kardiomiopatia przerostowa
Kardiomiopatia przerostowa (HCM – Hypertrophic Cardiomyopathy) to genetycznie uwarunkowana choroba mięśnia sercowego, charakteryzująca się nieprawidłowym przerostem lewej komory serca, najczęściej asymetrycznym, obejmującym przegrodę międzykomorową. Stan ten powoduje zmniejszenie objętości lewej komory i zaburzenia jej napełniania, co może prowadzić do niewydolności serca.
Choroba występuje z częstością 1:500 w populacji ogólnej, stanowiąc najczęstszą postać kardiomiopatii. HCM dziedziczona jest autosomalnie dominująco, a za jej rozwój odpowiadają mutacje genów kodujących białka sarkomeru, głównie ciężkiego łańcucha miozyny (MYH7) i białka C wiążącego miozynę (MYBPC3).
Objawy kliniczne kardiomiopatii przerostowej są zróżnicowane – od bezobjawowego przebiegu, przez duszność wysiłkową, bóle w klatce piersiowej, kołatania serca, aż po omdlenia i nagły zgon sercowy, który jest najpoważniejszym powikłaniem choroby. Diagnostyka obejmuje badanie echokardiograficzne, elektrokardiografię, rezonans magnetyczny serca oraz badania genetyczne.
Leczenie koncentruje się na łagodzeniu objawów, zapobieganiu powikłaniom i identyfikacji pacjentów zagrożonych nagłym zgonem sercowym. Stosuje się beta-blokery, blokery kanałów wapniowych, a w przypadku znacznego zawężania drogi odpływu lewej komory – miektomię przegrody lub ablację alkoholową. U osób z wysokim ryzykiem nagłego zgonu sercowego wskazane jest wszczepienie kardiowertera-defibrylatora.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Co-Bespres
Co-Bespres, zawierający walsartan 160 mg i hydrochlorotiazyd 25 mg, wymaga ścisłego monitorowania elektrolitów ze względu na ryzyko hiperkaliemii indukowanej przez walsartan oraz hipokaliemii, hiponatremii, zasadowicy hipochloremicznej, hipomagnezemii i hiperkalcemii związanych z hydrochlorotiazydem. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z odwodnieniem, niedoborem sodu, ciężką przewlekłą niewydolnością serca oraz zwężeniem tętnic nerkowych, gdzie stosowanie leku może prowadzić do pogorszenia czynności nerek, oliguri, azotemii, a nawet ostrej niewydolności nerek. Przeciwwskazane jest stosowanie u pacjentów z jednostronnym lub obustronnym zwężeniem tętnicy nerkowej oraz u kobiet w ciąży, a także u osób z pierwotnym hiperaldosteronizmem. Monitorowanie stężenia potasu, kreatyniny i kwasu moczowego w surowicy jest niezbędne, zwłaszcza u pacjentów z łagodnymi do umiarkowanych zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny ≥30 ml/min).
antagonista receptora angiotensyny II, azotemia, hiperaldosteronizm pierwotny, hiperkalcemia, hiperkaliemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, hydrochlorotiazyd, inhibitor ACE, jaskra zamkniętego kąta, kardiomiopatia przerostowa, lek przeciwcukrzycowy, monitorowanie elektrolitów, nadczynność przytarczyc, nadwrażliwość na światło, nefropatia cukrzycowa, niedociśnienie tętnicze, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, oliguria, ostra niewydolność nerek, rak kolczystokomórkowy, rak podstawnokomórkowy, śpiączka wątrobowa, toczeń rumieniowaty, układ renina-angiotensyna-aldosteron, walsartan, zaburzenia elektrolitowe, zasadowica hipochloremiczna, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zwężenie tętnicy nerkowej, zwężenie zastawki aorty, zwężenie zastawki dwudzielnej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Corhydron 100 100 mg
Corhydron 100 zawiera 100 mg hydrokortyzonu w postaci buforowanego hydrokortyzonu sodu bursztynianu (140,4 mg) i, jak inne glikokortykosteroidy, może wywoływać liczne działania niepożądane, zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu. Nagłe odstawienie leku po długotrwałej terapii może prowadzić do ostrej niewydolności kory nadnerczy, stanowiącej zagrożenie życia. Działania niepożądane obejmują m.in. nasilenie lub maskowanie zakażeń, leukocytozę, trombocytopenię, limfopenię, reakcje anafilaktyczne, zaburzenia endokrynologiczne (np. zespół Cushinga, zahamowanie wzrostu u dzieci, wtórne zahamowanie osi przysadkowo-nadnerczowej), zaburzenia metaboliczne (ujemny bilans azotowy, zmniejszona tolerancja węglowodanów), oraz objawy neurologiczne i psychiczne (zawroty głowy, psychozy, napady drgawek). Występują także poważne powikłania okulistyczne (jaskra wtórna, zaćma, uszkodzenie nerwu wzrokowego), sercowo-naczyniowe (arytmie, nadciśnienie, zakrzepy, zatory tłuszczowe), a także zaburzenia żołądkowo-jelitowe, skórne, mięśniowo-szkieletowe (osteoporoza, jałowa martwica kości) oraz ogólne (retencja sodu i płynów, zastoinowa niewydolność krążenia, zaburzenia elektrolitowe). Częstość występowania większości działań jest nieznana ze względu na ograniczone dane.
alkaloza hipokaliemiczna, glikokortykosteroid, hipercholesterolemia, hirsutyzm, hydrokortyzon sodu bursztynian, jałowa martwica kości, jaskra wtórna, kardiomiopatia przerostowa, leukocytoza, limfopenia, martwicze zapalenie naczyń, miopatia posteroidowa, obrzęk naczynioruchowy, oś przysadkowo-nadnerczowa, osteoporoza, ostra niewydolność kory nadnerczy, ostra niewydolność nadnerczy, pęknięcie serca, perforacja jelita, perystaltyka, reakcja anafilaktyczna, retencja sodu, rzekomy guz mózgu, trombocytopenia, ujemny bilans azotowy, wrzód żołądka, zaćma podtorebkowa, zakrzep z zatorem, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie spojówek, zastoinowa niewydolność krążenia, zator tłuszczowy, zespół Cushinga, zespół z odstawienia, zwiększone ciśnienie wewnątrzczaszkowe - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Tritace 5 5 mg
Ramipryl, substancja czynna preparatu Tritace 5 (5 mg ramiprylu w tabletkach podłużnych, blado czerwonych, podzielnych), jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na ramipryl lub inne inhibitory ACE, a także u osób z historią obrzęku naczynioruchowego, zarówno dziedzicznego, idiopatycznego, jak i indukowanego przez inhibitory ACE lub AIIRA. Nie należy stosować ramiprylu jednocześnie z sakubitrylem i walsartanem ze względu na ryzyko obrzęku naczynioruchowego, ani z aliskirenem u pacjentów z cukrzycą lub GFR <60 ml/min/1,73 m² z powodu ryzyka hiperkaliemii i pogorszenia funkcji nerek. Przeciwwskazaniem jest także stosowanie u pacjentów poddawanych dializie lub hemofiltracji z użyciem błon o ujemnym ładunku elektrycznym oraz u osób z istotnym obustronnym zwężeniem tętnic nerkowych lub zwężeniem tętnicy jedynej czynnej nerki, co może prowadzić do ostrej niewydolności nerek.
afereza lipoprotein, aliskiren, angioedema, antagonista receptora angiotensyny II, błona poliakrylonitrylowa, cukrzyca, dializa, hemofiltracja, hiperaldosteronizm pierwotny, hiperkaliemia, inhibitor ACE, kardiomiopatia przerostowa, małowodzie, nadwrażliwość, niedociśnienie tętnicze, niedorozwój nerek, niestabilność hemodynamiczna, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, procedura pozaustrojowa, ramipryl, sakubitryl z walsartanem, stenoza zastawki aortalnej, stenoza zastawki mitralnej, zaburzenie czynności nerek, zwężenie tętnic nerkowych - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Amlomyl 5 mg
Amlomyl, zawierający amlodypinę 5 mg, jest antagonistą wapnia z grupy dihydropirydyn, którego stosowanie jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną, pochodne dihydropirydyny lub składniki pomocnicze preparatu. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują ciężkie niedociśnienie tętnicze, wstrząs o dowolnej etiologii (kardiogenny, hipowolemiczny, dystrybucyjny), zwężenie drogi odpływu lewej komory (np. ciężkie zwężenie zastawki aortalnej, kardiomiopatia przerostowa z zawężeniem drogi odpływu) oraz hemodynamicznie niestabilną niewydolność serca po ostrym zawale mięśnia sercowego. W tych stanach lek może nasilać zaburzenia hemodynamiczne poprzez rozszerzenie łożyska naczyniowego, obniżenie oporu obwodowego lub działanie inotropowo ujemne, co może prowadzić do pogorszenia funkcji lewej komory i nasilenia objawów niewydolności krążenia.
