toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka
Toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (ang. Toxic Epidermal Necrolysis, TEN) to rzadka, zagrażająca życiu choroba skóry charakteryzująca się rozległym złuszczaniem naskórka i błon śluzowych. Stanowi najcięższą postać reakcji nadwrażliwości na leki, w której dochodzi do masowej apoptozy keratynocytów.
Główną przyczyną TEN są reakcje polekowe, najczęściej po zastosowaniu sulfonamidów, niesteroidowych leków przeciwzapalnych, leków przeciwpadaczkowych i allopurynolu. Schorzenie rozpoczyna się zwykle od niespecyficznych objawów grypopodobnych, po których następuje bolesna wysypka, przekształcająca się w pęcherze i rozległe obszary złuszczania naskórka obejmujące ponad 30% powierzchni ciała.
Rozpoznanie TEN opiera się na obrazie klinicznym i badaniu histopatologicznym. Leczenie wymaga natychmiastowej hospitalizacji, najlepiej w ośrodku specjalizującym się w leczeniu oparzeń. Postępowanie obejmuje odstawienie leku wywołującego reakcję, intensywną opiekę wspomagającą, zapobieganie zakażeniom i właściwe nawodnienie. W niektórych przypadkach stosuje się również immunoglobuliny dożylne, glikokortykosteroidy lub cyklosporynę.
Śmiertelność w przebiegu TEN jest wysoka i wynosi 25-30%, głównie z powodu powikłań, takich jak sepsa, niewydolność wielonarządowa i zaburzenia elektrolitowe. U pacjentów, którzy przeżyli, często występują długotrwałe powikłania, w tym zmiany pigmentacyjne skóry, dystrofia paznokci oraz powikłania oczne prowadzące do utraty wzroku.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Aceklofenak – Działania niepożądane
Aceklofenak, będący niesteroidowym lekiem przeciwzapalnym (NLPZ) dostępnym m.in. w dawce 100 mg (Digavar), wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych, szczególnie ze strony przewodu pokarmowego, takich jak choroba wrzodowa, perforacja czy krwawienie, które mogą prowadzić do zgonu, zwłaszcza u osób starszych. Często obserwuje się także nudności, wymioty, biegunkę, zaparcia oraz zaostrzenia chorób zapalnych jelit (choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego). Ponadto, aceklofenak może wywoływać reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksję, astmę, wysypki, pokrzywkę, a także poważne dermatozy pęcherzowe, takie jak zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka. W trakcie terapii obserwuje się również ryzyko obrzęków, nadciśnienia tętniczego oraz niewydolności serca, co jest szczególnie istotne ze względu na podobieństwo aceklofenaku do diklofenaku i potwierdzone epidemiologicznie zwiększone ryzyko powikłań zakrzepowych, takich jak zawał mięśnia sercowego i udar mózgu, zwłaszcza przy dużych dawkach i długotrwałym stosowaniu.
aceklofenak, agranulocytoza, anemia aplastyczna, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa, granulocytopenia, hiperkaliemia, krwawienie z przewodu pokarmowego, małopłytkowość, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na światło, nekroliza naskórka, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, ostry zespół wieńcowy, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zapalenie jelita grubego, zapalenie naczyń, zapalenie nerwu wzrokowego, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie żołądka, zawał mięśnia sercowego, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pregabalin Reddy 200 mg
Pregabalina, substancja czynna leku Pregabalin Reddy, była badana klinicznie u ponad 8900 pacjentów, w tym ponad 5600 w badaniach kontrolowanych placebo metodą podwójnie ślepej próby. Profil działań niepożądanych jest zróżnicowany, najczęściej o nasileniu łagodnym do umiarkowanego. Wskaźnik przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wynosi 12% (w porównaniu do 5% w grupie placebo), z najczęstszymi przyczynami odstawienia takimi jak zawroty głowy i senność. U dzieci i młodzieży (wiek 1 miesiąc do 16 lat) profil bezpieczeństwa jest podobny do dorosłych, z najczęstszymi działaniami niepożądanymi: sennością, gorączką, zakażeniem górnych dróg oddechowych, zwiększonym łaknieniem i masą ciała. Przerwanie leczenia może wywołać objawy odstawienia, takie jak bezsenność, bóle głowy, nudności, lęk, drgawki, depresja i myśli samobójcze, co wskazuje na ryzyko uzależnienia od leku.
ataksja, badanie kliniczne, badanie kontrolowane placebo, bezsenność, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, ból głowy, ból neuropatyczny, bradykardia zatokowa, depresja, depresja oddechowa, drgawki, drżenie, dyskineza, dyzuria, farmakoterapia, gorączka, hipoglikemia, krwawienie z nosa, lęk, myśli samobójcze, nadmierne pocenie się, napad padaczkowy, neutropenia, niedoczulica, niepamięć, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, nudności, objawy grypopodobne, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, padaczka, parestezje, pokrzywka, pregabalina, refluks żołądkowo-przełykowy, senność, świąd, tachykardia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, uzależnienie od leku, zaburzenia koordynacji, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon substancji czynnych
Cefuroksym – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Cefuroksym, cefalosporyna II generacji, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko ciężkich reakcji nadwrażliwości, w tym anafilaksji i zespołu Kounisa, zwłaszcza u pacjentów z alergią na penicyliny lub inne beta-laktamy. Należy dokładnie zbadać wywiad alergiczny przed terapią i natychmiast przerwać leczenie w przypadku ciężkich reakcji. Zgłaszano także poważne reakcje skórne (SCARS) takie jak SJS, TEN i DRESS, które mogą być śmiertelne; w razie ich wystąpienia cefuroksym należy odstawić bez możliwości ponownego podania. Monitorowanie funkcji nerek jest wskazane przy jednoczesnym stosowaniu dużych dawek cefuroksymu z silnymi diuretykami (np. furosemidem) lub aminoglikozydami, zwłaszcza u osób starszych i z niewydolnością nerek. Cefuroksym może wywołać rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, wymagające przerwania terapii i leczenia przeciwko Clostridioides difficile, a także reakcję Jarischa-Herxheimera w boreliozie.
antybiotyk aminoglikozydowy, antybiotyk beta-laktamowy, bakteria Gram-ujemna niefermentująca, borelioza, Borrelia burgdorferi, Candida, cefalosporyna drugiej generacji, choroba z Lyme, ciężka niepożądana reakcja skórna, Clostridioides difficile, drobnoustrój niewrażliwy, Enterococcus, lek moczopędny, metycylinooporny Staphylococcus aureus, MRSA, nadwrażliwość krzyżowa, niewydolność nerek, obrzęk plamki żółtej, obrzęk rogówki, odwarstwienie siatkówki, podanie śródgałkowe, reakcja Jarischa-Herxheimera, reakcja nadwrażliwości, reakcja polekowa z eozynofilią, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, skurcz tętnic wieńcowych, test Coombsa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, toksyczne uszkodzenie siatkówki, zaburzenie czynności nerek, zawał mięśnia sercowego, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, zmętnienie rogówki - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Dnor
Allopurynol, stosowany w dawce 300 mg (preparat Dnor), wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko zaostrzenia ostrego napadu dny moczanowej, zwłaszcza na początku terapii. Leczenie należy rozpoczynać po ustąpieniu napadu, a profilaktycznie stosować leki przeciwzapalne lub kolchicynę przez minimum miesiąc. Kontynuacja allopurynolu podczas napadu jest wskazana, pod warunkiem równoczesnego leczenia przeciwzapalnego. U pacjentów z niewydolnością nerek lub wątroby konieczne jest dostosowanie dawki, a szczególną ostrożność należy zachować u chorych z nadciśnieniem tętniczym i niewydolnością serca stosujących diuretyki tiazydowe lub inhibitory ACE, ze względu na ryzyko kumulacji leku i poważnych reakcji nadwrażliwości, takich jak zespół Stevensa-Johnsona (SJS) i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN). Zaleca się utrzymanie diurezy na poziomie co najmniej 2 litrów na dobę oraz pH moczu w zakresie 6,4-6,8, aby zapobiec powikłaniom kamicy moczanowej i złogom ksantynowym.
agranulocytoza, allel HLA-B*5801, allopurynol, azatiopryna, diuretyk tiazydowy, dnawe zapalenie stawów, hiperurykemia bezobjawowa, inhibitor konwertazy angiotensyny, kamica moczowa, ksantyna, lek moczopędny, niedokrwistość aplastyczna, nietolerancja galaktozy, ostry napad dny moczanowej, przewlekła choroba nerek, rumień grudkowo-plamkowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, zaburzenia czynności nerek, zespół Lescha-Nyhana, zespół nadwrażliwości, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Teicopix
Teikoplanina, jako antybiotyk glikopeptydowy o wąskim spektrum działania głównie przeciwko bakteriom Gram-dodatnim, wymaga szczególnej ostrożności podczas kwalifikacji pacjenta i prowadzenia terapii. Nie wolno jej podawać dokomorowo ze względu na ryzyko poważnych powikłań neurologicznych. W trakcie leczenia istnieje ryzyko ciężkich reakcji nadwrażliwości, w tym wstrząsu anafilaktycznego, zwłaszcza u pacjentów z nadwrażliwością na wankomycynę, z którą może wystąpić nadwrażliwość krzyżowa. Rzadko może pojawić się „zespół czerwonego człowieka” objawiający się świądem, pokrzywką, rumieniem, tachykardią i niedociśnieniem, co wymaga zatrzymania lub zwolnienia infuzji. Zaleca się podawanie dawki dobowej w formie 30-minutowej infuzji, aby ograniczyć reakcje infuzyjne. Należy monitorować objawy zespołu Stevensa-Johnsona (SJS) i toksycznego martwiczego oddzielania się naskórka (TEN), które mogą być zagrażające życiu i wymagają natychmiastowego przerwania terapii.
