, należy do grupy fluorochinolonów i wiąże się z szerokim spektrum działań niepożądanych, które występują z różną częstością, od bardzo rzadkich (<1/10 000) do częstych (1/100 do <1/10). Najczęściej obserwowane działania niepożądane to nudności i biegunka, występujące u mniej niż 3% pacjentów. Szczególnie istotne są potencjalnie poważne i długotrwałe działania niepożądane obejmujące układ mięśniowo-szkieletowy (zapalenie i zerwanie ścięgien, bóle stawów i mięśni), układ nerwowy (neuropatie, drgawki, zaburzenia mowy), układ sercowo-naczyniowy (wydłużenie odstępu QT, Torsade de pointes, tętniak i rozwarstwienie aorty) oraz reakcje alergiczne (anafilaksja, obrzęk naczynioruchowy). Występują również poważne reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, a także ryzyko zapalenia wątroby, które może prowadzić do niewydolności wątroby i zgonu. Monitorowanie pacjentów jest kluczowe, zwłaszcza u osób z hipokaliemią, miastenią oraz w przypadku współistniejących chorób sercowo-naczyniowych i neurologicznych.
AGEP, agranulocytoza, chlorowodorek, chwiejność emocjonalna, czas protrombinowy, dehydrogenaza mleczanowa, delirium, depersonalizacja, DRESS, dysestezja, działanie niepożądane, eozynofilia, fluorochinolon, fosfataza zasadowa, gamma-glutamylotransferaza, guz rzekomy mózgu, hiperglikemia, hiperkalcemia, hiperlipidemia, hipernatremia, hiperurykemia, hipoestezja, hipoglikemia, hipokaliemia, kandydoza jamy ustnej, kandydoza pochwy, leukopenia, miastenia, migotanie przedsionków, moksyfloksacyna, nadkażenie, napad padaczkowy, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niedomykalność zastawki serca, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk krtani, obrzęk naczynioruchowy, omam, ostra uogólniona osutka krostkowa, pancytopenia, parestezja, polekowa reakcja z eozynofilią, polineuropatia, rabdomioliza, reakcja psychotyczna, rozwarstwienie aorty, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, SIADH, śpiączka hipoglikemiczna, tachyarytmia komorowa, tętniak aorty, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, torsade de pointes, transiluminacja tęczówki, trombocytopenia, trombocytoza, upośledzenie słuchu, wskaźnik INR, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, zachowanie autoagresywne, zapalenie błony naczyniowej oka, zapalenie naczyń, zapalenie ścięgna, zapalenie wątroby, zatrzymanie akcji serca, zerwanie ścięgna, zespół niewłaściwego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Xifaxan 100 mg/5 ml
Ryfaksymina, stosowana w dawce 100 mg/5 ml, wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony w podwójnie zaślepionych badaniach klinicznych, gdzie działania niepożądane były porównywane z placebo i innymi antybiotykami. Najczęściej obserwowane działania niepożądane dotyczą układu pokarmowego i obejmują wzmożone napięcie powłok brzusznych, ból brzucha, zaparcia, biegunkę, nudności, wymioty oraz bolesne parcie na stolec, występujące z częstością ≥1/100 do <1/10. Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) zgłaszano m.in. ból w górnej części jamy brzusznej, wodobrzusze, suchość w jamie ustnej, zaburzenia motoryki przewodu pokarmowego oraz obecność świeżej krwi w stolcu. Wśród działań niepożądanych układu nerwowego często występują zawroty głowy i bóle głowy, a niezbyt często migrena, parestezje i senność. Zwiększenie aktywności aminotransferazy asparaginianowej obserwowano niezbyt często, natomiast nieprawidłowe wyniki testów wątrobowych oraz trombocytopenia mają częstość nieznaną.
