hematokryt
Hematokryt (Ht, HCT) to parametr morfologii krwi określający objętościowy stosunek elementów morfotycznych krwi (głównie erytrocytów) do całkowitej objętości krwi. Wyrażany jest w procentach lub jako ułamek dziesiętny. Prawidłowe wartości hematokrytu wynoszą 40-54% (0,40-0,54) u mężczyzn oraz 37-47% (0,37-0,47) u kobiet.
Podwyższony hematokryt (poliglobulia) może świadczyć o odwodnieniu, czerwienicy prawdziwej, nadkrwistości wtórnej (np. w chorobach płuc, pobycie na dużej wysokości), zespole Cushinga czy stosowaniu niektórych leków (m.in. erytropoetyny). Obniżone wartości (hemodylucja) występują w niedokrwistościach różnego pochodzenia, przewodnieniu, ciąży, niewydolności nerek czy w przebiegu chorób przewlekłych.
Oznaczenie hematokrytu jest istotnym elementem diagnostycznym wykorzystywanym do oceny stanu nawodnienia pacjenta, monitorowania leczenia niedokrwistości oraz oceny funkcji szpiku kostnego. Wartość hematokrytu jest również brana pod uwagę przy kwalifikacji dawców krwi oraz monitorowaniu pacjentów leczonych preparatami krwiopochodnymi.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Wasedoc 150 mg
Dabigatran eteksylanu (Wasedoc) w dawce 150 mg, stosowany jako lek przeciwzakrzepowy, był oceniany w badaniach klinicznych obejmujących około 64 000 pacjentów, z czego 35 000 otrzymywało ten lek. Profil bezpieczeństwa opiera się na danych z badań klinicznych oraz obserwacjach po wprowadzeniu do obrotu. Działania niepożądane występowały u 22% pacjentów z migotaniem przedsionków leczonych w profilaktyce udaru i zatorowości systemowej (do 3 lat), 14% pacjentów leczonych z powodu żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ZŻG/ZP) oraz 15% w prewencji ZŻG/ZP. Najczęstszym działaniem niepożądanym były krwawienia, obserwowane u 16,6% pacjentów z migotaniem przedsionków oraz 14,4% pacjentów z ZŻG/ZP. W badaniach RE-MEDY i RE-SONATE częstość krwawień wynosiła odpowiednio 19,4% i 10,5%.
agranulocytoza, dabigatran eteksylat, hematokryt, hemoglobina, hemostaza, krwawienie, lek przeciwzakrzepowy, małopłytkowość, mechanizm działania leku, migotanie przedsionków, morfologia krwi, neutropenia, niedokrwistość, trombina, udar mózgu, układ krwiotwórczy, Wasedoc, zaburzenie hematologiczne, zatorowość systemowa, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa, ZŻG/ZP - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Valsartan + hydrochlorothiazide Krka 80 mg + 12,5 mg
Przedkliniczne badania toksyczności skojarzenia walsartanu i hydrochlorotiazydu, przeprowadzone na szczurach i małpach szerokonosych, wykazały, że głównym narządem docelowym jest nerka. Uszkodzenia nerek obejmowały nefropatię z bazofilią, wzrost stężenia mocznika, kreatyniny i potasu w surowicy oraz zwiększenie objętości i elektrolitów w moczu, obserwowane przy dawkach 30 mg/kg/dobę walsartanu + 9 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu u szczurów (odpowiednio 0,9- i 3,5-krotność MRHD) oraz 10 + 3 mg/kg/dobę u małp (0,3- i 1,2-krotność MRHD). Wysokie dawki powodowały także zmiany hematologiczne (spadek erytrocytów, hemoglobiny i hematokrytu) oraz uszkodzenie błony śluzowej żołądka u małp. Hiperplazja tętniczek nerkowych występowała przy bardzo wysokich dawkach (600 + 188 mg/kg/dobę u szczurów i 30 + 9 mg/kg/dobę u małp), co wiązano z farmakologicznym efektem blokady angiotensyny II i stymulacji reniny. Nie stwierdzono działania mutagennego, uszkadzającego chromosomy ani rakotwórczego dla obu substancji czynnych, a badania rozrodcze wykazały toksyczność u potomstwa przy dawkach walsartanu 600 mg/kg/dobę (około 18-krotność MRHD).
błona śluzowa żołądka, działanie genotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, elektrolity w moczu, erytrocyt, hematokryt, hemodynamika nerkowa, hemoglobina, hiperplazja tętniczek doprowadzających, inhibitor ACE, kreatynina w osoczu, małpa szerokonosa, mocznik w osoczu, morfologia krwi, narząd docelowy, nefropatia z bazofilią, objętość moczu, potas w surowicy, toksyczność przewlekła, toksyczność rozrodcza, uszkodzenie chromosomów, walsartan i hydrochlorotiazyd - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sartesta 5 mg + 80 mg
Przedkliniczne badania toksyczności produktu leczniczego Sartesta, zawierającego amlodypinę i walsartan, wykazały istotne zmiany histopatologiczne w przewodzie pokarmowym i nerkach zwierząt przy narażeniu wielokrotnie przekraczającym dawki kliniczne (1,9-11-krotność dawki walsartanu 160 mg i 2,6-13-krotność dawki amlodypiny 10 mg). U szczurów stwierdzono zapalenie i owrzodzenia błony śluzowej żołądka oraz zmiany nerkowe, takie jak bazofilia kanalików, rozstrzeń kanalików, wałeczki nerkowe, śródmiąższowe zapalenie limfocytarne i przerost błony tętniczek. W badaniach rozwojowych zaobserwowano zwiększoną częstość rozszerzonych moczowodów, zaburzeń kostnienia mostka i nieskostniałych paliczków przy narażeniu około 10-12-krotnym dawki klinicznej. Maksymalna dawka bez efektów rozwojowych wynosiła 3-krotność dawki walsartanu i 4-krotność amlodypiny (na podstawie AUC). Nie wykazano działania mutagennego, klastogennego ani rakotwórczego dla poszczególnych składników.
amlodypina, aparat przykłębuszkowy, azot mocznikowy, bazofilia kanalików nerkowych, dawka kliniczna, hematokryt, hemoglobina, hormon folikulotropowy, klastogenność, komórka Sertoliego, kostnienie mostka, krwinki czerwone, mutagenność, nadżerki błony śluzowej żołądka, nefropatia, niedociśnienie tętnicze, przerost tętniczek, rakotwórczość, rozstrzeń kanalików nerkowych, rozszerzenie moczowodu, testosteron, wałeczek nerkowy, walsartan, zapalenie śródmiąższowe, zapalenie żołądka - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Revival Plus 20 mg + 25 mg
Produkt leczniczy Revival Plus, zawierający olmesartan medoksomil i hydrochlorotiazyd, poddano szczegółowej ocenie toksyczności w badaniach przedklinicznych na szczurach i psach, trwających do 6 miesięcy. Głównym narządem docelowym toksyczności była nerka, gdzie zaobserwowano zwiększenie stężenia azotu mocznikowego i kreatyniny w surowicy oraz zmiany zwyrodnieniowe i regeneracyjne kanalików nerkowych przy wysokich dawkach. Mechanizm nefrotoksyczności wiąże się z niedociśnieniem i zmniejszoną perfuzją nerkową, prowadzącą do niedotlenienia i uszkodzenia kanalików. Dodatkowo odnotowano pogorszenie parametrów morfologii krwi (spadek liczby erytrocytów, hemoglobiny i hematokrytu) oraz zmniejszenie masy serca u szczurów. Efekty te są zgodne z profilem toksyczności innych antagonistów receptora AT1 i inhibitorów ACE i prawdopodobnie nie mają istotnego znaczenia klinicznego przy stosowaniu terapeutycznym.
antagonista receptora AT1, azot mocznikowy, działanie teratogenne, erytrocyty, genotoksyczność, hematokryt, hemoglobina, hydrochlorotiazyd, inhibitor ACE, kanaliki nerkowe, kreatynina, morfologia krwi, narządy docelowe toksyczności, nefrotoksyczność, niedotlenienie kanalików nerkowych, ocena bezpieczeństwa leku, olmesartan medoksomil, perfuzja nerki, toksyczność płodowa, właściwości rakotwórcze, zmiany patologiczne - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Human Albumin 50 g/l Takeda 50 g/l
Human Albumin 50 g/l Takeda to roztwór do infuzji zawierający 50 g/l białka całkowitego, z co najmniej 95% albuminy ludzkiej, dostępny w fiolkach 250 ml (12,5 g albuminy) oraz 500 ml (25 g albuminy). Preparat jest nieznacznie hipoonkotyczny i podawany bezpośrednio dożylnie (i.v.). Dawkowanie i szybkość infuzji muszą być indywidualnie dostosowane do masy ciała pacjenta, ciężkości urazu lub choroby oraz stopnia utraty płynów i białka, bazując na ocenie niedoboru objętości krwi krążącej, a nie na stężeniu albumin w osoczu. W przypadku wymiany osocza szybkość infuzji powinna być zsynchronizowana z szybkością usuwania osocza, aby utrzymać równowagę objętościową.
albumina ludzka, białko całkowite, ciśnienie śródczaszkowe, ciśnienie tętnicze krwi, ciśnienie zaklinowania w tętnicy płucnej, duszność, hematokryt, niedobór objętości krwi krążącej, niewydolność krążenia, niewydolność oddechowa, niewydolność serca, ośrodkowe ciśnienie żylne, przewodnienie, roztwór do infuzji, roztwór hipoonkotyczny, stan hemodynamiczny, stężenie albumin w osoczu, stężenie elektrolitów, substancja pomocnicza, szybkość infuzji, wlew dożylny, wydalanie moczu, wymiana osocza - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Valsacor 80 mg tabletki powlekane 80 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne walsartanu, substancji czynnej leku Valsacor 80 mg, wykazały brak istotnego ryzyka genotoksycznego i rakotwórczego przy stosowaniu dawek terapeutycznych u ludzi. W badaniach na szczurach podawanie walsartanu w dawkach toksycznych dla matki (600 mg/kg mc./dobę, około 18-krotność maksymalnej dawki zalecanej u ludzi przeliczonej na mg/m²) w okresie ciąży i laktacji powodowało zmniejszenie przeżywalności potomstwa, zahamowanie przyrostu masy ciała oraz opóźnienie rozwoju. Wysokie dawki (200-600 mg/kg mc./dobę, 6-18-krotność MRHD) indukowały u szczurów zmiany hematologiczne (spadek erytrocytów, hemoglobiny, hematokrytu) oraz nefrotoksyczne (rozrost kanalików nerkowych, wzrost stężenia mocznika). Podobne, lecz bardziej nasilone zmiany nerkowe obserwowano u małp szerokonosych, w tym nefropatię i wzrost stężeń mocznika i kreatyniny w surowicy.
