wstrząs anafilaktyczny
Wstrząs anafilaktyczny jest najcięższą postacią reakcji alergicznej, stanowiącą bezpośrednie zagrożenie życia. To nagła, uogólniona odpowiedź immunologiczna organizmu na alergen, charakteryzująca się gwałtownym spadkiem ciśnienia tętniczego, zaburzeniami krążenia i oddychania.
Do rozwoju wstrząsu anafilaktycznego dochodzi najczęściej w ciągu kilku minut po ekspozycji na alergen. Patofizjologicznie jest to związane z masywnym uwolnieniem mediatorów zapalnych (głównie histaminy) z komórek tucznych i bazofilów, co prowadzi do rozszerzenia naczyń krwionośnych, zwiększenia ich przepuszczalności, skurczu oskrzeli i obrzęku krtani.
Objawy kliniczne wstrząsu anafilaktycznego obejmują: pokrzywkę, obrzęk naczynioruchowy, duszność, świszczący oddech, bóle brzucha, wymioty, biegunkę oraz hipotensję. W najcięższych przypadkach może dojść do utraty przytomności, zatrzymania krążenia i zgonu.
Leczenie wstrząsu anafilaktycznego wymaga natychmiastowego działania. Podstawowym lekiem jest adrenalina podawana domięśniowo, która powinna być zastosowana jak najszybciej. W dalszej kolejności stosuje się tlenoterapię, płynoterapię, leki przeciwhistaminowe i glikokortykosteroidy.
Pacjenci z epizodami wstrząsu anafilaktycznego w wywiadzie powinni być zaopatrzeni w autostrzykawkę z adrenaliną do samodzielnego podania w przypadku wystąpienia objawów. Kluczowym elementem profilaktyki jest identyfikacja i unikanie alergenów wywołujących reakcję, a w niektórych przypadkach rozważenie immunoterapii swoistej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Ospamox 1000 mg 1000 mg
Lek Ospamox 1000 mg zawiera 1000 mg amoksycyliny w postaci amoksycyliny trójwodnej (1148 mg) i jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na amoksycylinę, penicyliny lub inne beta-laktamy, w tym cefalosporyny, karbapenemy i monobaktamy, ze względu na ryzyko reakcji krzyżowej prowadzącej do ciężkich reakcji alergicznych, takich jak anafilaksja. Ponadto, preparat nie powinien być stosowany u osób uczulonych na substancje pomocnicze oraz u pacjentów z historią ciężkich reakcji alergicznych na antybiotyki beta-laktamowe, zwłaszcza gdy brak jest pełnej diagnostyki alergologicznej. Ospamox 1000 mg zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na tabletkę, co jest istotne dla pacjentów na diecie niskosodowej. Tabletki są owalne, powlekane, z linią podziału, co umożliwia podział dawki, jednak u pacjentów z trudnościami w połykaniu należy rozważyć inne formy leku lub antybiotyki o podobnym spektrum działania.
alergia na penicyliny, amoksycylina, amoksycylina trójwodna, anafilaksja, antybiotyk beta-laktamowy, astma, atopia, cefalosporyna, diagnostyka alergologiczna, karbapenem, lek beta-laktamowy, monobaktam, nadwrażliwość na amoksycylinę, penicylina, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja krzyżowa, reakcja nadwrażliwości, spektrum działania antybiotyku, tabletka powlekana, test alergologiczny, wstrząs anafilaktyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lonamo 50 mg
Lek Lonamo (sytagliptyna) w dawkach 50 mg i 100 mg wykazuje profil bezpieczeństwa, który wymaga szczególnej uwagi ze względu na ryzyko wystąpienia poważnych działań niepożądanych, takich jak ostre, martwicze lub krwotoczne zapalenie trzustki, reakcje nadwrażliwości (w tym anafilaksja), hipoglikemia (częstość 4,7-13,8% w skojarzeniu z pochodnymi sulfonylomocznika oraz 9,6% z insuliną), śródmiąższowa choroba płuc, ciężkie reakcje skórne (np. zespół Stevensa-Johnsona) oraz zaburzenia czynności nerek, w tym ostra niewydolność. Działania niepożądane sklasyfikowano według układów i narządów oraz częstości występowania, gdzie hipoglikemia i ból głowy występują często, a trombocytopenia i zawroty głowy niezbyt często. W badaniu TECOS, obejmującym 7332 pacjentów leczonych sytagliptyną, częstość ciężkich działań niepożądanych była porównywalna z placebo, a częstość ciężkiej hipoglikemii wynosiła 2,7% u pacjentów stosujących insulinę i/lub sulfonylomoczniki oraz 1,0% u pacjentów bez takiego leczenia.