aminotransferaza asparaginianowa, białkomocz, ból brzucha, częstomocz, drożdżakowe zakażenie pochwy, glikozuria, herpes simplex, kandydoza, kołatanie serca, limfocytoza, marskość wątroby, mialgia, międzynarodowy współczynnik znormalizowany, monocytoza, motoryka przewodu pokarmowego, nadwrażliwość, napięcie powłok brzusznych, neutropenia, niedoczulica, niestrawność, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, podwójne widzenie, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja fotoalergiczna, rumień, ryfaksymina, schorzenie hepatologiczne, stan przedomdleniowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, wielomocz, wodobrzusze, wybroczyna, wyprysk, zakażenie Clostridium, zapalenie nosa i gardła, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Unisol 0,5 mg + 0,4 mg
Analiza działań niepożądanych leku Unisol, zawierającego dutasteryd 0,5 mg oraz tamsulosynę 0,4 mg, opiera się głównie na czteroletnim badaniu klinicznym CombAT. W badaniu tym wykazano biorównoważność terapii skojarzonej z monoterapiami obu substancji. Częstość działań niepożądanych związanych z leczeniem zmniejszała się z czasem: 22% w pierwszym roku, następnie 6%, 4% i 2% w kolejnych latach. Najczęstsze działania niepożądane w pierwszym roku dotyczyły układu rozrodczego, zwłaszcza zaburzeń ejakulacji. Po pierwszym roku częstość działań niepożądanych była podobna dla terapii skojarzonej i monoterapii. Działania niepożądane seksualne (impotencja, zmniejszone libido, zaburzenia ejakulacji) przypisywane są dutasterydowi i mogą utrzymywać się po zakończeniu leczenia. Zgłaszano również zaburzenia piersi, w tym tkliwość i powiększenie, a także przypadki raka gruczołu piersiowego u mężczyzn.
ból głowy, chlorowodorek, dutasteryd, impotencja, kardiomiopatia rozstrzeniowa, monoterapia dutasterydem, monoterapia tamsulosyną, niedociśnienie ortostatyczne, niewydolność lewokomorowa, niewydolność prawokomorowa, niewydolność serca, obniżone libido, obrzęk naczynioruchowy, palpitacje, pokrzywka, powiększenie piersi, priapizm, rak gruczołu krokowego, rak gruczołu piersiowego, skala Gleasona, tamsulosyna, tkliwość piersi, wstrząs kardiogenny, zaburzenia ejakulacji, zaburzenia piersi, zaburzenia układu rozrodczego, zapalenie błony śluzowej nosa, zastoinowa niewydolność serca, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – AntyGrypin 500 mg + 150 mg + 50 mg
Preparat AntyGrypin w formie tabletek musujących zawiera 500 mg kwasu acetylosalicylowego, 150 mg kwasu askorbinowego oraz 50 mg kofeiny i wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych, które należy monitorować w praktyce klinicznej. Najczęstsze objawy dotyczą przewodu pokarmowego i obejmują bóle brzucha, nudności, wymioty oraz krwawienia, zarówno jawne (fusowate wymioty, smoliste stolce), jak i utajone, prowadzące do niedokrwistości i niedoboru żelaza. Rzadziej obserwuje się owrzodzenia błony śluzowej żołądka i dwunastnicy z ryzykiem perforacji. W zakresie układu oddechowego możliwy jest napad astmy oskrzelowej, zwłaszcza u pacjentów z nadwrażliwością na NLPZ. Działania hematologiczne obejmują trombocytopenię, zaburzenia krzepnięcia i wydłużenie czasu krwawienia, co jest istotne przed zabiegami operacyjnymi. Objawy neurologiczne, takie jak bóle i zawroty głowy, oraz psychiczne (bezsenność, niepokój) są związane z kofeiną. Szumy uszne mogą wskazywać na przedawkowanie kwasu acetylosalicylowego.