aminoglikozydy, antybiotyk glikopeptydowy, bakterie Gram-dodatnie, cyklosporyna, małopłytkowość, nadkażenie, nadwrażliwość krzyżowa, nefrotoksyczność, niedociśnienie tętnicze, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, ototoksyczność, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, szumy uszne, teikoplanina, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wankomycyna, wstrząs anafilaktyczny, zespół czerwonego człowieka, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Napritum
Stosowanie naproksenu (lek Napritum) wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z grup ryzyka, zwłaszcza u osób w podeszłym wieku, z chorobami wrzodowymi przewodu pokarmowego, chorobami sercowo-naczyniowymi, niewydolnością nerek, wątroby oraz u pacjentów przyjmujących jednocześnie leki przeciwzakrzepowe, kortykosteroidy, SSRI czy leki moczopędne. Zaleca się stosowanie najmniejszej skutecznej dawki przez możliwie najkrótszy czas, aby ograniczyć ryzyko powikłań, takich jak owrzodzenia, perforacje i krwawienia z przewodu pokarmowego, które mogą wystąpić nawet bez objawów ostrzegawczych. W przypadku pacjentów z podwyższonym ryzykiem powikłań żołądkowo-jelitowych wskazane jest stosowanie leków osłonowych (mizoprostol, inhibitory pompy protonowej). Dawkowanie dobowej dawki naproksenu nie powinno przekraczać 1000 mg, gdyż większe dawki zwiększają ryzyko incydentów zakrzepowo-zatorowych, zwłaszcza u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, niewydolnością serca, chorobą niedokrwienną serca oraz innymi czynnikami ryzyka sercowo-naczyniowego.
agregacja płytek krwi, antagonista receptora angiotensyny II, aseptyczne zapalenie opon mózgowych, astma oskrzelowa, białkomocz, brak laktazy, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba niedokrwienna serca, choroba tętnic obwodowych, choroba wrzodowa, cukrzyca, heparyna, hiperlipidemia, incydent zakrzepowo-zatorowy, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor pompy protonowej, kortykosteroid, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwiomocz, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, marskość wątroby, martwica brodawek nerkowych, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja galaktozy, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk tarczy nerwu wzrokowego, ospa wietrzna, pochodna kumaryny, polip nosa, pozagałkowe zapalenie nerwu wzrokowego, pseudoporfirię, reakcja bronchospastyczna, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, śródmiąższowe zapalenie nerek, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar, warfaryna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie brodawek, zapalenie wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zawał serca, zespół DRESS, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Enarenal 20 mg
Enarenal, zawierający enalapryl maleinian, jest stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego i niewydolności serca. Profil bezpieczeństwa leku obejmuje działania niepożądane o różnej częstości występowania, od bardzo częstych (≥1/10) do bardzo rzadkich (<1/10 000). Do najczęstszych należą kaszel (bardzo często), nieostre widzenie i zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego (bardzo często), nudności (bardzo często), osłabienie (bardzo często) oraz bóle głowy i depresja (często). Istotne są również zaburzenia elektrolitowe, takie jak hiperkaliemia i zwiększenie stężenia kreatyniny (często), a także hiponatremia (niezbyt często). Rzadziej obserwuje się poważne powikłania hematologiczne (np. agranulocytoza, pancytopenia), zaburzenia wątroby (niewydolność, zapalenie), reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka) oraz obrzęk naczynioruchowy, który może zagrażać życiu.
agranulocytoza, alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych, białkomocz, ból głowy, depresja, enalaprylu maleinian, eozynofilowe zapalenie płuc, erytrodermia, ginekomastia, hiperkaliemia, hipoglikemia, hiponatremia, impotencja, incydent naczyniowo-mózgowy, kaszel, małopłytkowość, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość, niedokrwistość aplastyczna, niedrożność jelit, nieostre widzenie, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, nudności, objaw Raynauda, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk naczynioruchowy jelit, pancytopenia, parestezja, pęcherzyca, rumień wielopostaciowy, SIADH, skąpomocz, skurcz oskrzeli, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zahamowanie szpiku kostnego, zapalenie błon surowiczych, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zastój żółci, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Klacid
Klarytromycyna wymaga ostrożności w stosowaniu, zwłaszcza u kobiet w ciąży (szczególnie w I trymestrze), pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby i nerek oraz osób z ryzykiem wydłużenia odstępu QT i arytmii komorowych. Monitorowanie enzymów wątrobowych jest wskazane ze względu na ryzyko miąższowego i cholestatycznego zapalenia wątroby, które może przebiegać z żółtaczką i prowadzić do niewydolności wątroby, a nawet zgonu. Należy zwracać uwagę na objawy uszkodzenia wątroby, takie jak brak łaknienia, żółtaczka, ciemny mocz, świąd i ból brzucha. Długotrwała terapia może sprzyjać rozwojowi nadkażeń bakteryjnych i grzybiczych oraz rzekomobłoniastemu zapaleniu jelit wywołanemu przez Clostridioides difficile, które może wystąpić nawet do 2 miesięcy po zakończeniu leczenia. Zaleca się kontrolę słuchu i błędnika po terapii w przypadku podejrzenia uszkodzenia.
anafilaksja, antybiotyk makrolidowy, apiksaban, arytmia komorowa, benzodiazepina, biegunka poantybiotykowa, bradykardia, cholestatyczne zapalenie wątroby, choroba tętnic wieńcowych, Clostridioides difficile, Corynebacterium minutissimum, czas protrombinowy, dabigatran, edoksaban, fluwastatyna, hipoglikemia, hipokaliemia, izoenzym CYP3A4, klarytromycyna, klindamycyna, kolchicyna, lowastatyna, miąższowe zapalenie wątroby, miopatia, niedobór sacharazy-izomaltazy, nietolerancja fruktozy, niewydolność serca, niewydolność wątroby, oporność krzyżowa, ostra uogólniona osutka krostkowa, pozaszpitalne zapalenie płuc, rabdomioliza, róża, rywaroksaban, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, symwastatyna, szpitalne zapalenie płuc, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, torsade de pointes, trądzik pospolity, uszkodzenie słuchu, warfaryna, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie przewodzenia serca, zapalenie okrężnicy, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ramidilan HCT 5 mg + 5 mg + 12,5 mg
Ramidilan HCT to lek złożony zawierający ramipryl, amlodypinę oraz hydrochlorotiazyd, z których każdy wykazuje specyficzny profil działań niepożądanych. Ramipryl może powodować m.in. hiperkaliemię, bóle głowy, niedociśnienie tętnicze, suchy kaszel, zapalenia dróg oddechowych i przewodu pokarmowego, wysypki oraz bóle mięśniowe. Ciężkie działania niepożądane obejmują agranulocytozę, pancytopenię, niedokrwistość hemolityczną, zawał mięśnia sercowego, obrzęk naczynioruchowy, zapalenia naczyń, skurcz oskrzeli, ostre zapalenie trzustki, niewydolność wątroby i nerek oraz zespół Stevensa-Johnsona. Amlodypina najczęściej wywołuje senność, zawroty głowy, kołatanie serca, zaczerwienienie skóry, obrzęki i zmęczenie, a w ciężkich przypadkach leukopenię, małopłytkowość, arytmie i reakcje skórne. Hydrochlorotiazyd może prowadzić do hipokaliemii oraz zaburzeń metabolizmu glukozy, lipidów i kwasu moczowego.
agranulocytoza, amlodypina, hiperkaliemia, hipokaliemia, hydrochlorotiazyd, leukopenia, małopłytkowość, migotanie przedsionków, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność szpiku kostnego, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, ostre zapalenie trzustki, pancytopenia, ramipryl, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, tachykardia komorowa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zapalenie naczyń krwionośnych, zapalenie oskrzeli, zapalenie wątroby, zapalenie zatok, zapalenie żołądka i jelit, zawał mięśnia sercowego, zespół nieadekwatnego wydzielania wazopresyny, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Dilatrend 25 mg
Działania niepożądane karwedylolu (Dilatrend) 25 mg występują z różną częstością, niezależnie od wskazań terapeutycznych, obejmując przewlekłą niewydolność serca, zaburzenia czynności lewej komory po zawale mięśnia sercowego, nadciśnienie tętnicze oraz chorobę wieńcową. Najczęstsze działania niepożądane to niewydolność serca (bardzo często), bradykardia, hiperwolemia, zaburzenia widzenia, nudności, biegunka, wymioty, astenia, zawroty głowy i ból głowy (często lub bardzo często). Warto podkreślić, że zawroty głowy, zaburzenia widzenia i bradykardia wykazują zależność od dawki. U pacjentów z zastoinową niewydolnością serca może dojść do nasilenia objawów i zatrzymania płynów podczas zwiększania dawki, co wymaga ścisłego monitorowania. Ponadto, u osób z niskim ciśnieniem tętniczym, cukrzycą, zaburzeniami nerek lub predyspozycją do zaburzeń przewodzenia serca istnieje ryzyko pogorszenia stanu klinicznego.
blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, choroba niedokrwienna serca, choroba wieńcowa, chromanie przestankowe, cukrzyca, dławica piersiowa, dysfunkcja węzła zatokowego, hiperwolemia, hipotensja, karwedylol, leukopenia, małopłytkowość, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, nietrzymanie moczu, niewydolność nerek, niewydolność serca, objaw Raynauda, ostry zawał mięśnia sercowego, przewlekła niewydolność serca, rozsiane zmiany naczyniowe, rumień wielopostaciowy, stosunek korzyści do ryzyka, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zaburzenie czynności lewej komory, zaburzenie przewodnictwa serca, zaburzenie widzenia, zahamowanie zatokowe, zastoinowa niewydolność serca, zespół Stevensa-Johnsona, zespół suchego oka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Sunitinib MSN 37,5 mg
Sunitynib MSN, zawierający sunitynibu jabłczan w dawkach 12,5 mg, 25 mg, 37,5 mg oraz 50 mg, jest lekiem przeciwnowotworowym stosowanym w terapii GIST, MRCC i pNET. Terapia tym preparatem wiąże się z ryzykiem poważnych działań niepożądanych, w tym niewydolności nerek (ostra i przewlekła), niewydolności serca (w tym zastoinowej i lewokomorowej), zatoru tętnicy płucnej, perforacji przewodu pokarmowego oraz krwotoków obejmujących układy oddechowy, pokarmowy, moczowy i centralny układ nerwowy. Działania te mogą prowadzić do zgonu, co wymaga intensywnego monitorowania stanu klinicznego pacjentów. Często obserwowane działania niepożądane obejmują zaburzenia metaboliczne (zmniejszenie apetytu), neurologiczne (zaburzenia smaku), układu krążenia (nadciśnienie tętnicze), żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, zapalenie jamy ustnej) oraz skórne (przebarwienia, erytrodyzestezja dłoniowo-podeszwowa). Ponadto, często występują zaburzenia hematologiczne, takie jak neutropenia, małopłytkowość i niedokrwistość, które mogą wymagać modyfikacji dawkowania lub przerwania terapii.
ageuzja, dysfagia, dysgeuzja, erytrodyzestezja dłoniowo-podeszwowa, krwioplucie, krwotok mózgowy, leukopenia, limfopenia, małopłytkowość, martwica żuchwy, martwicze zapalenie powięzi, mikroangiopatia zakrzepowa, neutropenia, niedoczynność tarczycy, niedokrwistość, niewydolność lewokomorowa, niewydolność nadnerczy, odma opłucnowa, pancytopenia, perforacja przewodu pokarmowego, rabdomioliza, rozsiane krzepnięcie wewnątrznaczyniowe, rozwarstwienie tętnicy, rumień wielopostaciowy, sunitynib jabłczan, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, torsade de pointes, zakrzepica żył głębokich, zakrzepowa plamica małopłytkowa, zastoinowa niewydolność serca, zator tętnicy płucnej, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół nerczycowy, zespół odwracalnej tylnej encefalopatii, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Nurofen Express Forte 400 mg
Nurofen Express Forte zawiera 400 mg ibuprofenu w kapsułce miękkiej i może powodować działania niepożądane, których częstość i nasilenie zależą od dawki oraz indywidualnej reakcji pacjenta. Najczęstsze działania niepożądane dotyczą przewodu pokarmowego i obejmują owrzodzenia, perforacje oraz krwawienia, które mogą być śmiertelne, zwłaszcza u osób starszych. Objawy takie jak nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha, smoliste stolce czy krwawe wymioty wymagają natychmiastowego odstawienia leku i konsultacji lekarskiej. Ibuprofen może również wywoływać obrzęki, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca oraz zwiększać ryzyko incydentów zatorowo-zakrzepowych (np. zawał mięśnia sercowego, udar mózgu) przy dawkach do 2400 mg/dobę. Reakcje nadwrażliwości obejmują anafilaksję, astmę, skurcz oskrzeli oraz różnorodne zmiany skórne, w tym ciężkie dermatozy jak zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka.
