ciężkie działanie niepożądane
Ciężkie działanie niepożądane (ang. serious adverse event, SAE) to niepożądana reakcja na lek, wyrób medyczny lub interwencję medyczną, która powoduje znaczący uszczerbek na zdrowiu pacjenta. Zgodnie z definicją przyjętą przez organy regulacyjne, jest to zdarzenie, które prowadzi do śmierci, zagraża życiu, wymaga hospitalizacji lub przedłużenia dotychczasowej hospitalizacji, skutkuje trwałym lub znaczącym upośledzeniem czynności organizmu, lub powoduje wrodzoną wadę lub uszkodzenie płodu.
Identyfikacja ciężkich działań niepożądanych stanowi kluczowy element nadzoru nad bezpieczeństwem farmakoterapii. Pracownicy ochrony zdrowia mają obowiązek zgłaszania takich zdarzeń do odpowiednich instytucji (w Polsce do Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych), co umożliwia monitorowanie profilu bezpieczeństwa produktów leczniczych po wprowadzeniu ich do obrotu.
W badaniach klinicznych ciężkie działania niepożądane podlegają szczególnym procedurom raportowania. Sponsorzy badań są zobowiązani do niezwłocznego zgłaszania takich zdarzeń oraz prowadzenia szczegółowej dokumentacji. Analiza ciężkich działań niepożądanych może prowadzić do modyfikacji protokołu badania, wprowadzenia dodatkowych środków bezpieczeństwa, a w skrajnych przypadkach do przedwczesnego zakończenia badania klinicznego.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Hadmuliv 200 mg + 500 mg
Hadmuliv, zawierający 200 mg ibuprofenu i 500 mg paracetamolu w tabletce powlekanej, jest wskazany do krótkotrwałego stosowania (do 3 dni) u dorosłych, z dawkowaniem standardowym 1 tabletka do 3 razy na dobę, z co najmniej 6-godzinnymi przerwami. Maksymalna dobowa dawka to 6 tabletek, co odpowiada 1200 mg ibuprofenu i 3000 mg paracetamolu. W przypadku braku kontroli objawów pojedynczą dawką, można zwiększyć do 2 tabletek na dawkę, zachowując odstęp 6 godzin. U osób starszych nie wymaga się modyfikacji dawkowania, jednak ze względu na zwiększone ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza krwawień z przewodu pokarmowego, zaleca się regularną kontrolę. Produkt jest przeciwwskazany u dzieci poniżej 18 lat oraz pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek i wątroby.
bezpieczeństwo farmakoterapii, ciężkie działanie niepożądane, ciężkie zaburzenie czynności nerek, działanie niepożądane, ibuprofen, krótkotrwałe stosowanie, krwawienie z przewodu pokarmowego, niesteroidowy lek przeciwzapalny, paracetamol, podanie doustne, produkt leczniczy, przewlekła choroba alkoholowa, przewlekłe niedożywienie, wskaźnik przesączania kłębuszkowego, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zespół Gilberta - Leksykon leków
Działania niepożądane – Sitagliptin Polpharma 50 mg
Sitagliptin Polpharma (sitagliptina) jest stosowany w leczeniu cukrzycy typu 2, jednak jego profil bezpieczeństwa wymaga szczególnej uwagi ze względu na ryzyko ciężkich działań niepożądanych, takich jak ostre i martwicze zapalenie trzustki, reakcje nadwrażliwości (w tym anafilaksja) oraz hipoglikemia, zwłaszcza w terapii skojarzonej z pochodnymi sulfonylomocznika (częstość hipoglikemii 4,7-13,8%) lub insuliną (9,6%). Dane z badania TECOS, obejmującego 7332 pacjentów leczonych sytagliptyną (100 mg/dobę lub 50 mg/dobę przy niewydolności nerek) i 7339 na placebo, wykazały podobną częstość ciężkich działań niepożądanych w obu grupach, z częstością ciężkiej hipoglikemii 2,7% vs. 2,5% (u pacjentów stosujących insulinę i/lub sulfonylomocznik) oraz zapalenia trzustki 0,3% vs. 0,2%. Profil działań niepożądanych obejmuje również często występujące bóle głowy, hipoglikemię, zakażenia górnych dróg oddechowych (>5%), a także rzadziej występujące zaburzenia skórne, nerek i mięśniowo-szkieletowe, z wieloma zdarzeniami o nieznanej częstości zgłaszanymi po wprowadzeniu leku do obrotu.
artropatia, ból głowy, ciężkie działanie niepożądane, cukrzyca typu 2, dializoterapia, hipoglikemia, martwicze zapalenie trzustki, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, ostra niewydolność nerek, ostre zapalenie trzustki, pemfigoid pęcherzowy, pochodna sulfonylomocznika, profil bezpieczeństwa, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, śródmiąższowa choroba płuc, sytagliptyna, terapia skojarzona, trombocytopenia, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie błony śluzowej nosogardła, zapalenie kości i stawów, zapalenie naczyń skóry, zapalenie trzustki, zawrót głowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczająca choroba skóry - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Carboplatin Pfizer 10 mg/ml
Produkt leczniczy Carboplatin Pfizer (10 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań) zawierający karboplatynę wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczną antykoncepcję podczas terapii oraz przez co najmniej 7 miesięcy po jej zakończeniu, aby zapobiec ryzyku teratogenności i embriotoksyczności potwierdzonej w badaniach przedklinicznych na szczurach. W przypadku ciąży podczas leczenia konieczna jest ocena stosunku korzyści do ryzyka oraz uzyskanie świadomej zgody pacjentki. Karboplatyna przenika do mleka matki, dlatego karmienie piersią należy przerwać na czas terapii i przez 1 miesiąc po ostatniej dawce, aby uniknąć ciężkich działań niepożądanych u dziecka.
