zespół Gilberta
Zespół Gilberta (żółtaczka Gilberta) to łagodne, dziedziczne zaburzenie metabolizmu bilirubiny, charakteryzujące się okresowym podwyższeniem stężenia bilirubiny niesprzężonej (pośredniej) we krwi. Schorzenie występuje u około 5-10% populacji ogólnej, częściej u mężczyzn.
Przyczyną zespołu jest mutacja genu UGT1A1, prowadząca do zmniejszonej aktywności enzymu UDP-glukuronylotransferazy, odpowiedzialnego za sprzęganie bilirubiny w wątrobie. Skutkuje to upośledzeniem zdolności wątroby do metabolizowania bilirubiny, co prowadzi do jej podwyższonego stężenia we krwi.
Klinicznie zespół Gilberta objawia się zwykle łagodną, przejściową żółtaczką, pojawiającą się w sytuacjach stresu, infekcji, głodzenia, wysiłku fizycznego czy spożycia alkoholu. U większości pacjentów schorzenie przebiega bezobjawowo i zostaje wykryte przypadkowo podczas rutynowych badań laboratoryjnych.
Diagnostyka zespołu Gilberta opiera się na stwierdzeniu podwyższonego stężenia bilirubiny niesprzężonej przy prawidłowych wynikach pozostałych prób wątrobowych. Test z głodzeniem lub podaniem nikotynamidu może potwierdzić rozpoznanie. Zespół Gilberta nie wymaga leczenia, a jego obecność nie wpływa na długość życia pacjentów.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Pazopanib Accord
Pazopanib Accord wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych, w tym hepatotoksyczności, nadciśnienia tętniczego, zaburzeń sercowo-naczyniowych oraz powikłań zakrzepowo-zatorowych. U pacjentów z łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby zalecana dawka wynosi 800 mg/dobę, natomiast przy umiarkowanych zaburzeniach dawka powinna być zmniejszona do 200 mg/dobę; lek jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami (bilirubina >3 × GGN). Monitorowanie czynności wątroby jest obowiązkowe przed leczeniem oraz w określonych odstępach czasu (3., 5., 7., 9. tydzień, następnie 3. i 4. miesiąc, a potem okresowo). W przypadku wzrostu aminotransferaz >8 × GGN należy przerwać terapię, a po poprawie wznowić ją w dawce 400 mg/dobę, z dalszym ścisłym monitorowaniem. Wystąpienie jednoczesnego wzrostu aminotransferaz >3 × GGN i bilirubiny >2 × GGN wymaga trwałego odstawienia leku. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów powyżej 60. roku życia oraz nosicieli allelu HLA-B*57:01.
allel HLA-B*5701, aminotransferazy, białkomocz, frakcja wyrzutowa lewej komory, hepatotoksyczność, hiperbilirubinemia, inhibitor VEGF, krwioplucie, krwotok do mózgu, krwotok z przewodu pokarmowego, mięsak tkanek miękkich, mikroangiopatia zakrzepowa, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, niedoczynność tarczycy, niewydolność wątroby, odma opłucnowa, perforacja przewodu pokarmowego, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, przełom nadciśnieniowy, przemijający napad niedokrwienny, rak nerkowokomórkowy, rozwarstwienie tętnicy, śródmiąższowa choroba płuc, tętniczy incydent zakrzepowy, torsade de pointes, udar niedokrwienny mózgu, wydłużenie odstępu QT, zakrzepica żył, zapalenie płuc, zastoinowa niewydolność serca, zator płucny, zawał mięśnia sercowego, zespół Gilberta, zespół nerczycowy, zespół odwracalnej tylnej encefalopatii, zespół odwracalnej tylnej leukoencefalopatii, zespół rozpadu guza - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Paracetamol Filofarm 500 mg
Preparat Paracetamol Filofarm w dawce 500 mg w formie tabletek jest wskazany do stosowania doustnego u dorosłych oraz dzieci powyżej 12 roku życia, z dawkowaniem dostosowanym do wieku i stanu klinicznego pacjenta. U dorosłych zaleca się podawanie 1-2 tabletek (500-1000 mg) co 4 godziny, maksymalnie 8 tabletek (4000 mg) na dobę. U dzieci powyżej 12 lat dawka pojedyncza to 1 tabletka (500 mg), z maksymalną dawką dobową 4 tabletki (2000 mg). Produkt jest przeciwwskazany u dzieci poniżej 12 lat ze względu na ryzyko trudności w połykaniu oraz kwestie bezpieczeństwa. Zaleca się nie przekraczać 3 dni stosowania bez konsultacji lekarskiej, aby uniknąć ryzyka hepatotoksyczności.