AGEP, agranulocytoza, anafilaksja, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, choroba Crohna, ibuprofen, incydent zatorowo-zakrzepowy, krwawienie z przewodu pokarmowego, leukopenia, małopłytkowość, martwica brodawek nerkowych, martwicze zapalenie powięzi, niedokrwistość, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, ostre zapalenie wątroby, pancytopenia, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia układu krwiotwórczego, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie trzustki, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Lyella, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ramipril + Amlodipine + Hydrochlorothiazide Adamed 10 mg + 10 mg + 25 mg
Lek Ramipril + Amlodipine + Hydrochlorothiazide Adamed, będący preparatem złożonym, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych wynikających z mechanizmów działania poszczególnych składników. Do najczęstszych należą: zawroty głowy, ból głowy, senność, niedociśnienie tętnicze, kołatanie serca, zaczerwienienie skóry, hipokaliemia (głównie związana z hydrochlorotiazydem), suchy kaszel charakterystyczny dla inhibitorów ACE, nudności, biegunka, ból brzucha, obrzęki oraz zmęczenie. Ciężkie działania niepożądane obejmują agranulocytozę, leukopenię, małopłytkowość, niedokrwistość hemolityczną, niewydolność szpiku kostnego, obrzęk naczynioruchowy, reakcje anafilaktyczne, zespół Stevensa-Johnsona, zawał mięśnia sercowego, zaburzenia rytmu serca, zapalenie naczyń, ostre zapalenie trzustki, ostrą niewydolność wątroby i nerek, zespół ostrej niewydolności oddechowej (ARDS) oraz nieczerniakowe nowotwory złośliwe skóry (rak podstawnokomórkowy i kolczystokomórkowy).
agranulocytoza, cholestatyczne zapalenie wątroby, ciężka reakcja skórna, cytolityczne zapalenie wątroby, hiperkaliemia, hiperurykemia, jaskra zamkniętego kąta, leukopenia, małopłytkowość, migotanie przedsionków, nieczerniakowy nowotwór złośliwy skóry, niedokrwienie mięśnia sercowego, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność szpiku kostnego, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, ostra niewydolność nerek, pancytopenia, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowe zapalenie nerek, tachykardia komorowa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zaburzenie czynności nerek, zapalenie naczyń krwionośnych, zapalenie trzustki, zasadowica hipochloremiczna, zawał mięśnia sercowego, zespół nieadekwatnego wydzielania wazopresyny, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Mirtor
Mirtazapina w postaci tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej wymaga szczególnej ostrożności, zwłaszcza u pacjentów poniżej 18. roku życia, u których obserwuje się zwiększone ryzyko zachowań samobójczych i agresji. Leczenie tej grupy wymaga ścisłego monitorowania. U dorosłych pacjentów ryzyko samobójstwa jest podwyższone zwłaszcza w pierwszych tygodniach terapii oraz u osób z historią zachowań samobójczych. Zaleca się ograniczenie liczby przepisywanych tabletek, aby zminimalizować ryzyko przedawkowania. Istotne jest także monitorowanie objawów zahamowania czynności szpiku kostnego, takich jak gorączka czy ból gardła, ze względu na ryzyko granulocytopenii i agranulocytozy, szczególnie u osób powyżej 65 lat. W przypadku żółtaczki leczenie należy natychmiast przerwać.
agranulocytoza, akatyzja, ciężka reakcja skórna, cukrzyca, częstoskurcz komorowy, depresja, dławica piersiowa, działanie przeciwcholinergiczne, faza depresyjna, faza maniakalna, granulocytopenia, hipomania, jaskra ostra, klirens kreatyniny, klirens mirtazapiny, kontrola glikemii, lek hipoglikemizujący, mania, mirtazapina, myśl samobójcza, nagły zgon, napad padaczkowy, niedociśnienie tętnicze, niepokój psychoruchowy, objaw paranoidalny, organiczne uszkodzenie mózgu, padaczka, pęcherzowe zapalenie skóry, próba samobójcza, przerost gruczołu krokowego, remisja, rumień wielopostaciowy, schizofrenia, tabletka ulegająca rozpadowi w jamie ustnej, tachykardia komorowa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie psychiczne, zaburzenie psychotyczne, zachowanie buntownicze, zachowanie samobójcze, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół odstawienny, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Xiltess 20 mg
Rywaroksaban, oceniany w 13 badaniach klinicznych fazy III obejmujących 69 608 dorosłych oraz 488 pacjentów pediatrycznych, wykazuje profil bezpieczeństwa charakteryzujący się przede wszystkim ryzykiem krwawień. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są krwawienia z nosa (4,5%) oraz z przewodu pokarmowego (3,8%). W porównaniu z antagonistami witaminy K (VKA) rywaroksaban częściej powoduje krwawienia z błon śluzowych i niedokrwistość. Objawy powikłań krwotocznych obejmują osłabienie, bladość, zawroty głowy, duszność oraz wstrząs, a ciężkie krwawienia mogą prowadzić do zespołu ciasnoty przedziałów powięziowych, niewydolności nerek i nefropatii związanej z antykoagulantami. Ryzyko krwawień wzrasta u pacjentów z niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym oraz stosujących leki wpływające na hemostazę. U kobiet obserwuje się nasilenie krwawień miesiączkowych.
aloplastyka stawu biodrowego, aloplastyka stawu kolanowego, antagonista witaminy K, cholestaza, eozynofilowe zapalenie płuc, krwawienie domięśniowe, krwawienie miesiączkowe, krwawienie z nosa, krwiomocz, krwioplucie, krwotok mózgowy, krwotok oczny, krwotok podspojówkowy, krwotok śródczaszkowy, krwotok z przewodu pokarmowego, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, nadpłytkowość, nefropatia związana z antykoagulantami, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość pokrwotoczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, powikłanie krwotoczne, profilaktyka ŻChZZ, reakcja anafilaktyczna, rywaroksaban, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, wylew krwi do stawu, zapalenie wątroby, zatorowość obwodowa, zespół ciasnoty przedziałów powięziowych, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Bulgaplin
Pregabalina, zawarta w preparacie Bulgaplin, wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania, zwłaszcza u pacjentów z cukrzycą, u których może powodować przyrost masy ciała i wymagać dostosowania dawek leków hipoglikemizujących. Należy monitorować parametry glikemiczne. Zgłaszano reakcje nadwrażliwości, w tym obrzęk naczynioruchowy oraz ciężkie reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, które mogą zagrażać życiu. Występują działania niepożądane ze strony ośrodkowego układu nerwowego, takie jak zawroty głowy, senność, splątanie, a także zaburzenia widzenia, które mogą ustępować po przerwaniu leczenia. U pacjentów w podeszłym wieku i z chorobami układu sercowo-naczyniowego odnotowano przypadki zastoinowej niewydolności serca, a także rzadkie przypadki niewydolności nerek, które ustępują po odstawieniu leku.
ból neuropatyczny, ciężka niepożądana reakcja skórna, cukrzyca, depresja oddechowa, depresja ośrodkowego układu nerwowego, drgawki, encefalopatia, lek hipoglikemizujący, lek przeciwpadaczkowy, myśli samobójcze, napad padaczkowy grand mal, niedrożność jelita, niewydolność nerek, niewyraźne widzenie, obrzęk naczynioruchowy, osłabienie czynności przewodu pokarmowego, porażenna niedrożność jelit, pregabalina, reakcja nadwrażliwości, splątanie, stan padaczkowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, utrata przytomności, utrata wzroku, uzależnienie od leku, wada wrodzona, zastoinowa niewydolność serca, zawroty głowy, zespół odstawienny, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Strepsils Intensive bez cukru pomarańczowy
Strepsils Intensive bez cukru pomarańczowy zawiera 8,75 mg flurbiprofenu i wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z grup ryzyka, takich jak osoby w podeszłym wieku, pacjenci z astmą, chorobami alergicznymi, toczniem rumieniowatym układowym, chorobami nerek, serca i wątroby oraz u osób stosujących leki moczopędne. Preparat może powodować działania niepożądane, w tym krwawienia i perforacje przewodu pokarmowego, szczególnie u pacjentów z wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego, chorobą Crohna, a także u osób przyjmujących jednocześnie doustne kortykosteroidy, leki przeciwzakrzepowe, selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny czy leki przeciwpłytkowe. Ryzyko powikłań nerkowych, takich jak śródmiąższowe zapalenie nerek, zespół nerczycowy i niewydolność nerek, wzrasta u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, serca i wątroby oraz u osób starszych. Należy unikać łączenia flurbiprofenu z innymi NLPZ, w tym selektywnymi inhibitorami COX-2, ze względu na zwiększone ryzyko działań niepożądanych.