amenorrhea, azoospermia, ciężkie działanie niepożądane, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, karboplatyna, krioprezerwacja nasienia, leczenie przeciwnowotworowe, lek przeciwnowotworowy, nieodwracalna niepłodność, organogeneza, skuteczna metoda antykoncepcji, supresja gonad, świadoma zgoda, wiek rozrodczy, zaburzenie płodności - Leksykon leków
Działania niepożądane – Bortezomib Zentiva 1 mg
Bortezomib Zentiva, stosowany głównie w terapii szpiczaka mnogiego, charakteryzuje się specyficznym profilem działań niepożądanych, które należy dokładnie monitorować. W badaniach klinicznych obejmujących 5476 pacjentów, z czego 3996 otrzymywało dawkę 1,3 mg/m², najczęściej obserwowano trombocytopenię, niedokrwistość, neutropenię, obwodową neuropatię (w tym czuciową), bóle głowy, parestezje oraz dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego (nudności, biegunka, zaparcia, wymioty). Działania te występowały bardzo często (>1/10). Ponadto często zgłaszano zmęczenie, gorączkę, zmniejszenie apetytu, duszność, wysypkę, półpasiec i ból mięśni. Neuropatia obwodowa, szczególnie czuciowa, jest istotnym ograniczeniem terapii i może wymagać modyfikacji dawkowania lub przerwania leczenia.
anemia, badanie hematologiczne, bortezomib, ciężkie działanie niepożądane, drętwienie, duszność, dyzestezja, małopłytkowość, morfologia krwi, nadciśnienie płucne, neuropatia autonomiczna, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość, niewydolność serca, ostra rozlana naciekowa choroba płuc, parestezja, półpasiec, przeczulica bólowa, szpiczak mnogi, trombocytopenia, wirus Herpes zoster, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon leków
Działania niepożądane – Melodyn 35 mcg/h
Melodyn to system transdermalny zawierający buprenorfinę, dostępny w trzech mocach: 35, 52,5 oraz 70 μg/h, z odpowiednio 20 mg, 30 mg i 40 mg buprenorfiny na plaster o powierzchni 25, 37,5 i 50 cm², uwalniający lek przez 72 godziny. Profil bezpieczeństwa produktu obejmuje działania niepożądane o różnej częstości: bardzo często występują nudności, wymioty oraz reakcje miejscowe takie jak rumień i świąd; często obserwuje się reakcje miejscowe; niezbyt często reakcje nadwrażliwości; rzadko ciężkie reakcje alergiczne, a bardzo rzadko poważne, ale wyjątkowo rzadkie reakcje. Produkt zawiera olej sojowy (16-32 mg w zależności od mocy plastra), co stanowi potencjalne ryzyko u pacjentów z alergią na soję lub orzeszki ziemne, wymagając rozważenia alternatywnych metod leczenia i monitorowania pod kątem reakcji nadwrażliwości.
alergia na orzeszki ziemne, buprenorfina, ciężka reakcja alergiczna, ciężkie działanie niepożądane, działania niepożądane miejscowe, nadwrażliwość na soję, nudności i wymioty, olej sojowy, opioidowy lek przeciwbólowy, opioidy, profil bezpieczeństwa leku, przestrzeganie zaleceń terapeutycznych, reakcja nadwrażliwości, reakcja zagrażająca życiu, rumień i świąd, stosunek korzyści do ryzyka, substancja pomocnicza, system transdermalny buprenorfiny, szybkość uwalniania leku - Leksykon substancji czynnych
Asparaginian – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
L-ornityny L-asparaginian jest stosowany w terapii zaburzeń czynności wątroby i występuje w preparatach takich jak Hepa-Merz, OptiHepan oraz Ornispar. W trakcie leczenia dużymi dawkami, zwłaszcza Hepa-Merz, konieczne jest regularne monitorowanie stężenia mocznika w surowicy i moczu w celu optymalizacji dawkowania i minimalizacji działań niepożądanych. U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami wątroby poddawanych dożylnym infuzjom Hepa-Merz, zaleca się indywidualne dostosowanie szybkości wlewu, aby zapobiec objawom żołądkowo-jelitowym, takim jak nudności i wymioty. Preparaty zawierają substancje pomocnicze, które wymagają szczególnej uwagi: OptiHepan i Ornispar zawierają izomalt (od 1070,25 mg do 2140,50 mg na saszetkę), przeciwwskazany u pacjentów z dziedziczną nietolerancją fruktozy, a Ornispar dodatkowo sorbitol (720 mg na saszetkę 6 g/10 g), który może wpływać na biodostępność innych leków podawanych doustnie.
biodostępność leku, ciężkie działanie niepożądane, ciężkie zaburzenie czynności wątroby, dane kliniczne, dehydrogenaza alkoholowa, dieta niskosodowa, dziedziczna nietolerancja fruktozy, glikol propylenowy, granulat do sporządzania roztworu doustnego, Hepa-Merz, infuzja dożylna, izomalt, L-ornityny L-asparaginian, nudności i wymioty, OptiHepan, Ornispar, populacja pediatryczna, próchnica zębów, sorbitol, stężenie mocznika, substancja pomocnicza, surowica krwi, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie żołądkowo-jelitowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Medazepam TZF 10 mg
Medazepam TZF w dawce 10 mg, podawany w formie kapsułek twardych, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, głównie ze strony układu nerwowego, takich jak senność, spowolnienie reakcji, bóle i zawroty głowy, stany splątania, dezorientacji oraz ataksja. Objawy te najczęściej pojawiają się na początku terapii i zwykle ustępują podczas dalszego leczenia, a ich nasilenie można zmniejszyć poprzez redukcję dawki. Reakcje paradoksalne, w tym niepokój psychoruchowy, bezsenność, pobudliwość, agresywność, drżenie mięśniowe oraz drgawki, występują niezbyt często, ale są szczególnie istotne u osób starszych, pacjentów z chorobami psychicznymi oraz po spożyciu alkoholu. Istnieje ryzyko rozwoju uzależnienia psychicznego i fizycznego, nawet przy dawkach terapeutycznych, zwłaszcza u osób nadużywających alkoholu lub leków, a nagłe odstawienie może wywołać zespół abstynencyjny.