artropatia, badanie TECOS, hipoglikemia, martwicze zapalenie trzustki, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, odpowiedź anafilaktyczna, ostra niewydolność nerek, ostre zapalenie trzustki, pemfigoid pęcherzowy, pochodna sulfonylomocznika, reakcja nadwrażliwości, śródmiąższowa choroba płuc, sytagliptyna, trombocytopenia, układ sercowo-naczyniowy, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie czynności nerek, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie błony śluzowej nosogardła, zapalenie kości i stawów, zapalenie naczyń skóry, zapalenie trzustki, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczająca choroba skóry - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Pregabalin Reddy 75 mg
Pregabalin Reddy, dostępny w kapsułkach twardych o dawkach od 25 mg do 300 mg, ma jedno bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania – nadwrażliwość na pregabalinę lub którąkolwiek substancję pomocniczą, w tym laktozę jednowodną. Zawartość laktozy w kapsułkach różni się w zależności od dawki, np. 34,2 mg w kapsułce 25 mg oraz 30,4 mg w kapsułce 300 mg, co jest istotne u pacjentów z nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy typu Lapp lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy. Przed rozpoczęciem terapii należy szczegółowo zebrać wywiad alergiczny, zwracając uwagę na reakcje nadwrażliwości na pregabalinę lub inne pochodne kwasu gamma-aminomasłowego.
kapsułki twarde, kwas gamma-aminomasłowy, laktoza jednowodna, leczenie przeciwalergiczne, nadwrażliwość na pregabalinę, nadwrażliwość na substancje pomocnicze, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, objawy ogólnoustrojowe, objawy skórne, objawy układu oddechowego, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, pregabalin reddy, pregabalina, reakcja alergiczna na pregabalinę, skurcz oskrzeli, substancja czynna, wstrząs anafilaktyczny, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Przedawkowanie – Trifas 200 10 mg/ml
Przedawkowanie torasemidu, substancji czynnej leku TRIFAS 200, prowadzi do nasilonej diurezy z intensywną utratą płynów i elektrolitów, co skutkuje odwodnieniem oraz zaburzeniami elektrolitowymi, zwłaszcza hipokaliemią. Klinicznie obserwuje się objawy neurologiczne (senność, stan splątania), sercowo-naczyniowe (objawowe niedociśnienie, zapaść krążeniowa) oraz żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka). Mechanizm toksyczności opiera się na silnym hamowaniu zwrotnego wchłaniania sodu i chloru w ramieniu wstępującym pętli Henlego, co prowadzi do zmniejszenia objętości krwi krążącej i zaburzeń świadomości. Warto podkreślić, że torasemid nie jest dializowalny, co ogranicza możliwości eliminacji leku z organizmu.
diuretyk pętlowy, diureza, glikokortykosteroid, hipokaliemia, hipowolemia, krystaloidy, leczenie przeciwwstrząsowe, lek wazopresyjny, monitorowanie hemodynamiczne, niedociśnienie, pętla Henlego, pozycja Trendelenburga, reakcja anafilaktyczna, równowaga wodno-elektrolitowa, tlenoterapia, torasemid, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie elektrolitowe, zapaść krążeniowa - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Duomox 250 mg
Lek Duomox zawierający amoksycylinę w dawkach 250 mg, 375 mg, 500 mg, 750 mg oraz 1 g, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na amoksycylinę, inne penicyliny oraz substancje pomocnicze preparatu. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko reakcji alergicznych, które mogą obejmować objawy od łagodnych wysypek skórnych po zagrażające życiu reakcje anafilaktyczne. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu alergologicznego, zwłaszcza w kontekście wcześniejszych reakcji na antybiotyki beta-laktamowe, w tym cefalosporyny, karbapenemy i monobaktamy, ze względu na możliwość reakcji krzyżowych.
alergia krzyżowa, amoksycylina, amoksycylina trójwodna, antybiotyk beta-laktamowy, cefalosporyna, charakterystyka produktu leczniczego, dysfagia, karbapenem, monobaktam, nadwrażliwość na amoksycylinę, nadwrażliwość na penicyliny, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja krzyżowa, substancja czynna, substancja pomocnicza, wstrząs anafilaktyczny, wywiad alergiczny, wywiad alergologiczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ampicillin TZF 500 mg
Ampicillin TZF, będący półsyntetyczną penicyliną w formie ampicyliny sodowej, dostępny jest w dawkach 500 mg, 1 g oraz 2 g do sporządzania roztworu do wstrzykiwań. Stosowanie leku wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych, w tym hematologicznych (niedokrwistość hemolityczna, małopłytkowość, plamica małopłytkowa, eozynofilia, leukopenia, agranulocytoza) występujących niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100). Reakcje nadwrażliwości, takie jak obrzęk naczynioruchowy czy wstrząs anafilaktyczny, pojawiają się rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) i wymagają natychmiastowego przerwania terapii. Ponadto, ampicylina może wywoływać różnorodne reakcje skórne, od wysypek i świądu (niezbyt często) po ciężkie zespoły dermatologiczne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona czy toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (rzadko). Należy również zwrócić uwagę na potencjalne zaburzenia neurologiczne (drgawki u pacjentów z niewydolnością nerek) oraz poważne powikłania ze strony przewodu pokarmowego, w tym rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego (rzadko).