aseptyczne zapalenie opon mózgowych, bakteryjne zapalenie gardła, choroba Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba niedokrwienna serca, choroba wieńcowa, doustny kortykosteroid, hiperlipidemia, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, martwicze zapalenie powięzi, mieszana choroba tkanki łącznej, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, owrzodzenie przewodu pokarmowego, perforacja przewodu pokarmowego, poanalgetyczny ból głowy, pozaszpitalne zapalenie płuc, selektywny inhibitor cyklooksygenazy-2, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie krzepnięcia krwi, zapalenie migdałków, zastoinowa niewydolność serca, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon substancji czynnych
Piperacylina – Działania niepożądane
Piperacylina z tazobaktamem, jako antybiotyk beta-laktamowy z grupy penicylin, jest stosowana w leczeniu ciężkich zakażeń bakteryjnych, jednak jej profil działań niepożądanych wymaga szczególnej uwagi klinicznej. Najczęściej obserwowanym działaniem niepożądanym jest biegunka, występująca u około 10% pacjentów, co wiąże się z zaburzeniem mikroflory jelitowej. Do poważnych powikłań należą rzekomobłoniaste zapalenie jelit oraz toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, które występują rzadko (1-10 na 10 000 pacjentów) i wymagają natychmiastowej interwencji. Wśród innych istotnych działań niepożądanych znajdują się zaburzenia hematologiczne (małopłytkowość, niedokrwistość, leukopenia, agranulocytoza), reakcje nadwrażliwości (wstrząs anafilaktyczny i anafilaktoidalny), hipokaliemia, zaburzenia neurologiczne (napady drgawek, encefalopatia), a także zmiany skórne, w tym zespół Stevensa-Johnsona i DRESS. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z mukowiscydozą, u których obserwuje się zwiększoną częstość gorączki i wysypki.
antybiotyk beta-laktamowy, biegunka, Clostridioides difficile, czas częściowej tromboplastyny, encefalopatia, eozynofilowe zapalenie płuc, gamma-glutamylotransferaza, inhibitor beta-laktamaz, kanalikowo-śródmiąższowe zapalenie nerek, małopłytkowość, mukowiscydoza, niewydolność nerek, odczyn Coombsa, ostra uogólniona osutka krostkowa, osutka polekowa z eozynofilią, pęcherzowe zapalenie skóry, piperacylina z tazobaktamem, reakcja anafilaktyczna, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, rzekomobłoniaste zapalenie okrężnicy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wstrząs anafilaktyczny, zakażenie drożdżakami, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie wątroby, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Methotrexat-Ebewe
Metotreksat, ze względu na swoją wysoką toksyczność, wymaga ścisłego monitorowania klinicznego i laboratoryjnego pacjentów podczas terapii. Szczególną uwagę należy zwrócić na kontrolę stężenia leku w surowicy, zwłaszcza u pacjentów z obecnością płynu w „trzeciej przestrzeni” (wysięk opłucnowy, wodobrzusze), gdyż wydłużony okres półtrwania metotreksatu zwiększa ryzyko toksyczności. Wskazane jest usunięcie nadmiaru płynu przed rozpoczęciem leczenia. Należy natychmiast przerwać terapię w przypadku objawów takich jak wrzodziejące zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, biegunka, krwawienia z przewodu pokarmowego, które mogą wskazywać na krwotoczne zapalenie jelit. Monitorowanie hematologiczne jest kluczowe ze względu na ryzyko niedokrwistości aplastycznej, pancytopenii, leukopenii i innych powikłań, a także wczesnych objawów takich jak gorączka, ból gardła czy krwawienia. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, w tym osób starszych, konieczne jest dostosowanie dawki ze względu na opóźnioną eliminację leku i ryzyko ostrej niewydolności nerek.
chłoniak złośliwy, enzymy wątrobowe, folinian wapnia, hemopoeza, hepatotoksyczność, krwawienie pęcherzykowe, krwotoczne zapalenie jelit, lek mielotoksyczny, leukopenia, małopłytkowość, marskość wątroby, martwica tkanek miękkich, nadir leukocytów, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość megaloblastyczna, ostra niewydolność nerek, ostre zapalenie wątroby, pancytopenia, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, przewlekła hepatotoksyczność, przewlekła leukoencefalopatia, skąpomocz, śródmiąższowe zapalenie płuc, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, toksyczność metotreksatu, wirusowe zapalenie wątroby, wodobrzusze, wrzodziejące zapalenie błony śluzowej, wysięk opłucnowy, wysięk płucny, zaburzenie czynności nerek, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zapalenie naczyń krwionośnych, zapalenie pęcherzyków płucnych, zapalenie płuc Pneumocystis jirovecii, zapalenie tkanki płucnej, zespół Lyella, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Pregabalin Aurovitas
Pregabalin Aurovitas, dostępny w dawkach 75 mg, 150 mg oraz 300 mg, wymaga szczegółowego monitorowania ze względu na liczne potencjalne działania niepożądane i interakcje kliniczne. U pacjentów z cukrzycą konieczne jest ścisłe kontrolowanie glikemii i dostosowanie terapii hipoglikemizującej z uwagi na ryzyko przyrostu masy ciała. Lek może wywoływać reakcje nadwrażliwości, w tym obrzęk naczynioruchowy, co wymaga natychmiastowego odstawienia w przypadku obrzęku twarzy, ust lub górnych dróg oddechowych. Często obserwuje się zawroty głowy, senność, zaburzenia widzenia (niewyraźne widzenie, zmniejszenie ostrości i pola widzenia), a także ryzyko upadków, szczególnie u osób starszych. Wskazane jest monitorowanie funkcji nerek z uwagi na możliwą nefrotoksyczność, a także ostrożność u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego, ze względu na ryzyko zastoinowej niewydolności serca. U pacjentów z urazem rdzenia kręgowego oraz stosujących leki przeciwspastyczne należy uwzględnić zwiększone ryzyko działań niepożądanych ze strony OUN. Pregabalina może powodować ciężką depresję oddechową, zwłaszcza u osób z upośledzoną funkcją układu oddechowego, nerek lub przy jednoczesnym stosowaniu leków depresyjnych na OUN.
cukrzyca, depresja oddechowa, depresja OUN, drgawki, encefalopatia, myśli samobójcze, napad padaczkowy grand mal, niedrożność jelita, niewydolność nerek, niewyraźne widzenie, obrzęk naczynioruchowy, osłabienie czynności przewodu pokarmowego, ośrodkowy ból neuropatyczny, porażenna niedrożność jelit, pregabalina, reakcja nadwrażliwości, senność, splątanie, stan padaczkowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, utrata przytomności, utrata wzroku, uzależnienie lekowe, wady wrodzone, zaburzenia psychiczne, zaparcie, zastoinowa niewydolność serca, zawroty głowy, zespół odstawienia, zespół Stevensa-Johnsona, zmiany w polu widzenia, zmniejszenie ostrości widzenia - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – IBUFAST Forte
Produkt leczniczy IBUFAST Forte zawiera ibuprofen w dawce 400 mg i wymaga szczególnej ostrożności przy stosowaniu u pacjentów z niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym, zastoinową niewydolnością serca, chorobą niedokrwienną serca, chorobami naczyń obwodowych i mózgowych oraz znacznym odwodnieniem. Ibuprofen może maskować objawy infekcji i powodować ból głowy polekowy przy długotrwałym stosowaniu. U pacjentów geriatrycznych zwiększa się ryzyko krwawień i perforacji przewodu pokarmowego, dlatego zaleca się stosowanie najmniejszej skutecznej dawki oraz leków gastroprotekcyjnych. Należy unikać łączenia ibuprofenu z innymi NLPZ, doustnymi kortykosteroidami, lekami przeciwzakrzepowymi, SSRI i lekami przeciwpłytkowymi ze względu na ryzyko powikłań, w tym krwawień z przewodu pokarmowego.
agregacja płytek krwi, aseptyczne zapalenie opon mózgowych, astma analgetyczna, ból głowy polekowy, choroba naczyń mózgowych, choroba niedokrwienna serca, choroba tętnic obwodowych, choroba wrzodowa, ibuprofen, inhibitor ACE, inhibitor pompy protonowej, inhibitory cyklooksygenazy-2, kortykosteroid, krwawienie z przewodu pokarmowego, lek gastroprotekcyjny, lek moczopędny, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, martwica brodawek nerkowych, mizoprostol, nadciśnienie tętnicze, niesteroidowe leki przeciwzapalne, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, ostra uogólniona osutka krostkowa, owrzodzenie przewodu pokarmowego, perforacja przewodu pokarmowego, polekowa reakcja z eozynofilią, polipy nosa, rumień wielopostaciowy, selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny, skurcz oskrzeli, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie czynności wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Xaleba
Etorykoksyb, selektywny inhibitor COX-2 stosowany w terapii przeciwbólowej i przeciwzapalnej, wiąże się z ryzykiem poważnych działań niepożądanych, w tym perforacji, owrzodzeń i krwawień górnego odcinka przewodu pokarmowego (PUBs), które mogą prowadzić do zgonu. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów w podeszłym wieku, stosujących jednocześnie inne NLPZ lub kwas acetylosalicylowy, a także u osób z historią chorób przewodu pokarmowego. Jednoczesne stosowanie etorykoksybu z kwasem acetylosalicylowym zwiększa ryzyko działań niepożądanych przewodu pokarmowego, a długoterminowe badania nie wykazały przewagi bezpieczeństwa selektywnych inhibitorów COX-2 nad klasycznymi NLPZ w tym kontekście. Ponadto, etorykoksyb może zwiększać ryzyko zdarzeń zakrzepowych, takich jak zawał mięśnia sercowego i udar mózgu, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka sercowo-naczyniowego (nadciśnienie tętnicze, hiperlipidemia, cukrzyca, palenie tytoniu), co wymaga stosowania najniższej skutecznej dawki i regularnej oceny stanu klinicznego.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anafilaksja, choroba zwyrodnieniowa stawów, ciężkie nadciśnienie tętnicze, cukrzyca, doustny lek przeciwzakrzepowy, etorykoksyb, hiperlipidemia, kwas acetylosalicylowy, marskość wątroby, nadciśnienie tętnicze, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, owrzodzenie przewodu pokarmowego, perforacja przewodu pokarmowego, prostaglandyna nerkowa, selektywny inhibitor COX-2, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, warfaryna, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Theraflu Total Grip 500 mg + 6,1 mg + 100 mg
Lek Theraflu Total Grip zawiera paracetamol (500 mg), chlorowodorek fenylefryny (6,1 mg, odpowiadający 5 mg zasady fenylefryny) oraz gwajafenezynę (100 mg). Działania niepożądane tego preparatu są klasyfikowane według częstości występowania, przy czym większość zdarzeń występuje rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) lub bardzo rzadko (<1/10 000). Paracetamol może wywoływać ciężkie reakcje hematologiczne, takie jak małopłytkowość, agranulocytoza, pancytopenia, leukopenia i neutropenia, a także reakcje nadwrażliwości, w tym zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka. Ponadto, u pacjentów z astmą lub nadwrażliwością na ASA/NLPZ może wystąpić skurcz oskrzeli. Fenylefryna, jako sympatykomimetyk α-adrenomimetyczny, może powodować podwyższenie ciśnienia tętniczego, tachykardię, rozszerzenie źrenic i ostrą jaskrę zamkniętego kąta, a także objawy neurologiczne i psychiatryczne, takie jak zawroty głowy, bezsenność czy pobudzenie psychoruchowe. Gwajafenezyna może wywoływać reakcje anafilaktyczne, duszność oraz objawy ze strony przewodu pokarmowego i skóry.