agranulocytoza, ataksja, bezsenność, ból głowy, ciężkie działanie niepożądane, depersonalizacja, drgawki, drżenie mięśniowe, dystonia, dyzartria, ginekomastia, hiperprolaktynemia, niepokój psychoruchowy, obniżenie ciśnienia tętniczego, omamy, paranoja, podwyższone ciśnienie wewnątrzgałkowe, reakcja alergiczna skóry, reakcja anafilaktyczna, reakcja paradoksalna, senność, spowolnienie reakcji, stan splątania, uzależnienie, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie libido, zaburzenie miesiączkowania, zaburzenie morfologii krwi, zaburzenie oddechowe, zaburzenie pamięci, zatrzymanie moczu, zespół odstawienia, żółtaczka - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Simvasterol 10 mg
Symwastatyna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, jest przeciwwskazana u kobiet w ciąży, planujących ciążę oraz karmiących piersią ze względu na potencjalne ryzyko teratogenności i brak danych potwierdzających bezpieczeństwo stosowania w tych okresach. Analiza około 200 ciąż z ekspozycją na symwastatynę w pierwszym trymestrze nie wykazała istotnego wzrostu częstości wad wrodzonych, jednak mechanizm działania leku – obniżanie stężenia mewalonianu, prekursora cholesterolu – może teoretycznie zaburzać rozwój płodu. Leczenie należy natychmiast przerwać w przypadku zajścia w ciążę lub jej podejrzenia, a kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczną antykoncepcję podczas terapii. Przerwanie terapii w ciąży prawdopodobnie nie wpływa istotnie na długoterminowe wyniki leczenia hipercholesterolemii.
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Bilastyna Hitaxa 20 mg
Przedawkowanie bilastyny, definiowane jako jednorazowe lub przewlekłe stosowanie dawek przekraczających zalecane, zostało zbadane w kontrolowanych badaniach klinicznych. Podawano dawki 10-11-krotnie wyższe niż terapeutyczne (220 mg jednorazowo lub 200 mg/dobę przez 7 dni) u zdrowych dorosłych ochotników. Najczęściej obserwowanymi objawami były zawroty głowy, bóle głowy oraz nudności, pojawiające się przy dawkach 200-220 mg. Nie odnotowano ciężkich działań niepożądanych ani istotnego klinicznie wydłużenia odstępu QTc, nawet przy dawce 100 mg podawanej przez 4 dni. Brak jest danych dotyczących przedawkowania u dzieci, co wymaga szczególnej ostrożności w tej populacji.
antidotum, badanie kliniczne, badanie skrzyżowane, ból głowy, ciężkie działanie niepożądane, dawka terapeutyczna, działanie niepożądane, leczenie objawowe, leczenie wspomagające, monitorowanie funkcji życiowych, monitorowanie porejestracyjne, nudności, odstęp QT/QTc, płukanie żołądka, przedawkowanie bilastyny, repolaryzacja komór mięśnia sercowego, węgiel aktywowany, wydłużenie odstępu QTc, zawroty głowy, zdolność prowadzenia pojazdów - Leksykon leków
Działania niepożądane – Sytagliptyna + Metforminy chlorowodorek Reddy 50 mg + 850 mg
Produkt leczniczy Sytagliptyna + Metforminy chlorowodorek Reddy to preparat złożony zawierający sytagliptynę (50 mg) oraz metforminę chlorowodorek (850 mg lub 1000 mg). Preparat wykazuje biorównoważność z jednoczesnym podawaniem obu substancji osobno. W trakcie terapii obserwowano działania niepożądane, w tym poważne, takie jak zapalenie trzustki oraz reakcje nadwrażliwości. Szczególnie istotne jest ryzyko hipoglikemii, które wzrasta podczas stosowania skojarzonego z pochodnymi sulfonylomocznika (13,8%) oraz insuliną (10,9%). Działania niepożądane obejmują m.in. trombocytopenię (rzadko), hipoglikemię i niedobór witaminy B12 (często), nudności, wymioty, biegunkę (często lub niezbyt często), a także reakcje skórne i obrzęk naczynioruchowy o nieznanej częstości. Profil działań niepożądanych różni się w zależności od stosowania monoterapii lub terapii skojarzonej, gdzie obserwuje się zwiększoną częstość hipoglikemii, zaparć, obrzęków obwodowych oraz innych objawów.
badanie TECOS, bezpieczeństwo sercowo-naczyniowe, ciężka hipoglikemia, ciężkie działanie niepożądane, cukrzyca typu 2, hipoglikemia, kwasica mleczanowa, martwicze zapalenie trzustki, metforminy chlorowodorek, niedobór witaminy B12, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, ostra niewydolność nerek, ostre zapalenie trzustki, pemfigoid pęcherzowy, pochodne sulfonylomocznika, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, śródmiąższowa choroba płuc, sytagliptyna, trombocytopenia, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zapalenie naczyń skóry, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Przedawkowanie – Verpyllo 20 mg
Przedawkowanie bilastyny, substancji czynnej leku Verpyllo 20 mg, zostało szczegółowo zbadane w badaniach klinicznych oraz w nadzorze po wprowadzeniu leku do obrotu. W badaniach kontrolowanych podawano dawki 10-11-krotnie przekraczające zalecaną dawkę terapeutyczną (200-220 mg jednorazowo lub przez 7 dni), co skutkowało dwukrotnie wyższą częstością działań niepożądanych wymagających interwencji medycznej. Najczęściej obserwowanymi objawami były zawroty głowy, bóle głowy oraz nudności. Istotnym aspektem była ocena wpływu przedawkowania na repolaryzację komorową serca – w badaniu skrzyżowanym u 30 zdrowych ochotników, którym podawano 100 mg bilastyny przez 4 dni (5-krotne przekroczenie dawki), nie stwierdzono istotnego wydłużenia odstępu QTc, co wskazuje na niski potencjał kardiotoksyczności nawet przy znacznym przedawkowaniu.