W trakcie terapii ampicyliną zaleca się regularne monitorowanie morfologii krwi, funkcji wątroby i nerek, szczególnie u pacjentów z predyspozycjami lub przy długotrwałym stosowaniu. Przed rozpoczęciem leczenia konieczne jest przeprowadzenie wywiadu alergologicznego, zwłaszcza w kierunku nadwrażliwości na beta-laktamy. W przypadku wystąpienia objawów reakcji alergicznych lub ciężkich działań niepożądanych, takich jak wstrząs anafilaktyczny czy ciężkie reakcje skórne, leczenie należy natychmiast przerwać i wdrożyć odpowiednie postępowanie. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane do odpowiednich organów nadzoru, co pozwala na bieżące monitorowanie bezpieczeństwa stosowania leku. Świadomość pełnego profilu działań niepożądanych Ampicillin TZF umożliwia minimalizację ryzyka powikłań poprzez wczesne rozpoznanie i adekwatną modyfikację terapii.
agranulocytoza, alergiczne zapalenie naczyń, aminotransferaza glutaminianowo-asparaginianowa, ampicylina sodowa, antybiotyk beta-laktamowy, choroba posurowicza, Clostridioides difficile, dysbakterioza jelitowa, działanie niepożądane, eozynofilia, granulocyt, leukopenia, małopłytkowość, morfologia krwi, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, pęcherzowe złuszczające zapalenie skóry, penicylina półsyntetyczna, plamica małopłytkowa, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, śródmiąższowe zapalenie nerek, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, wstrząs anafilaktyczny, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cefotaxim-MIP 2 g 2 g
Cefotaxim-MIP, zawierający cefotaksym sodowy, wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych, które należy monitorować podczas terapii. Do najpoważniejszych należą reakcje alergiczne, w tym anafilaksja, obrzęk naczynioruchowy i skurcz oskrzeli, choć częściej obserwuje się łagodne zmiany skórne, pokrzywkę, świąd oraz gorączkę polekową. W zakresie hematologicznym najczęściej występują leukopenia, eozynofilia i trombocytopenia, a rzadziej neutropenia, granulocytopenia i niedokrwistość hemolityczna; agranulocytoza stanowi poważne zagrożenie ze względu na ryzyko infekcji zagrażających życiu. Neurologiczne działania niepożądane obejmują drgawki, mioklonie, pobudzenie OUN oraz encefalopatię, szczególnie u pacjentów z niewydolnością nerek przy dużych dawkach. Typowe objawy ze strony przewodu pokarmowego to biegunka i brak łaknienia, a rzadziej nudności, wymioty i rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego. Monitorowane są również zaburzenia czynności wątroby, manifestujące się wzrostem enzymów (AlAT, AspAT, LDH, GGTP, fosfatazy alkalicznej) i bilirubiny, zwykle nieprzekraczającym dwukrotnej normy i przebiegającym bezobjawowo.
agranulocytoza, AlAT, antybiotyk beta-laktamowy, arytmia, AspAT, biegunka, bilirubina, borelioza, cefotaksym sodowy, cholestaza, drgawka, encefalopatia, eozynofilia, fosfataza alkaliczna, GGTP, gorączka polekowa, granulocytopenia, LDH, leukopenia, mioklonia, nadkażenie, neutropenia, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja Herxheimera, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, skurcz oskrzeli, trombocytopenia, uszkodzenie wątroby, wstrząs anafilaktyczny, wyprysk - Leksykon substancji czynnych
Sulfasalazyna – Działania niepożądane
Sulfasalazyna, stosowana w leczeniu chorób zapalnych jelit oraz reumatoidalnego zapalenia stawów, występuje w formie tabletek dojelitowych i powlekanych. Działania niepożądane obserwuje się u około 33% pacjentów, głównie dotyczą one układu pokarmowego i ośrodkowego układu nerwowego, z 75% przypadków pojawiających się w ciągu pierwszych 3 miesięcy terapii. Najczęstsze objawy to zaburzenia żołądkowe i nudności (≥1/10 pacjentów), a także bóle brzucha, biegunka, wymioty, zawroty głowy, bóle głowy, leukopenia oraz utrata apetytu. Rzadziej występują trombocytopenia, depresja, duszność, łysienie, pokrzywka, obrzęk twarzy i wzrost enzymów wątrobowych. Bardzo rzadkie, ale potencjalnie śmiertelne reakcje skórne to zespół Stevensa-Johnsona i zespół Lyella.
agranulocytoza, aseptyczne zapalenie opon mózgowych, cholestatyczne zapalenie wątroby, cholestaza, choroba posurowicza, DRESS, encefalopatia, kamica nerkowa, krwiomocz, leukopenia, neuropatia obwodowa, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niedokrwistość megaloblastyczna, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, oligospermia, pancytopenia, piorunujące zapalenie wątroby, proteinuria, reumatoidalne zapalenie stawów, rzekomobłoniaste zapalenie okrężnicy, śródmiąższowa choroba płuc, śródmiąższowe zapalenie nerek, sulfasalazyna, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczna nekroliza naskórka, trombocytopenia, włókniejące zapalenie pęcherzyków płucnych, wrzodziejące zapalenie okrężnicy, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia żołądkowe, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie osierdzia, zawroty głowy, zespół Lyella, zespół nerczycowy, zespół Sjögrena, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon substancji czynnych
Benzokaina – Działania niepożądane
Benzokaina, popularny miejscowy środek znieczulający, może wywoływać różnorodne działania niepożądane, od łagodnych reakcji skórnych po ciężkie, zagrażające życiu stany, takie jak wstrząs anafilaktyczny czy methemoglobinemia. Reakcje alergiczne, choć rzadkie (1:1000 do 1:10000), obejmują świąd, wysypkę, pokrzywkę, a w ciężkich przypadkach obrzęk naczynioruchowy i zaburzenia oddychania. Szczególną uwagę należy zwrócić na możliwość uczulenia krzyżowego na związki z grupy para, w tym penicyliny i sulfonamidy. Methemoglobinemia, występująca bardzo rzadko (<1:10000), jest najpoważniejszym powikłaniem, szczególnie u dzieci, przy stosowaniu na rozległe, sączące zmiany skórne, długotrwałym stosowaniu lub w formie aerozolu. Stan ten charakteryzuje się utlenieniem żelaza hemoglobiny z Fe2+ do Fe3+, co prowadzi do upośledzenia transportu tlenu i wymaga natychmiastowej interwencji medycznej.