agranulocytoza, alergiczne zapalenie skóry, astma, bezsenność, biegunka, chlorowodorek fenylefryny, ciężka reakcja skórna, duszność, dyskomfort w jamie brzusznej, dyzuria, gwajafenezyna, jaskra zamkniętego kąta, kołatanie serca, leukopenia, małopłytkowość, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nudność, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, paracetamol, pobudzenie psychoruchowe, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, rozrost gruczołu krokowego, rozszerzenie źrenic, rumień, skurcz oskrzeli, stan splątania, świąd, tachykardia, Theraflu Total Grip, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wymioty, wysypka, zaburzenie czynności wątroby, zatrzymanie moczu, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Milurit
Produkt leczniczy Milurit (allopurynol) wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko poważnych reakcji nadwrażliwości, takich jak rumień grudkowo-plamkowy, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona (SJS) oraz toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN). Szczególnie istotne jest genotypowanie allelu HLA-B*5801, którego obecność znacząco zwiększa ryzyko tych reakcji, zwłaszcza u pacjentów pochodzenia chińskiego (do 20%), tajskiego (8-15%) i koreańskiego (około 12%). U pacjentów z przewlekłą chorobą nerek ryzyko to jest dodatkowo podwyższone. W przypadku wystąpienia objawów nadwrażliwości należy natychmiast przerwać leczenie. Zaleca się stosowanie glikokortykosteroidów w celu złagodzenia objawów skórnych. Dawkowanie allopurynolu powinno być dostosowane u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek i wątroby, a także u osób z nadciśnieniem tętniczym lub niewydolnością serca leczonych lekami moczopędnymi lub inhibitorami ACE, ze względu na ryzyko zaburzeń czynności nerek.
agranulocytoza, allel HLA-B*5801, allopurynol, azatiopryna, cyklosporyna, cytostatyki, dna moczanowa, dydanozyna, eozynofilia, fenytoina, furosemid, hemochromatoza, hiperurykemia bezobjawowa, hormon tyreotropowy, inhibitory konwertazy angiotensyny, kamica moczowa, ksantyna, leki moczopędne, leki przeciwzakrzepowe, leki urykozuryczne, leukopenia, merkaptopuryna, niedokrwistość aplastyczna, obrzęk naczynioruchowy, pochodne kumaryny, przewlekła niewydolność nerek, teofilina, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, widarabina, wodorotlenek glinu, zaburzenia czynności nerek, zapalenie wątroby, zespół DRESS, zespół nadwrażliwości, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon substancji czynnych
Wankomycyna – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Wankomycyna, stosowana głównie przeciwko drobnoustrojom Gram-dodatnim, wiąże się z ryzykiem ciężkich reakcji nadwrażliwości, w tym anafilaksji i zespołu czerwonego człowieka, szczególnie przy szybkim podaniu bolusowym. Zaleca się powolną infuzję (≤10 mg/min, stężenie 2,5-5 mg/ml, czas ≥60 min) oraz monitorowanie hematologiczne, czynności nerek i wątroby. U pacjentów z reakcją alergiczną na teikoplaninę istnieje ryzyko krzyżowej nadwrażliwości. Ototoksyczność, potencjalnie trwała, występuje zwłaszcza u osób z wcześniejszym ubytkiem słuchu, przy wysokich dawkach i jednoczesnym stosowaniu aminoglikozydów. Konieczne jest monitorowanie stężenia wankomycyny w surowicy oraz funkcji słuchu, szczególnie u osób starszych i noworodków. Dawkowanie u dzieci poniżej 12 lat może prowadzić do subterapeutycznych stężeń, a dawki >60 mg/kg/dobę nie są zalecane.
aminoglikozyd, atrezja odbytu, bakterie Gram-dodatnie, choroba Hirschsprunga, Clostridium difficile, depresja mięśnia sercowego, enterokok oporny na wankomycynę, filtracja kłębuszkowa, inhibitor pompy protonowej, krwotoczno-okluzyjne zapalenie naczyń siatkówki, neutropenia, niedociśnienie, ostra uogólniona osutka krostkowa, ototoksyczność, przetrwały przewód tętniczy Botalla, reakcja histaminopodobna, reakcja krzyżowa, reakcja nadwrażliwości, reakcja polekowa z eozynofilią, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, stężenie subterapeutyczne, szum w uszach, teikoplanina, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wstrząs anafilaktyczny, wysypka grudkowo-plamista, zapalenie żyły, zespół czerwonego człowieka, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Cefuroxime TZF
Cefuroksym, jako antybiotyk beta-laktamowy, wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu ze względu na ryzyko ciężkich reakcji nadwrażliwości, w tym zespołu Kounisa oraz zagrażających życiu ciężkich reakcji skórnych (SCAR) takich jak zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN) i reakcja DRESS. Przed rozpoczęciem terapii należy wykluczyć wcześniejsze reakcje alergiczne na cefalosporyny lub inne beta-laktamy. W przypadku wystąpienia objawów nadwrażliwości lub reakcji skórnych, konieczne jest natychmiastowe przerwanie leczenia i wdrożenie odpowiedniego postępowania. Ponadto, stosowanie cefuroksymu w dużych dawkach wraz z lekami moczopędnymi (np. furosemidem) lub aminoglikozydami wymaga monitorowania funkcji nerek, zwłaszcza u osób starszych i z niewydolnością nerek, ze względu na ryzyko nefrotoksyczności.
antybiotyk aminoglikozydowy, antybiotyk beta-laktamowy, Candida, cefalosporyna, cefuroksym, ciężka niepożądana reakcja skórna, ciężka reakcja nadwrażliwości, Clostridioides difficile, Enterococcus, furosemid, heksokinaza, lek moczopędny, nadmierny wzrost drobnoustrojów niewrażliwych, niewydolność nerek, obrzęk plamki żółtej, obrzęk rogówki, obrzęk siatkówki, odwarstwienie siatkówki, oksydaza glukozowa, reakcja polekowa z eozynofilią, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, skurcz tętnic wieńcowych, test Coombsa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, toksyczne uszkodzenie siatkówki, zawał mięśnia sercowego, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, zmętnienie rogówki - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ondansetron Kabi 2 mg/ml roztwór do wstrzykiwań 2 mg/ml
Ondansetron Kabi 2 mg/ml roztwór do wstrzykiwań wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy monitorować podczas terapii. Najczęściej obserwowanym działaniem jest ból głowy (bardzo często, ≥1/10), a także zaparcia i czkawka (często, ≥1/100 do <1/10). Rzadziej występują poważne reakcje neurologiczne, takie jak drgawki i pozapiramidowe zaburzenia ruchowe, oraz przemijające zaburzenia widzenia, w tym niewyraźne widzenie i przemijająca ślepota, głównie przy podawaniu dożylnym. Istotne są również działania ze strony układu sercowego, w tym arytmie, ból w klatce piersiowej, bradykardia, wydłużenie odstępu QTc (w tym Torsade de Pointes) oraz niedokrwienie mięśnia sercowego, które mogą stanowić zagrożenie życia. W zakresie układu immunologicznego odnotowano natychmiastowe reakcje nadwrażliwości, włącznie z anafilaksją, wymagające natychmiastowej interwencji.
anafilaksja, arytmia, ból głowy, ból w klatce piersiowej, bradykardia, czkawka, drgawki, dyskineza, dystonia, niedociśnienie, niedokrwienie mięśnia sercowego, ondansetron, podwyższone enzymy wątrobowe, reakcja nadwrażliwości, reakcja pozapiramidowa, rotacja gałek ocznych, ruchy mimowolne, ślepota przemijająca, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, toksyczny wykwit skórny, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia widzenia, zaczerwienienie skóry, zaparcia, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Fevarin 50 mg
Fevarin (maleinian fluwoksaminy) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu, które należy monitorować szczególnie w początkowej fazie terapii oraz przy zmianach dawkowania. Do często występujących należą objawy ze strony układu nerwowego (pobudzenie psychoruchowe, nerwowość, lęk, bezsenność, senność, drżenie, ból i zawroty głowy), przewodu pokarmowego (ból brzucha, zaparcie, biegunka, suchość w ustach, nudności, wymioty) oraz skóry (nadmierne pocenie się). Rzadziej obserwuje się zaburzenia endokrynologiczne (hiperprolaktynemia), psychiczne (omamy, dezorientacja, agresja, mania), a także poważne reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona czy toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko zespołu serotoninowego, charakteryzującego się triadą objawów: zaburzeniami funkcji poznawczych, nadmierną aktywnością autonomiczną (tachykardia, wahania ciśnienia) oraz zaburzeniami nerwowo-mięśniowymi (drżenie, sztywność, mioklonie), który wymaga natychmiastowego przerwania leczenia.