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Pazopanib STADA
Pazopanib STADA, lek przeciwnowotworowy, wymaga szczegółowej oceny ryzyka i korzyści przed rozpoczęciem terapii oraz regularnego monitorowania pacjentów, zwłaszcza pod kątem funkcji wątroby. Zalecane dawkowanie zależy od stopnia zaburzeń czynności wątroby: 800 mg/dobę u pacjentów z łagodnymi nieprawidłowościami (bilirubina do 1,5 x GGN), 200 mg/dobę u pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami (bilirubina > 1,5 do 3 x GGN), a stosowanie jest przeciwwskazane przy ciężkich zaburzeniach (bilirubina > 3 x GGN). Monitorowanie aktywności aminotransferaz (AlAT, AspAT) i bilirubiny jest kluczowe, szczególnie w pierwszych 9 tygodniach oraz w 3. i 4. miesiącu leczenia. W przypadku wzrostu aminotransferaz > 8 x GGN konieczne jest przerwanie terapii, a przy jednoczesnym wzroście bilirubiny > 2 x GGN – trwałe odstawienie leku. U pacjentów z zespołem Gilberta obserwuje się łagodną hiperbilirubinemię, którą należy traktować zgodnie z wytycznymi dla izolowanego wzrostu AlAT.
aminotransferazy, BCRP, białkomocz, bilirubina, frakcja wyrzutowa lewej komory, glikoproteina p, hiperbilirubinemia, inhibitor UGT1A1, inhibitory VEGF, krwioplucie, krwotok mózgowy, mięsak tkanek miękkich, mikroangiopatia zakrzepowa, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, niedoczynność tarczycy, niewydolność wątroby, odma opłucnowa, perforacja przewodu pokarmowego, powikłania zakrzepowo-zatorowe, PRES, przełom nadciśnieniowy, przemijający napad niedokrwienny, rak nerkowokomórkowy, RPLS, śródmiąższowa choroba płuc, tętniak i rozwarstwienie tętnicy, torsade de pointes, udar niedokrwienny mózgu, wydłużenie odstępu QT, zakrzepica żył, zapalenie płuc, zastoinowa niewydolność serca, zator płucny, zawał mięśnia sercowego, zespół Gilberta, zespół nerczycowy, zespół rozpadu guza - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Theraflu Max Grip 1000 mg + 70 mg + 10 mg
Theraflu MAX GRIP to preparat zawierający 1000 mg paracetamolu, 70 mg kwasu askorbinowego oraz 10 mg chlorowodorku fenylefryny w jednej saszetce proszku do sporządzania roztworu doustnego. Standardowe dawkowanie dla dorosłych i osób starszych o masie ciała powyżej 50 kg to jedna saszetka co 4-6 godzin, maksymalnie 4 saszetki na dobę (odpowiadające 4000 mg paracetamolu, 280 mg kwasu askorbinowego i 40 mg fenylefryny). Stosowanie leku powinno być ograniczone do maksymalnie 3 dni bez konsultacji lekarskiej. Produkt jest przeciwwskazany u dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia oraz u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby. W przypadku łagodnych do umiarkowanych zaburzeń wątroby lub zespołu Gilberta konieczna jest redukcja dawki lub wydłużenie odstępów między dawkami, a pojedyncze dawki 1000 mg paracetamolu nie powinny być stosowane, jeśli wymagana jest modyfikacja dawkowania.
chlorowodorek fenylefryny, ciężkie zaburzenia czynności wątroby, fenylefryna, kwas askorbowy, łagodne do umiarkowanych zaburzenia czynności wątroby, łagodne zaburzenia czynności nerek, paracetamol, podanie doustne, przedawkowanie, Theraflu MAX GRIP, układ krążenia, wywiad medyczny, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zespół Gilberta - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Ibuprofen/Paracetamol Mylan 200 mg + 500 mg
Lek Ibuprofen/Paracetamol Mylan w formie tabletek powlekanych zawiera 200 mg ibuprofenu i 500 mg paracetamolu, przeznaczony jest do krótkotrwałego stosowania (do 3 dni) z dawkowaniem u dorosłych 1 tabletka do 3 razy na dobę, z możliwością zwiększenia do 2 tabletek na dawkę, maksymalnie 6 tabletek na dobę (1200 mg ibuprofenu i 3000 mg paracetamolu). Przerwy między dawkami powinny wynosić minimum 6 godzin. U osób starszych nie wymaga się modyfikacji dawkowania, jednak ze względu na zwiększone ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza krwawień z przewodu pokarmowego, konieczne jest regularne monitorowanie stanu pacjenta. Lek nie jest wskazany dla dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia.