antagonista receptora angiotensyny, aparat przykłębuszkowy, badanie farmakologiczne, dawka terapeutyczna, dawka toksyczna, dojrzewanie nerek, działanie nefrotoksyczne, erytrocyty, hematokryt, hemodynamika nerek, hemoglobina, inhibitor konwertazy angiotensyny, kanaliki nerkowe, kreatynina, laktacja, mocznik, nefropatia, niedociśnienie tętnicze, parametry czerwonokrwinkowe, potencjał genotoksyczny, reprodukcja, toksyczność ogólna, toksyczność reprodukcyjna, układ krwiotwórczy, walsartan - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Alburex 5
Alburex 5 to roztwór do infuzji zawierający 50 g/l albuminy ludzkiej, z co najmniej 96% udziałem albuminy, stosowany zgodnie z wytycznymi klinicznymi w celu minimalizacji ryzyka działań niepożądanych. Produkt wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z niewyrównaną niewydolnością serca, nadciśnieniem tętniczym, żylakami przełyku, obrzękiem płuc, skazą krwotoczną, ciężką niedokrwistością oraz niewydolnością nerek. Alburex 5 zawiera około 3,2 mg sodu na 1 ml (140 mmol/l), co jest istotne u pacjentów na diecie niskosodowej. Monitorowanie elektrolitów, parametrów krzepnięcia, hematokrytu oraz uzupełnianie składników krwi jest niezbędne podczas terapii, aby zapobiec hiperwolemii i przeciążeniu układu krążenia, objawiającemu się m.in. bólem głowy, dusznością, przepełnieniem żył szyjnych i obrzękiem płuc.
bezmocz, choroby układu sercowo-naczyniowego, czynniki krzepnięcia, czynniki zakaźne, dieta sodowa, duszność, działanie niepożądane, erytrocyty, hematokryt, hiperwolemia, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk płuc, płytki krwi, podwyższone ciśnienie krwi, preparat albuminy, przeciążenie układu krążenia, przepełnienie żył szyjnych, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, równowaga wodno-elektrolitowa, skaza krwotoczna, układ krzepnięcia krwi, zaburzenia krzepnięcia, żylaki przełyku - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Wamlox 10 mg + 160 mg
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania leku Wamlox, zawierającego amlodypinę i walsartan, wskazują na występowanie działań niepożądanych przy ekspozycjach wielokrotnie przekraczających dawki kliniczne (1,9-13× dla walsartanu i amlodypiny). W badaniach na szczurach zaobserwowano zmiany zapalne i owrzodzenia błony śluzowej żołądka, zmiany nefropatyczne (bazofilia, szkliwienie, rozstrzeń kanalików, wałeczki nerkowe, zapalenie limfocytarne) oraz zaburzenia rozwojowe płodu (rozszerzone moczowody, zaburzenia kostnienia mostka, nieskostniałe paliczki) przy dawkach około 10-12-krotnie wyższych niż kliniczne (walsartan 160 mg, amlodypina 10 mg). Walsartan w dawkach 200-600 mg/kg mc. indukował u szczurów zmniejszenie parametrów erytrocytarnych oraz nefropatię, a u małp szerokonosych zmiany te były bardziej nasilone, w tym przerost komórek aparatu przykłębuszkowego, co jest uznawane za efekt farmakologiczny związany z przewlekłym niedociśnieniem tętniczym. Nie stwierdzono działania mutagennego ani rakotwórczego amlodypiny w dawkach do 2,5 mg/kg/dobę.
aparat przykłębuszkowy, bazofilia, działanie mutagenne, erytrocyty, genotoksyczność, gęstość nasienia, hematokryt, hemodynamika nerek, hormon folikulotropowy, kanaliki nerkowe, komórki Sertoliego, kreatynina, maksymalna tolerowana dawka, mocznik, nadżerki błony śluzowej żołądka, nefropatia, niedociśnienie tętnicze, rozwój zarodka i płodu, spermatydy, stan zapalny warstwy gruczołowej żołądka, stężenie hemoglobiny, testosteron, toksyczność po podaniu wielokrotnym, układ krwiotwórczy, wałeczki nerkowe, zapalenie limfocytarne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Candesartan cilexetil + Amlodipine + HCT Sandoz 16 mg + 10 mg + 12,5 mg
Przedkliniczne dane dotyczące kombinacji kandesartanu cileksetylu, amlodypiny i hydrochlorotiazydu wskazują na brak dedykowanych badań oceniających bezpieczeństwo potrójnego skojarzenia, jednak analiza opiera się na badaniach dwuskładnikowych i poszczególnych substancji. Kandesartan w dawkach terapeutycznych nie wykazuje toksyczności ogólnoustrojowej, choć w dużych dawkach obserwowano nefrotoksyczność, zmniejszenie liczby erytrocytów, hemoglobiny i hematokrytu oraz zmiany w nerkach, takie jak śródmiąższowe zapalenie i rozstrzenie kanalików nerkowych. Zmiany te mogą być wtórne do obniżenia ciśnienia tętniczego i zaburzenia przepływu nerkowego. Kandesartan nie wykazuje działania mutagennego ani rakotwórczego, jednak w późnym okresie ciąży stwierdzono toksyczny wpływ na płód. Amlodypina w dawkach około 50-krotnie przekraczających maksymalną zalecaną dawkę (10 mg) powodowała opóźnienie porodu, wydłużenie jego czasu oraz zmniejszoną przeżywalność potomstwa, natomiast w dawkach do 10 mg/kg/dzień nie wpływała na płodność, choć w innych badaniach obserwowano obniżenie hormonów płciowych i parametrów nasienia.
amlodypina, aparat przykłębkowy, bazofil, dojrzała spermatyda, działanie klastogenne, działanie moczopędne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyt, genotoksyczność, gęstość nasienia, hematokryt, hemoglobina, hormon folikulotropowy, hydrochlorotiazyd, kandesartan cyleksetyl, komórka Sertoliego, kreatynina, mocznik, nefrotoksyczność, rozstrzenie kanalików nerkowych, śródmiąższowe zapalenie nerek, testosteron - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Bespres 80 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa walsartanu, substancji czynnej leku Bespres, obejmowały szeroki zakres testów farmakologicznych, toksykologicznych, genotoksycznych oraz oceny wpływu na reprodukcję. W badaniach na szczurach wykazano, że wysokie dawki (600 mg/kg/dobę, około 18-krotnie wyższe niż maksymalna dawka terapeutyczna u ludzi 320 mg/dobę) powodowały zmniejszoną przeżywalność potomstwa, opóźnienia rozwojowe i zmiany hematologiczne, takie jak obniżenie liczby erytrocytów, hemoglobiny i hematokrytu. U małp szerokonosych podawanie dawek 200-600 mg/kg skutkowało nefropatią z podwyższonym stężeniem mocznika i kreatyniny oraz przerostem komórek aparatu przykłębuszkowego, co wiązało się z farmakologicznym działaniem leku i obniżeniem ciśnienia tętniczego. W dawkach terapeutycznych u ludzi przerost komórek aparatu przykłębuszkowego nie ma znaczenia klinicznego.
antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy, bazofilia, dojrzewanie nerek, działanie karcynogenne, erytrocyt, genotoksyczność, hematokryt, hemodynamika nerek, hemoglobina, inhibitor konwertazy angiotensyny, kanaliki nerkowe, nefropatia, obniżenie ciśnienia tętniczego, toksyczność dla samic, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – DIOVAN 3 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa walsartanu obejmowały szeroki zakres testów farmakologicznych i toksykologicznych, przeprowadzonych zgodnie z konwencjonalnymi protokołami. W badaniach wielokrotnych dawek u szczurów (200-600 mg/kg mc./dobę) zaobserwowano istotne zmiany hematologiczne, takie jak obniżenie erytrocytów, hemoglobiny i hematokrytu, oraz zmiany hemodynamiczne nerek, w tym wzrost stężenia mocznika w osoczu i rozrost kanalików nerkowych. U małp szerokonosych, przy podobnych dawkach, zmiany te były bardziej nasilone, prowadząc do nefropatii z podwyższonym stężeniem mocznika i kreatyniny w surowicy. Przerost komórek aparatu przykłębuszkowego stwierdzono u obu gatunków, co wiązano z farmakologicznym działaniem walsartanu i długotrwałym niedociśnieniem tętniczym. Warto podkreślić, że stosowane dawki były 6-18-krotnie wyższe niż maksymalna zalecana dawka u ludzi (320 mg/dobę dla pacjenta 60 kg). Badania reprodukcyjne u szczurów wykazały, że toksyczne dawki (600 mg/kg mc./dobę) podawane w ostatnich dniach ciąży i laktacji powodowały zmniejszenie przeżywalności potomstwa, opóźnienie rozwoju i mniejszy przyrost masy ciała młodych.
antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy, badanie farmakologiczne, badanie toksykologiczne, bazofilia, dawka toksyczna, dojrzewanie nerek, działanie rakotwórcze, erytrocyty, genotoksyczność, hematokryt, hemodynamika nerek, inhibitor konwertazy angiotensyny, kanaliki nerkowe, kreatynina w surowicy, małpa szerokonosa, mocznik w osoczu, nefropatia, nefrotoksyczność, niedociśnienie tętnicze, parametry czerwonokrwinkowe, podanie doustne, przeżywalność potomstwa, walsartan - Leksykon leków
Działania niepożądane – Valsacor 80 mg tabletki powlekane 80 mg
Walsartan, substancja czynna leku Valsacor 80 mg, wykazuje profil bezpieczeństwa zgodny z farmakologicznym działaniem leku, bez zależności częstości działań niepożądanych od dawki, czasu terapii, płci, wieku czy rasy pacjenta. W badaniach klinicznych u dorosłych z nadciśnieniem tętniczym najczęściej obserwowane działania niepożądane obejmują zawroty głowy (częstość niezbyt często), kaszel, bóle brzucha oraz zmęczenie. Wśród działań o nieznanej częstości występują m.in. hiperkaliemia, trombocytopenia, obrzęk naczynioruchowy, zaburzenia czynności nerek i wzrost aktywności enzymów wątrobowych. U pacjentów po zawale mięśnia sercowego i z niewydolnością serca profil działań niepożądanych różni się, z częstszym występowaniem niedociśnienia (często), zawrotów głowy i zaburzeń czynności nerek (często).
bilirubina, choroba posurowicza, działanie niepożądane, funkcje neuropoznawcze, hematokryt, hemoglobina, hiperkaliemia, hiponatremia, kreatynina, lek przeciwnadciśnieniowy, monoterapia, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, pęcherzowe zapalenie skóry, podwójnie ślepa próba, profil bezpieczeństwa leku, przewlekła choroba nerek, trombocytopenia, walsartan, zaburzenia wątroby, zapalenie naczyń, zawał mięśnia sercowego, zawroty błędnikowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Alburex 5 50 g/l
Alburex 5 to 50 g/l roztwór albuminy ludzkiej do infuzji, którego dawkowanie i szybkość podawania należy indywidualizować w zależności od masy ciała pacjenta, ciężkości urazu lub choroby oraz utraty płynów i białek. Kluczowym parametrem przy ustalaniu dawki jest objętość krążącej krwi, a nie poziom albumin w osoczu. Preparat podaje się wyłącznie dożylnie, a szybkość infuzji powinna być dostosowana do stanu klinicznego pacjenta oraz, w przypadku wymiany osocza, do szybkości usuwania osocza, aby utrzymać równowagę objętościową. Alburex 5 dostępny jest w fiolkach o pojemności 250 ml (12,5 g albuminy) oraz 500 ml (25 g albuminy), zawierających 50 g/l białka całkowitego, z czego co najmniej 96% stanowi albumina ludzka. Preparat ma właściwości łagodnie hipoonkotyczne względem osocza i zawiera około 3,2 mg sodu na 1 ml roztworu (140 mmol/l).
albumina, albumina ludzka, białko całkowite, ciśnienie tętnicze krwi, ciśnienie zaklinowania w tętnicy płucnej, droga dożylna, hematokryt, hemoglobina, objętość krążącej krwi, ośrodkowe ciśnienie żylne, parametry hemodynamiczne, poziom albumin w osoczu, poziom elektrolitów, równowaga hemodynamiczna, stężenie albuminy, właściwości hipoonkotyczne, wymiana osocza - Leksykon leków
Przedawkowanie – Volulyte 6% –
Przedawkowanie roztworu do infuzji Volulyte 6%, zawierającego 60 g poli(O-2-hydroksyetylo)skrobi (HES) o średniej masie cząsteczkowej 130 000 Da oraz elektrolity: Na+ (137,0 mmol/l), K+ (4,0 mmol/l), Mg++ (1,5 mmol/l), Cl- (110,0 mmol/l), CH3COO- (34,0 mmol/l), stanowi poważne zagrożenie dla układu krążenia. Nadmierne podanie preparatu może prowadzić do przeciążenia objętościowego, skutkującego obrzękiem płuc, niewydolnością serca oraz zaburzeniami elektrolitowymi i hemodilucją. Mechanizmy te wynikają z właściwości koloidowych HES oraz osmoaktywności elektrolitów, które mogą przekroczyć kompensacyjne możliwości sercowo-naczyniowe, powodując wzrost ciśnienia hydrostatycznego w krążeniu płucnym i gromadzenie płynu w przestrzeni pęcherzykowo-śródmiąższowej płuc.
choroba układu sercowo-naczyniowego, ciśnienie hydrostatyczne, duszność, funkcja nerek, hematokryt, hemodylucja, hydroksyetyloskrobia, lek moczopędny, nefron, niewydolność serca, obciążenie wstępne, obrzęk płuc, parametry hemodynamiczne, płyn osoczozastępczy, przeciążenie objętościowe, przeciążenie układu krążenia, tempo infuzji, układ sercowo-naczyniowy, Volulyte 6%, wentylacja mechaniczna, wymiana gazowa, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie homeostazy - Leksykon substancji czynnych
Testosteron dekanonian – Dawkowanie i sposób podawania
Testosteron dekanonian, będący estryfikowaną formą testosteronu o długim czasie działania, jest składnikiem preparatu Omnadren 250, w którym występuje w stężeniu 100 mg/ml – najwyższym spośród czterech estrów testosteronu w tym leku (pozostałe to: propionian 30 mg, fenylopropionian 60 mg, izokapronian 60 mg). Preparat przeznaczony jest do głębokich wstrzyknięć domięśniowych w mięsień pośladkowy, co optymalizuje wchłanianie i minimalizuje ryzyko miejscowych reakcji. Standardowa dawka to 1 ampułka co 4 tygodnie, jednak dawkowanie wymaga indywidualizacji w zależności od wskazań klinicznych i odpowiedzi pacjenta. W pierwotnym hipogonadyzmie męskim dawkowanie może być modyfikowane od 7 do 21 dni w zależności od stopnia dysfunkcji, a w leczeniu niepłodności męskiej (azoospermia, oligospermia) zaleca się 2 wstrzyknięcia w odstępach dwutygodniowych. Terapia odwrócenia płci w obojnactwie wymaga szczególnej ostrożności i indywidualnego podejścia.
anorchizm, atrofia jąder, azoospermia, dysfunkcja gruczołów płciowych, funkcja wątroby, gęstość mineralna kości, hematokryt, hemoglobina, niepłodność męska, objawy depresyjne, obojnactwo, oligospermia, Omnadren 250, parametry hematologiczne, pierwotny hipogonadyzm męski, profil lipidowy, stężenie testosteronu w surowicy, terapia odwrócenia płci, testosteron dekanonian, testosteron fenyloproponian, testosteron izokapronian, testosteron propionian, wstrzyknięcie domięśniowe, zespół kastracyjny, zespół Klinefeltera - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Valtap HCT 160 mg + 12,5 mg
Badania przedkliniczne produktu Valtap HCT, zawierającego walsartan i hydrochlorotiazyd, wykazały, że głównym narządem docelowym toksyczności przewlekłej jest nerka, z nefropatią i zaburzeniami biochemicznymi (wzrost mocznika, kreatyniny, potasu w surowicy oraz zmiany w moczu) obserwowanymi u szczurów przy dawce 30 mg/kg mc./dobę walsartanu i 9 mg/kg mc./dobę hydrochlorotiazydu (odpowiednio 0,9- i 3,5-krotność maksymalnej dawki u ludzi) oraz u marmozet przy dawce 10 mg/kg mc./dobę walsartanu i 3 mg/kg mc./dobę hydrochlorotiazydu (0,3- i 1,2-krotność dawki u ludzi). Wysokie dawki powodowały także niedokrwistość (obniżenie erytrocytów, hemoglobiny, hematokrytu) od 100 mg/kg mc./dobę walsartanu u szczurów i 30 mg/kg mc./dobę u marmozet. U marmozet stwierdzono uszkodzenia błony śluzowej żołądka oraz rozrost tętniczek doprowadzających w nerkach, co wiązano z farmakologicznym mechanizmem blokowania angiotensyny II i wzrostem aktywności reninowej. Efekty te występowały przy dawkach wielokrotnie przekraczających zalecane u ludzi (np. 18-krotność dawki walsartanu u szczurów). Nie wykazano działania mutagennego, klastogennego ani rakotwórczego dla poszczególnych składników, a dane dotyczące kombinacji nie wskazują na interakcje zwiększające takie ryzyko.
angiotensyna II, błona śluzowa żołądka, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyt, hematokryt, hydrochlorotiazyd, inhibitor ACE, nefropatia z naciekami bazofilowymi, nerka, parametr czerwonokrwinkowy, rozrost tętniczek doprowadzających, stężenie hemoglobiny, stężenie mocznika i kreatyniny, stężenie potasu w surowicy, toksyczność płodowa, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie nerki, uwalnianie reniny, walsartan - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Valtap HCT 320 mg + 25 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne oceniły bezpieczeństwo stosowania produktu leczniczego Valtap HCT, zawierającego walsartan i hydrochlorotiazyd, ze szczególnym uwzględnieniem toksyczności przewlekłej u szczurów i marmozet. Głównym narządem docelowym toksyczności były nerki, gdzie obserwowano neuropatię z naciekami bazofilowymi, wzrost stężenia mocznika, kreatyniny i potasu w surowicy oraz zmiany w objętości i składzie moczu, pojawiające się od dawki 30 mg/kg mc./dobę walsartanu i 9 mg/kg mc./dobę hydrochlorotiazydu u szczurów (odpowiednio 0,9- i 3,5-krotność MRHD) oraz 10 + 3 mg/kg mc./dobę u marmozet (0,3- i 1,2-krotność MRHD). Dodatkowo, duże dawki skojarzenia powodowały obniżenie parametrów czerwonokrwinkowych, uszkodzenia błony śluzowej żołądka oraz przerost tętniczek doprowadzających w nerkach, co wiązano z farmakologicznym mechanizmem działania walsartanu i jego wpływem na układ renina-angiotensyna-aldosteron. Nie stwierdzono działania mutagennego, klastogennego ani rakotwórczego obu substancji, a toksyczność rozwojowa była obserwowana jedynie przy dawkach znacznie przekraczających MRHD.