akatyzja, anoreksja, anorgazmia, brak miesiączki, dezorientacja, drżenie, działanie niepożądane, farmakoterapia, hiperprolaktynemia, hiponatremia, hormon antydiuretyczny, jaskra, kołatanie serca, krwotok maciczny, krwotok poporodowy, lek przeciwdepresyjny, maleinian fluwoksaminy, mlekotok, myśl samobójcza, nadwrażliwość na światło, niedociśnienie ortostatyczne, nietrzymanie moczu, objaw krwotoczny, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, pobudzenie psychoruchowe, rozszerzenie źrenic, rumień wielopostaciowy, skąpa miesiączka, SNRI, SSRI, tachykardia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie pozapiramidowe, zawrót głowy, zespół odstawienia, zespół serotoninowy, zespół Stevensa-Johnsona, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Linefor 150 mg
Pregabalina była badana klinicznie u ponad 8900 pacjentów, z czego ponad 5600 uczestniczyło w badaniach kontrolowanych placebo metodą podwójnie ślepej próby. Działania niepożądane pregabaliny są zazwyczaj łagodne lub umiarkowane, jednak 12% pacjentów przerwało leczenie z powodu działań niepożądanych, w porównaniu do 5% w grupie placebo. Najczęstsze działania niepożądane to zawroty głowy i senność, które również najczęściej powodują odstawienie leku. W leczeniu ośrodkowego bólu neuropatycznego po urazie rdzenia kręgowego obserwowano zwiększoną częstość działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony ośrodkowego układu nerwowego. Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości występowania, od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000), obejmując m.in. neutropenię, nadwrażliwość, zaburzenia psychiczne (euforia, splątanie, depresja), zaburzenia neurologiczne (zawroty głowy, ataksja, drgawki), zaburzenia widzenia, tachykardię, nudności, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (AlAT, AspAT), wysypki, bóle mięśni i zaburzenia erekcji.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anoreksja, arytmia zatokowa, ataksja, bezsenność, blok przedsionkowo-komorowy, ból neuropatyczny ośrodkowy, bradykardia zatokowa, depresja oddechowa, dyskineza, działania niepożądane ośrodkowego układu nerwowego, fosfokinaza kreatynowa, ginekomastia, hipoglikemia, jaskrawe widzenie, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość, napad padaczkowy częściowy, napad paniki, neutropenia, niedociśnienie, niedoczulica, nieostre widzenie, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, oczopląs, parestezja, pregabalina, przeczulica, rabdomioliza, refluks żołądkowo-przełykowy, senność, tachykardia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, uraz rdzenia kręgowego, uzależnienie lekowe, wodobrzusze, wydłużenie odstępu QT, zapalenie jamy nosowo-gardłowej, zapalenie rogówki, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zawroty głowy, zespół parkinsonowski, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Flectorgo 12,5 mg
Flectorgo, zawierający diklofenak w dawkach 12,5 mg lub 25 mg, wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych, które wymagają szczególnej uwagi klinicznej. Najczęstsze objawy dotyczą układu pokarmowego, w tym nudności, wymiotów, biegunek, niestrawności oraz bólów brzucha, a także poważniejszych powikłań, takich jak krwawienia z przewodu pokarmowego, perforacje wrzodów i zaostrzenia chorób zapalnych jelit. Stosowanie diklofenaku w dawkach do 150 mg/dobę zwiększa ryzyko tętniczych zdarzeń zakrzepowych, w tym zawału mięśnia sercowego i udaru mózgu, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku. Rzadkie, ale ciężkie działania niepożądane obejmują zaburzenia hematologiczne (trombocytopenia, leukopenia, agranulocytoza), reakcje anafilaktyczne, poważne powikłania neurologiczne (drgawki, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych), kardiologiczne (niewydolność serca, zespół Kounisa) oraz nefrotoksyczność (ostra niewydolność nerek, zespół nerczycowy).
agranulocytoza, alergiczny zawał serca, astma, białkomocz, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa, diklofenak, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwiomocz, krwotok żołądkowo-jelitowy, leukopenia, martwica brodawek nerkowych, niedociśnienie tętnicze, niedokrwienne zapalenie okrężnicy, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, pancytopenia, perforacja wrzodu, reakcja anafilaktyczna, reakcja fotoalergiczna, reakcja rzekomoanafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowe zapalenie nerek, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, udar mózgu, udar naczyniowy mózgu, wrzód żołądka, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zapalenie okrężnicy, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie żołądka, zawał mięśnia sercowego, zdarzenie zakrzepowe, zespół Kounisa, zespół Lyella, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ramipril Genoptim 2,5 mg
Ramipryl, inhibitor ACE, charakteryzuje się specyficznym profilem działań niepożądanych, wśród których najczęściej występuje uporczywy suchy kaszel oraz reakcje hipotensyjne, w tym niedociśnienie i niedociśnienie ortostatyczne, które mogą prowadzić do omdleń, zwłaszcza u pacjentów odwodnionych, z niewydolnością serca lub stosujących diuretyki. Do ciężkich działań niepożądanych należą obrzęk naczynioruchowy (w tym obrzęk krtani z ryzykiem niedrożności dróg oddechowych), hiperkaliemia, zaburzenia czynności nerek (w tym ostra niewydolność nerek), uszkodzenia wątroby (wzrost enzymów wątrobowych, zapalenie wątroby, ostra niewydolność wątroby) oraz ciężkie reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona czy toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka. Częstość występowania działań niepożądanych jest zróżnicowana, od bardzo częstych (≥ 1/10) do bardzo rzadkich (< 1/10 000), a monitorowanie parametrów hematologicznych, elektrolitów (zwłaszcza potasu), funkcji nerek i wątroby jest kluczowe w trakcie terapii.
agranulocytoza, ciężka reakcja skórna, eozynofilia, ginekomastia, hiperkaliemia, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwienie mózgu, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność szpiku kostnego, objaw Raynauda, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, ostra niewydolność wątroby, pancytopenia, pęcherzyca, przemijający napad niedokrwienny, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, suchy kaszel, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaostrzenie astmy, zaostrzenie łuszczycy, zapalenie spojówek, zapalenie trzustki, zespół nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Neurontin 100 100 mg
Gabapentyna, substancja czynna leku Neurontin, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu, obserwowanych zarówno u pacjentów z padaczką, jak i z bólem neuropatycznym. Najczęściej występujące działania obejmują zakażenia wirusowe (≥1/10), senność, zawroty głowy, ataksję, uczucie zmęczenia oraz gorączkę. Często obserwuje się również leukopenię, zaburzenia psychiczne (wrogość, splątanie, depresja, lęk), zaburzenia widzenia, nadciśnienie tętnicze, duszność, nudności, wymioty, bóle mięśniowo-szkieletowe oraz impotencję. Rzadziej występują hipoglikemia, utrata przytomności, depresja oddechowa, a także poważne reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona. Warto podkreślić, że drgawki, mimo że są działaniem niepożądanym, mają istotne znaczenie kliniczne w kontekście stosowania gabapentyny w terapii padaczki.
ataksja, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból neuropatyczny, depresja, depresja oddechowa, drgawki, drgawki kloniczne mięśni, drżenie, duszność, dysfagia, dyzartria, fosfokinaza kreatynowa, gabapentyna, ginekomastia, hemodializa, hiperglikemia, hiperkineza, hipertrofia piersi, hipoglikemia, hiponatremia, impotencja, jadłowstręt, kołatanie serca, leukopenia, nadciśnienie tętnicze, Neurontin, niepamięć, nietrzymanie moczu, nudności, obrzęk obwodowy, obrzęk uogólniony, omamy, ostra niewydolność nerek, padaczka, rabdomioliza, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, rozszerzenie naczyń, schyłkowa niewydolność nerek, senność, szum uszny, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, utrata przytomności, uzależnienie od leku, wymioty, zaburzenie czucia, zaburzenie widzenia, zakażenie dróg moczowych, zakażenie wirusowe, zapalenie dziąseł, zapalenie gardła, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie ucha środkowego, zapalenie wątroby, zaparcia, zawroty głowy, zespół nadwrażliwości, zespół odstawienny, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Mirzaten Q-Tab 15 mg
Mirtazapina w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej, stosowana w dawkach do 60 mg przez okres do 12 tygodni, wiąże się z występowaniem licznych działań niepożądanych, które należy różnicować od objawów samej depresji. Najczęstsze działania niepożądane (>5%) to senność, uspokojenie, suchość w jamie ustnej, zwiększenie masy ciała i apetytu, zawroty głowy oraz zmęczenie. Szczególną uwagę należy zwrócić na poważne reakcje skórne (SCARs), takie jak zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, reakcja DRESS, pęcherzowe zapalenie skóry oraz rumień wielopostaciowy, które stanowią zagrożenie życia i wymagają natychmiastowego odstawienia leku. W populacji pediatrycznej obserwowano specyficzne działania niepożądane, w tym zwiększenie masy ciała, pokrzywkę oraz hipertriglicerydemię. Redukcja dawki niekoniecznie zmniejsza senność, ale może obniżyć skuteczność przeciwdepresyjną.
agranulocytoza, akatyzja, amnezja, anemia aplastyczna, depresja, depresja szpiku kostnego, dyzartria, ginekomastia, granulocytopenia, hiperprolaktynemia, hipertriglicerydemia, hiponatremia, hormon antydiuretyczny, mirtazapina, mlekotok, myśli samobójcze, niedociśnienie ortostatyczne, parestezja, pęcherzowe zapalenie skóry, priapizm, rabdomioliza, reakcja polekowa z eozynofilią, rumień wielopostaciowy, somnambulizm, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, zapalenie trzustki, zatrzymanie moczu, zespół niespokojnych nóg, zespół serotoninowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – MIG
Ibuprofen w dawce 400 mg (MIG) wymaga stosowania najmniejszej skutecznej dawki przez najkrótszy możliwy czas, aby zminimalizować ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony przewodu pokarmowego. Należy unikać łączenia z innymi NLPZ, w tym selektywnymi inhibitorami COX-2, ze względu na ryzyko krwawień, wrzodów i perforacji, które mogą wystąpić nawet bez objawów ostrzegawczych. Szczególnie narażeni są pacjenci z historią choroby wrzodowej, osoby w podeszłym wieku oraz przyjmujący leki zwiększające ryzyko krwawień (kortykosteroidy, antykoagulanty, SSRI, leki przeciwpłytkowe). W takich przypadkach zaleca się stosowanie leków ochronnych błony śluzowej, np. inhibitorów pompy protonowej lub mizoprostolu. Ibuprofen może również nasilać nadciśnienie tętnicze i obrzęki, a dawki powyżej 2400 mg/dobę wiążą się z niewielkim wzrostem ryzyka incydentów zakrzepowych, co wymaga ostrożności u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi i czynnikami ryzyka.
agregacja trombocytów, astma oskrzelowa, ból głowy spowodowany nadużywaniem leków, choroba Crohna, ciężkie skórne działanie niepożądane, incydent sercowo-naczyniowy, incydent zakrzepowy w tętnicy, inhibitor pompy protonowej, jałowe zapalenie opon mózgowych, krwawienie z przewodu pokarmowego, morfologia krwi, nadciśnienie tętnicze, nefropatia analgetyczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, ospa wietrzna, polekowa reakcja z eozynofilią, pozaszpitalne bakteryjne zapalenie płuc, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wstrząs anafilaktyczny, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Pragiola
Pregabalina, zawarta w produkcie leczniczym Pragiola, wiąże się z licznymi potencjalnymi działaniami niepożądanymi, które wymagają szczególnej uwagi podczas terapii. Najczęściej obserwowane objawy to zawroty głowy i senność, zwiększające ryzyko urazów, zwłaszcza u osób starszych. Zgłaszano również poważne reakcje nadwrażliwości, takie jak obrzęk naczynioruchowy, oraz rzadkie, ale zagrażające życiu ciężkie reakcje skórne (SJS, TEN). W badaniach klinicznych częściej niż w grupie placebo występowały zaburzenia widzenia, w tym niewyraźne widzenie i zmiany pola widzenia, które zwykle ustępowały po kontynuacji leczenia lub odstawieniu leku. U pacjentów z cukrzycą konieczne może być dostosowanie dawek leków przeciwcukrzycowych w przypadku przyrostu masy ciała. Zgłaszano także przypadki niewydolności nerek i zastoinowej niewydolności serca, szczególnie u osób starszych z chorobami układu sercowo-naczyniowego, co wymaga ostrożności i monitorowania. W leczeniu bólu neuropatycznego po urazie rdzenia obserwowano zwiększoną częstość działań niepożądanych ze strony OUN, w tym senności, co może wynikać z addytywnego działania leków przeciwspastycznych.