aminotransferaza, fusowate wymioty, kamica moczowa, kolka nerkowa, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, kwas askorbowy, martwica brodawek nerkowych, nadciśnienie, napad astmy oskrzelowej, niedobór żelaza, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, odczyn skórny, ostra niewydolność nerek, owrzodzenie błony śluzowej dwunastnicy, owrzodzenie błony śluzowej żołądka, perforacja, podwyższenie enzymów wątrobowych, pokrzywka, smolisty stolec, szumy uszne, trombocytopenia, udar, wydłużenie czasu krwawienia, zaburzenie krzepnięcia krwi, zawał serca - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ramidilan HCT
Produkt leczniczy Ramidilan HCT, zawierający ramipryl, amlodypinę i hydrochlorotiazyd, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z aktywacją układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA), niewydolnością serca, zaburzeniami czynności nerek oraz wątroby. Leczenie inhibitorami ACE, takimi jak ramipryl, jest przeciwwskazane w ciąży i u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek, obustronnym zwężeniem tętnic nerkowych lub zwężeniem tętnicy jedynej czynnej nerki. Należy monitorować ciśnienie tętnicze, elektrolity (potas, sód), kreatyninę i kwas moczowy, szczególnie w pierwszych tygodniach terapii. Hipokaliemia (<3,5 mmol/l) i hiponatremia są istotnymi zagrożeniami, zwłaszcza u osób starszych, z marskością wątroby, niewydolnością serca lub przyjmujących leki moczopędne. Zaleca się kontrolę stężenia potasu w surowicy przed rozpoczęciem leczenia, w pierwszym tygodniu oraz regularnie co 3-4 tygodnie, a sodu – przed leczeniem i okresowo w trakcie terapii.
agranulocytoza, antagonista receptora angiotensyny II, antagonista wapnia, ciężkie nadciśnienie tętnicze, dysfagia, hiperkaliemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, inhibitor ACE, inhibitor mTOR, kolagenoza, leukopenia, małopłytkowość, marskość wątroby, nefropatia cukrzycowa, neutropenia, nieczerniakowy nowotwór złośliwy skóry, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość, obrzęk naczynioruchowy, przełom nadciśnieniowy, racekadotryl, rak kolczystokomórkowy, rak podstawnokomórkowy, sakubitryl z walsartanem, SIADH, tiazydowy lek moczopędny, toczeń rumieniowaty, torsade de pointes, twardzina, układ renina-angiotensyna-aldosteron, wildagliptyna, wodobrzusze, zaburzenie czynności nerek, zahamowanie szpiku kostnego, zastoinowa niewydolność serca, zwężenie tętnic nerkowych, zwężenie tętnicy nerkowej - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Telmisartan Medical Valley 20 mg
Telmisartan Medical Valley, dostępny w dawkach 20 mg, 40 mg oraz 80 mg, jest antagonistą receptora angiotensyny II (ARB) i posiada szereg bezwzględnych przeciwwskazań. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na telmisartan lub substancje pomocnicze, u kobiet w drugim i trzecim trymestrze ciąży ze względu na ryzyko poważnych uszkodzeń płodu, a także u osób z zaburzeniami odpływu żółci oraz ciężką niewydolnością wątroby, co wynika z ryzyka zaburzeń metabolizmu leku i nasilenia dysfunkcji hepatocytów. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z cukrzycą i zaburzeniami czynności nerek (GFR < 60 ml/min/1,73 m²), u których stosowanie telmisartanu w skojarzeniu z aliskirenem jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na zwiększone ryzyko hiperkaliemii, hipotonii oraz pogorszenia funkcji nerek.
aliskiren, antagonista receptora angiotensyny II, cholestaza, cukrzyca, dysfunkcja hepatocytów, dysfunkcja nerek, hiperkaliemia, hipoplazja czaszki, hipotonia, lek hipotensyjny, nadwrażliwość na substancję czynną, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, reakcja alergiczna, telmisartan, uszkodzenie płodu, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie odpływu żółci, zaburzenie rozwoju nerek - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg alergenowy pyłku brzozy białej – Działania niepożądane
Wyciąg alergenowy pyłku brzozy białej (Betula verrucosa), standaryzowany w jednostkach SQ-Bet i stosowany w formie liofilizatu podjęzykowego (np. Itulazax), jest wykorzystywany w immunoterapii alergenowej u dorosłych pacjentów z alergią na pyłek brzozy. Terapia ta wiąże się głównie z występowaniem łagodnych do umiarkowanych miejscowych reakcji alergicznych, takich jak świąd po podaniu (39%), podrażnienie gardła (29%) oraz świąd języka (13%), które pojawiają się zwykle w ciągu 10 minut po aplikacji i ustępują w ciągu godziny. Wśród działań niepożądanych często obserwuje się również nieżyt nosa, objawy alergicznego zapalenia spojówek, świąd uszu, podrażnienie gardła, a także objawy ze strony układu pokarmowego, takie jak obrzęk ust, świąd jamy ustnej i parestezje. Immunoterapia może nasilać objawy zespołu alergii jamy ustnej (OAS) związane z reakcjami krzyżowymi na surowe warzywa, owoce i orzechy, co wymaga odpowiedniego poinformowania pacjentów.
