Przeciwwskazania stosowania leku Amlodypina + Walsartan + Hydrochlorotiazyd Macleods

Produkt leczniczy Amlodypina + Walsartan + Hydrochlorotiazyd Macleods w postaci tabletek powlekanych o różnych dawkach (5 mg + 160 mg + 12,5 mg, 10 mg + 160 mg + 12,5 mg, 5 mg + 160 mg + 25 mg, 10 mg + 160 mg + 25 mg, 10 mg + 320 mg + 25 mg) nie może być stosowany w określonych sytuacjach klinicznych. Właściwa identyfikacja przeciwwskazań ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa pacjenta.¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Lek jest przeciwwskazany u pacjentów wykazujących nadwrażliwość na którykolwiek z następujących składników:

• Substancje czynne: amlodypina, walsartan lub hydrochlorotiazyd
• Inne pochodne sulfonamidów (ze względu na obecność hydrochlorotiazydu)
• Pochodne dihydropirydyny (ze względu na obecność amlodypiny)
• Którakolwiek substancja pomocnicza zawarta w preparacie

Reakcje nadwrażliwości mogą objawiać się wysypką, świądem, obrzękiem naczynioruchowym lub innymi objawami alergicznymi, a ich wystąpienie stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania leku.²

Przeciwwskazania związane z ciążą

Stosowanie leku jest bezwzględnie przeciwwskazane w:

• Drugim trymestrze ciąży
• Trzecim trymestrze ciąży

Wynika to głównie z obecności walsartanu, który jako antagonista receptora angiotensyny II (ARB) może powodować poważne uszkodzenia płodu i noworodka przy stosowaniu w drugiej połowie ciąży.³

Zaburzenia czynności wątroby

Lek nie może być stosowany u pacjentów z:

• Zaburzeniami czynności wątroby – ze względu na ryzyko pogorszenia funkcji tego narządu
• Marskością żółciową wątroby – ze względu na zaburzoną farmakokinetykę składników leku
• Cholestazą – gdyż może prowadzić do nasilenia zaburzeń przepływu żółci

Pacjenci z wymienionymi schorzeniami hepatologicznymi wymagają zastosowania alternatywnych schematów leczenia przeciwnadciśnieniowego.⁴

Zaburzenia czynności nerek

Przeciwwskazania obejmują następujące stany związane z dysfunkcją nerek:

• Ciężkie zaburzenia czynności nerek z GFR <30 ml/min/1,73 m² – ze względu na zmienioną farmakokinetykę i ryzyko nasilenia dysfunkcji nerek
• Bezmocz – ze względu na brak możliwości eliminacji leku i jego metabolitów
• Pacjenci poddawani dializoterapii – z powodu niemożności przewidzenia stężeń leku we krwi i zwiększonego ryzyka działań niepożądanych

U tych pacjentów konieczne jest zastosowanie innych schematów leczenia hipotensyjnego, dostosowanych do stopnia niewydolności nerek.⁵

Jednoczesne stosowanie z aliskirenem

Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie produktu Amlodypina + Walsartan + Hydrochlorotiazyd Macleods z lekami zawierającymi aliskiren u pacjentów z:

• Cukrzycą – ze względu na podwyższone ryzyko sercowo-naczyniowe
• Zaburzeniami czynności nerek (GFR <60 ml/min/1,73 m²) – z powodu zwiększonego ryzyka hiperkaliemii, pogorszenia funkcji nerek i wzrostu częstości zdarzeń sercowo-naczyniowych

Podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA) poprzez łączne stosowanie aliskirenu z walsartanem może prowadzić do poważnych powikłań u tych grup pacjentów.⁶

Zaburzenia elektrolitowe i metaboliczne

Lek jest przeciwwskazany w następujących zaburzeniach:

• Oporna na leczenie hipokaliemia – hydrochlorotiazyd może dodatkowo nasilać niedobór potasu
• Hiponatremia – składnik tiazydowy preparatu może pogłębiać niedobór sodu
• Hiperkalcemia – ze względu na ryzyko nasilenia podwyższonego stężenia wapnia przez hydrochlorotiazyd
• Objawowa hiperurykemia – hydrochlorotiazyd może podwyższać stężenie kwasu moczowego, nasilając objawy dny moczanowej

Korekta zaburzeń elektrolitowych powinna poprzedzać ewentualne włączenie leku, ponieważ stosowanie go w powyższych sytuacjach może prowadzić do poważnych powikłań metabolicznych i narządowych.⁷

Zaburzenia układu sercowo-naczyniowego

Przeciwwskazania obejmują:

• Ciężkie niedociśnienie – preparat może dodatkowo obniżać ciśnienie tętnicze, prowadząc do stanu zagrożenia życia
• Wstrząs, w tym wstrząs kardiogenny – lek może pogorszyć perfuzję narządową i pogłębić hipotensję
• Zwężenie drogi odpływu z lewej komory, w tym:
  • Kardiomiopatia przerostowa ze zwężeniem odpływu komory lewej
  • Stenoza aortalna wysokiego stopnia
• Hemodynamicznie niestabilna niewydolność serca po przebyciu ostrego zawału mięśnia sercowego – ze względu na możliwość pogorszenia stanu hemodynamicznego pacjenta

W tych stanach klinicznych lek może prowadzić do znacznego pogorszenia hemodynamiki, spadku rzutu serca, pogłębienia niedociśnienia i dalszego upośledzenia perfuzji narządowej.⁸

Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tego leku?