antidotum, badanie kliniczne, bilastyna, ból głowy, ciężkie działanie niepożądane, dawka terapeutyczna, działanie niepożądane, EKG, funkcje życiowe, kardiotoksyczność, leczenie objawowe, leczenie wspomagające, nadzór porejestracyjny, nudności, odstęp QT, odstęp QTc, profil bezpieczeństwa, przedawkowanie leku, repolaryzacja komorowa, zaburzenie równowagi, zaburzenie rytmu serca, zawroty głowy - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Atenza 36 mg
Lek Atenza (metylofenidatu chlorowodorek) w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu wymaga indywidualnego dostosowania dawki pod ścisłym nadzorem lekarza specjalisty. Rozpoczęcie terapii powinno poprzedzać kompleksowa ocena pacjenta, w tym badanie układu sercowo-naczyniowego (pomiar ciśnienia tętniczego i częstości akcji serca), konsultacja kardiologiczna u dorosłych oraz zebranie pełnej dokumentacji medycznej. Dawkowanie rozpoczyna się od 18 mg raz na dobę, z możliwością stopniowego zwiększania dawki o 9 lub 18 mg co około tydzień, z maksymalnymi dawkami dobowymi 54 mg u dzieci i 72 mg u dorosłych. Monitorowanie terapii obejmuje regularne pomiary parametrów sercowo-naczyniowych, wzrostu i masy ciała (szczególnie u dzieci), ocenę stanu psychicznego oraz kontrolę potencjalnego nadużywania leku. Tabletki należy połykać w całości, niezależnie od posiłków, raz dziennie rano.
ADHD, ciężkie działanie niepożądane, ciśnienie tętnicze krwi, częstość akcji serca, dysfagia, konsultacja kardiologiczna, lek pobudzający, metylofenidatu chlorowodorek, monitorowanie systematyczne, nagła śmierć sercowa, paradoksalne nasilenie objawów, przedłużone uwalnianie, siatka centylowa, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, układ sercowo-naczyniowy, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie psychiczne - Leksykon leków
Działania niepożądane – Fordiab 50 mg + 850 mg
Fordiab, zawierający sytagliptynę (50 mg) w połączeniu z metforminą (850 mg lub 1000 mg), wykazuje profil bezpieczeństwa typowy dla obu składników, z biorównoważnością potwierdzoną względem jednoczesnego podawania substancji czynnych osobno. Wśród działań niepożądanych szczególną uwagę zwraca ryzyko ciężkich powikłań, takich jak ostre zapalenie trzustki oraz reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksja. Hipoglikemia występuje często, zwłaszcza w skojarzeniu z pochodnymi sulfonylomocznika (13,8%) oraz insuliną (10,9%). Inne często obserwowane działania niepożądane to zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka), zmniejszenie stężenia witaminy B12 (niezbyt często), senność oraz rzadkie przypadki trombocytopenii. W badaniu TECOS, obejmującym 7332 pacjentów leczonych sytagliptyną, częstość ciężkich działań niepożądanych była porównywalna z placebo, a częstość ciężkiej hipoglikemii wynosiła 2,7% u pacjentów stosujących insulinę i/lub sulfonylomocznik oraz 1,0% u pacjentów bez takiego leczenia.
badanie TECOS, ciężkie działanie niepożądane, cukrzyca typu 2, hipoglikemia, kwasica mleczanowa, martwicze zapalenie trzustki, niedobór witaminy B12, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, ostra niewydolność nerek, pemfigoid pęcherzowy, pochodna sulfonylomocznika, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, śródmiąższowa choroba płuc, sytagliptyna z metforminą, trombocytopenia, zaburzenie czynności wątroby, zapalenie naczyń skóry, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Actikerall (5 mg + 100 mg)/g
Actikerall to roztwór na skórę o stężeniu 5 mg fluorouracylu i 100 mg kwasu salicylowego na gram, stosowany w leczeniu rogowacenia słonecznego. Standardowa dawka to aplikacja raz na dobę na zmienione chorobowo miejsce, nie przekraczające 25 cm² (5 cm × 5 cm), przez maksymalnie 12 tygodni lub do całkowitego ustąpienia zmian. W przypadku ciężkich działań niepożądanych zaleca się zmniejszenie częstotliwości do trzech razy w tygodniu, aż do złagodzenia objawów. Szczególną ostrożność należy zachować przy aplikacji na obszary o cienkiej warstwie naskórka, gdzie stosowanie powinno być rzadsze i wymaga częstszej kontroli. Preparat nie jest wskazany dla dzieci i młodzieży, a u osób w podeszłym wieku nie wymaga modyfikacji dawki.
Actikerall, aplikacja preparatu, badanie kliniczne, charakterystyka produktu leczniczego, ciężkie działanie niepożądane, działanie niepożądane, działanie terapeutyczne, fluorouracyl, kwas salicylowy, modyfikacja dawkowania, naskórek, odpowiedź terapeutyczna, ognisko rogowacenia słonecznego, pacjent geriatryczny, populacja pacjentów, rogowacenie słoneczne, roztwór na skórę, substancja czynna - Leksykon leków
Przedawkowanie – Vardenafil Aristo 5 mg
Badania kliniczne dotyczące przedawkowania wardenafilu, substancji czynnej leku Vardenafil Aristo, wykazały, że pojedyncze dawki do 80 mg na dobę (tabletki powlekane) są generalnie dobrze tolerowane, bez występowania ciężkich działań niepożądanych zagrażających zdrowiu lub życiu. Przy dawkach znacznie przekraczających zalecane, tj. 40 mg dwa razy na dobę, dominującym objawem przedawkowania był silny ból pleców, który nie wynikał z toksycznego wpływu na układ mięśniowy czy nerwowy, lecz stanowił specyficzną reakcję organizmu na wysokie stężenie leku.
