transferaza urydylodifosforoglukuronowa
Transferaza urydylodifosforoglukuronowa (UDP-glukuronozylotransferaza, UGT) to rodzina enzymów odgrywających kluczową rolę w procesie glukuronidacji – jednej z głównych reakcji II fazy biotransformacji związków endogennych i ksenobiotyków. Enzymy te katalizują przeniesienie reszty kwasu glukuronowego z UDP-glukuronowego na substraty zawierające grupy hydroksylowe, karboksylowe, aminowe lub tiolowe.
W organizmie człowieka występuje kilkanaście izoform UGT, kodowanych przez dwie rodziny genów: UGT1 i UGT2. Enzymy te zlokalizowane są głównie w retikulum endoplazmatycznym hepatocytów, ale występują również w jelitach, nerkach, płucach i innych tkankach. Poszczególne izoformy różnią się specyficznością substratową oraz aktywnością w różnych tkankach.
Klinicznie transferaza urydylodifosforoglukuronowa odgrywa istotną rolę w metabolizmie bilirubiny, hormonów steroidowych, leków (np. paracetamolu, morfiny, niesteroidowych leków przeciwzapalnych) oraz wielu innych związków. Niedobór lub zmniejszona aktywność UGT może prowadzić do zaburzeń metabolicznych, takich jak zespół Gilberta, zespół Criglera-Najjara czy zespół Lucey-Driscolła. Polimorfizmy genów UGT mogą być przyczyną różnic w metabolizmie leków i potencjalnych interakcji lekowych.