alergiczne zapalenie skóry, benzokaina, biegunka, choroba Quinckego, kamień nazębny, kontaktowe zapalenie skóry, kwas p-aminobenzoesowy, methemoglobinemia, miejscowy środek znieczulający, niedotlenienie tkanek, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, przekrwienie błony śluzowej, reakcja nadwrażliwości, sinica, tachykardia, uczulenie krzyżowe, uczulenie na związki paragrupy, utlenienie hemoglobiny, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia oddechowe, zaburzenia układu immunologicznego, zaburzenia układu krwionośnego, zaburzenia żołądkowo-jelitowe - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Fibrovein
Preparat Fibrovein, zawierający siarczan tetradecylu sodu w stężeniach od 0,2% do 3%, wymaga podawania wyłącznie przez specjalistów z doświadczeniem w anatomii układu żylnego i chorobach naczyniowych. Przed terapią należy przeprowadzić szczegółowy wywiad, zwracając uwagę na przeciwwskazania, takie jak wysokie ryzyko powikłań zakrzepowo-zatorowych, obecność przetrwałego otworu owalnego (PFO), migrenę z aurą, czy przebyte incydenty niedokrwienne. Zaleca się stosowanie minimalnych dawek (np. nie więcej niż 2 ml na jedno wstrzyknięcie) oraz unikanie próby Valsalvy bezpośrednio po podaniu. Wskazane jest monitorowanie pacjenta pod kątem reakcji alergicznych, neurologicznych oraz zakrzepicy żył głębokich, z kontrolą kliniczną i USG Doppler Duplex po miesiącu od zabiegu. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z astmą, chorobami tętnic obwodowych oraz przy wstrzyknięciach w okolicy stopy i kostki, gdzie istnieje ryzyko przypadkowego podania do tętnicy.
alkohol benzylowy, angiografia, astma oskrzelowa, choroba Bürgera, incydent zakrzepowo-zatorowy, leczenie przeciwwstrząsowe, leczenie przeciwzakrzepowe, martwica tkanek, miażdżyca tętnic obwodowych, nadciśnienie płucne, niedomykalność zastawek, obrzęk limfatyczny, połączenie odpiszczelowo-udowe, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, próba Perthesa, próba Trendelenburga, próba Valsalvy, przemijający atak niedokrwienny, przetrwały otwór owalny, siarczan tetradecylu sodu, skleroterapia, terapia sklerotyzacyjna, trudność w oddychaniu, USG Doppler Duplex, wstrząs anafilaktyczny, wynaczynienie, zaburzenie neurologiczne, zakrzepica żył głębokich, zakrzepowo-zarostowe zapalenie naczyń, zatorowość płucna, żylak pniowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Asaris (500 mcg + 50 mcg)/dawkę inh.
Asaris to preparat złożony zawierający flutykazon propionian (kortykosteroid) oraz salmeterol (długo działający β2-mimetyk) w dawkach inhalacyjnych 100 μg + 50 μg, 250 μg + 50 μg oraz 500 μg + 50 μg. Profil działań niepożądanych obejmuje efekty charakterystyczne dla obu składników, bez synergistycznego nasilenia działań niepożądanych. Najczęstsze działania niepożądane to bóle głowy (≥1/10), zapalenie części nosowej gardła (≥1/10), kandydoza jamy ustnej i gardła (≥1/100), zapalenie płuc u pacjentów z POChP (≥1/100), drżenia mięśni (≥1/100), kołatanie serca (≥1/100) oraz podrażnienie gardła i chrypka (≥1/100). Rzadziej obserwuje się zespół Cushinga, zahamowanie czynności kory nadnerczy, hipokaliemię, hiperglikemię, reakcje anafilaktyczne, zaburzenia rytmu serca oraz paradoksalny skurcz oskrzeli, który wymaga natychmiastowego przerwania terapii.