amlodypina, antagonista wapnia, działanie inotropowo ujemne, gradient ciśnień, hipotonia, kardiomiopatia przerostowa, lek inotropowo dodatni, łożysko naczyniowe, nadwrażliwość na lek, niedociśnienie tętnicze, niestabilna niewydolność serca, niewydolność krążenia, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obciążenie następcze, okres półtrwania leku, opór obwodowy, pochodna dihydropirydyny, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja krzyżowa, stenoza aortalna, wada zastawkowa, wazodylatacja, wstrząs anafilaktyczny, wstrząs dystrybucyjny, wstrząs hipowolemiczny, wstrząs kardiogenny, wstrząs septyczny, zaburzenie hemodynamiczne, zawał mięśnia sercowego, zwężenie drogi odpływu - Leksykon chorób i schorzeń
Nagły zatrzymanie krążenia – Zapobieganie i profilaktyka
Nagłe zatrzymanie krążenia (NZK) jest istotnym problemem zdrowotnym, powodującym ponad 300 000 zgonów rocznie w Europie i USA, z przeżywalnością poniżej 10%. Kluczowe w profilaktyce pierwotnej jest wczesne rozpoznanie czynników ryzyka, które wykraczają poza tradycyjne markery chorób wieńcowych, takie jak frakcja wyrzutowa lewej komory (LVEF). Czynniki ryzyka obejmują m.in. otyłość, cukrzycę, palenie tytoniu, a także czynniki rodzinne, takie jak historia nagłej śmierci sercowej przed 50. rokiem życia czy obecność kardiomiopatii. Objawy ostrzegawcze, takie jak omdlenia podczas wysiłku, kołatanie serca czy ból w klatce piersiowej, wymagają szczególnej uwagi, zwłaszcza u młodych sportowców. Profilaktyka obejmuje optymalne leczenie chorób serca, stosowanie beta-adrenolityków, implantację kardiowerterów-defibrylatorów (ICD) u pacjentów wysokiego ryzyka oraz szeroko zakrojone działania edukacyjne i populacyjne promujące zdrowy styl życia i regularne badania przesiewowe.
arytmogenna kardiomiopatia prawej komory, automatyczny defibrylator zewnętrzny, beta-adrenolityki, ból w klatce piersiowej, czynniki ryzyka, duszność wysiłkowa, elektrokardiografia, frakcja wyrzutowa lewej komory, inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny, kardiomiopatia przerostowa, kardiomiopatia rozstrzeniowa, kardiowerter-defibrylator, katecholaminergiczny częstoskurcz komorowy, kołatanie serca, migotanie komór, nadciśnienie tętnicze, nagła śmierć sercowa, nagłe zatrzymanie krążenia, niewydolność serca, odstęp QT, pomostowanie tętnic wieńcowych, resuscytacja krążeniowo-oddechowa, tachyarytmia komorowa, tachykardia, zatrzymanie przepływu krwi, zespół Brugada, zespół Marfana - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Simdax 2,5 mg/ml
Lewozymendan (Simdax 2,5 mg/ml) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub substancje pomocnicze, w tym na etanol obecny w stężeniu 785 mg/ml (98% objętościowych). Nie należy go stosować u chorych z ciężkim niedociśnieniem tętniczym oraz tachykardią ze względu na ryzyko pogłębienia zaburzeń hemodynamicznych wynikających z działania inotropowego dodatniego i wazodylatacyjnego leku. Przeciwwskazania obejmują także znaczną niedrożność mechaniczną wpływającą na napełnianie i opróżnianie komór serca, taką jak ciężkie zwężenie zastawki aortalnej lub mitralnej, kardiomiopatia przerostowa z zawężeniem drogi odpływu oraz tamponada serca. Ponadto, lek nie powinien być stosowany u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min) oraz ciężką niewydolnością wątroby, ze względu na ryzyko kumulacji leku i metabolitów oraz zwiększone ryzyko działań niepożądanych.
arytmia komorowa, działanie chronotropowe, działanie inotropowe, hipokaliemia, hipomagnezemia, kardiomiopatia przerostowa, klirens kreatyniny, lewozymendan, niedociśnienie tętnicze, niedrożność mechaniczna, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, Simdax, tachykardia, tamponada serca, torsades de pointes, wazodylatacja, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie elektrolitowe, zatrzymanie krążenia, zwężenie zastawki aortalnej, zwężenie zastawki mitralnej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Telmix Plus
Produkt leczniczy Telmix Plus, zawierający telmisartan i hydrochlorotiazyd, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby, nerek oraz u kobiet w ciąży. Telmisartan jest przeciwwskazany u pacjentek w ciąży oraz u osób z zastojem żółci, niedrożnością dróg żółciowych i ciężką niewydolnością wątroby, ze względu na jego eliminację wątrobową. U pacjentów z obustronnym zwężeniem tętnic nerkowych lub zwężeniem tętnicy nerkowej jednej czynnej nerki istnieje ryzyko ciężkiego niedociśnienia i niewydolności nerek. Produkt jest przeciwwskazany przy klirensie kreatyniny < 30 ml/min, a u pacjentów z łagodną i umiarkowaną niewydolnością nerek zaleca się monitorowanie stężenia potasu, kreatyniny i kwasu moczowego. Należy unikać podwójnej blokady układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA) ze względu na ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii i zaburzeń czynności nerek, zwłaszcza u pacjentów z nefropatią cukrzycową.
antagonista receptora angiotensyny II, astma oskrzelowa, azotemia, choroba niedokrwienna serca, cukrzyca utajona, diuretyk tiazydowy, dna moczanowa, hiperazotemia, hiperkalcemia, hiperkaliemia, hiperurykemia, hipoglikemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, hormon adrenokortykotropowy, inhibitor konwertazy angiotensyny, jaskra zamkniętego kąta, kardiomiopatia przerostowa, klirens wątrobowy, marskość wątroby, nadczynność przytarczyc, nefropatia cukrzycowa, niedrożność dróg żółciowych, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk płuc, oliguria, pierwotny hiperaldosteronizm, przeszczepienie nerki, rak kolczystokomórkowy, rak podstawnokomórkowy, tachykardia, toczeń rumieniowaty układowy, tolerancja glukozy, udar mózgu, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenia naczyniowo-mózgowe, zasadowica hipochloremiczna, zastawka dwudzielna, zastój żółci, zawał mięśnia sercowego, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zwężenie tętnicy nerkowej, zwężenie zastawki aorty - Leksykon substancji czynnych
Eprosartan – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Eprosartan, jako antagonista receptora angiotensyny II, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek i wątroby. U chorych z klirensem kreatyniny ≥ 30 ml/min nie jest konieczna modyfikacja dawki, natomiast u pacjentów z klirensem < 30 ml/min oraz dializowanych zaleca się ostrożność. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z ciężką niewydolnością serca (klasa IV wg NYHA), obustronnym zwężeniem tętnic nerkowych lub zwężeniem tętnicy nerkowej jedynej czynnej nerki, u których istnieje ryzyko skąpomoczu, azotemii i ostrej niewydolności nerek, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu leków moczopędnych. Monitorowanie funkcji nerek oraz stężenia potasu w surowicy jest niezbędne, szczególnie u pacjentów z grup ryzyka, ze względu na możliwość wystąpienia hiperkaliemii. Zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania eprosartanu z inhibitorami ACE lub aliskirenem, ze względu na zwiększone ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii i zaburzeń czynności nerek.