alergiczne zapalenie spojówek, angioedema, Betula verrucosa, dysfonia, dysgeuzja, eozynofilowe zapalenie przełyku, glossodynia, immunoterapia alergenowa, immunoterapia podjęzykowa, lek przeciwhistaminowy, liofilizat podjęzykowy, miejscowa reakcja alergiczna, nieżyt nosa, obrzęk krtani, obrzęk naczynioruchowy, ogólnoustrojowa reakcja alergiczna, parestezje gardła, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja krzyżowa, wyciąg alergenowy pyłku brzozy, zespół alergii jamy ustnej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Fraxiparine 5700 j.m.a.Xa/0,6 ml
Fraxiparine, zawierający nadroparynę wapniową, charakteryzuje się profilem działań niepożądanych, w którym dominują krwawienia występujące bardzo często (≥1/10), w tym szczególnie niebezpieczne krwiaki rdzeniowe, zwłaszcza u pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka. Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) obserwuje się małopłytkowość indukowaną heparyną oraz trombocytozę, co wymaga monitorowania liczby płytek krwi ze względu na ryzyko zakrzepowo-zatorowe. Bardzo rzadko (<1/10 000) mogą wystąpić eozynofilia, reakcje nadwrażliwości, w tym obrzęk naczynioruchowy i reakcje rzekomo-anafilaktyczne, które stanowią zagrożenie życia i wymagają natychmiastowej interwencji. Dodatkowo, bardzo rzadko notuje się przemijającą hiperkaliemię związaną z hamowaniem wydzielania aldosteronu, szczególnie u pacjentów z niewydolnością nerek, cukrzycą lub istniejącą hiperkaliemią. Często (≥1/100 do <1/10) obserwuje się przejściowe zwiększenie aktywności aminotransferaz, które zwykle nie wymaga przerwania terapii.
aminotransferaza, cukrzyca, eozynofilia, gospodarka wapniowo-fosforanowa, heparyna, hiperkaliemia, incydent zakrzepowo-zatorowy, krwawienie, krwiak, krwiak rdzeniowy, małopłytkowość, martwica skóry, nadroparyna wapniowa, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, płytki krwi, pokrzywka, powikłanie krwotoczne, priapizm, przewlekła niewydolność nerek, reakcja rzekomo-anafilaktyczna, rumień, świąd, trombocytoza, wysypka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Romilast 4 mg
Montelukast w dawce 4 mg w formie tabletek do rozgryzania i żucia był szeroko badany pod kątem bezpieczeństwa u różnych grup wiekowych pacjentów z astmą, obejmując około 851 dzieci w wieku 2-5 lat oraz ponad 1000 dzieci od 6 miesięcy do 5 lat. Profil bezpieczeństwa pozostawał stabilny podczas długotrwałego stosowania (do 12 miesięcy u dzieci i do 2 lat u dorosłych). Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi były ból głowy u dorosłych i młodzieży, ból brzucha u dzieci 6-14 lat oraz nadmierne pragnienie u dzieci 2-5 lat. Po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano dodatkowe działania niepożądane, w tym bardzo częste zakażenia górnych dróg oddechowych, częste zaburzenia żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, wymioty), częste zwiększenie aktywności aminotransferaz (AlAT, AspAT) oraz wysypkę. Rzadziej występowały poważniejsze reakcje, takie jak zapalenie wątroby, zespół Churga-Strauss, eozynofilia płucna oraz różnorodne zaburzenia psychiczne i neuropsychiatryczne.