ciężkie zaburzenie czynności nerek, działanie niepożądane, ibuprofen i paracetamol, krwawienie z przewodu pokarmowego, niedożywienie, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, NLPZ, odwodnienie, przewlekła choroba alkoholowa, zaburzenie czynności hepatocytów, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zespół Gilberta, żółtaczka niehemolityczna - Leksykon substancji czynnych
Irynotekan – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Irynotekan jest cytostatykiem stosowanym wyłącznie pod ścisłą kontrolą lekarza onkologa na oddziałach specjalistycznych. Lek podaje się zwykle co 3 tygodnie, z możliwością dawkowania co tydzień u pacjentów z wysokim ryzykiem ciężkiej neutropenii. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów ze stanem sprawności ≥ 2 wg WHO, z podejrzeniem niemożności przestrzegania zaleceń dotyczących leczenia późnej biegunki, a także u osób po radioterapii jamy brzusznej lub miednicy, z podwyższoną leukocytozą, płci żeńskiej oraz z podwyższonym stężeniem bilirubiny ≥ 1,0 mg/dl. Mediana wystąpienia późnej biegunki to 5. dzień po infuzji. W przypadku biegunki zaleca się natychmiastowe rozpoczęcie leczenia loperamidem (4 mg początkowo, następnie 2 mg co 2 godziny, max 48 godzin) oraz intensywne nawodnienie elektrolitami. Hospitalizacja jest wskazana przy gorączce, ciężkiej biegunce wymagającej dożylnego nawadniania, utrzymującej się ponad 48 godzin lub wymiotach. W przypadku neutropenii (< 500/mm³) z biegunką stosuje się profilaktycznie antybiotyki o szerokim spektrum.
chemioterapia przeciwnowotworowa, cholinoesteraza, cytostatyk, czynnik stymulujący rozwój kolonii, dziedziczna nietolerancja fruktozy, genotypowanie, gorączka neutropeniczna, incydent zakrzepowo-zatorowy, inhibitor CYP3A4, małopłytkowość, neutropenia, niedokrwienie mięśnia sercowego, niewydolność szpiku kostnego, ostry zespół cholinergiczny, owrzodzenie okrężnicy, porażenna niedrożność jelit, późna biegunka, reakcja anafilaktyczna, siarczan atropiny, śródmiąższowe zapalenie płuc, UGT1A1, zakrzepica, zator tętnicy płucnej, zespół Gilberta, zespół rozpadu guza - Leksykon substancji czynnych
Gwajafenezyna – Dawkowanie i sposób podawania
Gwajafenezyna jest wykrztuśnym lekiem stosowanym w leczeniu objawowego kaszlu związanego z przeziębieniem, a jej dawkowanie zależy od wieku pacjenta, masy ciała oraz postaci farmaceutycznej. U dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat dawki różnią się w zależności od preparatu: np. Guajazyl (125 mg/5 ml) w dawce 15 ml 3-4 razy na dobę, Robitussin Expectorans (100 mg/5 ml) 10 ml 4 razy na dobę, Baladex (30 mg/5 ml) 5-10 ml 2-3 razy na dobę, Theraflu Total Grip (100 mg/kapsułkę) 2 kapsułki co 4-6 godzin (maksymalnie 6 kapsułek/dobę), Coldrex Complex Grip i Vicks AntiGrip Complex (200 mg/saszetkę) 1 saszetka co 4 godziny, maksymalnie 4 saszetki na dobę, oraz Gripex Pro Mucus (100 mg/tabletkę) 2 tabletki co 4 godziny, maksymalnie 8 tabletek na dobę. Dzieciom dawkowanie jest dostosowane do wieku i masy ciała, z ograniczeniami stosowania preparatów u dzieci poniżej 6 lub 12 lat, w zależności od produktu. Minimalny odstęp między dawkami wynosi zwykle 4 godziny, a maksymalne dawki dobowe są ściśle określone dla każdego preparatu.