antagonista receptora angiotensyny II, azotemia, brak laktazy, choroba wieńcowa serca, dziedziczna nietolerancja galaktozy, eprosartan, hiperaldosteronizm pierwotny, hiperkaliemia, hipowolemia, inhibitor konwertazy angiotensyny, kardiomiopatia przerostowa, klasa IV NYHA, klirens kreatyniny, leczenie przeciwnadciśnieniowe, lek moczopędny, lek moczopędny oszczędzający potas, nefropatia cukrzycowa, niedociśnienie, niewydolność nerek, objawowe niedociśnienie, ostra niewydolność nerek, przeszczepienie nerki, skąpomocz, suplement potasu, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenie czynności wątroby, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zwężenie tętnic nerkowych, zwężenie zastawki aorty, zwężenie zastawki dwudzielnej - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Triveram 20 mg + 10 mg + 5 mg
Lek Triveram, zawierający atorwastatynę, peryndopryl i amlodypinę, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na składniki aktywne lub substancje pomocnicze, w tym laktozę jednowodną (od 27,46 mg do 109,84 mg w zależności od dawki). Bezwzględne przeciwwskazania obejmują czynną chorobę wątroby, niewyjaśnione i utrzymujące się ponad 3-krotne przekroczenie normy aminotransferaz, ciążę, karmienie piersią oraz kobiety w wieku rozrodczym bez stosowania skutecznej antykoncepcji. Ze względu na metabolizm atorwastatyny wątrobowy oraz teratogenne działanie inhibitorów ACE i statyn, stosowanie Triveramu w tych stanach jest niebezpieczne. Ponadto lek jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkim niedociśnieniem, wstrząsem, zwężeniem drogi odpływu z lewej komory (w tym przerostową kardiomiopatią zawężającą, zwężeniem zastawki aortalnej wysokiego stopnia) oraz hemodynamicznie niestabilną niewydolnością serca po zawale.
afereza lipoprotein, amlodypina, atorwastatyna, autoregulacja przepływu nerkowego, ciężkie niedociśnienie, czynna choroba wątroby, GFR, glekaprewir/pibrentaswir, hemofiltracja, hepatotoksyczność, inhibitor ACE, kardiomiopatia przerostowa, laktoza jednowodna, nadwrażliwość na składniki aktywne, nietolerancja laktozy, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, ostra niewydolność nerek, ostry zawał serca, peryndopryl, pochodna dihydropirydyny, podwyższone aminotransferazy, rabdomioliza, reakcja anafilaktoidalna, sakubitryl walsartan, statyna, stenoza aortalna, teratogenność, upośledzona funkcja wątroby, wstrząs kardiogenny, WZW typu C, zaburzenie czynności nerek, zwężenie tętnicy nerkowej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Diovan
Preparat Diovan (walsartan) w dawkach 80 mg i 160 mg wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek i wątroby. U dorosłych z klirensem kreatyniny >10 ml/min nie jest konieczna modyfikacja dawki, natomiast u pacjentów z klirensem <10 ml/min oraz u dializowanych zaleca się ostrożność ze względu na ograniczone dane kliniczne. U dzieci z klirensem <30 ml/min i dializowanych stosowanie jest przeciwwskazane. Konieczne jest regularne monitorowanie stężenia potasu w surowicy, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu leków podwyższających potas (np. suplementy potasu, diuretyki oszczędzające potas). Walsartan jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami wątroby, cholestazą oraz u dzieci z tymi schorzeniami. U pacjentów z obustronnym zwężeniem tętnicy nerkowej lub zwężeniem tętnicy jedynej czynnej nerki brak jest danych dotyczących bezpieczeństwa, dlatego zaleca się monitorowanie funkcji nerek.
antagonista receptora angiotensyny II, antagonista receptora mineralokortykoidowego, azotemia, cholestaza, dializoterapia, hiperaldosteronizm pierwotny, hiperkaliemia, inhibitor ACE, kardiomiopatia przerostowa, klirens kreatyniny, lek beta-adrenolityczny, lek moczopędny, marskość wątroby żółciowa, nadciśnienie nerkowo-naczyniowe, nefropatia cukrzycowa, niedociśnienie tętnicze, niewydolność serca, obrzęk głośni, obrzęk krtani, obrzęk naczynioruchowy, oliguria, ostra niewydolność nerek, układ renina-angiotensyna, układ renina-angiotensyna-aldosteron, walsartan, zaburzenia czynności wątroby, zastawka dwudzielna, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zwężenie tętnicy nerkowej, zwężenie zastawki aorty - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Bespres
Walsartan (Bespres 80 mg) wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, zwłaszcza przy klirensie kreatyniny <10 ml/min oraz u pacjentów dializowanych, gdzie brak jest wystarczających danych bezpieczeństwa. Monitorowanie stężenia potasu w surowicy jest kluczowe, zwłaszcza u pacjentów zagrożonych hiperkaliemią, a jednoczesne stosowanie leków zwiększających potas (np. preparaty potasu, diuretyki oszczędzające potas, heparyna) jest niewskazane. U pacjentów z łagodnymi do umiarkowanych zaburzeniami czynności wątroby bez cholestazy może być konieczne dostosowanie dawki i ścisłe monitorowanie funkcji wątroby. Walsartan jest przeciwwskazany u pacjentów z pierwotnym hiperaldosteronizmem oraz u dzieci i młodzieży z klirensem kreatyniny <30 ml/min lub dializowanych. Ponadto, lek nie powinien być stosowany w ciąży ani u pacjentek planujących ciążę.
antagonista receptora angiotensyny II, antagonista receptora mineralokortykoidowego, azotemia, cholestaza, dializoterapia, hiperaldosteronizm pierwotny, hiperkaliemia, inhibitor ACE, kardiomiopatia przerostowa, klirens kreatyniny, lek moczopędny oszczędzający potas, nefropatia cukrzycowa, niedobór sodu, niedociśnienie tętnicze objawowe, niewydolność serca, obrzęk głośni, obrzęk krtani, obrzęk naczynioruchowy, oliguria, ostra niewydolność nerek, podwójna blokada układu RAA, potas w surowicy, układ renina-angiotensyna-aldosteron, walsartan, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, żółciowa marskość wątroby, zwężenie tętnicy nerkowej, zwężenie zastawki aorty, zwężenie zastawki dwudzielnej - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Plendil 5 mg
Produkt leczniczy Plendil, zawierający felodypinę w dawkach 5 mg i 10 mg w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu, jest przeciwwskazany u kobiet w ciąży ze względu na potencjalne ryzyko dla płodu. Ponadto, lek nie powinien być stosowany u pacjentów z nadwrażliwością na felodypinę lub substancje pomocnicze, takie jak laktoza (28 mg/tabletka) oraz hydroksystearynian makrogloglicerolu (5 mg w tabletce 5 mg i 10 mg w tabletce 10 mg), które mogą wywoływać reakcje alergiczne. Kluczowe przeciwwskazania kardiologiczne obejmują niewyrównaną niewydolność serca, ostrą fazę zawału mięśnia sercowego oraz niestabilną dusznicę bolesną, gdzie stosowanie felodypiny może pogorszyć stan pacjenta i zwiększyć ryzyko powikłań sercowo-naczyniowych.
antagonista kanału wapniowego, farmakoterapia, felodypina, gradient ciśnień, hydroksystearynian makrogologlicerolu, kardiomiopatia przerostowa, nadwrażliwość na lek, niestabilna dusznica bolesna, niewyrównana niewydolność serca, ostry zespół wieńcowy, reakcja alergiczna, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, wada zastawkowa, zawał mięśnia sercowego, zwężenie drogi odpływu, zwężenie zastawek serca - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba zastawki aorty – Diagnostyka i diagnoza
Choroba zastawki aorty manifestuje się jako stenoza lub niedomykalność zastawki, co wymaga precyzyjnej diagnostyki obejmującej badanie fizykalne, echokardiografię, EKG, RTG klatki piersiowej, tomografię komputerową (CT) oraz rezonans magnetyczny (MRI). Echokardiografia dwuwymiarowa i Dopplerowska stanowią podstawę oceny funkcji zastawki, umożliwiając pomiar maksymalnej prędkości przepływu (≥4,0 m/s dla ciężkiej stenozy), średniego gradientu ciśnień (≥40 mm Hg) oraz powierzchni zastawki (<1,0 cm² w ciężkiej stenozie). Diagnostyka różnicowa obejmuje kardiomiopatię przerostową, choroby innych zastawek, chorobę wieńcową oraz sub- i suprawalwularną stenozę. Wskazane jest również stosowanie testów wysiłkowych i, w wybranych przypadkach, cewnikowania serca dla oceny hemodynamicznej i kwalifikacji do interwencji.