astma, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, ból stawu, depresja, dezorientacja, eozynofilia płucna, gorączka, hipoestezja, jąkanie, kołatanie serca, krwawienie z nosa, kurcz mięśni, mimowolne oddawanie moczu, montelukast, myśli samobójcze, naciek eozynofilowy wątroby, nadmierne pragnienie, nadpobudliwość psychoruchowa, napad drgawkowy, niestrawność, nudności, objaw neuropsychiatryczny, obrzęk naczynioruchowy, omam, osłabienie, parestezja, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, senność, siniak, skłonność do krwawień, somnambulizm, suchość błony śluzowej, świąd, tabletki do rozgryzania i żucia, tik, trombocytopenia, wymioty, wysypka, zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne, zaburzenie pamięci, zaburzenie snu, zaburzenie uwagi, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie wątroby, zawrót głowy, zespół Churga-Strauss, zmęczenie, zwiększona aktywność aminotransferaz - Leksykon leków
Działania niepożądane – Coldrex MaxGrip C –
Coldrex MaxGrip C to lek złożony zawierający paracetamol (500 mg), kofeinę (25 mg), chlorowodorek fenylefryny (5 mg), wodzian terpinu (20 mg) oraz kwas askorbinowy (30 mg). Działania niepożądane paracetamolu są bardzo rzadkie (<1/10 000) i obejmują trombocytopenię, reakcje anafilaktyczne, nadwrażliwość skórną (w tym zespół Stevens-Johnsona), skurcz oskrzeli u pacjentów z nadwrażliwością na NLPZ oraz zaburzenia czynności wątroby. Kofeina może powodować nerwowość i zawroty głowy, a w połączeniu z innymi źródłami kofeiny nasilać objawy takie jak bezsenność, lęk, bóle głowy czy kołatanie serca. Fenylefryna wiąże się z nerwowością, bólami głowy, bezsennością, wzrostem ciśnienia tętniczego, nudnościami oraz rzadkimi działaniami jak jaskra ostra zamykającego się kąta, tachykardia, reakcje alergiczne i zaburzenia oddawania moczu.
alergiczne zapalenie skóry, dysuria, fenylefryna, jaskra z zamkniętym kątem, jaskra zamykającego się kąta, kofeina, kołatanie serca, kwas acetylosalicylowy, kwas askorbowy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność wątroby, nudności i wymioty, obrzęk naczynioruchowy, paracetamol, reakcja anafilaktyczna, rozrost gruczołu krokowego, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, tachykardia, trombocytopenia, wodzian terpinu, zaburzenie czynności wątroby, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Requip-Modutab 2 mg
Ropinirol w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu (Requip-Modutab) stosowany w terapii choroby Parkinsona wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które różnią się w zależności od stosowania w monoterapii lub w skojarzeniu z lewodopą. Do najczęstszych należą senność (bardzo często, ≥ 1/10), nudności (bardzo często w terapii skojarzonej), omamy i splątanie (często), a także niedociśnienie ortostatyczne i obrzęki obwodowe (często). Dyskinezy pojawiają się szczególnie u pacjentów z zaawansowaną chorobą Parkinsona podczas wstępnego doboru dawki, a ich nasilenie można złagodzić zmniejszając dawkę lewodopy. Istotnym ryzykiem są zaburzenia kontroli impulsów, takie jak patologiczna skłonność do hazardu, zwiększone libido czy kompulsywne zachowania, które są charakterystyczne dla agonistów dopaminy. Ponadto, zespół odstawienia agonisty dopaminy może manifestować się apatią, niepokojem, depresją, zmęczeniem, poceniem się i bólem, co wymaga ostrożnego monitorowania podczas redukcji dawki lub przerwania leczenia.