angiotensyna II, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyty, hematokryt, hemoglobina, inhibitor konwertazy angiotensyny, maksymalna zalecana dawka dla człowieka, naciek bazofilowy, neuropatia, parametry czerwonokrwinkowe, przerost tętniczek doprowadzających, renina, stężenie elektrolitów, toksyczność matczyna, toksyczność przewlekła, uszkodzenie błony śluzowej żołądka, uszkodzenie nerek, walsartan z hydrochlorotiazydem, zmiana hemodynamiczna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Walsartan Krka 80 mg
Walsartan Krka (80 mg, tabletki powlekane) jest stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego oraz u pacjentów po zawale mięśnia sercowego i z niewydolnością serca. W badaniach klinicznych częstość działań niepożądanych była porównywalna do placebo i nie wykazywała zależności od dawki, czasu terapii, płci, wieku czy rasy. Działania niepożądane obejmują m.in. hiperkaliemię, hiponatremię, zawroty głowy, kaszel, bóle brzucha, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, obrzęk naczynioruchowy, ból mięśni, zaburzenia czynności nerek i zmęczenie. Częstość występowania działań niepożądanych jest różna, od niezbyt często (≥ 1/1 000 do <1/100) do nieznanej. U pacjentów po zawale i z niewydolnością serca obserwuje się częstsze występowanie niedociśnienia (często) oraz zaburzeń nerek, w tym ostrej niewydolności nerek (często). W populacji pediatrycznej (6-17 lat) najczęstsze działania niepożądane to ból głowy (5,4%), zawroty głowy (2,3%) i hiperkaliemia (2,3%), z 8% przerwaniem terapii z powodu działań niepożądanych.
aminotransferazy wątrobowe, choroba posurowicza, funkcje neuropoznawcze, hematokryt, hiperkaliemia, hiponatremia, leczenie przeciwnadciśnieniowe, małopłytkowość, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, pęcherzowe zapalenie skóry, przewlekła choroba nerek, stężenie kreatyniny, walsartan, zapalenie naczyń, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego - Leksykon chorób i schorzeń
Denga – Diagnostyka i diagnoza
Denga jest wirusową chorobą przenoszoną przez komary, której diagnostyka laboratoryjna obejmuje wykrywanie antygenu NS1, RNA wirusa (RT-PCR), izolację wirusa oraz ocenę przeciwciał IgM i IgG. Antygen NS1 jest wykrywalny w surowicy do 7 dni od wystąpienia objawów, a testy RT-PCR umożliwiają identyfikację serotypu wirusa w ciągu pierwszych 4-5 dni choroby. Przeciwciała IgM pojawiają się od 4-5 dnia i utrzymują do 12 tygodni, natomiast IgG rozwijają się wolniej i utrzymują się latami. Diagnostyka powinna uwzględniać czas trwania objawów, a w przypadku podejrzenia dengi zaleca się wykonanie testów NS1 ELISA i IgM lub RT-PCR i IgM. Wyniki testów należy interpretować z uwzględnieniem możliwych reakcji krzyżowych z innymi flawiwirusami oraz konieczności powtórzenia badań serologicznych po 7 dniach w przypadku wątpliwych wyników.
antygen NS1, chikungunya, choroba wirusowa, denga, denga krwotoczna, diagnostyka różnicowa, hematokryt, izolacja wirusa, krwawienie wewnątrzczaszkowe, leukopenia, morfologia krwi, obrzęk mózgu, przeciwciała IgG, przeciwciała IgM, przepuszczalność naczyń, RT-PCR, serokonwersja, szybkie testy diagnostyczne, test molekularny, test neutralizacji redukcji płytek, testy serologiczne, trombocytopenia, ultrasonografia, wirus dengi, wyciek osocza, żółta gorączka - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Dailiport 3 mg
Takrolimus, dostępny w preparacie Dailiport o przedłużonym uwalnianiu, charakteryzuje się specyficznym profilem farmakokinetycznym, który umożliwia osiągnięcie stabilnego efektu terapeutycznego przy minimalizacji działań niepożądanych. Lek jest wchłaniany w całym przewodzie pokarmowym, z maksymalnym stężeniem (Cmax) osiąganym średnio po około 2 godzinach (tmax). Biodostępność takrolimusu wynosi 20-25% (zakres 6-43%), przy czym obecność pokarmu obniża zarówno szybkość, jak i zakres wchłaniania. Takrolimus wykazuje silne powinowactwo do erytrocytów (stosunek stężenia w pełnej krwi do osocza około 20:1) oraz wysokie wiązanie z białkami osocza (>98,8%). Objętość dystrybucji w osoczu wynosi około 1300 l, a w pełnej krwi 47,6 l. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie przez CYP3A4 oraz w ścianie jelita, a eliminacja odbywa się głównie drogą żółciową, z minimalnym wydalaniem nerkowym (<2%).
biodostępność takrolimusu, biorca przeszczepu, biotransformacja, cytochrom P450, dysfunkcja dróg żółciowych, działanie immunosupresyjne, ekspozycja ogólnoustrojowa, erytrocyt, hematokryt, izoenzym CYP3A4, klirens całkowity, kortykosteroidy, objętość dystrybucji, okres półtrwania, postać o natychmiastowym uwalnianiu, powinowactwo do erytrocytów, preparat immunosupresyjny, preparat o przedłużonym uwalnianiu, przeszczepienie nerki, przeszczepienie serca, przeszczepienie wątroby, stężenie minimalne w pełnej krwi, takrolimus - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Telexer
Dabigatran eteksylan wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko krwawień, które mogą wystąpić w dowolnej lokalizacji anatomicznej. W przypadku niewyjaśnionego spadku hemoglobiny i/lub hematokrytu oraz obniżenia ciśnienia tętniczego, konieczna jest szybka diagnostyka w celu identyfikacji źródła krwawienia. U dorosłych pacjentów z zagrażającym życiu lub niekontrolowanym krwawieniem dostępny jest specyficzny czynnik odwracający – idarucyzumab. Skuteczność i bezpieczeństwo idarucyzumabu u dzieci i młodzieży nie zostały jeszcze określone. Alternatywne metody leczenia krwawienia obejmują hemodializę, podanie świeżej krwi pełnej lub osocza świeżo mrożonego, koncentratów czynników krzepnięcia (aktywowanych lub nieaktywowanych), rekombinowanego czynnika VIIa oraz przetoczenie płytek krwi.
agregacja płytek krwi, bakteryjne zapalenie wsierdzia, dabigatran eteksylat, hematokryt, hemodializa, hemoglobina, idarucyzumab, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, interakcja lekowa, klopidogrel, koncentrat czynników krzepnięcia, krew pełna, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, małopłytkowość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, osocze świeżo mrożone, płytka krwi, refluks żołądkowo-przełykowy, rekombinowany czynnik VIIa, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, zaburzenie czynności nerek, zapalenie przełyku - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Olmita 40 mg + 5 mg
Produkt leczniczy Olmita, zawierający olmesartan medoksomil i amlodypinę, wykazuje profil bezpieczeństwa zgodny z oczekiwaniami wynikającymi z farmakologii obu substancji. W 3-miesięcznym badaniu toksyczności u szczurów zaobserwowano zmniejszenie parametrów czerwonokrwinkowych oraz zmiany nerkowe przypisywane olmesartanowi, a także zmiany w jelitach, nadnerczach i przerost przewodów mlecznych w gruczołach sutkowych związane z amlodypiną. Nie stwierdzono synergii toksyczności ani pojawienia się nowych efektów niepożądanych. Przewlekła toksyczność olmesartanu obejmowała podwyższenie stężenia azotu mocznikowego (BUN) i kreatyniny, zmniejszenie masy serca oraz uszkodzenia nerek, typowe dla antagonistów receptorów AT1 i inhibitorów ACE, z możliwością modyfikacji przez podanie chlorku sodu. W badaniach genotoksyczności olmesartan wykazywał działanie in vitro, jednak in vivo nie potwierdzono istotnej genotoksyczności, a badania rakotwórczości nie wykazały działania kancerogennego.
antagonista angiotensyny II, antagonista receptora AT1, azot mocznikowy, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, hematokryt, hemoglobina, hormon folikulotropowy, inhibitor ACE, komórki przykłębuszkowe nerek, komórki Sertoliego, lek przeciwnadciśnieniowy, miedniczki nerkowe, olmesartan medoksomil i amlodypina, parametry czerwonokrwinkowe, pęknięcia chromosomów, renina - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Feiba NF 2 500 j. (2 500 j. FEIBA), 50 j./ml
Preparat FEIBA NF powinien być stosowany wyłącznie pod nadzorem doświadczonego lekarza w dziedzinie zaburzeń krzepnięcia. Dawkowanie jest indywidualizowane w zależności od ciężkości i lokalizacji krwawienia oraz stanu klinicznego pacjenta. Standardowa dawka wynosi 50-100 j./kg mc., z maksymalną jednorazową dawką 100 j./kg mc. i maksymalną dawką dobową 200 j./kg mc. W przypadku małych i umiarkowanych krwawień zaleca się dawkę 50-75 j./kg mc. co 12 godzin, a przy dużych krwotokach do mięśni i tkanek miękkich – 100 j./kg mc. co 12 godzin. Krwawienia z błon śluzowych wymagają podawania 50 j./kg mc. co 6 godzin, z możliwością zwiększenia dawki do 100 j./kg mc. Ciężkie krwotoki, np. do OUN, leczy się dawką 100 j./kg mc. co 12 godzin, z możliwością podawania co 6 godzin w indywidualnych przypadkach. W trakcie zabiegów chirurgicznych zalecane jest podawanie 50-100 j./kg mc. co 6 godzin. U dzieci poniżej 6. roku życia stosuje się schemat dawkowania jak u dorosłych, dostosowując dawki do stanu klinicznego.