angiografia, arytmia, cewnikowanie serca, choroba wieńcowa, choroba zastawki aorty, droga odpływu lewej komory, echokardiografia dwuwymiarowa, echokardiografia obciążeniowa, echokardiografia przezprzełykowa, echokardiogram, elektrokardiogram, gradient zastawkowy, kardiolog, kardiomiopatia przerostowa, próba wysiłkowa, przerost lewej komory, regurgitacja aortalna, rezonans magnetyczny serca, stenoza aortalna, szmer skurczowy, tomografia komputerowa serca, tony serca, zastawka aortalna - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Pentaerythritol compositum 0,5 mg + 20 mg
Produkt leczniczy Pentaerythritol Compositum, zawierający 20 mg pentaerytrytylu tetraazotanu oraz 0,5 mg glicerolu triazotanu, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na składniki aktywne lub substancje pomocnicze, w tym sacharozę i laktozę jednowodną. Lek nie powinien być stosowany w stanach kardiologicznych takich jak niedociśnienie tętnicze (zwłaszcza z hipowolemią), zawał mięśnia sercowego prawej komory z niskim ciśnieniem skurczowym i/lub tachykardią, kardiomiopatia przerostowa ze zwężeniem drogi odpływu lewej komory, zwężenie zastawki dwudzielnej i aorty oraz zaciskające zapalenie osierdzia, ze względu na ryzyko pogorszenia hemodynamiki. Ponadto, lek jest przeciwwskazany przy podwyższonym ciśnieniu śródczaszkowym, krwotokach do OUN, ciężkiej niedokrwistości, jaskrze z wąskim kątem przesączania oraz chorobach zakrzepowych i zastoinowej chorobie żył.
choroba zakrzepowa, ciśnienie śródczaszkowe, glicerolu triazotan, inhibitory fosfodiesterazy typu 5, jaskra z wąskim kątem, kardiomiopatia przerostowa, krwotok mózgowy, nadwrażliwość na składniki leku, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość, niewydolność krążenia, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, niewydolność wątroby, pentaerytrytylu tetraazotan, substancje pomocnicze, udar krwotoczny, zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej, zaciskające zapalenie osierdzia, zastoinowa choroba żył, zawał mięśnia sercowego, zwężenie zastawki aorty, zwężenie zastawki dwudzielnej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Camlocor
Produkt leczniczy Camlocor, zawierający kandesartan cyleksetylu oraz amlodypinę, wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu, zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, niewydolnością serca oraz w podeszłym wieku. Jednoczesne stosowanie kandesartanu z inhibitorami ACE, AIIRA lub aliskirenu zwiększa ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii oraz ostrej niewydolności nerek, dlatego nie zaleca się podwójnej blokady układu RAA bez ścisłego nadzoru i monitorowania parametrów takich jak stężenie potasu, kreatyniny oraz ciśnienie tętnicze. U pacjentów z klirensem kreatyniny <15 ml/min, nefropatią cukrzycową czy po przeszczepie nerki konieczna jest wzmożona kontrola funkcji nerek. Dawkowanie u pacjentów dializowanych powinno być ostrożne, z uwagi na ryzyko wahań ciśnienia tętniczego. Ponadto, stosowanie kandesartanu jest przeciwwskazane w ciąży, a u pacjentów z hiperaldosteronizmem pierwotnym lek może być nieskuteczny.
amlodypina, antagonista receptora angiotensyny II, antagonista wapnia, azotemia, choroba naczyniowa mózgu, choroba niedokrwienna serca, dializoterapia, hiperaldosteronizm pierwotny, hiperkaliemia, hipowolemia, inhibitor konwertazy angiotensyny, kandesartan cyleksetylu, kardiomiopatia przerostowa, lek moczopędny, nefropatia cukrzycowa, niedociśnienie, niedociśnienie tętnicze, niewydolność serca, obrzęk płuc, ostra niewydolność nerek, przeszczepienie nerki, skąpomocz, udar mózgu, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zastawka aorty, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zwężenie tętnicy nerkowej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Jext
Lek Jext, dostępny w dawkach 150 µg i 300 µg jako roztwór do wstrzykiwań w wstrzykiwaczu półautomatycznym, wymaga podania wyłącznie w przednio-boczną część uda, z wykluczeniem mięśnia pośladkowego wielkiego, aby uniknąć ryzyka dożylnego podania. Wstrzyknięcie następuje automatycznie po silnym dociśnięciu czarnej osłonki igły do skóry, a produkt jest przeznaczony do jednorazowego użytku. Po podaniu pierwszej dawki pacjent powinien natychmiast wezwać pomoc medyczną (numer 112) z uwagi na ryzyko reakcji anafilaktycznej, w tym dwufazowej, która może wystąpić kilka godzin po pierwszym epizodzie. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z astmą, gdyż lek zawiera sodu pirosiarczyn (E 223) w ilości 0,086 mg/dawkę (Jext 150 µg) oraz 0,171 mg/dawkę (Jext 300 µg), który może wywołać reakcje nadwrażliwości, w tym skurcz oskrzeli i anafilaksję.
badanie alergologiczne, cukrzyca, dławica piersiowa, dwufazowa reakcja anafilaktyczna, gruczolak gruczołu krokowego, guz chromochłonny nadnerczy, hiperkalcemia, hipokaliemia, jaskra wąskiego kąta, jednorazowe użycie, kardiomiopatia przerostowa, miażdżyca, nadciśnienie tętnicze, nadczynność tarczycy, niedokrwienie obwodowe, podskórna tkanka tłuszczowa, przednio-boczna część uda, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, serce płucne, skurcz oskrzeli, sodu pirosiarczyn, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie rytmu serca, zaleganie moczu, zwężenie naczyń krwionośnych - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Captopril Jelfa
Kaptopril, jako inhibitor konwertazy angiotensyny (ACE), wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z zaburzeniami gospodarki wodno-elektrolitowej, niewydolnością serca, chorobami nerek oraz u osób dializowanych. Ryzyko niedociśnienia tętniczego jest zwiększone u pacjentów leczonych diuretykami, z hiponatremią, ciężkim nadciśnieniem renino-zależnym oraz u osób z zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny <40 ml/min). W takich przypadkach zaleca się dostosowanie dawki, monitorowanie stężenia potasu i kreatyniny oraz kontrolę ciśnienia tętniczego. U pacjentów z chorobami nerek może wystąpić białkomocz (>1 g/dobę u 0,7% pacjentów), a u dializowanych z błonami o dużej przepuszczalności obserwowano reakcje rzekomoanafilaktyczne. Kaptopril jest przeciwwskazany w ciąży i niezalecany do stosowania jednocześnie z sakubitrylem i walsartanem ze względu na ryzyko obrzęku naczynioruchowego.
afereza lipoprotein, agranulocytoza, białkomocz, choroba niedokrwienna serca, dializoterapia, hiperkaliemia, hipoaldosteronizm, hiponatriemia, incydent naczyniowo-mózgowy, inhibitor konwertazy angiotensyny, kardiomiopatia przerostowa, klirens kreatyniny, kolagenoza naczyń, lek moczopędny, małopłytkowość, nadciśnienie naczyniowo-nerkowe, nefropatia cukrzycowa, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość, niedrożność dróg oddechowych, objawowa niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, piorunująca martwica wątroby, reakcja rzekomoanafilaktyczna, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia krążenia mózgowego, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zespół nerczycowy, żółtaczka cholestatyczna, zwężenie tętnic nerkowych, zwężenie zastawki aortalnej, zwężenie zastawki mitralnej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Inventum
Przed rozpoczęciem terapii syldenafilem (substancja czynna leku Inventum) konieczne jest przeprowadzenie wstępnej diagnostyki, w tym samodzielnego testu lub szczegółowego badania lekarskiego, w celu potwierdzenia wskazań i wykluczenia przeciwwskazań, zwłaszcza w kontekście chorób układu sercowo-naczyniowego. Syldenafil działa jako inhibitor PDE5, rozszerzając naczynia krwionośne i powodując przejściowe obniżenie ciśnienia tętniczego, co wymaga ostrożności u pacjentów z utrudnionym odpływem krwi z lewej komory (np. zwężenie ujścia aorty, kardiomiopatia przerostowa) oraz u osób z zaburzeniami autonomicznej kontroli ciśnienia. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów stosujących azotany ze względu na ryzyko ciężkiej hipotensji. W okresie porejestracyjnym odnotowano poważne zdarzenia sercowo-naczyniowe, takie jak zawał mięśnia sercowego, niestabilna dławica piersiowa, nagła śmierć sercowa czy udar, głównie u pacjentów z istniejącymi czynnikami ryzyka.