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Paramax Quick 500 mg
Lek Paramax Quick zawiera 500 mg paracetamolu w formie proszku do sporządzania roztworu doustnego i dawkowany jest w zależności od masy ciała, wieku oraz stanu klinicznego pacjenta. Dla pacjentów o masie ciała 34-60 kg zaleca się 1 saszetkę co 4-6 godzin, maksymalnie 4 saszetki (2000 mg) na dobę, natomiast dla pacjentów powyżej 60 kg dawka wynosi 1-2 saszetki co 4-6 godzin, maksymalnie 6 saszetek (3000 mg) na dobę. Minimalny odstęp między dawkami to 4 godziny. Lek jest przeciwwskazany u dzieci poniżej 12 lat i młodzieży o masie ciała <34 kg. U osób starszych nie ma konieczności modyfikacji dawkowania, jednak u pacjentów z łagodną do umiarkowaną niewydolnością wątroby dawka nie powinna przekraczać 2000 mg na dobę, a u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby lek jest przeciwwskazany.
ciężka niewydolność wątroby, dawka paracetamolu, dysfagia, łagodna niewydolność wątroby, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, pacjent geriatryczny, paracetamol, Paramax Quick, przesączanie kłębuszkowe, przewlekły alkoholizm, roztwór doustny, schemat dawkowania, toksyczność paracetamolu, zespół Gilberta - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Ibuprofen/Paracetamol Sandoz 200 mg + 500 mg
Produkt leczniczy Ibuprofen/Paracetamol Sandoz w postaci tabletek powlekanych zawiera 200 mg ibuprofenu i 500 mg paracetamolu, przeznaczony jest do krótkotrwałego stosowania u dorosłych. Standardowa dawka to 1 tabletka do 3 razy na dobę, z co najmniej 6-godzinną przerwą między dawkami, maksymalnie 6 tabletek na dobę (1200 mg ibuprofenu i 3000 mg paracetamolu). W przypadku niewystarczającej kontroli objawów możliwe jest zwiększenie dawki do 2 tabletek na dawkę, zachowując odstęp co najmniej 6 godzin. U osób starszych dawkowanie nie wymaga modyfikacji, jednak wskazana jest ostrożność ze względu na ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza krwawień z przewodu pokarmowego. Produkt jest przeciwwskazany u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat.
alkoholizm przewlekły, ciężkie zaburzenie czynności nerek, ciężkie zaburzenie czynności wątroby, dawka dobowa, działanie niepożądane, glutation wątrobowy, hepatotoksyczność paracetamolu, ibuprofen z paracetamolem, Ibuprofen/Paracetamol Sandoz, krótkotrwałe stosowanie, krwawienie z przewodu pokarmowego, niedożywienie przewlekłe, niesteroidowy lek przeciwzapalny, odwodnienie, przesączanie kłębuszkowe, przyjmowanie leku podczas posiłku, tabletka powlekana, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zespół Gilberta - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – AntyGrypin COMPLEX 500 mg + 200 mg + 4 mg
AntyGrypin COMPLEX to lek w formie tabletek musujących zawierający 500 mg paracetamolu, 200 mg kwasu askorbowego oraz 4 mg chlorofenaminy maleinianu. Zalecane dawkowanie dla dorosłych i młodzieży powyżej 15 lat to 1 tabletka na 30 minut przed snem, z maksymalną dawką dobową 3 tabletek (1500 mg paracetamolu, 600 mg kwasu askorbowego, 12 mg chlorofenaminy maleinianu) i co najmniej 4-godzinnymi odstępami między dawkami. Lek jest przeciwwskazany u dzieci poniżej 15 lat oraz u pacjentów z ciężkim zaburzeniem czynności nerek i wątroby. W przypadku umiarkowanego upośledzenia czynności nerek (GFR 10–50 ml/min) dawka paracetamolu nie powinna przekraczać 500 mg co 6 godzin, a u pacjentów z zaburzeniami wątroby lub zespołem Gilberta konieczne jest zmniejszenie dawki lub wydłużenie odstępów między dawkami.
AntyGrypin COMPLEX, chlorofenaminy maleinian, ciężkie zaburzenie czynności nerek, glukoza, gorączka, izomalt, kwas askorbowy, maltodekstryna, paracetamol, podanie doustne, przesączanie kłębuszkowe, substancja pomocnicza, tabletka musująca, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zespół Gilberta - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Paracetamol OLIMP 500 mg
Paracetamol OLIMP w dawce 500 mg w formie tabletek powlekanych powinien być stosowany zgodnie z precyzyjnymi wytycznymi dawkowania, uwzględniającymi wiek i masę ciała pacjenta. Standardowa dawka jednorazowa wynosi 10-15 mg/kg masy ciała, a maksymalna dobowa nie powinna przekraczać 60 mg/kg. U dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat o masie ciała >50 kg zaleca się 1-2 tabletki (500-1000 mg) co 4 godziny, maksymalnie 4 razy na dobę (do 4 g/dobę). Dla masy 40-50 kg dawka to 1 tabletka (500 mg) co 4 godziny, maksymalnie 6 razy (do 3 g/dobę). U dzieci 11-letnich o masie 40 kg dawka wynosi 1 tabletka co 4 godziny, maksymalnie 4 dawki (2 g/dobę). Tabletki nie są zalecane u dzieci poniżej 11 lat lub o masie <40 kg ze względu na brak możliwości dzielenia. Wskazane jest stosowanie najniższej skutecznej dawki przez możliwie najkrótszy czas, nie dłużej niż 3 dni bez konsultacji lekarskiej.