cukrzyca, depresja oddechowa, depresja OUN, encefalopatia, kobieta w wieku rozrodczym, myśli samobójcze, napad padaczkowy grand mal, niedrożność jelita, niepożądane reakcje skórne, niewydolność nerek, niewyraźne widzenie, objawy odstawienia, obrzęk górnych dróg oddechowych, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk twarzy, obrzęk ust, opioidy, ośrodkowy ból neuropatyczny, porażenna niedrożność jelit, pregabalina, reakcja nadwrażliwości, senność, splątanie, stan padaczkowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, utrata przytomności, utrata wzroku, uzależnienie od leku, zaburzenia psychiczne, zaburzenia widzenia, zaparcia, zastoinowa niewydolność serca, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, zmiany w polu widzenia, zmniejszenie ostrości wzroku - Leksykon leków
Działania niepożądane – Movalis 7,5 mg
Meloksykam, niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ) stosowany w dawkach dobowych 7,5 mg lub 15 mg, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z dominującymi objawami ze strony układu pokarmowego, takimi jak nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha oraz poważniejsze powikłania, w tym owrzodzenia, krwawienia i perforacje przewodu pokarmowego, które mogą prowadzić do zgonu, zwłaszcza u osób starszych. Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100 do < 1/10), niezbyt często (≥ 1/1 000 do < 1/100), rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1 000) oraz bardzo rzadko (< 1/10 000). Wśród innych istotnych działań odnotowano zaburzenia hematologiczne (niedokrwistość, leukopenia, trombocytopenia, agranulocytoza), reakcje alergiczne, zaburzenia neurologiczne (ból głowy, zawroty głowy), skórne ciężkie reakcje nadwrażliwości (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka) oraz powikłania nerkowe, w tym ostrą niewydolność nerek i śródmiąższowe zapalenie nerek.
agranulocytoza, choroba Crohna, choroba wrzodowa, ciężkie skórne działanie niepożądane, hiperkaliemia, krwawienie z przewodu pokarmowego, leukopenia, martwica brodawek nerkowych, meloksykam, morfologia krwi, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na światło, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niestrawność, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, ostra martwica kanalików nerkowych, ostra niewydolność nerek, owrzodzenie żołądka, perforacja przewodu pokarmowego, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowe zapalenie nerek, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie błony śluzowej, wrzodziejące zapalenie okrężnicy, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie okrężnicy, zapalenie przełyku, zapalenie spojówek, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie żołądka, zawał mięśnia sercowego, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aprepitant Sandoz 80 mg; 125 mg
Aprepitant Sandoz, dostępny w kapsułkach 80 mg i 125 mg, wykazuje profil bezpieczeństwa oceniany na podstawie danych od około 6500 dorosłych oraz 184 pacjentów pediatrycznych. U dorosłych poddawanych chemioterapii o wysokim ryzyku wymiotów (HEC) najczęstsze działania niepożądane to czkawka (4,6% vs. 2,9%), wzrost aktywności aminotransferazy alaninowej (AlAT) (2,8% vs. 1,1%), niestrawność (2,6% vs. 2,0%), zaparcie (2,4% vs. 2,0%), ból głowy (2,0% vs. 1,8%) oraz zmniejszenie łaknienia (2,0% vs. 0,5%). W chemioterapii o umiarkowanym ryzyku (MEC) najczęściej zgłaszano zmęczenie (1,4% vs. 0,9%). U dzieci i młodzieży najczęstsze działania to czkawka (3,3% vs. 0,0%) i zaczerwienienie twarzy (1,1% vs. 0,0%). Profil działań niepożądanych obejmuje także rzadkie, ale istotne reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksję, oraz zaburzenia laboratoryjne, zwłaszcza podwyższenie enzymów wątrobowych (AlAT, AspAT).
AlAT, aminotransferaza alaninowa, aprepitant, AspAT, ból głowy, ból jamy ustnej, bradykardia, chemioterapia o umiarkowanym ryzyku wymiotów, chemioterapia o wysokim ryzyku wymiotów, czkawka, działania niepożądane produktów leczniczych, fosfataza zasadowa, glukozuria, gorączka neutropeniczna, hiponatremia, kołatanie serca, krwinkomocz, letarg, nadmierne pragnienie, neutropenia, niedokrwistość, niedrożność przepuszczająca, niestrawność, osłabienie mięśni, perforacja wrzodu dwunastnicy, pokrzywka, pooperacyjne nudności i wymioty, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja nadwrażliwości na światło, refluks żołądkowo-przełykowy, senność, skurcze mięśni, świąd, szum w uszach, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trudności w oddawaniu moczu, uderzenia gorąca, wielomocz, zaburzenia poznawcze, zaburzenia sercowo-naczyniowe, zaburzenia smaku, zaczerwienienie twarzy, zakażenie drożdżakowe, zakażenie gronkowcowe, zapalenie jamy ustnej, zapalenie spojówek, zaparcie, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, zmęczenie, zmniejszenie łaknienia - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Kventiax SR
Kwetiax SR (kwetiapina) wymaga ostrożności ze względu na złożony profil bezpieczeństwa i różnorodne wskazania terapeutyczne. Nie zaleca się stosowania u pacjentów poniżej 18 roku życia z powodu braku danych dotyczących bezpieczeństwa oraz zwiększonego ryzyka działań niepożądanych, takich jak zwiększone łaknienie, podwyższenie prolaktyny, omdlenia, czy wzrost ciśnienia tętniczego. U młodych dorosłych (<25 lat) obserwuje się podwyższone ryzyko zachowań samobójczych (3,0% vs 0% w zaburzeniach afektywnych dwubiegunowych, 2,1% vs 1,3% w dużej depresji). Leczenie wiąże się z ryzykiem pogorszenia profilu metabolicznego (zmiany masy ciała, glikemii, lipidów), objawów pozapiramidowych (EPS, akatyzja), niedociśnienia ortostatycznego, senności oraz rzadkich, ale poważnych działań niepożądanych, takich jak ciężka neutropenia (neutrofile <0,5 x 10⁹/l), złośliwy zespół neuroleptyczny, czy ciężkie reakcje skórne (SJS, TEN, DRESS). Monitorowanie parametrów metabolicznych, hematologicznych oraz neurologicznych jest niezbędne, a w przypadku wystąpienia objawów dyskinez późnych lub neutropenii (neutrofile <1,0 x 10⁹/l) należy rozważyć zmniejszenie dawki lub przerwanie terapii. Kwetiapina może również wydłużać odstęp QT, co wymaga ostrożności u pacjentów z chorobami serca lub stosujących inne leki wydłużające QT.
agranulocytoza, akatyzja, choroba afektywna dwubiegunowa, choroba Parkinsona, ciężka depresja, ciężka neutropenia, depresja w zaburzeniach afektywnych dwubiegunowych, duża depresja, dysfagia, dyskineza późna, fosfokinaza kreatynowa, hiperglikemia, hipertermia, jaskra z wąskim kątem, kardiomiopatia, kwasica ketonowa, kwetiapina, lek przeciwdepresyjny, myśli samobójcze, niedobór laktazy, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, nietolerancja galaktozy, norkwetiapina, objawy pozapiramidowe, ostra uogólniona osutka krostkowa, otępienie, parkinsonizm, polidypsja, polifagia, poliuria, receptor muskarynowy, remisja kliniczna, rumień wielopostaciowy, samookaleczenie, schizofrenia, sztywność mięśni, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wydłużenie odstępu QT, wysypka polekowa z eozynofilią, zachłystowe zapalenie płuc, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie trzustki, zespół bezdechu sennego, zespół Stevensa-Johnsona, złośliwy zespół neuroleptyczny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Zinacef
Cefuroksym, substancja czynna preparatu Zinacef, wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania ze względu na ryzyko ciężkich reakcji nadwrażliwości, w tym anafilaksji oraz zespołu Kounisa, które mogą prowadzić do zgonu lub zawału mięśnia sercowego. Przed terapią konieczne jest dokładne zebranie wywiadu alergologicznego, zwłaszcza w kontekście nadwrażliwości na beta-laktamy. Zgłaszane są również ciężkie skórne reakcje niepożądane (SCARS), takie jak zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN) oraz zespół DRESS. W przypadku ich wystąpienia należy natychmiast przerwać leczenie i unikać ponownego podawania cefuroksymu. Szczególną uwagę należy zwrócić na potencjalne interakcje z lekami nefrotoksycznymi (np. furosemid, aminoglikozydy), zwłaszcza u pacjentów w podeszłym wieku oraz z niewydolnością nerek, monitorując funkcję nerek podczas terapii.
antybiotyk aminoglikozydowy, antybiotyk beta-laktamowy, bakteria Gram-ujemna niefermentująca, Candida, cefalosporyna, cefuroksym, ciężka reakcja uczuleniowa, ciężkie skórne działania niepożądane, Clostridioides difficile, Enterococcus, kandydoza, nadmierny wzrost drobnoustrojów, niewydolność nerek, obrzęk plamki żółtej, obrzęk rogówki, obrzęk siatkówki, odwarstwienie siatkówki, oksydaza glukozowa, reakcja polekowa z eozynofilią, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, silny lek moczopędny, test Coombsa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, toksyczne uszkodzenie siatkówki, zaburzenie czynności nerek, zawał mięśnia sercowego, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, zmętnienie rogówki - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ketokaps Med
Ketokaps Med, zawierający ketoprofen, powinien być stosowany w najmniejszej skutecznej dawce przez możliwie najkrótszy czas, aby ograniczyć ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony przewodu pokarmowego. Stosowanie ketoprofenu wiąże się z ryzykiem krwawień, owrzodzeń i perforacji przewodu pokarmowego, które mogą wystąpić bez objawów ostrzegawczych, nawet u pacjentów bez wcześniejszych problemów gastrologicznych. Czynniki ryzyka obejmują wysokie dawki NLPZ, historię choroby wrzodowej, podeszły wiek, jednoczesne stosowanie ASA, kortykosteroidów, leków przeciwzakrzepowych, SSRI oraz leków przeciwpłytkowych. U pacjentów z podwyższonym ryzykiem zaleca się rozpoczęcie terapii od najmniejszej dawki oraz rozważenie stosowania leków ochronnych na błonę śluzową, takich jak mizoprostol lub inhibitory pompy protonowej. Ponadto, ketoprofen może zaostrzać choroby zapalne jelit i zwiększać ryzyko incydentów sercowo-naczyniowych, zwłaszcza u pacjentów z nadciśnieniem, niewydolnością serca, chorobą niedokrwienną serca, chorobą naczyń obwodowych i mózgowych.