białaczka, choroba Peyroniego, czynna choroba wrzodowa, działanie hipotensyjne azotanów, fenyloketonuria, inhibitor PDE5, kardiomiopatia przerostowa, krwotok mózgowo-naczyniowy, lek alfa-adrenolityczny, nadciśnienie, nagła śmierć sercowa, niedobór laktazy, niedociśnienie, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, niemiarowość komorowa, niestabilna dławica piersiowa, nietolerancja galaktozy, priapizm, przednia niedokrwienna neuropatia nerwu wzrokowego, przemijający napad niedokrwienny, syldenafil, szpiczak mnogi, tętnicze nadciśnienie płucne, układ sercowo-naczyniowy, zaburzenie erekcji, zaburzenie krzepnięcia, zagięcie prącia, zawał mięśnia sercowego, zespół atrofii wielonarządowej, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zwężenie ujścia aorty, zwłóknienie ciał jamistych - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Levosimendan Mercapharm 2,5 mg/ml
Levosimendan Mercapharm (2,5 mg/ml) jest lekiem inotropowym stosowanym w terapii niewydolności serca, jednak jego podanie jest bezwzględnie przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, w tym etanol (785 mg/ml). Nie należy go stosować u chorych z ciężkim niedociśnieniem tętniczym, tachykardią, mechaniczną niedrożnością wpływającą na napełnianie lub opróżnianie komór serca (np. zwężenie zastawki aortalnej, kardiomiopatia przerostowa z zawężeniem drogi odpływu, tamponada serca, zaciskające zapalenie osierdzia), ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min) oraz ciężką niewydolnością wątroby. Ponadto, lek jest przeciwwskazany u pacjentów z historią arytmii torsades de pointes ze względu na ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca.
arytmia komorowa, choroba wieńcowa, ciśnienie tętnicze, dławica piersiowa, działanie inotropowe, EKG, hipokaliemia, hipotensja, kardiomiopatia przerostowa, klirens kreatyniny, lewozymendan, nadwrażliwość na substancję czynną, nagłe zatrzymanie krążenia, niedociśnienie tętnicze, niedrożność mechaniczna, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, tamponada serca, torsades de pointes, zapalenie osierdzia, zwężenie zastawki aortalnej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Telmix Plus
Produkt leczniczy Telmix Plus, zawierający telmisartan i hydrochlorotiazyd, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby, nerek oraz u kobiet w ciąży. Telmisartan jest przeciwwskazany u pacjentów z zastojem żółci, niedrożnością dróg żółciowych oraz ciężką niewydolnością wątroby i nerek (klirens kreatyniny < 30 ml/min). U pacjentów z obustronnym zwężeniem tętnic nerkowych istnieje ryzyko ciężkiego niedociśnienia i niewydolności nerek. Leczenie należy przerwać natychmiast po potwierdzeniu ciąży. Hydrochlorotiazyd może powodować zaburzenia równowagi elektrolitowej, w tym hipokaliemię, hiponatremię, zasadowicę hipochloremiczną oraz hipomagnezemię, a także może zaburzać tolerancję glukozy i prowadzić do hipoglikemii u pacjentów z cukrzycą. Zaleca się regularne monitorowanie elektrolitów, kreatyniny, potasu i kwasu moczowego w surowicy krwi, szczególnie u pacjentów z niewydolnością nerek i wątroby.
antagonista receptora angiotensyny II, azotemia, diuretyk tiazydowy, dna moczanowa, hiperkalcemia, hiperkaliemia, hiperurykemia, hipoglikemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, hydrochlorotiazyd, inhibitor konwertazy angiotensyny, jaskra zamkniętego kąta, kardiomiopatia przerostowa, nadciśnienie naczyniowo-nerkowe, nadczynność przytarczyc, nadwrażliwość na światło, nieczerniakowy nowotwór złośliwy skóry, oliguria, ostra niewydolność nerek, pierwotny hiperaldosteronizm, rak kolczystokomórkowy, rak podstawnokomórkowy, śpiączka wątrobowa, telmisartan, toczeń rumieniowaty układowy, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zasadowica hipochloremiczna, zespół ostrej niewydolności oddechowej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Meprelon
Meprelon (metyloprednizolon) wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu u pacjentów z ostrymi zakażeniami wirusowymi (np. półpasiec, ospa wietrzna), przewlekłym zapaleniem wątroby z obecnością HBsAg, infekcjami grzybiczymi, poliomyelitis, gruźlicą (konieczne równoczesne leczenie przeciwgruźlicze), a także w okresie około 8 tygodni przed i 2 tygodni po szczepieniach żywymi szczepionkami. Lek należy stosować wyłącznie przy bezwzględnych wskazaniach, uwzględniając ryzyko reaktywacji chorób zakaźnych oraz potencjalne maskowanie objawów infekcji. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko perforacji jelit w przebiegu ciężkich wrzodziejących zapaleń jelita grubego, zapalenia uchyłków oraz po operacjach jelit, gdzie metyloprednizolon może maskować objawy zapalenia otrzewnej. U pacjentów z twardziną układową stosowanie dawki ≥12 mg/dobę wiąże się z ryzykiem twardzinowego przełomu nerkowego, wymagającym monitorowania ciśnienia tętniczego i funkcji nerek (stężenie kreatyniny). W przypadku nowotworów układu krwiotwórczego istnieje ryzyko zespołu rozpadu guza (TLS), szczególnie u pacjentów z wysokim tempem proliferacji, dużą masą guza lub wysoką wrażliwością na chemioterapię, co wymaga ścisłej kontroli klinicznej.
brak laktazy, centralna chorioretinopatia surowicza, choroba psychiczna, choroba wrzodowa żołądka, cukrzyca, gruźlica, guz chromochłonny nadnerczy, infekcja grzybicza, jaskra, kardiomiopatia przerostowa, marskość wątroby, martwicze zapalenie jelit, miastenia, nadciśnienie tętnicze, niedoczynność tarczycy, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, nowotwór układu krwiotwórczego, ospa wietrzna, osteoporoza, ostra niewydolność kory nadnerczy, owrzodzenie rogówki, perforacja jelit, perforacja przewodu pokarmowego, poliomyelitis, półpasiec, przełom guza chromochłonnego, przewlekłe czynne zapalenie wątroby, rozedma pęcherzykowa jelit, szczepienie przeciwgruźlicze, twardzina układowa, twardzinowy przełom nerkowy, wirus opryszczki, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, zaćma, zakażenie bakteryjne, zakażenie oportunistyczne, zakażenie wirusowe, zapalenie otrzewnej, zapalenie rogówki, zapalenie uchyłków jelita, zarażenie pasożytnicze, zespół odstawienia steroidów, zespół rozpadu guza, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lozap 50
Podczas stosowania losartanu potasowego (Lozap 50) konieczne jest uwzględnienie licznych środków ostrożności, zwłaszcza u pacjentów z obrzękiem naczynioruchowym w wywiadzie, u których istnieje ryzyko nawrotu objawów. Objawowe niedociśnienie może wystąpić po pierwszej dawce lub zwiększeniu dawki, szczególnie u pacjentów z hipowolemią lub niedoborem sodu, np. w wyniku intensywnego leczenia moczopędnego, biegunek czy wymiotów. U pacjentów z cukrzycą typu 2 i nefropatią obserwuje się zwiększone ryzyko hiperkaliemii, dlatego zaleca się ścisłe monitorowanie stężenia potasu i klirensu kreatyniny, zwłaszcza przy wartości klirensu 30-50 ml/min. Nie należy łączyć losartanu z lekami podnoszącymi poziom potasu, takimi jak diuretyki oszczędzające potas, suplementy potasu czy substytuty soli zawierające potas. Podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA) poprzez jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE, antagonistów receptora angiotensyny II lub aliskirenu zwiększa ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii i zaburzeń czynności nerek, dlatego jest przeciwwskazana bez nadzoru specjalistycznego.
antagonista receptora angiotensyny II, choroba niedokrwienna serca, ciężkie zaburzenie czynności wątroby, ciśnienie tętnicze, hiperkaliemia, inhibitor konwertazy angiotensyny, kardiomiopatia przerostowa, klirens kreatyniny, lek moczopędny oszczędzający potas, lek przeciwnadciśnieniowy, losartan potasowy, marskość wątroby, nadciśnienie tętnicze, nefropatia cukrzycowa, niedociśnienie objawowe, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, obustronne zwężenie tętnic nerkowych, ostra niewydolność nerek, pierwotny hiperaldosteronizm, przesączanie kłębkowe, udar mózgu, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zawał mięśnia sercowego, zwężenie zastawki aortalnej, zwężenie zastawki mitralnej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Valsacor 320 mg tabletki powlekane
Valsacor 320 mg, zawierający walsartan jako antagonista receptora angiotensyny II, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny <10 ml/min), wątroby, a także u osób z odwodnieniem, niedoborem sodu czy zwężeniem tętnicy nerkowej. Monitorowanie stężenia potasu w surowicy jest kluczowe, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu leków zwiększających jego poziom (np. diuretyków oszczędzających potas, heparyny). U pacjentów z klirensem kreatyniny >10 ml/min nie jest konieczna modyfikacja dawki, jednak zaleca się regularną kontrolę parametrów nerkowych. Walsartan jest przeciwwskazany u pacjentów z hiperaldosteronizmem pierwotnym oraz u dzieci i młodzieży z klirensem kreatyniny <30 ml/min lub wymagających dializoterapii. W okresie ciąży lek nie powinien być stosowany ze względu na ryzyko poważnych powikłań rozwojowych płodu.