choroba alkoholowa, czas stosowania leku, dawka jednorazowa, długotrwałe niedożywienie, GFR, maksymalna dawka dobowa, młodzież, niewydolność nerek, odwodnienie, paracetamol, podanie doustne, sposób podawania, tabletka powlekana, współczynnik przesączania kłębuszkowego, zaburzenie czynności wątroby, zespół Gilberta - Leksykon substancji czynnych
Dekstrometorfan – Dawkowanie i sposób podawania
Dekstrometorfan jest lekiem przeciwkaszlowym stosowanym doustnie w leczeniu suchego, nieproduktywnego kaszlu. Dawkowanie jest zróżnicowane w zależności od wieku pacjenta, postaci farmaceutycznej oraz konkretnego preparatu. U dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat maksymalna dawka dobowa wynosi 120 mg, podawana w formie tabletek (np. Acodin 15 mg co 4 godziny lub Tussidex kapsułki 30 mg co 6-8 godzin), pastylek (Tussifortin 10 mg do 12 pastylek/dobę) lub syropów (Acodin Duo 15 mg/5 ml, 5 ml do 4 razy na dobę). U dzieci dawki są dostosowane do wieku i masy ciała: dzieci 6-12 lat otrzymują do 60 mg/dobę (np. Acodin 150 Junior 7,5 mg/5 ml, 5 ml do 4 razy na dobę), a dzieci 2-6 lat do 30 mg/dobę (np. DEXApico 6,5 mg/5 ml, 2,5 ml 3 razy na dobę). W przypadku preparatów złożonych, takich jak Gripex, dawkowanie u dorosłych nie powinno przekraczać 8 tabletek na dobę, a u dzieci 6-12 lat 4 tabletki na dobę. Podawanie leku jest możliwe z posiłkiem lub niezależnie od niego, a pastylki należy rozpuszczać w jamie ustnej. Czas leczenia jest ograniczony – zwykle do 3-7 dni, w zależności od preparatu i nasilenia objawów.
bromowodorek dekstrometorfanu, choroba układu sercowo-naczyniowego, ciężka niewydolność wątroby, działanie przeciwkaszlowe, kapsułka miękka, kapsułka twarda, monoterapia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, pastylka twarda, postać farmaceutyczna, produkt leczniczy, produkt złożony, proszek do sporządzania roztworu, przyjmowanie z posiłkiem, suchy nieproduktywny kaszel, syrop, tabletka powlekana, umiarkowana niewydolność nerek, współczynnik przesączania kłębuszkowego, zespół Gilberta - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Vicks Antigrip Dzień i Noc 500 mg + 60 mg; 500 mg + 25 mg
Lek Vicks AntiGrip Dzień i Noc to preparat złożony, zawierający w tabletkach na dzień 500 mg paracetamolu i 60 mg pseudoefedryny chlorowodorku oraz w tabletkach na noc 500 mg paracetamolu i 25 mg difenhydraminy chlorowodorku. Dawkowanie dla dorosłych i młodzieży powyżej 15 lat wynosi maksymalnie 4 tabletki na dobę: do 3 tabletek dziennych (żółtych) co 4-6 godzin oraz 1 tabletka nocna (niebieska) przed snem. Maksymalny czas terapii to 4 dni, po którym w przypadku braku poprawy konieczna jest konsultacja lekarska. Ze względu na działanie sedatywne difenhydraminy, tabletki nocne nie powinny być stosowane w ciągu dnia. U osób starszych z dezorientacją lek nie jest zalecany, a u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby lub nerek wymagana jest modyfikacja dawkowania, szczególnie paracetamolu, z uwzględnieniem współczynnika filtracji kłębuszkowej (10-50 ml/min: 500 mg co 6 godzin, <10 ml/min: 500 mg co 8 godzin). Maksymalna dobowa dawka paracetamolu nie powinna przekraczać 2000 mg u pacjentów z masą ciała poniżej 50 kg, z chorobami wątroby, przewlekłym alkoholizmem, odwodnieniem lub niedożywieniem.
