Leki zawierające w składzie
pentaerytrytylu tetraazotan

Pentaerytrytylu tetraazotan (PETN) to organiczny azotan stosowany w leczeniu choroby niedokrwiennej serca. Należy do grupy azotanów organicznych, które działają poprzez rozszerzanie naczyń krwionośnych, szczególnie żylnych, co prowadzi do zmniejszenia obciążenia wstępnego serca. Substancja uwalnia tlenek azotu, który aktywuje cyklazę guanylową, zwiększając poziom cGMP w komórkach mięśni gładkich naczyń, powodując ich rozkurcz.

Pentaerytrytylu tetraazotan jest stosowany głównie w profilaktyce napadów dławicy piersiowej, gdzie wykazuje długi czas działania. W Polsce dostępny jest w preparatach takich jak Pentaerythritol compositum, Galpent i Dilcoran. Ze względu na wolniejsze uwalnianie substancji czynnej w porównaniu do nitrogliceryny, PETN nie nadaje się do doraźnego przerywania napadów dławicy, ale jest skuteczny w długotrwałej terapii podtrzymującej.

Główną zaletą pentaerytrytylu tetraazotan jest jego przedłużone działanie, które może utrzymywać się do 12 godzin, co pozwala na rzadsze dawkowanie i lepsze przestrzeganie zaleceń przez pacjentów. W porównaniu do innych azotanów, PETN rzadziej wywołuje zjawisko tolerancji, co umożliwia skuteczniejszą długotrwałą terapię. Dodatkowo, wykazuje mniejszą tendencję do wywoływania bólów głowy, które są częstym działaniem niepożądanym tej grupy leków.

Stosowanie pentaerytrytylu tetraazotan wiąże się jednak z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych. Najpoważniejszym zagrożeniem jest możliwość znacznego spadku ciśnienia tętniczego, co może prowadzić do omdleń i zawrotów głowy, szczególnie przy zmianie pozycji ciała. Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie z inhibitorami fosfodiesterazy typu 5 (np. sildenafil), gdyż może to spowodować niebezpieczny spadek ciśnienia. U niektórych pacjentów może wystąpić methemoglobinemia, zwłaszcza przy przedawkowaniu. Jak w przypadku wszystkich azotanów, możliwe jest też rozwinięcie tolerancji na lek, co wymaga odpowiedniego planowania przerw w terapii.