antagonista receptora angiotensyny II, azot mocznikowy, azotemia, cholestaza, dializoterapia, diuretyk oszczędzający potas, hiperaldosteronizm pierwotny, hiperkaliemia, hipotonia, inhibitor ACE, kardiomiopatia przerostowa, klirens kreatyniny, nadciśnienie nerkowo-naczyniowe, nefropatia cukrzycowa, niedobór laktazy, niedociśnienie tętnicze, nietolerancja galaktozy, obrzęk naczynioruchowy, oliguria, ostra niewydolność nerek, podwójna blokada układu RAA, stężenie kreatyniny, stężenie potasu w surowicy, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zastoinowa niewydolność serca, żółciowa marskość wątroby, zwężenie tętnicy nerkowej, zwężenie zastawki aorty, zwężenie zastawki dwudzielnej - Leksykon chorób i schorzeń
Migotanie komór – Etiologia i przyczyny
Migotanie komór (VF) to krytyczne zaburzenie rytmu serca, charakteryzujące się chaotyczną, nieskoordynowaną aktywnością elektryczną komór, prowadzącą do braku efektywnej hemodynamiki i nagłego zatrzymania krążenia. Najczęstszą przyczyną VF jest choroba niedokrwienna serca (CAD), z istotnym zwężeniem tętnic wieńcowych (>75% u 40%-86% pacjentów po zatrzymaniu krążenia). Ostry zawał serca wywołuje zaburzenia elektrofizjologiczne sprzyjające VF, szczególnie w pierwszych 48 godzinach. Inne etiologie to kardiomiopatie (rozstrzeniowa, przerostowa, restrykcyjna, ARVD), wrodzone wady serca, kanałopatie (np. zespół długiego QT, Brugadów, CPVT), zaburzenia elektrolitowe (hipo-/hiperkaliemia, hipomagnezemia), kwasica, hipoksja oraz czynniki środowiskowe i urazowe (commotio cordis, porażenie prądem, hipotermia). Genetyczne predyspozycje potwierdzają badania GWAS (locus 21q21). Mechanizmy patofizjologiczne obejmują heterogenność repolaryzacyjną, ektopowy automatyzm, pobudzenie nawrotne i aktywność wyzwalaną (EAD, DAD). Częstoskurcz komorowy często poprzedza VF, zwłaszcza u pacjentów z blizną po zawale.
aktywność wyzwalana, arytmogenna dysplazja prawej komory, choroba niedokrwienna serca, choroba zastawki serca, commotio cordis, cukrzyca, częstoskurcz komorowy, hiperkaliemia, hipokaliemia, hipoksja, hipomagnezemia, hipotermia, idiopatyczne migotanie komór, kanałopatia, kardiomiopatia przerostowa, kardiomiopatia restrykcyjna, kardiomiopatia rozstrzeniowa, katecholaminergiczny wielokształtny częstoskurcz komorowy, kwasica, migotanie komór, nadciśnienie tętnicze, nagła śmierć sercowa, nagłe zatrzymanie krążenia, napad padaczkowy, niedokrwienie mięśnia sercowego, niewydolność serca, odma opłucnowa, pobudzenie nawrotne, porażenie prądem elektrycznym, przewlekła obturacyjna choroba płuc, rozwarstwienie aorty, sepsa, tamponada serca, udar mózgu, uraz klatki piersiowej, uszkodzenie narządów, uszkodzenie neurologiczne, wrodzona wada serca, wszczepialny kardiowerter-defibrylator, zaburzenie rytmu serca, zapalenie mięśnia sercowego, zatorowość płucna, zawał serca, zespół Brugadów, zespół długiego QT, zespół krótkiego QT, zespół Wolfa-Parkinsona-White’a, zwężenie zastawki aortalnej - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Accupro 5 5 mg
Chinapryl chlorowodorek, substancja czynna leku ACCUPRO, jest inhibitorem konwertazy angiotensyny (ACE) stosowanym w terapii chorób układu sercowo-naczyniowego, dostępny w dawkach 5 mg, 10 mg, 20 mg oraz 40 mg. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na chinapryl lub substancje pomocnicze, w tym laktozę (zawartość laktozy: ACCUPRO 5 – 38 mg, 10 – 76 mg, 20 – 33,33 mg, 40 – 66,67 mg), a także u osób z obrzękiem naczynioruchowym w wywiadzie, zwłaszcza po wcześniejszym stosowaniu inhibitorów ACE. Ponadto, ACCUPRO jest bezwzględnie przeciwwskazany w II i III trymestrze ciąży ze względu na ryzyko poważnych wad rozwojowych płodu, takich jak hipotensja, niewydolność nerek, hiperkaliemia oraz hipoplazja czaszki. Nie należy go stosować u pacjentów ze zwężeniem drogi odpływu z lewej komory serca (np. stenozą aortalną, kardiomiopatią przerostową z zawężeniem drogi odpływu) ze względu na ryzyko znacznego spadku ciśnienia tętniczego i pogorszenia perfuzji narządowej.
aliskiren, angioedema, chinapryl chlorowodorek, choroby układu sercowo-naczyniowego, dziedziczny obrzęk naczynioruchowy, hiperkaliemia, hipoplazja czaszki, hipotensja, inhibitor konwertazy angiotensyny, kardiomiopatia przerostowa, nadwrażliwość na substancję czynną, nietolerancja laktozy, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, perfuzja narządowa, sakubitryl z walsartanem, spadek ciśnienia tętniczego, stenoza aortalna, tabletka powlekana, trymestr ciąży, zaburzenie czynności nerek, zwężenie drogi odpływu lewej komory - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Sildenafil Aurovitas 20 mg
Lek Sildenafil Aurovitas zawiera 20 mg syldenafilu (cytrynian) w tabletkach powlekanych i jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na syldenafil lub substancje pomocnicze, w tym laktozę (1,4 mg/tabletkę). Bezwzględne przeciwwskazania obejmują jednoczesne stosowanie z azotanami (np. azotan amylu) oraz lekami pobudzającymi cyklazę guanylową (np. riocyguat) ze względu na ryzyko ciężkiego niedociśnienia tętniczego. Również stosowanie z silnymi inhibitorami CYP3A4 (ketokonazol, itrakonazol, rytonawir) jest zakazane z powodu ryzyka znacznego wzrostu stężenia syldenafilu i nasilenia działań niepożądanych. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów po utracie wzroku w jednym oku z powodu niezapalnej przedniej niedokrwiennej neuropatii nerwu wzrokowego (NAION), a także u osób z ciężką niewydolnością wątroby, niedawnym udarem mózgu lub zawałem mięśnia sercowego oraz u pacjentów ze znacznym niedociśnieniem tętniczym (ciśnienie <90/50 mmHg).
azotan, choroba wrzodowa żołądka, cukrzyca, cyklaza guanylowa, CYP3A4, dysfunkcja wątroby, hiperlipidemia, inhibitor CYP3A4, inhibitor PDE5, itrakonazol, kardiomiopatia przerostowa, ketokonazol, laktoza jednowodna, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na substancję czynną, NAION, neuropatia autonomiczna, neuropatia niedokrwienna nerwu wzrokowego, niedociśnienie tętnicze, niestabilna choroba wieńcowa, niewydolność wątroby, retinitis pigmentosa, riocyguat, rytonawir, syldenafil, tlenek azotu, udar mózgu, zaburzenia krzepnięcia krwi, zaburzenia rytmu serca, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Beto 50 ZK
Stosowanie metoprololu bursztynianu (Beto 50 ZK, 47,5 mg) wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z blokiem przedsionkowo-komorowym I stopnia, cukrzycą (zwłaszcza z wahaniami glikemii), guzem chromochłonnym (wymagającym wcześniejszego leczenia alfa-adrenolitykami), ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby oraz u osób po ostrym zawale mięśnia sercowego, gdzie istnieje ryzyko wstrząsu kardiogennego. U chorych z astmą konieczne jest jednoczesne stosowanie beta-2-sympatykomimetyków, a u pacjentów z łuszczycą beta-adrenolityki mogą nasilać objawy choroby. Przed zabiegami chirurgicznymi należy poinformować anestezjologa o terapii metoprololem, gdyż wysokie dawki mogą powodować bradykardię, niedociśnienie i udar mózgu. Beta-adrenolityki mogą również nasilać przebieg wstrząsu anafilaktycznego, co jest istotne u pacjentów z ryzykiem reakcji alergicznych.