centralny układ nerwowy, czas krzepnięcia kaolinowo-kefalinowy, czas krzepnięcia krwi pełnej, dawka dobowa, hematokryt, indukcja tolerancji immunologicznej, inhibitor czynnika krzepnięcia, jednostka Bethesda, koncentrat czynnika VIII, krwawienie, krwawienie do OUN, krwotok do przestrzeni zaotrzewnowej, krwotok do stawu, krwotok samoistny, krwotok z błony śluzowej, krwotok zaotrzewnowy, miano inhibitora, płytki krwi, tromboelastogram, układ krzepnięcia, zaburzenie krzepnięcia - Leksykon leków
Działania niepożądane – Androtop 16,2 mg/g
Androtop (16,2 mg/g żel) to preparat testosteronu stosowany w terapii zastępczej u mężczyzn, którego profil bezpieczeństwa został oceniony w badaniu klinicznym III fazy (n=234 dla Androtopu, n=40 placebo) trwającym 182 dni. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi były zaburzenia psychiczne (nagłe zmiany nastroju, agresja, bezsenność, zwiększone libido) oraz reakcje skórne w miejscu aplikacji (trądzik, łysienie, suchość, kontaktowe zapalenie skóry). Częstość występowania działań niepożądanych wynosiła ≥1/100 do <1/10. Rzadziej obserwowano złośliwe nadciśnienie tętnicze, uderzenia gorąca, zapalenie żył, biegunki, ginekomastię, ból jąder, zwiększoną częstotliwość erekcji, obrzęk ciastowaty oraz zmiany w badaniach laboratoryjnych, takie jak wzrost PSA, zmniejszenie hematokrytu i hemoglobiny. Ze względu na zawartość alkoholu w żelu, częste stosowanie może nasilać podrażnienia i suchość skóry.
bezdech senny, bezsenność, biegunka, ból jądra, ból jamy ustnej, ginekomastia, hematokryt, hemoglobina, kontaktowe zapalenie skóry, krwinki czerwone, kurcz mięśni, libido, łojotok, łysienie, nowotwór wątroby, obrzęk ciastowaty, podrażnienie skóry, priapizm, PSA, rak gruczołu krokowego, reakcja skórna, rozdęcie brzucha, spermatogeneza, terapia zastępcza, testosteron, testy wątrobowe, trądzik, uderzenie gorąca, zaburzenie afektywne, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie psychiczne, zaburzenie sutka, zapalenie skóry, zapalenie żył, zastój moczu, złośliwe nadciśnienie tętnicze, żółtaczka - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Klabax 125 mg/5 ml 125 mg/5 ml
Przedkliniczne badania toksykologiczne klarytromycyny w formie zawiesiny (Klabax 125 mg/5 ml, 250 mg/5 ml) wykazały, że wartość LD50 u młodych myszy i szczurów wynosiła odpowiednio około 1230-1330 mg/kg mc., co jest istotnie niższe niż u dorosłych osobników (2700-3000 mg/kg mc.). W badaniach wielokrotnego podawania u młodych szczurów stwierdzono, że dawka niepowodująca działania toksycznego (NOAEL) wynosiła 55 mg/kg mc./dobę, natomiast u niedojrzałych szczurów NOAEL wynosiła 50 mg/kg mc./dobę. Objawy toksyczności obejmowały zmniejszenie przyrostu masy ciała, obniżenie stężenia hemoglobiny i hematokrytu, zmiany zapalne w nerkach oraz minimalne zwyrodnienie wodniczkowe nabłonka przewodów żółciowych. U młodych psów rasy beagle NOAEL ustalono na poziomie 100 mg/kg mc./dobę, przy dawce toksycznej powyżej 300 mg/kg mc./dobę, gdzie obserwowano złogi tłuszczu w hepatocytach i nacieki komórkowe w obszarze wrotnym wątroby.
albumina w surowicy, antybiotyki makrolidowe, antybiotyki penicylinowe, badania toksykologiczne, badanie histologiczne, badanie teratogenności, cefalosporyny, dawka NOAEL, działanie teratogenne, hematokryt, hemoglobina, hepatocyt, klarytromycyna, LD50, stłuszczenie wątroby, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, zawiesina doustna, zmniejszenie masy ciała, zwyrodnienie wodniczkowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Cidimus 5 mg
Takrolimus, substancja czynna leku Cidimus, charakteryzuje się zmienną farmakokinetyką zależną od stanu klinicznego pacjenta oraz czynników środowiskowych. Po podaniu doustnym biodostępność wynosi 20-25%, a maksymalne stężenie (Cmax) osiągane jest zwykle w ciągu 1-3 godzin na czczo. Spożycie posiłku, zwłaszcza bogatego w tłuszcze, znacząco obniża AUC o 27% i Cmax o 50%, jednocześnie wydłużając czas do osiągnięcia Cmax (tmax) o 173%. U pacjentów po przeszczepieniu wątroby stężenie w stanie stacjonarnym osiągane jest zwykle w ciągu 3 dni przy dawce 0,30 mg/kg mc./dobę. Takrolimus wykazuje silne wiązanie z erytrocytami (stosunek stężenia w pełnej krwi do osocza około 20:1) oraz wysokie wiązanie z białkami osocza (>98,8%). Objętość dystrybucji w osoczu wynosi około 1300 l, a w pełnej krwi około 47,6 l u osób zdrowych.
albumina, biodostępność, biorównoważność, biotransformacja, cytochrom P450, eliminacja leku, erytrocyty, hematokryt, immunosupresja, izoenzym CYP3A4, klirens, kortykosteroid, kwaśna α-1-glikoproteina, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, podanie doustne, ściana jelita, stan stacjonarny, takrolimus - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Dagrafors 5 mg
Dapagliflozyna, substancja czynna preparatu Dagrafors, jest silnym, wybiórczym i odwracalnym inhibitorem SGLT2 (Ki: 0,55 nM), działającym poprzez hamowanie zwrotnego wchłaniania glukozy i sodu w proksymalnym kanaliku nerkowym. Mechanizm ten prowadzi do zwiększonego wydalania glukozy z moczem (około 70 g/dobę przy dawce 10 mg), osmozy diuretycznej oraz zwiększenia objętości moczu o około 375 ml/dobę. Działanie dapagliflozyny skutkuje zmniejszeniem hiperwolemii, obniżeniem ciśnienia tętniczego, redukcją obciążenia serca oraz korzystnym wpływem na przebudowę i funkcję rozkurczową mięśnia sercowego, a także ochroną czynności nerek. Efekty te są niezależne od działania hipoglikemizującego i występują także u pacjentów bez cukrzycy, co potwierdzają badania DAPA-HF, DELIVER i DAPA-CKD. Ponadto lek zwiększa hematokryt i redukuje masę ciała, nie powodując istotnego ryzyka hipoglikemii dzięki mechanizmowi zależnemu od stężenia glukozy i filtracji kłębuszkowej oraz braku wpływu na endogenne wytwarzanie glukozy.
ciśnienie wewnątrzkłębuszkowe, cukrzyca typu 2, czynność nerek, czynność rozkurczowa, dapagliflozyna, filtracja kłębuszkowa, glukozuria, hematokryt, hiperwolemia, hipoglikemia, inhibitor SGLT2, kontrola glikemii, nadciśnienie tętnicze, nefropatia cukrzycowa, niewydolność nerek, obciążenie wstępne i następcze serca, osmoza diuretyczna, poliuria, powikłania sercowo-naczyniowe, przebudowa serca, sprzężenie cewkowo-kłębuszkowe, stężenie kwasu moczowego, wydalanie kwasu moczowego - Leksykon substancji czynnych
Hydroksykarbamid – Dawkowanie i sposób podawania
Hydroksykarbamid jest stosowany w leczeniu różnych chorób hematologicznych i onkologicznych, z dawkowaniem ściśle dostosowanym do indywidualnych parametrów hematologicznych pacjenta. W przewlekłej białaczce szpikowej (CML) dawka początkowa wynosi 40 mg/kg mc./dobę, z redukcją do 20 mg/kg mc./dobę przy leukocytozie <20 x 10⁹/L i dostosowaniem w celu utrzymania leukocytów w zakresie 5-10 x 10⁹/L. Leczenie przerywa się przy leukocytach <2,5 x 10⁹/L lub płytkach <100 x 10⁹/L. W nadpłytkowości samoistnej dawka początkowa to 15 mg/kg mc./dobę, z celem utrzymania płytek <600 x 10⁹/L i leukocytów >4 x 10⁹/L. W czerwienicy prawdziwej stosuje się 15-20 mg/kg mc./dobę, dostosowując dawkę tak, aby hematokryt był <45%, a płytki <400 x 10⁹/L. Osteomielofibroza wymaga dawki początkowej 5-20 mg/kg mc./dobę, a dawki podtrzymującej 10 mg/kg mc./dobę. W niedokrwistości sierpowatokrwinkowej dawka początkowa wynosi 15 mg/kg mc./dobę, z możliwością zwiększenia do maksymalnie 35 mg/kg mc./dobę przy ścisłej kontroli hematologicznej, a przerwanie leczenia jest wskazane przy neutrofilach <2000/mm³, płytkach <80 000/mm³, hemoglobinie <4,5 g/dL lub retikulocytach <80 000/mm³ przy Hb <9 g/dL.
białe krwinki, choroby hematologiczne, choroby onkologiczne, czerwienica prawdziwa, działanie niepożądane, hematokryt, hemoglobina, hemoglobina płodowa, hydroksykarbamid, klirens kreatyniny, nadpłytkowość samoistna, neutrofile, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, osteomielofibroza, parametry hematologiczne, płytki krwi, przełom sierpowatokrwinkowy, przewlekła białaczka szpikowa, retykulocyty, średnia objętość krwinki czerwonej, toksyczność hematologiczna, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Valarox 160 mg + 10 mg
Valarox, zawierający walsartan i rozuwastatynę, wykazuje w badaniach przedklinicznych profil bezpieczeństwa bez istotnego ryzyka genotoksycznego czy rakotwórczego. Walsartan w dawkach toksycznych dla matki (600 mg/kg mc./dobę, około 18-krotnie wyższych niż maksymalna dawka u ludzi 320 mg/dobę) indukował u szczurów zaburzenia rozwojowe potomstwa, w tym zmniejszenie przeżywalności, opóźnienie rozwoju i zmniejszenie przyrostu masy ciała. Wysokie dawki (200-600 mg/kg mc./dobę) powodowały u szczurów i małp nefropatię, zmiany hematologiczne oraz hemodynamiczne w nerkach, z nasileniem u małp. Szczególnie niepokojące są trwałe, nieodwracalne uszkodzenia nerek u młodych szczurów przy dawce 1 mg/kg mc./dobę (10-35% maksymalnej dawki dla dzieci 4 mg/kg mc./dobę), co może mieć implikacje kliniczne dla niemowląt poniżej 1 roku życia, biorąc pod uwagę okres dojrzewania nerek u ludzi.