alkoholizm przewlekły, difenhydramina chlorowodorek, działanie niepożądane, filtracja kłębuszkowa, lek przeciwhistaminowy, niedożywienie przewlekłe, niewydolność nerek, odwodnienie, paracetamol, paradoksalne pobudzenie, podrażnienie przewodu pokarmowego, pseudoefedryna chlorowodorek, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zespół Gilberta - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Irinotecan Kabi
Produkt leczniczy Irinotecan Kabi (20 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji) powinien być stosowany wyłącznie pod nadzorem lekarza specjalizującego się w chemioterapii cytotoksycznej, ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych, w tym ciężkiej neutropenii i opóźnionej biegunki. Zalecany schemat dawkowania w monoterapii to podawanie co 3 tygodnie, z możliwością modyfikacji na schemat cotygodniowy u pacjentów wysokiego ryzyka. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z obniżonym stanem sprawności (≥2 wg WHO), wcześniejszą radioterapią jamy brzusznej/miednicy, podwyższonym stężeniem bilirubiny (≥1,0 mg/dl) oraz z genetycznym obniżeniem aktywności UGT1A1 (np. warianty *28 lub *6), u których ryzyko toksyczności hematologicznej i biegunki jest zwiększone. Monitorowanie morfologii krwi powinno odbywać się cotygodniowo, a testy czynnościowe wątroby przed każdym cyklem. Stosowanie Irinotecanu jest przeciwwskazane przy bilirubinie >3 × GGN.
chemioterapia cytotoksyczna, chemioterapia przeciwnowotworowa, cholinoesteraza, ciężka neutropenia, dziedziczna nietolerancja fruktozy, gorączka neutropeniczna, incydent zakrzepowo-zatorowy, inhibitor cytochromu CYP3A4, lek przeciwwymiotny, mielosupresja, morfologia krwi, neutropenia, niedokrwienie mięśnia sercowego, niedrożność jelit, opóźniona biegunka, ostra niewydolność nerek, ostry zespół cholinergiczny, porażenna niedrożność jelit, przewlekła zapalna choroba jelit, radioterapia jamy brzusznej, siarczan atropiny, śródmiąższowa choroba płuc, UDP-glukuronozylotransferaza, wynaczynienie, zakrzepica żył, zator tętnicy płucnej, zespół Gilberta, zespół rozpadu guza - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Paracetamol Baxter 10 mg/ml
Paracetamol Baxter (10 mg/ml) jest roztworem do infuzji dożylnej, którego dawkowanie musi być precyzyjnie dostosowane do masy ciała pacjenta. U noworodków, niemowląt i dzieci ≤ 33 kg stosuje się fiolki 50 ml, natomiast u osób > 33 kg fiolki 100 ml. Dawkowanie wynosi od 7,5 mg/kg do 15 mg/kg na podanie, z maksymalną dawką dobową od 30 mg/kg (u dzieci ≤ 10 kg) do 4 g (u dorosłych bez czynników ryzyka hepatotoksyczności). Minimalny odstęp między dawkami to 4 godziny, z maksymalnie 4 dawkami na dobę. U pacjentów z niewydolnością nerek odstępy między dawkami należy wydłużyć do 6-8 godzin w zależności od klirensu kreatyniny. U osób z chorobami wątroby, przewlekłym alkoholizmem, niedożywieniem lub masą ciała < 50 kg maksymalna dawka dobowa nie powinna przekraczać 3 g.
alkoholizm, cewnik żylny centralny, choroba wątroby, geriatria, glutation wątrobowy, hepatotoksyczność, infuzja dożylna, klirens kreatyniny, niewydolność nerek, niewydolność wątrobowokomórkowa, odwodnienie, paracetamol, podanie dożylne, przedawkowanie paracetamolu, roztwór chlorku sodu, roztwór do infuzji, roztwór glukozy, zaburzenia czynności nerek, zator powietrzny, zespół Gilberta - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Paracetamol Aristo 1000 mg
Paracetamol Aristo w dawce 1000 mg, dostępny w postaci tabletek musujących, jest wskazany do stosowania u dorosłych i osób starszych bez istotnych zaburzeń czynności wątroby i nerek. Standardowa dawka wynosi 1 tabletkę (1000 mg) co 6-8 godzin, z minimalnym odstępem 4 godzin, maksymalna dawka dobowa to 3 g (3 tabletki), którą w przypadku nasilonego bólu można zwiększyć do 4 g (4 tabletki). U pacjentów z niewydolnością wątroby lub zespołem Gilberta dawka maksymalna powinna być ograniczona do 2 g na dobę (2 tabletki), z odstępem co najmniej 8 godzin między dawkami. Podobne ograniczenia dotyczą osób z przewlekłym alkoholizmem ze względu na ryzyko hepatotoksyczności. Lek należy podawać doustnie po rozpuszczeniu tabletki w wodzie, a przyjmowanie po posiłkach może opóźnić początek działania terapeutycznego.