alfa-adrenolityk, astma oskrzelowa, beta-2-sympatykomimetyk, blok przedsionkowo-komorowy, blok przedsionkowo-komorowy całkowity, bradykardia, bursztynian metoprololu, choroba zastawkowa serca, dysfunkcja wątroby, guz chromochłonny, guz rdzenia nadnerczy, hipoperfuzja, kardiomiopatia przerostowa, kardiomiopatia przerostowa zaporowa, łuszczyca, niestabilna dławica piersiowa, niestabilność hemodynamiczna, nietolerancja laktozy, niewydolność serca, niewydolność serca klasy IV NYHA, obrzęk płuc, operacja kardiochirurgiczna, parametry glikemiczne, reakcja alergiczna, stabilizacja hemodynamiczna, stężenie glukozy we krwi, udar mózgu, wstrząs anafilaktyczny, wstrząs kardiogenny, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lorista
Losartan potasowy, stosowany w terapii nadciśnienia i niewydolności serca, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z obrzękiem naczynioruchowym w wywiadzie, zaburzeniami czynności nerek, wątroby oraz u osób z ryzykiem niedociśnienia objawowego, zwłaszcza przy zmniejszonej objętości wewnątrznaczyniowej i niedoborze sodu. U pacjentów z cukrzycą typu 2 i nefropatią obserwuje się zwiększone ryzyko hiperkaliemii, co wymaga regularnego monitorowania stężenia potasu i klirensu kreatyniny, szczególnie przy wartościach 30-50 ml/min. Przeciwwskazane jest łączenie losartanu z lekami oszczędzającymi potas, suplementami potasu oraz innymi produktami podnoszącymi jego stężenie. U pacjentów z marskością wątroby wskazane jest stosowanie mniejszych dawek ze względu na zwiększone stężenie leku w osoczu, a ciężkie zaburzenia czynności wątroby stanowią bezwzględne przeciwwskazanie do terapii. Ponadto, u pacjentów z obustronnym zwężeniem tętnic nerkowych lub zwężeniem tętnicy jedynej czynnej nerki może dojść do odwracalnego wzrostu stężenia mocznika i kreatyniny.
antagonista angiotensyny, beta-adrenolityk, choroba niedokrwienna serca, dysfagia, hiperkaliemia, hiponatremia, inhibitor ACE, kardiomiopatia przerostowa, klirens kreatyniny, lek moczopędny, lek moczopędny oszczędzający potas, marskość wątroby, nadwrażliwość, nefropatia cukrzycowa, niedobór laktazy, niedociśnienie objawowe, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, niewydolność serca, objętość wewnątrznaczyniowa, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, pierwotny hiperaldosteronizm, przesączanie kłębuszkowe, przeszczep nerki, suplement potasu, udar mózgu, układ renina-angiotensyna, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie naczyniowo-mózgowe, zaburzenie rytmu serca, zawał mięśnia sercowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zwężenie tętnic nerkowych, zwężenie tętnicy nerkowej, zwężenie zastawki aorty, zwężenie zastawki dwudzielnej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Prestozek Combi
Produkt leczniczy Prestozek Combi, zawierający peryndopryl (inhibitor ACE) oraz amlodypinę (antagonista wapnia), wiąże się z ryzykiem wystąpienia obrzęku naczynioruchowego, który może dotyczyć twarzy, kończyn, błon śluzowych, języka, głośni i krtani, a w przypadku zajęcia dróg oddechowych stanowi zagrożenie życia. Obrzęk może pojawić się w trakcie całej terapii i wymaga natychmiastowego odstawienia leku oraz monitorowania pacjenta. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z wcześniejszym obrzękiem naczynioruchowym oraz przy jednoczesnym stosowaniu sakubitrylu z walsartanem, racekadotrylu, inhibitorów mTOR lub wildagliptyny, ze względu na zwiększone ryzyko obrzęku. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny <60 ml/min) konieczne jest indywidualne dostosowanie dawki oraz regularne monitorowanie stężenia potasu i kreatyniny. Ponadto, inhibitor ACE może powodować objawowe niedociśnienie tętnicze, szczególnie u pacjentów odwodnionych lub z ciężkim nadciśnieniem reninozależnym, co wymaga ścisłej kontroli ciśnienia tętniczego i odpowiedniego postępowania (np. ułożenie pacjenta, podanie 0,9% NaCl dożylnie).
adrenalina, afereza lipoprotein, agranulocytoza, amlodypina, dantrolen, ewerolimus, hiperkaliemia, inhibitor ACE, inhibitor mTOR, kardiomiopatia przerostowa, kaszel polekowy, kolagenoza, lek immunosupresyjny, małopłytkowość, martwica wątroby, nadciśnienie naczyniowo-nerkowe, nefropatia cukrzycowa, neutropenia, niedokrwistość, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, peryndopryl, przełom nadciśnieniowy, racekadotryl, sakubitryl z walsartanem, syrolimus, temsyrolimus, układ renina-angiotensyna-aldosteron, wildagliptyna, zastoinowa niewydolność serca, żółtaczka cholestatyczna, zwężenie zastawki aorty, zwężenie zastawki dwudzielnej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Perindopril + Amlodipine Teva Pharmaceuticals
Perindopril, jako inhibitor ACE, wiąże się z ryzykiem wystąpienia obrzęku naczynioruchowego obejmującego twarz, kończyny, błony śluzowe, język, głośnię lub krtań, co może prowadzić do niedrożności dróg oddechowych i wymaga natychmiastowego przerwania terapii oraz interwencji medycznej, w tym podania adrenaliny. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z historią obrzęku naczynioruchowego oraz podczas jednoczesnego stosowania inhibitorów ACE z sakubitrylem z walsartanem, racekadotrylem, inhibitorami mTOR lub wildagliptyną, ze względu na zwiększone ryzyko obrzęku. Obrzęk naczynioruchowy jelit, objawiający się bólem brzucha z lub bez nudności i wymiotów, może wystąpić rzadko i wymaga diagnostyki obrazowej oraz odstawienia inhibitora ACE. Ponadto, u pacjentów poddawanych aferezie lipoprotein lub odczulaniu jadem owadów, stosowanie inhibitorów ACE może wywołać zagrażające życiu reakcje rzekomoanafilaktyczne, co wymaga czasowego odstawienia leku przed zabiegiem lub terapią.
afereza lipoprotein, allopurynol, antagonista aldosteronu, bloker receptora angiotensyny, hiperkaliemia, incydent naczyniowo-mózgowy, inhibitor ACE, inhibitor mTOR, kardiomiopatia przerostowa, kolagenoza naczyń, leczenie odczulające, lek immunosupresyjny, lek moczopędny oszczędzający potas, nadciśnienie naczyniowo-nerkowe, nadciśnienie reninozależne, nefropatia cukrzycowa, neutropenia, niedociśnienie, niestabilna dławica piersiowa, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk naczynioruchowy jelit, obrzęk płuc, piorunująca martwica wątroby, podwójna blokada układu RAA, przełom nadciśnieniowy, racekadotryl, reakcja rzekomoanafilaktyczna, sakubitryl, syrolimus, wildagliptyna, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, żółtaczka cholestatyczna, zwężenie drogi odpływu, zwężenie tętnicy nerkowej, zwężenie zastawki aorty, zwężenie zastawki dwudzielnej - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Levosimendan Reig Jofre 2,5 mg/ml
Levosimendan Reig Jofre w postaci koncentratu do infuzji (2,5 mg/ml) posiada szereg bezwzględnych przeciwwskazań, które należy ściśle przestrzegać w celu zapewnienia bezpieczeństwa terapii. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub substancje pomocnicze, w tym etanol (785 mg/ml), co jest istotne u pacjentów z chorobą alkoholową, chorobami wątroby, padaczką lub zaburzeniami OUN. Nie należy stosować lewozymendanu w stanach hemodynamicznych takich jak ciężkie niedociśnienie tętnicze (ryzyko nasilenia hipotensji i niedokrwienia narządów), tachykardia (zwiększone zapotrzebowanie mięśnia sercowego na tlen) oraz w obecności istotnych mechanicznych przeszkód w napełnianiu lub opróżnianiu komór serca, np. ciężka stenoza aortalna lub mitralna, kardiomiopatia przerostowa z obturacją drogi odpływu, tamponada serca czy restrykcja napełniania komór.