ból pleców, ciężkie działanie niepożądane, dawka wardenafilu, dawkowanie terapeutyczne, dializa nerkowa, klirens wardenafilu, leczenie objawowe, leczenie podtrzymujące, objaw niepożądany, przedawkowanie wardenafilu, substancja czynna leku, tabletka powlekana, Vardenafil Aristo, wardenafil, wiązanie z białkami osocza, właściwość farmakokinetyczna, wpływ toksyczny, wydalanie przez nerki - Leksykon leków
Przedawkowanie – Bilastine MSN 20 mg
Przedawkowanie bilastyny, definiowane jako przyjęcie dawki znacznie przekraczającej zalecane 20 mg/dobę, zostało zbadane w kontrolowanych badaniach klinicznych, gdzie podawano dawki od 100 mg do 220 mg, nawet do 11-krotności dawki terapeutycznej. W badaniach tych najczęściej obserwowanymi objawami były zawroty głowy, ból głowy oraz nudności, występujące przy dawkach 220 mg jednorazowo lub 200 mg/dobę przez 7 dni. Analiza wpływu na odstęp QTc w EKG, przeprowadzona przy dawkach 100 mg przez 4 dni, nie wykazała istotnego wydłużenia, co wskazuje na względne bezpieczeństwo kardiologiczne nawet przy znacznie podwyższonych dawkach. Nie odnotowano ciężkich działań niepożądanych, jednak brak danych dotyczących populacji pediatrycznej stanowi istotne ograniczenie kliniczne.
antidotum, badanie kliniczne, badanie odstępów QT/QTc, bezpieczeństwo kardiologiczne, ból głowy, ciężkie działanie niepożądane, działanie niepożądane, EKG, leczenie objawowe, leczenie wspomagające, monitorowanie funkcji życiowych, nadzór po wprowadzeniu leku, nudności, ostre przedawkowanie, płukanie żołądka, populacja pediatryczna, przedawkowanie bilastyny, węgiel aktywowany, wydłużenie odstępu QTc, zawroty głowy - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Nabuton VP 500 mg
Nabumeton, jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ), wykazuje istotne ryzyko teratogenne i toksyczne w okresie ciąży, zwłaszcza ze względu na mechanizm hamowania syntezy prostaglandyn. Ekspozycja na nabumeton w pierwszym i drugim trymestrze ciąży wiąże się ze zwiększonym ryzykiem poronienia, wad rozwojowych, w tym wad układu sercowo-naczyniowego (wzrost ryzyka z <1% do około 1,5%), a także obumarcia płodu. Badania na modelach zwierzęcych potwierdzają zwiększoną częstość utraty zarodka przed i po implantacji oraz występowanie wad rozwojowych. Stosowanie nabumetonu od 20. tygodnia ciąży może powodować małowodzie oraz zwężenie przewodu tętniczego, które zwykle ustępują po odstawieniu leku. Wskazane jest ograniczenie stosowania do sytuacji, gdy korzyść dla matki przewyższa ryzyko dla płodu, stosowanie najmniejszych dawek i jak najkrótszy czas terapii, a po ekspozycji po 20. tygodniu ciąży monitorowanie przedporodowe pod kątem małowodzia i zwężenia przewodu tętniczego.
ciężkie działanie niepożądane, diagnostyka niepłodności, inhibitor syntezy prostaglandyn, kwas 6-metoksy-2-naftylooctowy, laktacja, małowodzie, monitorowanie przedporodowe, nabumeton, niesteroidowy lek przeciwzapalny, organogeneza, poronienie, synteza prostaglandyn, trudności z zajściem w ciążę, wada rozwojowa, wady układu sercowo-naczyniowego, wytrzewienie, zaburzenie nerek płodu, zwężenie przewodu tętniczego - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Temozolomide Glenmark 5 mg
Przed rozpoczęciem terapii temozolomidem (Temozolomide Glenmark) kluczowe jest wykluczenie przeciwwskazań, takich jak nadwrażliwość na temozolomid, substancje pomocnicze (w tym laktozę, której zawartość w kapsułkach wynosi od 61,7 mg do 399,3 mg w zależności od dawki: 5 mg – 399,3 mg, 20 mg – 384,3 mg, 100 mg – 61,7 mg, 140 mg – 86,4 mg, 180 mg – 111,1 mg, 250 mg – 154,3 mg), oraz na dakarbazynę ze względu na ryzyko reakcji krzyżowej. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest ciężka mielosupresja, gdyż temozolomid może nasilać supresję szpiku, prowadząc do poważnych powikłań hematologicznych, takich jak neutropenia, małopłytkowość i niedokrwistość. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z łagodną do umiarkowanej mielosupresją, zaburzeniami czynności wątroby i nerek, w podeszłym wieku oraz u kobiet w ciąży i karmiących piersią, gdzie konieczne jest indywidualne rozważenie bilansu korzyści i ryzyka.
badanie biochemiczne krwi, badanie morfologii krwi, ciężka mielosupresja, ciężkie działanie niepożądane, dakarbazyna, działanie teratogenne, laktoza, małopłytkowość, mielosupresja, morfologia krwi, nadwrażliwość na dakarbazyna, nadwrażliwość na temozolomid, neutropenia, niedokrwistość, nietolerancja laktozy, powikłania hematologiczne, reakcja alergiczna, supresja szpiku kostnego, temozolomid, zaburzenie czynności szpiku kostnego - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Cytosar 100 mg/ml
Produkt leczniczy Cytosar (cytarabina, 100 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań/infuzji) wykazuje potencjalną genotoksyczność, co wymaga od lekarzy zalecenia wysoce skutecznej antykoncepcji u kobiet w wieku rozrodczym podczas terapii oraz przez 6 miesięcy po zakończeniu leczenia. U mężczyzn, których partnerki są w wieku rozrodczym, zaleca się stosowanie antykoncepcji podczas terapii i przez 3 miesiące po jej zakończeniu. Brak jest badań klinicznych dotyczących stosowania cytarabiny w ciąży, natomiast dane z badań na zwierzętach wskazują na działanie teratogenne. Ekspozycja płodu na cytarabinę, szczególnie w pierwszym trymestrze, wiąże się z ryzykiem wad wrodzonych, takich jak deformacje kończyn i zniekształcenia ucha, a także poważnymi zaburzeniami hematologicznymi u noworodków (pancytopenia, leukopenia, niedokrwistość, małopłytkowość) oraz innymi powikłaniami, w tym zgonami noworodków.
