Przeciwwskazania stosowania leku Galpent. Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tego leku?

Pentaerytrytylu tetraazotan (100 mg) w postaci tabletek Galpent jest lekiem z grupy azotanów i podobnie jak inne leki z tej grupy posiada szereg istotnych przeciwwskazań, które należy wziąć pod uwagę przed zaleceniem terapii. Przeciwwskazania te wynikają zarówno z potencjalnego ryzyka wystąpienia działań niepożądanych, jak i możliwych interakcji z innymi lekami.¹

Nadwrażliwość i reakcje alergiczne

Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania leku Galpent jest nadwrażliwość na substancję czynną (pentaerytrytylu tetraazotan) lub jakiekolwiek inne azotany. Dodatkowo, należy uwzględnić możliwość nadwrażliwości na którykolwiek ze składników pomocniczych zawartych w produkcie. Warto zaznaczyć, że tabletki Galpent zawierają substancje pomocnicze o znanym działaniu: sacharozę (3,5 mg) oraz laktozę jednowodną (214,7 mg), które mogą być przyczyną nietolerancji u niektórych pacjentów.²

Przeciwwskazania hemodynamiczne

Ze względu na właściwości wazodilatacyjne pentaerytrytylu tetraazotanu, lek jest przeciwwskazany w następujących stanach związanych z hemodynamiką układu krążenia:

• Wstrząs – niezależnie od etiologii, ze względu na ryzyko dalszego obniżenia ciśnienia tętniczego³
• Hipotonia – w tym związana z hipowolemią, gdyż azotany mogą nasilać spadek ciśnienia⁴
• Zawał mięśnia sercowego z niskim ciśnieniem napełniania – szczególnie prawej komory, gdzie dalsze rozszerzenie naczyń może pogorszyć perfuzję wieńcową⁵
• Tamponada serca – stan, w którym obniżenie obciążenia wstępnego mogłoby być niebezpieczne⁶
• Zaciskające zapalenie osierdzia – gdzie zmniejszenie powrotu żylnego może nasilić zaburzenia hemodynamiczne⁷
• Serce płucne – wazodylatacja może pogorszyć stosunek wentylacja/perfuzja w płucach⁸

Przeciwwskazania kardiologiczne

Niektóre schorzenia kardiologiczne stanowią bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania pentaerytrytylu tetraazotanu:

• Kardiomiopatia przerostowa zawężająca drogę odpływu z lewej komory – azotany mogą zwiększać gradient ciśnień poprzez zmniejszenie obciążenia wstępnego i nasilenie zawężenia drogi odpływu⁹
• Zwężenie zastawki mitralnej – może dojść do pogorszenia napełniania lewej komory i obniżenia rzutu serca¹⁰
• Zwężenie lewego ujścia tętniczego (stenoza aortalna) – zmniejszenie obciążenia wstępnego może prowadzić do spadku przepływu przez zwężoną zastawkę aortalną¹¹

Przeciwwskazania neurologiczne i okulistyczne

Pentaerytrytylu tetraazotan nie powinien być stosowany w następujących sytuacjach:

• Podwyższone ciśnienie śródczaszkowe – w tym u pacjentów po udarze mózgu lub urazie czaszki, gdyż azotany mogą dalej zwiększać ciśnienie śródczaszkowe¹²
• Jaskra z wąskim kątem przesączania – z uwagi na możliwość zwiększenia ciśnienia wewnątrzgałkowego¹³

Inne przeciwwskazania kliniczne

Znaczna niedokrwistość stanowi przeciwwskazanie do stosowania pentaerytrytylu tetraazotanu ze względu na możliwość pogorszenia utlenowania tkanek przy jednoczesnym spadku ciśnienia tętniczego.¹⁴

Przeciwwskazania związane z grupą wiekową

Produkt leczniczy Galpent nie powinien być stosowany u dzieci. Bezpieczeństwo i skuteczność stosowania u tej grupy wiekowej nie zostały ustalone.¹⁵

Przeciwwskazania w ciąży i podczas karmienia piersią

Galpent jest przeciwwskazany u kobiet w ciąży i w okresie karmienia piersią. Nie zaleca się stosowania produktu ze względu na brak odpowiednich badań bezpieczeństwa w tych grupach pacjentek oraz potencjalne ryzyko dla płodu i niemowlęcia.¹⁶

Przeciwwskazania wynikające z interakcji lekowych

Szczególnie istotne jest bezwzględne przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania pentaerytrytylu tetraazotanu z syldenafilem i innymi inhibitorami fosfodiesterazy typu 5 (PDE5). Łączne zastosowanie tych leków może prowadzić do dramatycznego spadku ciśnienia tętniczego, co stanowi zagrożenie dla życia pacjenta. Ta interakcja wynika z sumowania się działania hipotensyjnego obu grup leków.¹⁷

Okoliczności wymagające szczególnej uwagi

Lekarz powinien odradzić stosowanie leku Galpent w przypadku planowania przyjmowania przez pacjenta leków na zaburzenia erekcji zawierających inhibitory PDE5 (syldenafil, tadalafil, wardenafil). Pacjenta należy dokładnie poinformować o możliwych konsekwencjach takiego połączenia, które mogą być śmiertelne.¹⁸

Należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów z chorobami towarzyszącymi, u których wystąpienie hipotonii mogłoby być niebezpieczne, np. z ciężką chorobą wieńcową lub stenozą naczyń mózgowych.¹⁹