dolegliwości bólowe, działanie terapeutyczne, efekt przeciwbólowy, efekt przeciwgorączkowy, efekt terapeutyczny, farmakoterapia, GFR, hepatotoksyczność, interakcje lekowe, maksymalna dawka dobowa, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, paracetamol, przewlekły alkoholizm, stan kliniczny, tabletka musująca, współczynnik przesączania kłębuszkowego, wywiad lekarski, wywiad medyczny, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zespół Gilberta - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Pazopanib Zentiva
Pazopanib wymaga ścisłego monitorowania ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych, w tym hepatotoksyczności, nadciśnienia tętniczego, zaburzeń czynności serca oraz incydentów zakrzepowo-zatorowych. U pacjentów z łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby dawka wynosi 800 mg/dobę, natomiast przy umiarkowanych zaburzeniach (bilirubina >1,5 do 3 × GGN) zaleca się redukcję do 200 mg/dobę; stosowanie u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami (bilirubina >3 × GGN) jest niewskazane. Monitorowanie wskaźników czynności wątroby powinno odbywać się przed leczeniem, w 3., 5., 7., 9. tygodniu, następnie w 3. i 4. miesiącu oraz okresowo po 4. miesiącu. W przypadku wzrostu aminotransferaz >8 × GGN konieczne jest przerwanie terapii, a przy wznowieniu dawka powinna zostać zmniejszona do 400 mg/dobę. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów >60 lat oraz nosicieli allelu HLA-B*57:01, u których ryzyko hepatotoksyczności jest zwiększone.
allel HLA-B*5701, aminotransferazy, białko oporności raka piersi, białkomocz, bilirubina niesprzężona, ciężkie zaburzenia czynności wątroby, ciężkie zakażenie, fosfataza zasadowa, frakcja wyrzutowa lewej komory, glikoproteina p, hiperbilirubinemia, hiperglikemia, incydent krwotoczny, inhibitor VEGF, izoenzym CYP3A4, krwioplucie, krwotok do mózgu, mikroangiopatia zakrzepowa, nadciśnienie tętnicze, napad drgawkowy, neutropenia, niedoczynność tarczycy, niewydolność wątroby, odma opłucnowa, perforacja przewodu pokarmowego, przełom nadciśnieniowy, przemijający napad niedokrwienny, przetoka przewodu pokarmowego, rozwarstwienie tętnicy, śródmiąższowa choroba płuc, tętniak, tętniczy incydent zakrzepowy, torsade de pointes, transferaza UGT1A1, udar niedokrwienny mózgu, umiarkowane zaburzenia czynności wątroby, wskaźniki czynności wątroby, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia czynności serca, zakrzepica żył, zapalenie płuc, zastoinowa niewydolność serca, zator płucny, zawał mięśnia sercowego, zespół Gilberta, zespół nerczycowy, zespół odwracalnej tylnej encefalopatii, zespół odwracalnej tylnej leukoencefalopatii, zespół rozpadu guza, żylne powikłania zakrzepowo-zatorowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Paracetamol Nutra Essential 325 mg
Paracetamol Nutra Essential w postaci granulatu w saszetkach o dawce 325 mg jest wskazany do stosowania doustnego, z dawkowaniem dostosowanym do wieku i masy ciała pacjenta. Dzieci w wieku 6-12 lat (20-40 kg) powinny otrzymywać 325 mg co 4-6 godzin, maksymalnie 1300 mg na dobę, natomiast młodzież powyżej 12 lat i dorośli (>40 kg) 650 mg co 4-6 godzin, maksymalnie 2600 mg na dobę. Konieczne jest zachowanie co najmniej 4-godzinnego odstępu między dawkami. Lek należy przyjmować bezpośrednio na język bez popijania wodą i nie po posiłku, aby nie obniżać skuteczności. Produkt nie jest przeznaczony dla dzieci poniżej 6 lat lub o masie ciała <20 kg, a stosowanie dłuższe niż 3 dni wymaga konsultacji lekarskiej.