aminotransferaza, astma oskrzelowa, bakteryjne zapalenie płuc, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba niedokrwienna serca, choroba tętnic obwodowych, choroba wrzodowa żołądka, cukrzyca, czerwień koszenilowa, hiperkaliemia, hiperlipidemia, hipowolemnia, incydent zatorowo-zakrzepowy, inhibitor cyklooksygenazy-2, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor pompy protonowej, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, kortykosteroid, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek moczopędny, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, marskość wątroby, migotanie przedsionków, mizoprostol, nadciśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja fruktozy, niewydolność nerek, ospa wietrzna, polip nosa, przewlekłe zapalenie błony śluzowej nosa, przewlekłe zapalenie zatok, skurcz oskrzeli, sorbitol, synteza prostaglandyn, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, warfaryna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zapalenie wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Trioxal 100 mg
Na podstawie analizy danych z 107 badań klinicznych obejmujących 8499 pacjentów, w tym 165 dzieci w wieku 1-17 lat, oceniono profil bezpieczeństwa itrakonazolu stosowanego w leczeniu grzybic skóry i paznokci. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi u dzieci były ból głowy (3,0%), wymioty (3,0%), ból brzucha (2,4%), biegunka (2,4%) oraz zaburzenia czynności wątroby (1,2%). U dorosłych najczęstsze działania niepożądane to ból głowy (1,6%), nudności (1,6%) i ból brzucha (1,3%). Rzadziej występowały zaburzenia smaku, leukopenia, nadwrażliwość, szumy uszne, zaburzenia czynności wątroby i zmiany skórne (<1%). Charakter działań niepożądanych u dzieci jest podobny do dorosłych, jednak ich częstość jest wyższa w populacji pediatrycznej.
biegunka, ból brzucha, ból głowy, duszność, fosfokinaza kreatynowa, grzybica paznokci, grzybica skóry, hepatotoksyczność, hiperbilirubinemia, hipertriglicerydemia, itrakonazol, leukoklastyczne zapalenie naczyń, leukopenia, łysienie, nadwrażliwość, nadwrażliwość na światło, niedociśnienie tętnicze, niedoczulica, niestrawność, nudności, obrzęk, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność wątroby, ostra uogólniona osutka krostkowa, parestezja, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, świąd, szum uszny, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, utrata słuchu, wielomocz, wymioty, wysypka, wzdęcie, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie erekcji, zaburzenie miesiączkowania, zaburzenie smaku, zaburzenie widzenia, zakażenie górnych dróg oddechowych, zakażenie grzybicze, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie trzustki, zapalenie zatok, zaparcie, zastoinowa niewydolność serca, zespół choroby posurowiczej, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ketonal Duo 150 mg
Ketonal Duo 150 mg, zawierający ketoprofen, jest niesteroidowym lekiem przeciwzapalnym (NLPZ) wiążącym się z szerokim spektrum działań niepożądanych, które wymagają starannego monitorowania podczas terapii. W zakresie hematologicznym mogą wystąpić rzadkie przypadki niedokrwistości pokrwotocznej oraz zaburzenia takie jak agranulocytoza, małopłytkowość, niewydolność szpiku kostnego, niedokrwistość hemolityczna i leukopenia. Reakcje nadwrażliwości obejmują skórne reakcje alergiczne oraz potencjalnie zagrażające życiu reakcje anafilaktyczne, szczególnie u pacjentów z nadwrażliwością na ASA i inne NLPZ. Zaburzenia elektrolitowe, takie jak hiponatremia i hiperkaliemia, występują z nieznaną częstością. W układzie nerwowym często obserwuje się astenię i złe samopoczucie, a rzadziej parestezje, jałowe zapalenie opon mózgowych, drgawki i zaburzenia smaku. Działania niepożądane ze strony narządów zmysłów obejmują rzadkie zaburzenia widzenia i szumy uszne.
agranulocytoza, aminotransferaza, astenia, astma oskrzelowa, bilirubina, cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek, choroba Leśniowskiego-Crohna, enteropatia, fotodermatoza, hiperkaliemia, hiponatremia, jałowe zapalenie opon mózgowych, ketoprofen, leukoklastyczne zapalenie naczyń, leukopenia, małopłytkowość, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na światło, niedokrwistość hemolityczna, niedokrwistość pokrwotoczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, niewydolność szpiku kostnego, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, parestezja, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reaktywność dróg oddechowych, rozszerzenie naczyń krwionośnych, skórna reakcja alergiczna, skurcz oskrzeli, szum uszny, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wrzód trawienny, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie smaku, zaburzenie widzenia, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie naczyń krwionośnych, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawrót głowy pochodzenia obwodowego, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Apo-Napro 500 mg
Lek Apo-Napro (naproksen), należący do grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które wymagają szczegółowego monitorowania podczas terapii. Najczęstsze działania niepożądane dotyczą układu pokarmowego i obejmują wrzody trawienne, perforacje oraz krwawienia z przewodu pokarmowego, które mogą mieć charakter zagrażający życiu, zwłaszcza u osób starszych. Objawy takie jak nudności, wymioty, biegunka, wzdęcia, zaparcia i ból brzucha są również często obserwowane. Naproksen może wywoływać reakcje alergiczne, w tym anafilaksję, zaostrzenie astmy oraz różnorodne zmiany skórne, od wysypek po ciężkie dermatozy, takie jak zespół Stevensa-Johnsona. Istotne jest także ryzyko sercowo-naczyniowe, w tym zwiększone ryzyko zakrzepicy tętniczej, obrzęków, nadciśnienia tętniczego i niewydolności serca, szczególnie przy długotrwałym stosowaniu dużych dawek.
agranulocytoza, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, choroba Leśniowskiego-Crohna, eozynofilowe zapalenie płuc, granulocytopenia, hiperkaliemia, krwawienie z żołądka, krwiomocz, martwica brodawek nerkowych, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, naproksen, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, parestezja, perforacja, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, smołowaty stolec, śródmiąższowe zapalenie nerek, szumy uszne, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, udar mózgu, wrzód trawienny, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej, wymioty krwawe, zakrzepica tętnic, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie kłębuszków nerkowych, zapalenie naczyń, zapalenie nerwu wzrokowego, zapalenie okrężnicy, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Runaplax 10 mg
Rywaroksaban, substancja czynna leku Runaplax, został oceniony w 13 badaniach klinicznych III fazy obejmujących 69 608 dorosłych oraz 488 pacjentów pediatrycznych, co pozwoliło na szczegółowe określenie profilu bezpieczeństwa. Najczęstszym działaniem niepożądanym są krwawienia, wynikające z mechanizmu antykoagulacyjnego leku. Częstość krwawień różni się w zależności od wskazań klinicznych: od 6,8% u pacjentów po aloplastyce stawu biodrowego/kolanowego, przez 12,6% u hospitalizowanych z przyczyn niechirurgicznych, do 39,5% u dzieci leczonych z powodu ŻChZZ. W leczeniu migotania przedsionków ryzyko krwawienia wynosi 28 na 100 pacjentolat, a u pacjentów po ostrym zespole wieńcowym 22 na 100 pacjentolat. Niedokrwistość jako działanie niepożądane występuje z częstością 0,15-5,9%. Ryzyko krwawień jest zwiększone u pacjentów z niekontrolowanym ciężkim nadciśnieniem tętniczym oraz przy jednoczesnym stosowaniu leków wpływających na hemostazę.
alergiczne zapalenie skóry, aloplastyka stawu biodrowego, antagonista witaminy K, dławica piersiowa, eozynofilowe zapalenie płuc, hemartros, hemoglobina i hematokryt, hemostaza, hipoperfuzja, krwawienie, krwawienie miesiączkowe, krwawienie z błon śluzowych, krwawienie z dziąseł, krwawienie z nosa, krwiomocz, krwioplucie, krwotok mięśniowy, krwotok mózgowy, krwotok oczny, krwotok śródczaszkowy, krwotok z przewodu pokarmowego, małopłytkowość, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, nefropatia związana z antykoagulantami, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość, niestrawność, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, ostry zespół wieńcowy, podwyższone aminotransferazy, powikłanie krwotoczne, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, rywaroksaban, tachykardia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytoza, wstrząs anafilaktyczny, zakrzepica żył głębokich i zatorowość płucna, zespół ciasnoty przedziałów powięziowych, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – ACC 200 mg
Acetylocysteina (ACC) w dawce 200 mg w formie tabletek musujących może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości, od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000). Najważniejsze z nich to reakcje nadwrażliwości, w tym ciężkie reakcje anafilaktyczne (bardzo rzadko), oraz poważne reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (bardzo rzadko). Działania niepożądane obejmują także objawy ze strony układu nerwowego (ból głowy, niezbyt często), układu oddechowego (duszność i skurcz oskrzeli, rzadko), przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha, niezbyt często), a także zaburzenia skórne (pokrzywka, wysypka, obrzęk naczynioruchowy, świąd, niezbyt często). W badaniach potwierdzono zmniejszoną agregację płytek krwi, co może predysponować do krwotoków (bardzo rzadko), dlatego należy zachować ostrożność u pacjentów ze skłonnością do krwawień.
acetylocysteina, agregacja płytek krwi, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ciężka reakcja skórna, duszność, gorączka, krwotok, niedociśnienie tętnicze, niestrawność, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk twarzy, pokrzywka, profil bezpieczeństwa leku, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja rzekomoanafilaktyczna, skłonność do krwawień, skurcz oskrzeli, świąd, szumy uszne, tabletka musująca, tachykardia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wyprysk, wysypka, zapalenie jamy ustnej, zespół Stevensa-Johnsona, zmiana śluzówkowa