beta2-mimetyk, cushingoidalne rysy twarzy, częstoskurcz nadkomorowy, dysfagia, flutykazon propionian, gęstość mineralna kości, hiperglikemia, hipokaliemia, jaskra, kandydoza jamy ustnej, kołatanie serca, kortykosteroid, lek przeciwgrzybiczny, migotanie przedsionków, nadpobudliwość psychoruchowa, obrzęk naczynioruchowy, paradoksalny skurcz oskrzeli, POChP, przewlekła obturacyjna choroba płuc, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, salmeterol, skurcz oskrzeli, tachykardia, wstrząs anafilaktyczny, zaćma, zahamowanie czynności kory nadnerczy, zapalenie nosogardła, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie zatok, zespół Cushinga, złamanie pourazowe - Leksykon substancji czynnych
Lanzoprazol – Działania niepożądane
Lanzoprazol, jako inhibitor pompy protonowej, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych obejmujących różne układy i narządy. Szczególnie istotne są poważne zaburzenia hematologiczne, takie jak agranulocytoza i pancytopenia, które zwiększają ryzyko ciężkich infekcji i krwawień. Wstrząs anafilaktyczny, choć rzadki, stanowi zagrożenie życia i wymaga natychmiastowej interwencji. Również ciężkie reakcje skórne, w tym zespół Stevensa-Johnsona i toksyczna rozpływna martwica naskórka, choć bardzo rzadkie, mogą prowadzić do rozległych uszkodzeń skóry i błon śluzowych z wysoką śmiertelnością (TEN do 30-40%). Cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek, potencjalnie prowadzące do niewydolności nerek, wymaga wczesnego rozpoznania i odstawienia leku. Długotrwała terapia może skutkować hipomagnezemią, często powiązaną z hipokalcemią i hipokaliemią, manifestującą się objawami neurologicznymi i kardiologicznymi, co podkreśla konieczność monitorowania elektrolitów u pacjentów leczonych przewlekle.
agranulocytoza, ból głowy, cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek, eozynofilia, ginekomastia, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, inhibitor pompy protonowej, kandydoza przełyku, lanzoprazol, leukopenia, mlekotok, nadwrażliwość na światło, niedokrwistość, obrzęk naczynioruchowy, omamy wzrokowe, pancytopenia, parestezje, podostra postać skórna tocznia rumieniowatego, podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych, pokrzywka, reakcja na lek z eozynofilią, rumień wielopostaciowy, toksyczna rozpływna martwica naskórka, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie krwi, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie okrężnicy, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, złamanie kości biodrowej, żółtaczka, zwiększenie stężenia cholesterolu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pemetrexed Eugia 500 mg
Pemetreksed, stosowany w terapii onkologicznej, charakteryzuje się szerokim spektrum działań niepożądanych, które obejmują przede wszystkim mielosupresję manifestującą się jako neutropenia, leukopenia, niedokrwistość oraz trombocytopenia, występujące bardzo często (≥1/10). Toksyczność żołądkowo-jelitowa, w tym zapalenie jamy ustnej, nudności, wymioty i biegunka, również występuje często, wpływając na stan odżywienia i komfort pacjenta. Nefrotoksyczność objawia się zmniejszeniem klirensu kreatyniny i wzrostem stężenia kreatyniny we krwi (≥1/10), co wymaga monitorowania funkcji nerek. Ponadto, często obserwuje się wzrost aktywności aminotransferaz (ALT, AST), wskazujący na uszkodzenie wątroby, a także reakcje skórne, takie jak wysypka i łysienie. Rzadkie, ale poważne powikłania to zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna martwica rozpływna naskórka oraz wstrząs anafilaktyczny, które stanowią zagrożenie życia i wymagają natychmiastowej interwencji.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, aminotransferazy, działania niepożądane produktów leczniczych, gorączka neutropeniczna, incydent naczyniowo-mózgowy, jadłowstręt, klirens kreatyniny, krwotok wewnątrzczaszkowy, martwica cewek nerkowych, martwica rozpływna naskórka, mielosupresja, nefrogenna moczówka prosta, nefrotoksyczność, neuropatia czuciowa, neuropatia ruchowa, neutropenia, pancytopenia, pęcherzowe zapalenie skóry, pemetreksed, pemfigoid, perforacja jelit, sepsa, toksyczna martwica naskórka, toksyczność żołądkowo-jelitowa, trombocytopenia, udar niedokrwienny, wstrząs anafilaktyczny, zahamowanie szpiku kostnego, zapalenie błon śluzowych, zapalenie jamy ustnej, zapalenie okrężnicy, zapalenie przełyku, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Dalacin C 150 mg/ml
Klindamycyna w postaci roztworu do wstrzykiwań i infuzji wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, sklasyfikowanych według terminologii MedDRA i częstości występowania. Najczęściej obserwuje się zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego, takie jak biegunka, ból brzucha, nudności i wymioty, z istotnym klinicznie ryzykiem rzekomobłoniastego zapalenia jelit oraz choroby związanej z Clostridioides difficile, które mogą prowadzić do ciężkich powikłań, w tym perforacji jelit. W zakresie hematologicznym odnotowano eozynofilię (≥1/1 000 do <1/100), a także poważniejsze zaburzenia, takie jak agranulocytoza, neutropenia, trombocytopenia i leukopenia. Reakcje nadwrażliwości, w tym wstrząs anafilaktyczny i reakcje anafilaktoidalne, stanowią zagrożenie życia i wymagają natychmiastowego przerwania terapii. Wśród działań skórnych często występują wysypka grudkowo-plamkowa i pokrzywka, natomiast rzadkie, ale ciężkie reakcje obejmują toksyczną nekrolizę naskórka (TEN), zespół Stevensa-Johnsona (SJS), DRESS oraz AGEP, które wymagają pilnej konsultacji dermatologicznej.