alkoholizm przewlekły, choroba alkoholowa, dawka dobowa, dawkowanie paracetamolu, glutation wątrobowy, klirens kreatyniny, niedożywienie, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, odstęp między dawkami, odwodnienie, paracetamol, spożywanie alkoholu, toksyczność paracetamolu, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zespół Gilberta - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – APAP dla dzieci FORTE smak malinowy 40 mg/ml
APAP dla dzieci FORTE (40 mg/ml zawiesina doustna o smaku malinowym) jest wskazany do leczenia bólu o małym i umiarkowanym nasileniu oraz gorączki u dzieci do 40 kg masy ciała (ok. 0-12 lat), młodzieży i dorosłych. U niemowląt poniżej 3 miesiąca życia stosowanie wymaga konsultacji lekarskiej. Dawkowanie opiera się na masie ciała, z zalecaną dawką dobową paracetamolu około 60 mg/kg, podzieloną na 4-6 dawek: 15 mg/kg co 6 godzin lub 10 mg/kg co 4 godziny. Przykładowo, 5 ml zawiesiny zawiera 200 mg paracetamolu, a 6 ml – 240 mg. Odstęp między dawkami powinien wynosić minimum 4-6 godzin, w zależności od schematu dawkowania. Maksymalna dawka dobowa nie powinna być przekraczana ze względu na ryzyko ciężkiego uszkodzenia wątroby. Dawkowanie szczegółowe jest dostosowane do masy ciała i wieku, np. dla dziecka 3 kg jednorazowa dawka co 6 godzin wynosi 45 mg (1,125 ml), a dawka dobowa 180 mg (4,5 ml).
biegunka, ból o małym i umiarkowanym nasileniu, ciężka niewydolność nerek, ciężka niewydolność wątroby, czopek, dawka podtrzymująca, dializa otrzewnowa, farmakokinetyka, gorączka, hemodializa, klirens kreatyniny, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, paracetamol, podanie doustne, strzykawka dozująca, uszkodzenie wątroby, zakażenie wtórne, zawiesina doustna, zespół Gilberta, żółtaczka niehemolityczna - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Panacit 500 mg
Panacit 500 mg jest lekiem zawierającym paracetamol, którego dawkowanie musi być precyzyjnie dostosowane do wieku, masy ciała oraz stanu klinicznego pacjenta. Dorośli i młodzież powyżej 15 lat o masie ciała 34-60 kg powinni przyjmować 1 tabletkę (500 mg) co 4-6 godzin, maksymalnie 4 razy na dobę (maksymalna dawka dobowa 4 g, czyli 8 tabletek). Osoby powyżej 60 kg mogą stosować 2 tabletki (1 g) w tych samych odstępach, nie przekraczając dawki pojedynczej 1 g i dobowej 4 g. Dzieci w wieku 12-15 lat przyjmują 1 tabletkę 4-6 razy na dobę, maksymalnie 3 g (6 tabletek). Dla dzieci 6-12 lat dawkowanie jest zależne od masy ciała: ½ tabletki (250 mg) dla masy 21-32 kg oraz 1 tabletka (500 mg) dla masy powyżej 33 kg, z maksymalnymi dawkami dobowymi odpowiednio 1,25 g, 1,5 g i 2 g. Panacit nie jest zalecany dla dzieci poniżej 6 roku życia. W terapii długoterminowej (>10 dni) dawka dobowa powinna być ograniczona do 2,5 g (5 tabletek).
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – APAP dla dzieci FORTE
Lek APAP dla dzieci FORTE w postaci zawiesiny doustnej o stężeniu 40 mg/ml wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania, zwłaszcza ze względu na ryzyko ciężkiego uszkodzenia wątroby przy przedawkowaniu. Należy unikać jednoczesnego stosowania innych preparatów zawierających paracetamol oraz przedłużonego stosowania bez nadzoru lekarza, gdyż może to prowadzić do rozwoju bólu głowy związanego z nadużywaniem leków przeciwbólowych (MOH). W przypadku podejrzenia przedawkowania konieczna jest natychmiastowa interwencja medyczna, nawet jeśli brak jest objawów klinicznych, gdyż uszkodzenie wątroby ujawnia się zwykle po 1-2 dniach. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z niewydolnością nerek i wątroby, zespołem Gilberta, niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, przewlekłym alkoholizmem (dawka dobowa nie powinna przekraczać 2 g) oraz u osób odwodnionych i niedożywionych. U pacjentów z astmą oskrzelową wrażliwych na kwas acetylosalicylowy istnieje ryzyko reakcji skurczu oskrzeli po paracetamolu.
alkoholowa choroba wątroby, astma oskrzelowa, ból głowy, ból głowy polekowy, kwas acetylosalicylowy, marskość wątroby, niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, niedobór sacharazy-izomaltazy, niedokrwistość hemolityczna, nietolerancja fruktozy, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, paracetamol, parahydroksybenzoesan metylu, parahydroksybenzoesan propylu, przedawkowanie leku, reakcja alergiczna, skurcz oskrzeli, uszkodzenie wątroby, zaburzenie wchłaniania glukozy-galaktozy, zapalenie wątroby, zespół Gilberta