choroba alkoholowa, częstoskurcz komorowy polimorficzny, działanie inotropowe, etanol, farmakokinetyka, gradient ciśnień, hepatocyty, hipotensja, kardiomiopatia przerostowa, klirens kreatyniny, levosimendan, nadwrażliwość na substancję czynną, niedociśnienie tętnicze, niedrożność mechaniczna, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, padaczka, rozszerzenie naczyń krwionośnych, stenoza aortalna, stenoza mitralna, tachykardia, tamponada serca, torsades de pointes, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia hemodynamiczne, zaburzenia ośrodkowego układu nerwowego, zaburzenia rytmu serca, zapotrzebowanie mięśnia sercowego na tlen - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Amlodypina + Walsartan + Hydrochlorotiazyd Macleods 5 mg + 160 mg + 25 mg
Produkt leczniczy Amlodypina + Walsartan + Hydrochlorotiazyd Macleods, dostępny w dawkach 5 mg + 160 mg + 12,5 mg do 10 mg + 320 mg + 25 mg, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na amlodypinę, walsartan, hydrochlorotiazyd lub inne składniki preparatu, a także u kobiet w drugim i trzecim trymestrze ciąży ze względu na teratogenne działanie walsartanu. Nie należy stosować leku u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (marskość, cholestaza), ciężką niewydolnością nerek (GFR <30 ml/min/1,73 m²), bezmoczem, dializowanych oraz u osób z ciężkim niedociśnieniem, wstrząsem (w tym kardiogennym) i hemodynamicznie niestabilną niewydolnością serca po zawale. Przeciwwskazaniem jest także jednoczesne stosowanie z aliskirenem u pacjentów z cukrzycą lub zaburzeniami czynności nerek (GFR <60 ml/min/1,73 m²) ze względu na ryzyko hiperkaliemii i pogorszenia funkcji nerek.
aliskiren, antagonista receptora angiotensyny II, bezmocz, cholestaza, cukrzyca, dializoterapia, hiperkalcemia, hiperurykemia, hipokaliemia, hiponatremia, hipotonia ortostatyczna, inhibitor konwertazy angiotensyny, kardiomiopatia przerostowa, marskość żółciowa wątroby, nadwrażliwość, niedociśnienie, niewydolność serca, pochodne dihydropirydyny, pochodne sulfonamidów, stenoza aortalna, układ renina-angiotensyna-aldosteron, wstrząs kardiogenny, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zawał mięśnia sercowego, zwężenie drogi odpływu z lewej komory - Leksykon leków
Działania niepożądane – Meprelon 16 mg
Metyloprednizolon w postaci sodu bursztynianu (Meprelon) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, których częstość występowania jest trudna do precyzyjnego określenia. Do najważniejszych należą zmiany hematologiczne, takie jak leukocytoza, limfopenia, eozynopenia, policytemia oraz trombocytopenia/trombocytoza. Szczególnie niebezpieczne są ciężkie reakcje anafilaktyczne z zapaścią krążeniową, zatrzymaniem akcji serca i skurczem oskrzeli, zwłaszcza u pacjentów z alergiami (np. astma oskrzelowa). Metyloprednizolon osłabia układ immunologiczny, zwiększając ryzyko zakażeń, w tym ciężkich przebiegów chorób wirusowych (ospa wietrzna, opryszczka, półpasiec). Może maskować objawy zakażeń i ujawniać zakażenia utajone. W zakresie endokrynologicznym obserwuje się przełom guza chromochłonnego, zahamowanie czynności nadnerczy, zespół Cushinga oraz zaburzenia wydzielania hormonów płciowych. U dzieci możliwe jest zahamowanie wzrostu.
arytmia, atrofia mięśni, bezsenność, choroba wrzodowa, depresja, drgawki, eozynopenia, guz chromochłonny, hipercholesterolemia, hipertriglicerydemia, hipokaliemia, immunosupresja, jaskra, kardiomiopatia przerostowa, katabolizm białek, krwawienie z przewodu pokarmowego, leukocytoza, limfopenia, lipomatoza, martwica kości, metyloprednizolon, miopatia, nadciśnienie tętnicze, nietolerancja glukozy, niewydolność nadnerczy, niewydolność wątroby, osteoporoza, padaczka, policytemia, przełom miasteniczny, przełom nerkowy, psychoza, reakcja anafilaktyczna, retencja sodu, retinopatia surowicza, rozstępy skórne, rzekomy guz mózgu, teleangiektazja, trądzik steroidowy, trombocytopenia, trombocytoza, twardzina układowa, uszkodzenie wątroby, wrzód rogówki, wstrząs anafilaktyczny, wybroczyny, zaburzenia hormonalne, zaćma, zahamowanie wzrostu, zakrzepica, zanik skóry, zanik tkanki tłuszczowej, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapaść naczyniowa, zastój w płucach, zerwanie ścięgna, zespół Cushinga, zespół odstawienia steroidów, zespół rozpadu guza - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Galpent 100 mg
Pentaerytrytylu tetraazotan (100 mg) w tabletkach Galpent jest lekiem z grupy azotanów, którego stosowanie jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze (m.in. sacharoza 3,5 mg, laktoza jednowodna 214,7 mg). Ze względu na działanie wazodylatacyjne, lek nie powinien być stosowany w stanach hemodynamicznych takich jak wstrząs, hipotonia (w tym z hipowolemią), zawał mięśnia sercowego z niskim ciśnieniem napełniania prawej komory, tamponada serca, zaciskające zapalenie osierdzia oraz serce płucne. Bezwzględnym przeciwwskazaniem są także kardiomiopatia przerostowa z zawężeniem drogi odpływu, zwężenie zastawki mitralnej i stenoza aortalna, gdzie azotany mogą pogorszyć hemodynamikę i perfuzję mięśnia sercowego.
azotany, choroba wieńcowa, ciśnienie tętnicze, ciśnienie wewnątrzgałkowe, działanie hipotensyjne, hipotonia, inhibitor fosfodiesterazy typu 5, interakcja lekowa, jaskra z wąskim kątem przesączania, kardiomiopatia przerostowa, nadwrażliwość, nadwrażliwość na substancję czynną, niedokrwistość, nietolerancja, pentaerytrytylu tetraazotan, podwyższone ciśnienie śródczaszkowe, serce płucne, stenoza aortalna, substancja pomocnicza, syldenafil, tamponada serca, udar mózgu, uraz czaszki, utlenowanie tkanek, właściwość wazodilatacyjna, wstrząs, zaburzenie erekcji, zaciskające zapalenie osierdzia, zawał mięśnia sercowego, zwężenie zastawki mitralnej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Silandyl
Przed rozpoczęciem terapii syldenafilem (Silandyl) konieczne jest przeprowadzenie szczegółowej diagnostyki przyczyn zaburzeń erekcji oraz ocena układu sercowo-naczyniowego, ze względu na wazodylatacyjne działanie leku i potencjalne obniżenie ciśnienia tętniczego. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z utrudnionym odpływem krwi z lewej komory (np. zwężenie ujścia aorty, kardiomiopatia przerostowa) oraz z zespołem atrofii wielonarządowej. Silandyl jest przeciwwskazany w skojarzeniu z azotanami ze względu na ryzyko nasilenia działania hipotensyjnego. Po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano poważne incydenty sercowo-naczyniowe, takie jak zawał mięśnia sercowego, niestabilna dławica piersiowa, nagła śmierć sercowa, arytmie komorowe, krwotok mózgowo-naczyniowy, TIA oraz zaburzenia ciśnienia tętniczego, często powiązane z aktywnością seksualną.
aktywność seksualna, białaczka, choroba Peyroniego, choroba wrzodowa, deformacja prącia, dysfagia, działanie hipotensyjne, inhibitor PDE5, kardiomiopatia przerostowa, krwotok mózgowo-naczyniowy, lek alfa-adrenolityczny, nagła śmierć sercowa, neuropatia niedokrwienna nerwu wzrokowego, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, niemiarowość komorowa, niestabilna dławica piersiowa, obniżenie ciśnienia tętniczego, priapizm, przedłużona erekcja, przemijający napad niedokrwienny, syldenafil, szpiczak mnogi, właściwość wazodylatacyjna, zaburzenie erekcji, zaburzenie krzepnięcia, zawał mięśnia sercowego, zespół atrofii wielonarządowej, zwężenie ujścia aorty