agranulocytoza, biegunka, ból brzucha, Clostridioides difficile, Dalacin C, eozynofilia, klindamycyna, leukopenia, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, nieprawidłowe wyniki wątrobowe, nudności, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, ostre uszkodzenie nerek, owrzodzenie przełyku, pęcherzowe zapalenie skóry, pęcherzowy rumień wielopostaciowy, pokrzywka, reakcja anafilaktoidalna, reakcja anafilaktyczna, roztwór do wstrzykiwań, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, toksyczna nekroliza naskórka, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wysypka grudkowo-plamkowa, wysypka polekowa z eozynofilią, zakażenie pochwy, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie przełyku, zatrzymanie akcji serca, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Mucofortin 600 mg
Produkt leczniczy Mucofortin w dawce 600 mg (acetylocysteina) może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu, sklasyfikowane według układów i narządów. Najczęściej obserwuje się niezbyt często występujące zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, wymioty, biegunkę, ból brzucha oraz nudności, które zwykle mają charakter przejściowy. W zakresie układu nerwowego pojawia się ból głowy (≥ 1/1 000 do <1/100), a w układzie oddechowym rzadko występują skurcz oskrzeli i duszność (≥ 1/10 000 do <1/1 000), wymagające szczególnej uwagi klinicznej. Reakcje nadwrażliwości immunologicznej występują niezbyt często, natomiast bardzo rzadko (1/10 000) obserwowano wstrząs anafilaktyczny i reakcje anafilaktyczne, stanowiące bezpośrednie zagrożenie życia. Dodatkowo, niezbyt często notuje się tachykardię i niedociśnienie tętnicze, a bardzo rzadko krwotoki, które mogą wymagać interwencji medycznej. Reakcje skórne, takie jak pokrzywka, wysypka, obrzęk naczynioruchowy i świąd, występują niezbyt często, zaś bardzo rzadko odnotowano ciężkie zespoły Stevensa-Johnsona i Lyella, które wymagają natychmiastowego przerwania leczenia.
acetylocysteina, biegunka, ból brzucha, ból głowy, duszność, dyspepsja, gorączka, krwotok, niedociśnienie tętnicze, niestrawność, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk twarzy, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja rzekomo-anafilaktyczna, skurcz oskrzeli, świąd, szumy uszne, tachykardia, toksyczna nekroliza naskórka, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wysypka, zaburzenie hemostazy, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Polopiryna Max Hot (500 mg + 300 mg + 50 mg)/sasz.
Polopiryna Max Hot, zawierająca 500 mg kwasu acetylosalicylowego, 300 mg kwasu askorbowego oraz 50 mg kofeiny w proszku do roztworu doustnego, jest przeciwwskazana u pacjentów z nadwrażliwością na składniki leku, w tym na kwas acetylosalicylowy, który wywołuje reakcje alergiczne u 0,3% populacji, a nawet do 20% u chorych z astmą oskrzelową lub przewlekłą pokrzywką. Lek nie powinien być stosowany u osób z astmą oskrzelową, przewlekłymi chorobami układu oddechowego, gorączką sienną, obrzękiem błony śluzowej nosa, aktywną chorobą wrzodową żołądka lub dwunastnicy, krwawieniami z przewodu pokarmowego, ciężką niewydolnością wątroby, nerek lub serca, zaburzeniami krzepnięcia (np. hemofilia, małopłytkowość), a także u pacjentów leczonych antykoagulantami (warfaryna, heparyna). Ponadto, lek jest przeciwwskazany u osób z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej (G6PD), podczas stosowania metotreksatu w dawkach ≥15 mg/tydzień, u dzieci poniżej 16 roku życia (ze względu na ryzyko zespołu Reye’a), w ostatnim trymestrze ciąży oraz podczas karmienia piersią ze względu na przenikanie składników do mleka matki.
antagonista witaminy K, astma aspirynowa, astma oskrzelowa, choroba wrzodowa dwunastnicy, choroba wrzodowa żołądka, dna moczanowa, encefalopatia, gorączka sienna, hemofilia, heparyna, hiperurykemia, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, kwas askorbowy, lek przeciwzakrzepowy, małopłytkowość, metotreksat, mielotoksyczność, niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, niedokrwistość hemolityczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, przewlekła pokrzywka, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, skurcz oskrzeli, stłuszczenie wątroby, warfaryna, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie krzepnięcia krwi, zapalenie błony śluzowej nosa, zespół Reye’a - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ciphin 500 500 mg
Produkt leczniczy Ciphin 500 zawiera 500 mg czystej cyprofloksacyny (w postaci 583 mg jednowodnego chlorowodorku cyprofloksacyny). Podczas terapii tym fluorochinolonowym antybiotykiem najczęściej obserwuje się działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności i biegunka (często, ≥1/100 do <10). Należy zwrócić szczególną uwagę na ryzyko zapalenia okrężnicy związanego ze stosowaniem antybiotyków, które może przebiegać ciężko i zagrażać życiu. Bardzo rzadkie, ale potencjalnie nieodwracalne powikłania obejmują zapalenie i zerwanie ścięgien (zwłaszcza ścięgna Achillesa), neuropatie, zaburzenia psychiczne (depresja, zaburzenia pamięci, zaburzenia snu) oraz sensoryczne (zaburzenia słuchu, wzroku, smaku i węchu). U pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego istnieje ryzyko tętniaka i rozwarstwienia aorty, a także arytmii komorowej i torsade de pointes, szczególnie przy wydłużeniu odstępu QT, co wymaga monitorowania EKG.