antagonista receptora angiotensyny, dojrzewanie nerek, działanie farmakologiczne, działanie rakotwórcze, ekspozycja ogólnoustrojowa, erytrocyty, genotoksyczność, hematokryt, hemodynamika nerek, inhibitor konwertazy angiotensyny, kanał potasowy hERG, nefropatia, parametry czerwonokrwinkowe, rozrost kanalików nerkowych, stężenie hemoglobiny, stężenie kreatyniny, stężenie mocznika, toksyczność po wielokrotnym dawkowaniu, toksyczność po wielokrotnym podaniu, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność rozuwastatyny, uszkodzenie nerek, wydłużenie odstępu QT, zmiany histopatologiczne wątroby - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Vitaminum B12 WZF
Vitaminum B12 WZF (100 µg/ml, roztwór do wstrzykiwań) wymaga szczególnej uwagi ze względu na ryzyko poważnych powikłań zarówno przy przedłużającym się niedoborze, jak i podczas terapii. Przewlekła awitaminoza B12 (>3 miesiące) może prowadzić do nieodwracalnego uszkodzenia rdzenia kręgowego, co wymaga dożywotniego podawania witaminy, zwłaszcza u pacjentów z chorobą Addisona-Biermera. Istnieje ryzyko wstrząsu anafilaktycznego po pozajelitowym podaniu, szczególnie przy pierwszej dawce, dlatego konieczna jest dostępność zespołu ratunkowego. Leczenie dużymi dawkami witaminy B12 może wywołać hipokaliemię zagrażającą zatrzymaniem krążenia oraz nadpłytkowość, co wymaga ścisłego monitorowania elektrolitów i morfologii krwi. Ponadto, suplementacja B12 może ujawnić objawy czerwienicy prawdziwej (polycythemia vera), co należy uwzględnić w diagnostyce różnicowej.
awitaminoza B12, choroba Addisona-Biermera, choroba Lebera, cyjanokobalamina, czerwienica prawdziwa, dieta niskosodowa, hematokryt, hipokaliemia, kwas foliowy, mocznica, nadpłytkowość, neuropatia nerwu wzrokowego, niedobór kwasu foliowego, niedobór żelaza, niedokrwistość złośliwa, potas w surowicy, retykulocyty, witamina B12, wstrząs anafilaktyczny, zakażenie - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Albunorm 20%
Albunorm 20% to roztwór albuminy ludzkiej o stężeniu 200 g/l, charakteryzujący się silnym działaniem hyperonkotycznym, około czterokrotnie większym niż osocze. Produkt zawiera 331–368 mg sodu na 100 ml, co stanowi do 18,4% dziennego zalecanego spożycia sodu według WHO, co jest istotne u pacjentów na diecie niskosodowej. Podawanie albuminy wymaga ścisłego monitorowania stanu nawodnienia, bilansu elektrolitowego oraz parametrów krzepnięcia, zwłaszcza przy dużych objętościach infuzji. Należy unikać rozcieńczania roztworu wodą do wstrzykiwań ze względu na ryzyko hemolizy. Szczególną ostrożność zaleca się u pacjentów z niewyrównaną niewydolnością serca, nadciśnieniem tętniczym, żylakami przełyku, obrzękiem płuc, skazą krwotoczną, ciężką niedokrwistością oraz bezmoczem, a także u osób z ciężkim pourazowym uszkodzeniem mózgu, gdzie stosowanie albuminy wiązało się z wyższą śmiertelnością.
albumina, bezmocz, ciśnienie wrotne, czynniki krzepnięcia, efekt koloido-osmotyczny, erytrocyt, hematokryt, hemodylucja, hemoliza, hiperwolemia, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, niewydolność serca, obrzęk płuc, parametry krzepnięcia, płytki krwi, pourazowe uszkodzenie mózgu, przepełnienie żył szyjnych, pula osocza, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, skaza krwotoczna, wstrząs, żylaki przełyku - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Walsartan Krka 80 mg
Przedkliniczne badania walsartanu wykazały brak istotnego ryzyka toksycznego i genotoksycznego przy stosowaniu dawek terapeutycznych u ludzi. Wysokie dawki (600 mg/kg mc./dobę, około 18-krotnie wyższe niż maksymalna dawka u ludzi 320 mg/dobę) podawane szczurzym w okresie okołoporodowym powodowały znaczące zaburzenia rozwojowe potomstwa, takie jak zmniejszenie przeżywalności, opóźnienie rozwoju fizycznego i spadek masy ciała. W badaniach na dorosłych szczurach i małpach szerokonosych dawki 200-600 mg/kg mc./dobę (6-18-krotnie wyższe niż u ludzi) indukowały zmiany hematologiczne (obniżenie erytrocytów, hemoglobiny, hematokrytu) oraz nefropatię z rozrostem kanalików nerkowych i przerostem komórek aparatu przykłębuszkowego, jednak te zmiany nie mają klinicznego znaczenia przy dawkach terapeutycznych u ludzi.
antagonista receptora angiotensyny, bazofilia kanalików nerkowych, bezpieczeństwo farmakologiczne, dojrzewanie nerek, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, hematokryt, hemodynamika nerek, hemoglobina, inhibitor konwertazy angiotensyny, kreatynina, mocznik, nefropatia, niedociśnienie tętnicze, parametry czerwonokrwinkowe, przerost aparatu przykłębuszkowego, rozrost kanalików nerkowych, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie nerek, walsartan - Leksykon leków
Działania niepożądane – Voluven (60 mg + 9 mg)/ml
Voluven, zawierający poli(O-2-hydroksyetylo)skrobię (HES) o średniej masie cząsteczkowej 130 000 Da i stopniu podstawienia 0,38-0,45, może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu, zależne od dawki. Do najważniejszych należą rzadkie zaburzenia krzepnięcia manifestujące się wydłużeniem czasu krzepnięcia i obniżeniem poziomu czynników krzepnięcia, częstość rozcieńczenia składników krwi (w tym czynników krzepnięcia i hematokrytu) po podaniu dużych objętości, a także rzadkie reakcje anafilaktyczne/anafilaktoidalne z objawami takimi jak bradykardia, tachykardia, skurcz oskrzeli i obrzęk płuc. Często obserwowanym działaniem jest świąd skóry, szczególnie przy długotrwałym stosowaniu dużych dawek. Wzrost aktywności amylazy w surowicy, zależny od dawki, wynika z tworzenia kompleksów enzym-substrat i nie powinien być mylnie interpretowany jako zapalenie trzustki.
amylaza w surowicy, bradykardia, czas krzepnięcia, czynniki krzepnięcia, efekt rozcieńczenia, hematokryt, hydroksyetyloskrobia, kompleks enzym-substrat, leczenie przeciwwstrząsowe, niewydolność nerek, objawy grypopodobne, obrzęk płuc, reakcja anafilaktyczna, rozcieńczenie składników krwi, skurcz oskrzeli, świąd, tachykardia, uszkodzenie nerek, uszkodzenie wątroby, zaburzenia krzepnięcia, zapalenie trzustki - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Co-Olimestra 20 mg + 12,5 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne produktu leczniczego Co-Olimestra, zawierającego olmesartan medoksomil i hydrochlorotiazyd, przeprowadzone na szczurach i psach wykazały, że głównym narządem docelowym działania toksycznego są nerki. Długotrwałe podawanie doustne różnych dawek leku przez okres do 6 miesięcy prowadziło do zwiększenia stężenia azotu mocznikowego i kreatyniny w surowicy, a także zmian degeneracyjnych i regeneracyjnych w nerkach, co wiązało się z hemodynamicznym zmniejszeniem perfuzji nerkowej i niedotlenieniem cewek nerkowych. Ponadto u szczurów zaobserwowano obniżenie parametrów czerwonokrwinkowych (erytrocyty, hemoglobina, hematokryt) oraz zmniejszenie masy serca, co jest zgodne z działaniem innych antagonistów receptora AT1 i inhibitorów ACE, jednak te efekty nie mają prawdopodobnie znaczenia klinicznego przy stosowaniu zalecanych dawek terapeutycznych u ludzi. Badania genotoksyczności nie wykazały istotnych efektów genotoksycznych, a brak danych o rakotwórczości dla kombinacji jest uzasadniony brakiem dowodów na rakotwórczość olmesartanu medoksomilu w monoterapii.
antagonista receptora AT1, azot mocznikowy, badanie toksyczności, Co-Olimestra, dysfagia, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyt, genotoksyczność, hematokryt, hydrochlorotiazyd, inhibitor ACE, kreatynina w surowicy, narząd docelowy, niedociśnienie, niedotlenienie cewek nerkowych, olmesartan medoksomil, parametr czerwonokrwinkowy, perfuzja nerkowa, stężenie hemoglobiny, toksyczność płodowa, toksyczność reprodukcyjna, zmiana hemodynamiczna, zmiany degeneracyjne nerek - Leksykon substancji czynnych
Deksamfetamina – Właściwości farmakokinetyczne
Deksamfetamina, aktywny metabolit proleku lisdeksamfetaminy dimezylanu (Elvanse), charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym, z Tmax około 3,5-3,8 godziny u dzieci i dorosłych. Wchłanianie jest zależne od transportera PEPT1, a spożycie pokarmu nie wpływa na AUC ani Cmax, choć posiłek bogaty w tłuszcze wydłuża Tmax o około 1 godzinę. Farmakokinetyka jest liniowa w dawkach 30-70 mg, a u dorosłych kobiet AUC i Cmax są odpowiednio o 22% i 12% niższe niż u mężczyzn. Lisdeksamfetamina jest metabolizowana głównie w erytrocytach do deksamfetaminy i L-lizyny, nie ulega metabolizmowi przez CYP450, natomiast deksamfetamina jest dalej metabolizowana m.in. przez CYP2D6 do aktywnych metabolitów (norefedryna, 4-hydroksyamfetamina). Okres półtrwania deksamfetaminy wynosi około 11 godzin, a lisdeksamfetaminy około 1 godziny. Eliminacja odbywa się głównie przez nerki, z 96% dawki wydalanej z moczem, głównie jako amfetamina (42%) i kwas hipurowy (25%).