agonista dopaminy, apatia, ból brzucha, choroba Parkinsona, czkawka, depresja, dyskineza, działanie niepożądane, hiperseksualność, kompulsywne jedzenie, kompulsywne wydawanie pieniędzy, lewodopa, majaczenie, mania, nadwrażliwość, napad snu, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niepokój, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk nóg, obrzęk obwodowy, omam, paranoja, patologiczny hazard, podwyższone enzymy wątrobowe, pokrzywka, reakcja psychotyczna, Requip-Modutab, ropinirol, senność, splątanie, urojenie, wymioty, zaburzenie kontroli impulsów, zaburzenie wątroby, zaparcie, zawrót głowy błędnikowy, zespół dysregulacji dopaminergicznej, zespół odstawienia agonisty dopaminy, zgaga - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Roxiper
Produkt leczniczy Roxiper, zawierający rozuwastatynę, peryndopryl (inhibitor ACE) oraz indapamid (diuretyk), wymaga szczególnej ostrożności w monitorowaniu pacjentów ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych. Szczególnie istotne jest unikanie jednoczesnego stosowania litu z Roxiperem z powodu potencjalnych interakcji farmakologicznych. Inhibitory ACE, w tym peryndopryl, mogą indukować neutropenię, agranulocytozę, małopłytkowość oraz niedokrwistość, zwłaszcza u pacjentów z kolagenozą naczyń, przyjmujących leki immunosupresyjne, allopurynol lub prokainamid, a także u osób z zaburzeniami czynności nerek. Zaleca się regularne monitorowanie liczby leukocytów u pacjentów z grup ryzyka oraz edukację w zakresie wczesnego rozpoznawania objawów infekcji, takich jak gorączka czy ból gardła. U pacjentów z obustronnym zwężeniem tętnic nerkowych lub zwężeniem tętnicy zaopatrującej jedyną nerkę istnieje podwyższone ryzyko niedociśnienia tętniczego i niewydolności nerek, nasilane przez indapamid, co wymaga ścisłej kontroli funkcji nerek, nawet przy niewielkich zmianach stężenia kreatyniny w surowicy.
afereza LDL, agranulocytoza, allopurynol, ból gardła, działanie niepożądane, ewerolimus, gliptyna, hemodializoterapia, indapamid, inhibitor ACE, inhibitor mTOR, inhibitor NEP, kolagenoza naczyń, lek immunosupresyjny, lek przeciwhistaminowy, linagliptyna, małopłytkowość, nadciśnienie naczyniowo-nerkowe, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk naczynioruchowy jelit, peryndopryl, pierwotny hiperaldosteronizm, prokainamid, racekadotryl, reakcja rzekomoanafilaktyczna, rozuwastatyna, saksagliptyna, sakubitryl walsartan, sitagliptyna, syrolimus, temsyrolimus, wildagliptyna, zaburzenie czynności nerek, zwężenie tętnic nerkowych, zwężenie tętnicy nerkowej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Panprazox 20 mg
Pantoprazol, substancja czynna leku Panprazox, jest inhibitorem pompy protonowej stosowanym w terapii chorób związanych z nadmiernym wydzielaniem kwasu żołądkowego. Działania niepożądane występują u około 5% pacjentów, z najczęstszymi objawami takimi jak biegunka i ból głowy (około 1%). Wśród poważniejszych, choć rzadkich działań niepożądanych, odnotowano zaburzenia hematologiczne (agranulocytoza, małopłytkowość, leukopenia, pancytopenia), reakcje anafilaktyczne, zaburzenia elektrolitowe (hiponatremia, hipomagnezemia, hipokalcemia, hipokaliemia), a także zaburzenia psychiczne (depresja, dezorientacja, omamy, splątanie). Długotrwałe stosowanie pantoprazolu wiąże się ze zwiększonym ryzykiem złamań kości (staw biodrowy, nadgarstek, kręgosłup) oraz zaburzeniami wątroby, w tym podwyższeniem enzymów wątrobowych i ryzykiem niewydolności hepatocytów. Monitorowanie parametrów wątrobowych i elektrolitów jest zalecane podczas terapii.