ciężkie działanie niepożądane, cytarabina, działanie teratogenne, eozynofilia, genotoksyczność, lek cytotoksyczny, leukopenia, małopłytkowość, niedokrwistość, nieżyt żołądkowo-jelitowy, niska masa urodzeniowa, pancytopenia, pierwszy trymestr ciąży, płodność, posocznica, powiększenie śledziony, trisomia, wada kończyny, wada wrodzona, zaburzenie chromosomalne, zaburzenie elektrolitowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Hedussin 33 mg/4 ml
Lek Hedussin w postaci syropu (33 mg/4 ml) zawierający suchy wyciąg z liści bluszczu (Hedera helix L., folium) wykazuje działania niepożądane, które należy monitorować ze względu na ich częstość i potencjalną ciężkość. Najczęściej obserwowane są reakcje alergiczne klasyfikowane jako często występujące (≥1/100 do <1/10), obejmujące pokrzywkę, wysypkę skórną, reakcje anafilaktyczne oraz duszność. W przypadku wystąpienia duszności lub reakcji anafilaktycznej konieczne jest natychmiastowe przerwanie terapii i wdrożenie odpowiedniego leczenia przeciwalergicznego. Zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak nudności, wymioty i biegunka, występują niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) i mogą prowadzić do zaburzeń elektrolitowych oraz odwodnienia, szczególnie u pacjentów z grup ryzyka. W przypadku ciężkich działań niepożądanych leczenie należy przerwać, a pacjent powinien być poddany odpowiedniej ocenie klinicznej.
bąbel skórny, biegunka, ciężkie działanie niepożądane, duszność, działanie niepożądane, dziedziczna nietolerancja fruktozy, farmakoterapia, Hedera helix, nudność, odwodnienie, pokrzywka, produkt biobójczy, produkt leczniczy, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, sorbitol, wyciąg z liści bluszczu, wymioty, wyrób medyczny, wysypka skórna, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie układu immunologicznego, zaburzenie wchłaniania glukozy-galaktozy, zaburzenie żołądkowo-jelitowe - Leksykon substancji czynnych
Lactobacillus plantarum – Działania niepożądane
Lactobacillus plantarum, w tym szczepy 57B i P 17630, jest stosowany w preparatach dopochwowych takich jak inVag i Protrivagin w celu przywrócenia prawidłowej mikroflory pochwy. Preparat inVag zawiera Lactobacillus plantarum 57B stanowiący 25% składu, a Protrivagin wyłącznie Lactobacillus plantarum P 17630 w dawce nie mniejszej niż 10⁸ CFU. Badania kliniczne wykazały dobry profil bezpieczeństwa obu preparatów, przy czym w badaniu wieloośrodkowym z inVag nie zaobserwowano ciężkich działań niepożądanych ani istotnych różnic w częstości zdarzeń niepożądanych w porównaniu z placebo. Działania niepożądane związane z inVag miały charakter łagodny lub umiarkowany i obejmowały m.in. upławy, świąd, pieczenie, ból podbrzusza, plamienie, obrzęk i zaczerwienienie warg sromowych, erytroplakię, częstomocz, parcie na mocz, przeziębienie oraz ból głowy, z częstością występowania ≥1/100 do <1/10. W przypadku Protrivagin nie zgłoszono dotychczas żadnych działań niepożądanych, co wskazuje na bardzo dobry profil bezpieczeństwa monoterapii tym szczepem.
badanie kliniczne, bakteria kwasu mlekowego, ból głowy, ból podbrzusza, ciężkie działanie niepożądane, częstomocz, działanie niepożądane, erytroplakia, grupa placebo, infekcja górnych dróg oddechowych, jednostka tworząca kolonię, Lactobacillus fermentum, lactobacillus gasseri, Lactobacillus plantarum, Lactobacillus plantarum 57B, Lactobacillus plantarum P 17630, mikroflora pochwy, obrzęk warg sromowych, parcie na mocz, pieczenie, plamienie, preparat dopochwowy, przeziębienie, randomizowane badanie kliniczne, reakcja alergiczna, substancja czynna, świąd, upławy, zaburzenie dróg moczowych, zaburzenie układu nerwowego, zaburzenie układu oddechowego, zaburzenie układu rozrodczego, zdarzenie niepożądane - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – INZOLFI 0,5 mg
Fingolimod, stosowany w terapii stwardnienia rozsianego (produkt leczniczy INZOLFI 0,5 mg), wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym ze względu na wysokie ryzyko teratogenne. Przed rozpoczęciem leczenia konieczne jest wykonanie testu ciążowego z wynikiem negatywnym oraz zapewnienie skutecznej antykoncepcji podczas terapii i przez 2 miesiące po jej zakończeniu (okres eliminacji leku wynosi około 2 miesiące). Fingolimod jest przeciwwskazany u kobiet nie stosujących skutecznej antykoncepcji. W przypadku planowania ciąży leczenie należy przerwać z odpowiednim wyprzedzeniem, uwzględniając ryzyko nawrotu choroby. Dane kliniczne wskazują na dwukrotnie zwiększone ryzyko poważnych wad wrodzonych (w populacji ogólnej 2-3% według EUROCAT) u dzieci kobiet eksponowanych na fingolimod w ciąży, w tym wrodzonych chorób serca (np. ubytek przegrody międzyprzedsionkowej i międzykomorowej, tetralogia Fallota), anomalii nerek oraz układu mięśniowo-szkieletowego.