alfa-hydroksyamfetamina, białko transportowe PEPT1, cytochrom P-450, deksamfetamina, ekspozycja na lek, enzym CYP2D6, erytrocyt, farmakokinetyka, farmakokinetyka liniowa, farmakologia kliniczna, fenyloaceton, hematokryt, klirens kreatyniny, klirens leku, kwas benzoesowy, kwas hipurowy, lisdeksamfetamina dimezylan, lizyna, niewydolność nerek, norefedryna, okres półtrwania leku, pole pod krzywą stężenia leku, przewód pokarmowy, schyłkowa niewydolność nerek, stężenie maksymalne leku, zaburzenie czynności nerek - Leksykon substancji czynnych
Ambrysentan – Działania niepożądane
Ambrisentan, antagonista receptora endoteliny stosowany w terapii nadciśnienia płucnego, charakteryzuje się specyficznym profilem działań niepożądanych, z dominującymi obrzękami obwodowymi (37% pacjentów) oraz bólem głowy (28%), nasilającymi się przy dawce 10 mg i u osób ≥ 65 lat. Istotnym zagrożeniem klinicznym jest niedokrwistość, manifestująca się obniżeniem hemoglobiny i hematokrytu u około 10% pacjentów, głównie w pierwszych 4 tygodniach leczenia, oraz hepatotoksyczność, obejmująca wzrost aktywności enzymów wątrobowych (2%), uszkodzenie wątroby i autoimmunologiczne zapalenie wątroby. Ponadto, ambrisentan może powodować niewydolność serca związaną z zatrzymaniem płynów, co wymaga szczególnej uwagi u pacjentów z upośledzoną funkcją lewej komory. Działania niepożądane neurologiczne (ból i zawroty głowy), okulistyczne (nieostre widzenie) oraz otologiczne (szumy uszne, nagła utrata słuchu w skojarzeniu z tadalafilem) mogą znacząco obniżać jakość życia i bezpieczeństwo pacjentów.
antagonista receptora endoteliny, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, ból brzucha, ból zatok, dekompensacja krążenia, duszność, enzymy wątrobowe, erytropoeza, hematokryt, hepatotoksyczność, migrena, morfologia krwi, nadciśnienie płucne, nagła utrata słuchu, nagłe zaczerwienienie twarzy, niedociśnienie, niedokrwistość, nieostre widzenie, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, palpitacje, reakcja nadwrażliwości, stężenie hemoglobiny, szumy uszne, układ krwiotwórczy, uszkodzenie wątroby, wzrost enzymów wątrobowych, zatrzymanie płynów, zawroty głowy - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Human Albumin Grifols 20% 200 mg/ml
Dawkowanie albuminy ludzkiej, w tym preparatu Human Albumin Grifols 20%, wymaga indywidualnego dostosowania do stanu klinicznego pacjenta, uwzględniając masę ciała, ciężkość urazu lub choroby oraz stopień utraty płynów i białek. Preparat zawiera 200 g/l białka całkowitego, z czego minimum 95% stanowi albumina, dostępny jest w fiolkach 10 ml (≥1,9 g albuminy), butelkach 50 ml (≥9,5 g) oraz 100 ml (≥19 g). Dawka powinna być ustalana na podstawie oceny niedoboru objętości krwi krążącej, a nie jedynie stężenia albumin w osoczu. Podawanie może odbywać się bezpośrednio dożylnie lub po rozcieńczeniu w roztworach izotonicznych, takich jak 5% glukoza lub 0,9% NaCl.
albumina ludzka, ciśnienie tętnicze krwi, ciśnienie zaklinowania w tętnicy płucnej, hematokryt, objętość krwi krążącej, objętość moczu, ośrodkowe ciśnienie żylne, parametry hemodynamiczne, podanie dożylne, równowaga wodno-elektrolitowa, roztwór chlorku sodu, roztwór glukozy, roztwór hiperonkotyczny, stężenie albumin, stężenie elektrolitów, stężenie preparatu, szybkość infuzji, wymiana osocza - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Zarixa
Podczas terapii rywaroksabanem (Zarixa) konieczne jest ścisłe monitorowanie pacjentów pod kątem objawów krwawienia, zwłaszcza u osób z podwyższonym ryzykiem krwotocznym. W przypadku wystąpienia poważnego krwotoku należy natychmiast przerwać podawanie leku. Badania kliniczne wykazały, że w porównaniu z antagonistami witaminy K (VKA) rywaroksaban częściej powoduje krwawienia z błon śluzowych, takie jak epistaksja, krwawienia z dziąseł, przewodu pokarmowego oraz układu moczowo-płciowego, w tym nieprawidłowe krwawienia z pochwy i nasilone krwawienia miesiączkowe. Częściej obserwowano także niedokrwistość. Zaleca się regularne monitorowanie stężenia hemoglobiny i hematokrytu w celu wykrywania ukrytych krwawień oraz oceny klinicznej jawnych krwawień.
angioplastyka stawu biodrowego, angioplastyka stawu kolanowego, antagonista witaminy K, badanie fizykalne, ciśnienie tętnicze krwi, drenaż rany pooperacyjnej, hematokryt, hemoglobina, krwawienie jawne, krwawienie z błon śluzowych, krwawienie z dziąseł, krwawienie z nosa, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwawienie z układu moczowo-płciowego, krwotok, niedokrwistość, powikłanie krwotoczne, rywaroksaban, ryzyko krwotoczne, terapia przeciwzakrzepowa, test anty-Xa, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Valsartan HCT Fair-Med 160 mg + 12,5 mg
Przedkliniczne badania toksyczności skojarzenia walsartanu i hydrochlorotiazydu przeprowadzone na szczurach i małpach szerokonosych wykazały, że głównym narządem docelowym toksyczności są nerki. Objawy nefropatii z bazofilią cewek nerkowych, podwyższone stężenia mocznika, kreatyniny i potasu w osoczu oraz zmiany w objętości i składzie elektrolitów moczu pojawiały się przy dawkach 30 mg/kg/dobę walsartanu + 9 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu u szczurów (odpowiednik 0,9× MRHD walsartanu i 3,5× MRHD hydrochlorotiazydu) oraz 10 mg/kg/dobę walsartanu + 3 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu u małp (0,3× MRHD walsartanu i 1,2× MRHD hydrochlorotiazydu). Dodatkowo, duże dawki powodowały istotne zmiany hematologiczne, takie jak anemia (zmniejszenie erytrocytów, hemoglobiny i hematokrytu), obserwowane przy 100 mg/kg/dobę walsartanu + 31 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu u szczurów (3,0× MRHD i 12× MRHD) oraz 30 mg/kg/dobę walsartanu + 9 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu u małp (0,9× MRHD i 3,5× MRHD). Wysokie dawki indukowały także uszkodzenia błony śluzowej żołądka i hiperplazję tętniczek doprowadzających w nerkach, co wiązano z farmakologicznym działaniem walsartanu na układ renina-angiotensyna, jednak te efekty nie mają znaczenia klinicznego przy dawkach terapeutycznych u ludzi.
angiotensyna II, błona śluzowa żołądka, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyt, hematokryt, hemodynamika nerkowa, hemoglobina, hiperplazja tętniczek doprowadzających, inhibitor konwertazy angiotensyny, kreatynina w osoczu, mocznik w osoczu, morfologia krwi, nefropatia z bazofilią, objętość moczu, parametr hematologiczny, potas w surowicy, renina, toksyczność matczyna, toksyczność nerkowa, układ krwiotwórczy, walsartan i hydrochlorotiazyd - Leksykon leków
Przedawkowanie – Geloplasma –
Przedawkowanie roztworu Geloplasma, zawierającego zmodyfikowaną płynną żelatynę, prowadzi do przeciążenia układu krążenia, co manifestuje się obniżeniem hematokrytu oraz rozcieńczeniem białek osocza, a także wzrostem ciśnienia w krążeniu płucnym. Te zmiany hemodynamiczne mogą skutkować rozwojem obrzęku płuc, objawiającego się dusznością, tachypnoe, hipoksemią oraz kaszlem z odkrztuszaniem pienistej wydzieliny. Przedawkowanie wiąże się również z ryzykiem zaburzeń elektrolitowych, wynikających z wysokiego stężenia jonów w roztworze: sodu (150 mmol/l), potasu (5 mmol/l), magnezu (1,5 mmol/l), chlorku (100 mmol/l) oraz mleczanu (30 mmol/l), co może prowadzić do dodatkowych powikłań metabolicznych i kwasowo-zasadowych.
albumina, białko osocza, ciśnienie żylne, diuretyk, gospodarka sodowa, gospodarka wodno-elektrolitowa, hematokryt, hemodylucja, hipoksemia, krążenie płucne, niewydolność krążenia, obrzęk płuc, płynna żelatyna, preparat krwiozastępczy, przeciążenie układu krążenia, roztwór do infuzji, sinica, środek moczopędny, stężenie elektrolitów, tachykardia, tachypnoe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Valsartan Medical Valley 320 mg
Przedkliniczny profil bezpieczeństwa walsartanu został oceniony poprzez badania farmakologiczne, toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności oraz potencjalnego działania rakotwórczego, które nie wykazały istotnego zagrożenia dla ludzi. W badaniach na szczurach podawanie wysokich dawek (600 mg/kg mc./dobę) w okresie późnej ciąży i laktacji skutkowało zmniejszoną przeżywalnością potomstwa, opóźnionym rozwojem oraz mniejszym przyrostem masy ciała. Dawki te były około 18-krotnie wyższe niż maksymalna zalecana dawka u ludzi (320 mg/dobę dla osoby 60 kg). Walsartan w dawkach 200-600 mg/kg mc./dobę u szczurów powodował zmiany hematologiczne (obniżenie erytrocytów, hemoglobiny, hematokrytu) oraz hemodynamiczne w nerkach, a u małp szerokonosych obserwowano podobne, lecz bardziej nasilone zmiany prowadzące do nefropatii i przerostu komórek aparatu przykłębuszkowego. Zmiany te przypisano farmakologicznemu działaniu leku, a ich występowanie u ludzi w dawkach terapeutycznych uznano za mało prawdopodobne.