agranulocytoza, biegunka, ból głowy, działanie niepożądane, ginekomastia, hiperlipidemia, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, inhibitor pompy protonowej, leukopenia, małopłytkowość, mikroskopowe zapalenie jelita grubego, nadwrażliwość na światło, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, pantoprazol, parestezja, polip dna żołądka, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowe zapalenie nerek, toczeń rumieniowaty, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie smaku, zaburzenie snu, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, złamanie biodra, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Solifenacin US Pharmacia 5 mg
Solifenacyna bursztynian, jako lek o działaniu cholinolitycznym, wykazuje profil działań niepożądanych o nasileniu od łagodnego do umiarkowanego, z częstością zależną od dawki. Najczęściej obserwowanym efektem jest suchość w jamie ustnej, występująca u 11% pacjentów przy dawce 5 mg/dobę oraz u 22% przy dawce 10 mg/dobę, w porównaniu do 4% w grupie placebo. Terapia cechuje się wysoką zgodnością pacjentów (około 99%) oraz wysokim odsetkiem ukończenia 12-tygodniowego leczenia (około 90%). Należy jednak zwrócić szczególną uwagę na rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu powikłania, takie jak reakcje anafilaktyczne, zaburzenia rytmu serca (Torsade de Pointes, migotanie przedsionków, wydłużenie QT), niedrożność jelita, zatrzymanie moczu, zaburzenia czynności wątroby oraz ciężkie reakcje skórne (rumień wielopostaciowy, obrzęk naczynioruchowy, złuszczające zapalenie skóry).
dezorientacja, dysfonia, działanie cholinolityczne, halucynacje, hiperkaliemia, jaskra, majaczenie, migotanie przedsionków, niedrożność jelita, niedrożność okrężnicy, niewyraźne widzenie, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, reakcja anafilaktyczna, refluks żołądkowo-przełykowy, rumień wielopostaciowy, solifenacyna bursztynian, suchość jamy ustnej, torsade de pointes, trudności w oddawaniu moczu, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia rytmu serca, zakażenie układu moczowego, zaklinowanie stolca, zapalenie pęcherza moczowego, zaparcia, zatrzymanie moczu, zespół suchego oka, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Interakcje leku – Lotensin 5 mg
Lotensin (chlorowodorek benazeprylu), jako inhibitor ACE, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne wpływające na jego skuteczność i bezpieczeństwo stosowania. Leki przeciwnadciśnieniowe, moczopędne, trójpierścieniowe przeciwdepresyjne, przeciwpsychotyczne oraz znieczulające mogą nasilać działanie hipotensyjne benazeprylu, zwiększając ryzyko objawowego niedociśnienia. Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu nitrogliceryny, azotanów i leków rozszerzających naczynia, które mogą powodować nadmierne obniżenie ciśnienia tętniczego. Zaleca się odstawienie leków moczopędnych na 2-3 dni przed rozpoczęciem terapii benazeprylem. Sympatykomimetyki mogą osłabiać efekt przeciwnadciśnieniowy. Podwójna blokada układu RAA (inhibitory ACE, antagoniści receptora angiotensyny II, aliskiren) zwiększa ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii i zaburzeń czynności nerek, w tym ostrej niewydolności. Ryzyko obrzęku naczynioruchowego wzrasta przy jednoczesnym stosowaniu sakubitrylu z walsartanem (przeciwwskazane), racekadotrylu, inhibitorów mTOR (syrolimus, ewerolimus, temsyrolimus) oraz wildagliptyny.
aliskiren, allopurynol, amiloryd, antagonista receptora angiotensyny II, aurotiojabłczan sodu, azotan, cyklosporyna, cytostatyk, ewerolimus, glikokortykosteroid, heparyna, hiperkaliemia, hipoglikemia, inhibitor ACE, inhibitor mTOR, ko-trimoksazol, kwas acetylosalicylowy, lek immunosupresyjny, lek moczopędny oszczędzający potas, lek przeciwnadciśnieniowy, lek przeciwpsychotyczny, lek trójpierścieniowy przeciwdepresyjny, leukocytoza, leukopenia, niedociśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nitrogliceryna, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, profil bezpieczeństwa, prokainamid, racekadotryl, reakcja nitritoidalna, sakubitryl, spironolakton, sulfametoksazol, sympatykomimetyk, syrolimus, temsyrolimus, triamteren, trimetoprym, układ renina-angiotensyna-aldosteron, wildagliptyna, zaburzenie czynności nerek