anomalia rozwojowa nerek, anomalia rozwojowa układu mięśniowo-szkieletowego, badanie ultrasonograficzne, ciężkie działanie niepożądane, embriogeneza, fingolimod, medycyna prenatalna, przetrwały pień tętniczy, receptor sfingozyno-1-fosforanu, ryzyko teratogenne, stwardnienie rozsiane, tetralogia Fallota, ubytek przegrody międzykomorowej, ubytek przegrody międzyprzedsionkowej, wada przegrody komorowej, wada wrodzona, wrodzona choroba serca - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Vastan 20 mg
Produkt leczniczy Vastan (symwastatyna), inhibitor reduktazy HMG-CoA, jest przeciwwskazany u kobiet w ciąży oraz w okresie karmienia piersią ze względu na potencjalne ryzyko dla płodu i noworodka. Brak jest kontrolowanych badań klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo stosowania w ciąży, a mimo że analiza około 200 ciąż nie wykazała istotnego wzrostu wad wrodzonych, stosowanie symwastatyny może prowadzić do obniżenia stężenia mewalonianu – kluczowego prekursora cholesterolu niezbędnego do prawidłowego rozwoju płodu. Leczenie należy bezwzględnie przerwać w momencie potwierdzenia ciąży lub podejrzenia jej wystąpienia. Ponadto, ze względu na brak danych dotyczących przenikania leku do mleka matki i potencjalne ryzyko ciężkich działań niepożądanych u dziecka, karmienie piersią podczas terapii Vastanem jest przeciwwskazane.
biosynteza cholesterolu, ciężkie działanie niepożądane, inhibitor reduktazy HMG-CoA, karmienie piersią, kontrola lipidów, leczenie hipolipemizujące, metoda antykoncepcji, mewalonian, miażdżyca, parametr płodności, pierwotna hipercholesterolemia, pierwszy trymestr, symwastatyna, Vastan, wada wrodzona - Leksykon substancji czynnych
Octan glatirameru – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Octan glatirameru, substancja czynna leku Copaxone, podawany jest wyłącznie podskórnie, z bezwzględnym przeciwwskazaniem do podawania dożylnego lub domięśniowego ze względu na ryzyko poważnych powikłań. W ciągu kilku minut po iniekcji mogą wystąpić przejściowe reakcje poiniekcyjne, takie jak rozszerzenie naczyń, ból w klatce piersiowej, duszność, kołatania serca oraz częstoskurcz. Pacjenci z chorobami serca wymagają szczególnej ostrożności i regularnego monitorowania. Rzadko obserwuje się drgawki oraz reakcje alergiczne lub anafilaktoidalne, w tym skurcz oskrzeli, reakcję anafilaktyczną i pokrzywkę, które wymagają natychmiastowego przerwania terapii i wdrożenia leczenia. W trakcie długotrwałej terapii pojawiają się przeciwciała przeciwko octanowi glatirameru, jednak nie wykazano ich neutralizującego wpływu na skuteczność leku.
ból w klatce piersiowej, choroba serca, ciężkie działanie niepożądane, częstoskurcz, czynność nerek, drgawka, duszność, funkcja wątroby, hepatotoksyczność, kołatanie serca, kompleks immunologiczny, niewydolność wątroby, octan glatirameru, pokrzywka, przeciwciało przeciwko octanowi glatirameru, przeszczep wątroby, reakcja anafilaktoidalna, reakcja anafilaktyczna, reakcja poiniekcyjna, rozszerzenie naczyń, skurcz oskrzeli, uderzenie krwi, uszkodzenie wątroby, zapalenie wątroby - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z bluszczu – Działania niepożądane
Wyciąg z liścia bluszczu (Hedera helix L.) stosowany jest jako substancja czynna w preparatach mukolitycznych i spazmolitycznych. Profil bezpieczeństwa tej substancji, oparty na danych z charakterystyk leków takich jak Hederasal MAX, Helituspan czy Herbion na kaszel mokry, wskazuje na względnie dobrą tolerancję. Niemniej jednak, wyciąg może wywoływać działania niepożądane, głównie o charakterze immunologicznym i ze strony przewodu pokarmowego. Do najważniejszych reakcji należą wysypka skórna, pokrzywka, duszności oraz reakcje anafilaktyczne, których częstość występowania jest nieznana. Objawy ze strony układu pokarmowego obejmują nudności, wymioty i biegunkę, również o nieokreślonej częstości. W przypadku wystąpienia ciężkich działań niepożądanych, zwłaszcza reakcji anafilaktycznych, konieczne jest natychmiastowe przerwanie leczenia i wdrożenie postępowania ratunkowego.
bąbel pokrzywkowy, biegunka, ciężkie działanie niepożądane, dolegliwość przewodu pokarmowego, duszność, działanie mukolityczne, działanie niepożądane, działanie spazmolityczne, Hedera helix, klasyfikacja MedDRA, nudność, obrzęk dróg oddechowych, odwodnienie, pokrzywka, preparat wykrztuśny, profil bezpieczeństwa, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, stosunek korzyści do ryzyka, wyciąg z bluszczu, wymioty, wysypka skórna, zaburzenie wodno-elektrolitowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Cholinex Direct 8,75 mg
Lek Cholinex Direct zawiera 8,75 mg flurbiprofenu w formie pastylki twardej przeznaczonej do stosowania miejscowego na śluzówkę jamy ustnej. Dawkowanie u dorosłych i młodzieży powyżej 12 roku życia to jedna pastylka co 3-6 godzin, maksymalnie 5 pastylek na dobę, przez nie dłużej niż 3 dni. Lek nie jest wskazany dla dzieci poniżej 12 lat. U pacjentów w podeszłym wieku zaleca się ostrożność ze względu na zwiększone ryzyko działań niepożądanych. W przypadku łagodnej i umiarkowanej niewydolności nerek lub wątroby nie jest wymagana modyfikacja dawki, natomiast stosowanie jest przeciwwskazane u pacjentów z ciężką niewydolnością tych narządów.