agranulocytoza, antybiotyk fluorochinolonowy, arytmia komorowa, chlorowodorek cyprofloksacyny, eozynofilia, hiperglikemia, hipoglikemia, hipomania, kanalikowo-śródmiąższowe zapalenie nerek, leukocytoza, leukopenia, mania, martwica wątroby, miastenia, nadciśnienie wewnątrzczaszkowe, nadkażenie grzybicze, neuropatia, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niedomykalność zastawek serca, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, parestezja, reakcja psychotyczna, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, ścięgno Achillesa, śpiączka hipoglikemiczna, tętniak aorty, toksyczna nekroliza naskórka, torsade de pointes, trombocytemia, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zapalenie błony naczyniowej oka, zapalenie naczyń, zapalenie okrężnicy poantybiotykowe, zapalenie ścięgna, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zerwanie ścięgna, zespół DRESS, zespół Lyella, zespół nieadekwatnego wydzielania hormonu antidiuretycznego, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Flixodil Combo (25 mcg + 125 mcg)/dawkę inh.
Flixodil Combo to preparat zawierający salmeterol (25 μg) oraz flutykazon propionian w dawkach 50 μg, 125 μg lub 250 μg na dawkę odmierzoną, stosowany wziewnie. Profil działań niepożądanych obejmuje zarówno efekty charakterystyczne dla β2-mimetyków, jak i glikokortykosteroidów wziewnych. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to zapalenie części nosowej gardła oraz bóle głowy (≥1/10), a także kandydoza jamy ustnej i gardła, zapalenie płuc i oskrzeli, hipokaliemia, podrażnienie gardła, chrypka, zapalenie zatok, łatwiejsze siniaczenie, kurcze mięśni, złamania pourazowe, bóle stawów i mięśni (≥1/100 do <1/10). Objawy ze strony układu sercowo-naczyniowego, takie jak kołatanie serca, tachykardia, zaburzenia rytmu, migotanie przedsionków oraz choroba niedokrwienna serca, występują niezbyt często do rzadko. Wśród działań niepożądanych szczególnie istotne są paradoksalny skurcz oskrzeli, reakcje anafilaktyczne i obrzęk naczynioruchowy, które wymagają natychmiastowej interwencji i przerwania terapii.
beta2-mimetyk, choroba niedokrwienna serca, chrypka, cushingoidalne rysy twarzy, częstoskurcz nadkomorowy, drżenie mięśni, duszność, działanie ogólnoustrojowe, flutykazon, gęstość mineralna kości, hiperglikemia, hipokaliemia, jaskra, kandydoza jamy ustnej, kandydoza przełyku, kołatanie serca, kurcz mięśnia, lek przeciwgrzybiczny, migotanie przedsionków, nadpobudliwość psychoruchowa, obrzęk naczynioruchowy, paradoksalny skurcz oskrzeli, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, salmeterol, skurcz oskrzeli, tachykardia, wstrząs anafilaktyczny, zaćma, zahamowanie czynności kory nadnerczy, zapalenie nosogardła, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie zatok, zespół Cushinga - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cefepime AptaPharma 2 g
Cefepime AptaPharma, dostępny w dawkach 1 g i 2 g jako proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji, wykazuje działania niepożądane typowe dla cefalosporyn. Najczęściej obserwuje się niedokrwistość i eozynofilię (często), biegunkę (często), wysypkę (często) oraz reakcje w miejscu infuzji (często). Rzadziej występują poważniejsze zaburzenia hematologiczne, takie jak małopłytkowość, leukopenia, neutropenia (≥1/1000 do <1/100), a także reakcje alergiczne, w tym wstrząs anafilaktyczny (bardzo rzadko, <1/10000). Neurotoksyczność, manifestująca się encefalopatią, drgawkami i zaburzeniami świadomości, jest szczególnie istotna u pacjentów z niewydolnością nerek i osób w podeszłym wieku, a jej częstość nie jest dokładnie określona. Ponadto, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, związane z zakażeniem Clostridioides difficile, stanowi poważne powikłanie wymagające natychmiastowego odstawienia leku.
agranulocytoza, antybiotyk beta-laktamowy, antybiotyk cefalosporynowy, Clostridioides difficile, czas częściowej tromboplastyny, czas protrombinowy, drgawki, drgawki miokloniczne, encefalopatia, eozynofilia, farmakovigilance, fosfataza alkaliczna, kandydoza, kandydoza jamy ustnej, leukopenia, małopłytkowość, mikrobiota jamy ustnej, neurotoksyczność, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, test Coombsa, toksyczna nefropatia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wstrząs anafilaktyczny, zakażenie grzybicze, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie żył, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon substancji czynnych
Kwas tioktynowy – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Kwas tioktynowy, stosowany pozajelitowo, wiąże się z ryzykiem reakcji nadwrażliwości, w tym wstrząsu anafilaktycznego, co wymaga ścisłego monitorowania pacjenta podczas podawania. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z niewyrównaną cukrzycą oraz złym stanem ogólnym, u których ryzyko ciężkich reakcji jest zwiększone. Ponadto, kwas tioktynowy może indukować autoimmunologiczny zespół insulinowy (IAS), szczególnie u osób z allelami HLA-DRB1*04:06 (iloraz szans 56,6, populacja japońska i koreańska) oraz HLA-DRB1*04:03 (iloraz szans 1,6, populacja kaukaska). W trakcie terapii zaleca się monitorowanie glikemii, zwłaszcza u chorych na cukrzycę, ze względu na potencjalne działanie hipoglikemizujące preparatu. Należy także uwzględnić ryzyko cholestatycznego zapalenia wątroby jako rzadkiego, ale poważnego powikłania.