antagonista receptora angiotensyny II, działanie rakotwórcze, erytrocyt, genotoksyczność, hematokryt, hemodynamika nerek, hemoglobina, inhibitor konwertazy angiotensyny, konwertaza angiotensyny, nefropatia, parametry czerwonokrwinkowe, parametry hematologiczne, przerost aparatu przykłębuszkowego, stężenie kreatyniny, stężenie mocznika, układ renina-angiotensyna-aldosteron, uszkodzenie nerek, walsartan - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba hemolityczna płodu i noworodka (hdfn) spowodowana czynnikiem rh, inaczej choroba rh lub choroba rhesusowa – Diagnostyka i diagnoza
Choroba hemolityczna płodu i noworodka (HDFN) wywołana niezgodnością czynnika Rh, najczęściej w sytuacji matki Rh-ujemnej i płodu Rh-dodatniego, jest wynikiem immunologicznej destrukcji erytrocytów płodu przez przeciwciała matczyne anty-Rh(D). Diagnostyka rozpoczyna się od rutynowego typowania grupy krwi i czynnika Rh u ciężarnej oraz przesiewowego badania obecności przeciwciał anty-Rh(D). W przypadku wykrycia przeciwciał, monitoruje się ich miano (zwykle krytyczne wartości mieszczą się w zakresie 1:8 do 1:32) oraz wykonuje nieinwazyjne badania prenatalne, takie jak NIPT do określenia statusu Rh płodu (czułość 99,9%, swoistość 99,1%) oraz ultrasonografię z oceną przepływu w tętnicy środkowej mózgu (MCA Doppler) w celu wykrycia anemii płodu. W razie podejrzenia ciężkiej anemii stosuje się inwazyjne procedury diagnostyczne, takie jak kordocenteza (PUBS) i amniocenteza, umożliwiające ocenę stężenia bilirubiny, obecności przeciwciał i niedokrwistości, a także ewentualne wewnątrzmaciczne transfuzje krwi.
alloimmunizacja, amniocenteza, antygen RhD, autoimmunologiczna niedokrwistość hemolityczna, badanie dopplerowskie, badanie prenatalne, choroba hemolityczna płodu i noworodka, choroba Rh, choroba rhesusowa, czynnik Rh, grupa krwi, hematokryt, hiperbilirubinemia, immunoglobulina anty-D, immunoglobulina Rh, kordocenteza, krew Rh-ujemna, krwawienie płodowo-matczyne, metoda PCR, nieinwazyjne badanie prenatalne, obrzęk uogólniony płodu, poziom bilirubiny, preimplantacyjna diagnostyka genetyczna, retikulocyt, test Coombsa, test Kleihauera-Betke, test point-of-care, transfuzja wymienna, ultrasonografia, wolne DNA płodowe, żółtaczka, zygotyczność - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Hydroxyurea medac 500 mg
Hydroxyurea medac w postaci kapsułek twardych zawierających 500 mg hydroksykarbamidu stosowana jest w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML), samoistnej nadpłytkowości oraz czerwienicy prawdziwej. Dawkowanie ustala się na podstawie masy ciała pacjenta (rzeczywistej lub należnej, wybierając mniejszą) oraz parametrów hematologicznych. W CML początkowa dawka wynosi 40 mg/kg mc./dobę, z możliwością redukcji do 20 mg/kg mc./dobę przy spadku liczby leukocytów poniżej 20 x 10^9/L. Dalsze modyfikacje mają na celu utrzymanie leukocytów w zakresie 5-10 x 10^9/L, z przerwaniem terapii przy leukocytach < 2,5 x 10^9/L lub płytkach < 100 x 10^9/L. W samoistnej nadpłytkowości dawka początkowa to 15 mg/kg mc./dobę, dostosowywana tak, aby liczba płytek była < 600 x 10^9/L, a leukocytów > 4 x 10^9/L. W czerwienicy prawdziwej stosuje się dawkę 15-20 mg/kg mc./dobę, dostosowując ją do utrzymania hematokrytu < 45% i płytek < 400 x 10^9/L, zwykle w zakresie 500-1000 mg/dobę.
czerwienica prawdziwa, hematokryt, hematologia, hydroksykarbamid, kapsułka twarda, liczba białych krwinek, liczba płytek krwi, masa ciała, morfologia krwi, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, onkologia, parametry hematologiczne, progresja choroby, przewlekła białaczka szpikowa, samoistna nadpłytkowość, skuteczność przeciwnowotworowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Irprestan 300 mg
Przedkliniczne badania irbesartanu, substancji czynnej leku Irprestan, wykazały brak toksyczności ogólnoustrojowej i narządowej przy dawkach klinicznie istotnych. Wysokie dawki (≥250 mg/kg/dobę u szczurów, ≥100 mg/kg/dobę u makaków) powodowały obniżenie parametrów erytrocytarnych (liczba erytrocytów, hemoglobina, hematokryt). Dawki ≥500 mg/kg/dobę indukowały zmiany zwyrodnieniowe w nerkach, takie jak śródmiąższowe zapalenie, poszerzenie kanalików nerkowych, nacieki z bazofilów oraz wzrost stężeń mocznika i kreatyniny w osoczu, co wiązano z przeciwnadciśnieniowym działaniem leku i zmniejszonym przepływem nerkowym. Rozrost/przerost komórek aparatu przykłębuszkowego obserwowano przy dawkach ≥90 mg/kg/dobę u szczurów i ≥10 mg/kg/dobę u makaków, jednak zmiany te nie mają znaczenia klinicznego przy dawkach terapeutycznych stosowanych u ludzi.
aparat przykłębuszkowy, badanie przedkliniczne, ciałko żółte, działanie przeciwnadciśnieniowe, działanie teratogenne, erytrocyt, hematokryt, hemoglobina, implantacja zarodka, irbesartan, klastogenność, mutagenność, naciek z bazofilów, obrzęk podskórny, parametry czerwonokrwinkowe, poszerzenie kanalików nerkowych, poszerzenie miedniczek nerkowych, przenikanie przez łożysko, rakotwórczość, resorpcja płodu, śródmiąższowe zapalenie nerek, stężenie mocznika i kreatyniny, toksyczność ogólnoustrojowa, wodniak moczowodu, zdolność rozrodcza - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Loreblok HCT 50 mg + 12,5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego Loreblok HCT, zawierającego 50 mg losartanu potasowego i 12,5 mg hydrochlorotiazydu, nie wykazały istotnego ryzyka genotoksycznego ani rakotwórczego. Badania toksyczności przewlekłej, prowadzone do 6 miesięcy na szczurach i psach, wskazały na zmiany głównie związane z losartanem, w tym obniżenie parametrów hematologicznych: liczby erytrocytów, stężenia hemoglobiny oraz hematokrytu. Zaobserwowano także podwyższone stężenie azotu mocznikowego w surowicy, sugerujące potencjalny wpływ na funkcję nerek. Dodatkowo, zmniejszenie masy serca nie wiązało się z odchyleniami histologicznymi w tkance mięśnia sercowego.
azot mocznikowy, badanie genotoksyczności, badanie histologiczne, badanie teratogenności, błona śluzowa przewodu pokarmowego, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyt, funkcja nerek, hematokryt, hemoglobina, hydrochlorotiazyd, krwawienie z przewodu pokarmowego, losartan potasowy, nadliczbowe żebra, nadżerka, owrzodzenie, parametr hematologiczny, śmierć płodu, toksyczność nerkowa płodu, toksyczność przewlekła, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon substancji czynnych
Kandesartan cyleksetyl – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Kandesartan cyleksetyl, antagonista receptora angiotensyny II (ARB), wykazuje w badaniach przedklinicznych korzystny profil bezpieczeństwa przy dawkach terapeutycznych stosowanych w leczeniu nadciśnienia tętniczego i niewydolności serca. W badaniach na zwierzętach wykazano, że wysokie dawki kandesartanu powodują obniżenie parametrów erytrocytarnych (liczba erytrocytów, stężenie hemoglobiny, hematokryt) oraz zmiany w nerkach, takie jak śródmiąższowe zapalenie, poszerzenie kanalików nerkowych, nacieki bazofilów i wzrost stężenia mocznika i kreatyniny w surowicy, co jest wtórne do działania hipotensyjnego i zmian w przepływie nerkowym. Ponadto obserwowano rozrost i przerost komórek aparatu przykłębuszkowego, uznany za efekt farmakologiczny bez znaczenia klinicznego w dawkach terapeutycznych. W badaniach toksyczności u noworodków i młodych szczurów stwierdzono zmniejszenie masy ciała i masy serca przy dawkach ≥10 mg/kg mc., co odpowiada ekspozycji wielokrotnie przekraczającej dawki stosowane u dzieci powyżej 1 roku życia. Nie ustalono jednak poziomu NOEL dla tych efektów, co ogranicza ocenę marginesu bezpieczeństwa.
antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy, dawka terapeutyczna, działanie genotoksyczne, działanie hipotensyjne, działanie mutagenne, działanie nefrotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie toksyczne, erytrocyty, hematokryt, hemoglobina, hydrochlorotiazyd, kanaliki nerkowe, kandesartan cyleksetyl, krwinki czerwone, mocznik i kreatynina, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, przerost komórek, rozwój nerek, śródmiąższowe zapalenie nerek, trymestr ciąży, układ renina-angiotensyna-aldosteron