Cholinex Direct, ciężkie działanie niepożądane, dawka dobowa, działanie niepożądane, efekt terapeutyczny, flurbiprofen, modyfikacja dawki, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, pacjent geriatryczny, podrażnienie błony śluzowej, podrażnienie miejscowe, skuteczna dawka, śluzówka jamy ustnej, stosowanie miejscowe, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – CitraFleet (0,01 g + 3,5 g + 10,97 g)/sasz.
CitraFleet to preparat do oczyszczania jelit przed kolonoskopią i innymi procedurami diagnostycznymi lub chirurgicznymi, zawierający pikosiarczan sodu (0,01 g), lekki tlenek magnezu (3,50 g) oraz kwas cytrynowy (10,97 g). Mechanizm działania opiera się na stymulacji perystaltyki jelit przez pikosiarczan sodu oraz wywołaniu biegunki osmotycznej przez cytrynian magnezu, co skutkuje efektywnym oczyszczeniem jelit. W badaniach klinicznych CitraFleet wykazał skuteczność porównywalną do preparatu Klean-Prep, z 68,1% pacjentów osiągających dobre lub bardzo dobre oczyszczenie jelita przy podaniu wieczornym w dniu poprzedzającym badanie. Schemat poranny podania w dniu badania poprawił skuteczność oczyszczenia (p<0,05) i był lepiej tolerowany przez pacjentów, którzy ocenili go jako łatwiejszy do wykonania (p<0,001). Odsetek działań niepożądanych był niski (2,2%) i nie odnotowano ciężkich zdarzeń niepożądanych.
badanie radiograficzne, biegunka osmotyczna, błona śluzowa okrężnicy, chlorek potasu, chlorek sodu, ciężkie działanie niepożądane, cytrynian magnezu, dawka podzielona, dwuwęglan sodu, działanie miejscowe, działanie niepożądane, efekt wypłukujący, glikol polietylenowy, kolonoskopia, kwas cytrynowy, oczyszczanie jelit, oczyszczenie jelita, parametr laboratoryjny, perystaltyka jelit, pikosiarczan sodu, ruchy perystaltyczne, siarczan sodu, środek przeczyszczający, stężenie elektrolitów, tlenek magnezu, zaburzenie elektrolitowe - Leksykon leków
Przedawkowanie – NeisVac-C 10 mcg polisacharydu (O-deacetylowanego) Neisseria meningitidis grupy C (szczep C11) skoniugowany z 10-20 mcg toksoidu tężcowego adsorbowany na wodorotlenku glinu 0,5 mg Al+3/0,5 ml
Przedawkowanie szczepionki meningokokowej polisacharydowej grupy C NeisVac-C jest zjawiskiem niezwykle rzadkim, co wynika z jej jednodawkowej formy ampułko-strzykawki oraz podawania przez wykwalifikowany personel medyczny. W badaniu klinicznym obejmującym 40 niemowląt, które otrzymały cztery dawki szczepionki (w 2., 3., 4. oraz 12-14 miesiącu życia), nie zaobserwowano ciężkich działań niepożądanych ani specyficznych objawów przedawkowania. Jedna dawka o objętości 0,5 ml zawiera 10 µg polisacharydu Neisseria meningitidis grupy C, skoniugowanego z 10-20 µg toksoidu tężcowego oraz 0,5 mg uwodnionego wodorotlenku glinu jako adiuwantu.
adiuwant, ampułko-strzykawka jednodawkowa, ciężkie działanie niepożądane, dawka wielokrotna, działanie niepożądane, Neisseria meningitidis grupy C, NeisVac-C, polisacharyd Neisseria meningitidis, przedawkowanie szczepionki, reakcja miejscowa, reakcja poszczepienna, toksoid tężcowy, uwodniony wodorotlenek glinu, wodorotlenek glinu, zawiesina do wstrzykiwań - Leksykon leków
Działania niepożądane – Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma 50 mg + 1000 mg
Produkt leczniczy Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma, zawierający 50 mg sytagliptyny oraz 850 mg lub 1000 mg metforminy chlorowodorku, charakteryzuje się profilem bezpieczeństwa wynikającym z działania obu substancji. Mimo braku odrębnych badań klinicznych dla tego połączenia, wykazano biorównoważność z jednoczesnym podawaniem obu leków osobno. Najważniejsze działania niepożądane obejmują zapalenie trzustki, reakcje nadwrażliwości oraz ryzyko hipoglikemii, szczególnie wysokie przy terapii skojarzonej z pochodnymi sulfonylomocznika (13,8%) lub insuliną (10,9%). Działania niepożądane klasyfikowane są według MedDRA i częstości występowania, z najczęstszymi objawami ze strony układu pokarmowego (nudności, biegunka, wymioty) oraz reakcjami skórnymi i immunologicznymi o częstości nieznanej. W badaniu TECOS, obejmującym 7332 pacjentów leczonych sytagliptyną (100 mg/dobę lub 50 mg/dobę przy eGFR ≥30 i <50 mL/min/1,73 m²), częstość ciężkich działań niepożądanych była porównywalna z placebo, a zapalenie trzustki wystąpiło u 0,3% pacjentów na sytagliptynie versus 0,2% w grupie kontrolnej.
artropatia, badanie TECOS, biorównoważność, ciężkie działanie niepożądane, hipoglikemia, kwasica mleczanowa, martwicze zapalenie trzustki, niedobór witaminy B12, niedokrwistość megaloblastyczna, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, odpowiedź anafilaktyczna, ostra niewydolność nerek, ostre zapalenie trzustki, pemfigoid pęcherzowy, pochodne sulfonylomocznika, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, śródmiąższowa choroba płuc, sytagliptyna i metformina chlorowodorek, trombocytopenia, układ pokarmowy, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zapalenie kości i stawów, zapalenie naczyń skóry, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczająca choroba skóry