Planowanie ciąży i pierwszy trymestr ciąży

Choć formalnie lek jest przeciwwskazany dopiero od drugiego trymestru ciąży, należy odradzić jego stosowanie również kobietom planującym ciążę oraz w pierwszym trymestrze. Jest to uzasadnione obecnością walsartanu (antagonisty receptora angiotensyny II), który może mieć szkodliwy wpływ na rozwój płodu. Pacjentce należy zaproponować alternatywne leczenie o ustalonym profilu bezpieczeństwa w ciąży.⁹

Łagodne i umiarkowane zaburzenia czynności wątroby

Należy odradzić stosowanie leku u pacjentów z łagodnymi i umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby, ponieważ metabolizm wątrobowy amlodypiny i walsartanu może być zmieniony, co prowadzi do nieprzewidywalnych stężeń tych substancji w osoczu. U tych pacjentów zaleca się stosowanie pojedynczych substancji czynnych z odpowiednio dostosowanymi dawkami i ściślejszym monitorowaniem funkcji wątroby.¹⁰

Umiarkowane zaburzenia czynności nerek

Produkt leczniczy należy stosować z dużą ostrożnością u pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek (GFR 30-60 ml/min/1,73 m²). Zaleca się regularne monitorowanie funkcji nerek, stężenia elektrolitów i kreatyniny. U pacjentów z tendencją do pogarszania się funkcji nerek lepszym rozwiązaniem może być stosowanie pojedynczych leków z grupy antagonistów wapnia lub antagonistów receptora angiotensyny II bez komponenty tiazydowej.¹¹

Skłonność do zaburzeń elektrolitowych

Należy odradzić stosowanie leku pacjentom z:

• Tendencją do hipokaliemii (np. stosujący intensywne leczenie moczopędne, z wtórnym hiperaldosteronizmem)
• Predyspozycją do hiponatremii (osoby starsze, stosujące dietę ubogosodową, z niewydolnością serca)
• Skłonnością do hiperkalcemii (choroby przytarczyc, nowotwory wydzielające PTH-podobne peptydy)
• Podwyższonym stężeniem kwasu moczowego bez objawów dny, ale z ryzykiem jej rozwoju

W tych przypadkach komponenta tiazydowa leku może nasilić istniejące zaburzenia, dlatego zaleca się wybór leków przeciwnadciśnieniowych bez diuretyku tiazydowego lub ścisłe monitorowanie parametrów biochemicznych.¹²

Niestabilne ciśnienie tętnicze i hipotonia ortostatyczna

Lek jest złożonym preparatem o silnym działaniu hipotensyjnym, dlatego należy odradzić jego stosowanie pacjentom z:

• Tendencją do hipotonii ortostatycznej (szczególnie osoby starsze)
• Niestabilnymi wartościami ciśnienia tętniczego
• Pacjentom stosującym już inne leki hipotensyjne, zwłaszcza jeśli w wywiadzie występowały epizody niedociśnienia

U tych osób lepszym rozwiązaniem może być stosowanie monoterapii z możliwością precyzyjnego dostosowania dawki lub preparatów złożonych o niższych dawkach poszczególnych składników.¹³

Łagodne zwężenie aortalne i inne postaci zwężenia drogi odpływu z lewej komory

Pacjentom z łagodnym zwężeniem zastawki aortalnej lub innymi formami zwężenia drogi odpływu z lewej komory, które nie spełniają kryteriów ciężkiego zwężenia, również należy odradzić stosowanie tego preparatu. Amlodypina, jako pochodna dihydropirydyny, może nasilać objawy niewydolności serca u tych pacjentów poprzez zmniejszenie oporu obwodowego i zwiększenie gradientu ciśnień w miejscu zwężenia.¹⁴

Wczesny okres po zawale serca

Pacjentom we wczesnym okresie po zawale serca, nawet jeśli stan hemodynamiczny został ustabilizowany, należy odradzić stosowanie tego złożonego preparatu ze względu na ryzyko destabilizacji układu krążenia. Zalecane jest rozpoczęcie leczenia od monoterapii z następczym stopniowym dołączaniem kolejnych leków przeciwnadciśnieniowych pod ścisłą kontrolą parametrów hemodynamicznych.¹⁵

Stosowanie innych leków blokujących układ RAA

Pacjentom stosującym już inne leki blokujące układ renina-angiotensyna-aldosteron (RAA), takie jak inhibitory konwertazy angiotensyny (ACE-I) czy inne antagonisty receptora angiotensyny II (ARB), należy odradzić równoczesne stosowanie omawianego leku ze względu na ryzyko podwójnej blokady układu RAA. Taka kombinacja może prowadzić do hiperkaliemii, hipotensji i pogorszenia funkcji nerek, szczególnie u osób z już istniejącymi zaburzeniami czynności nerek lub cukrzycą.¹⁶