autoimmunologiczny zespół insulinowy, biodostępność, cholestatyczne zapalenie wątroby, działanie hipoglikemizujące, dziedziczna nietolerancja galaktozy, genotyp HLA, kwas tioktynowy, ludzki antygen leukocytarny, niedobór laktazy, niewyrównana cukrzyca, niezgodność farmaceutyczna, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, samoistna hipoglikemia, stężenie glukozy we krwi, wstrząs anafilaktyczny, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zły stan ogólny - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z sosny zwyczajnej – Działania niepożądane
Wyciąg z sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris L., turiones) stanowi aktywny składnik preparatu Dexapini w dawce 426 mg/5 ml syropu, pozyskiwany metodą ekstrakcji 90% etanolem (DER 1:1,6). Terapia tym preparatem wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych, które obejmują reakcje alergiczne (częstość nieznana) manifestujące się pokrzywką, obrzękiem, skurczem oskrzeli i potencjalnym wstrząsem anafilaktycznym. Zaburzenia psychiczne, takie jak pobudzenie i splątanie, również występują z nieokreśloną częstością. W obrębie układu nerwowego obserwuje się rzadko senność (≥1/10 000 do <1/1 000), a także zawroty głowy i drgawki o nieznanej częstości, z możliwością poważnych powikłań neurologicznych. Szczególnie niebezpieczna jest depresja oddechowa, wymagająca natychmiastowej interwencji medycznej. Dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, takie jak wymioty, nudności i biegunka, oraz wysypka skórna o różnym nasileniu również mogą wystąpić, jednak ich częstość nie została precyzyjnie określona.
biegunka, choroba wątroby, depresja oddechowa, drgawka, niedobór sacharazy-izomaltazy, niepokój psychoruchowy, nietolerancja fruktozy, nudność, pobudzenie, pokrzywka, reakcja alergiczna, senność, skurcz oskrzeli, sosna zwyczajna, splątanie, wstrząs anafilaktyczny, wyciąg z sosny zwyczajnej, wymioty, wysypka skórna, zaburzenie orientacji, zaburzenie wchłaniania glukozy-galaktozy, zawrót głowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon substancji czynnych
Etenzamid – Działania niepożądane
Etenzamid, stosowany w preparacie Etopiryna w dawce 100 mg wraz z kwasem acetylosalicylowym (300 mg) i kofeiną (50 mg), wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych obejmujących różne układy organizmu. Szczególnie istotne są zaburzenia hematologiczne, takie jak małopłytkowość, niedokrwistość (w tym hemolityczna u pacjentów z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej), leukopenia, agranulocytoza oraz eozynopenia. Etenzamid wydłuża czas krwawienia i czas protrombinowy, co zwiększa ryzyko krwawień, zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami krzepnięcia lub poddawanych zabiegom chirurgicznym. Ponadto, mogą wystąpić reakcje nadwrażliwości o różnym nasileniu, od wysypki i pokrzywki po obrzęk naczynioruchowy, skurcz oskrzeli i wstrząs anafilaktyczny, wymagające natychmiastowej interwencji medycznej.
agranulocytoza, aminotransferazy, białkomocz, choroba wrzodowa, czas krwawienia, czas protrombinowy, dyspepsja, enzymy wątrobowe, eozynopenia, etenzamid, fosfataza alkaliczna, gorączka reumatyczna, kwas acetylosalicylowy, leukopenia, małopłytkowość, martwica brodawek nerkowych, martwica komórek wątrobowych, nadciśnienie tętnicze, niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niestrawność, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, owrzodzenie żołądka, reakcja nadwrażliwości, reumatoidalne zapalenie stawów, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, stężenie bilirubiny, szumy uszne, toczeń rumieniowaty układowy, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia krzepnięcia, zgaga - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cefazolin AptaPharma 1 g
Cefazolin AptaPharma (1 g, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań/infuzji) jest cefalosporynowym antybiotykiem o szerokim spektrum działań niepożądanych, które wymagają monitorowania klinicznego. Do najczęstszych należą zaburzenia żołądkowo-jelitowe (utrata apetytu, biegunka, nudności, wymioty), które zwykle mają umiarkowane nasilenie i ustępują po zakończeniu terapii. Istotne są także reakcje alergiczne, od łagodnych wysypek i pokrzywki po ciężkie, zagrażające życiu zespoły Stevensa-Johnsona i toksycznej nekrolizy naskórka. Występują również zaburzenia hematologiczne, takie jak leukopenia, neutropenia, trombocytopenia, agranulocytoza, niedokrwistość aplastyczna i hemolityczna, a także zaburzenia krzepnięcia, szczególnie u pacjentów z niedoborem witaminy K. Długotrwałe stosowanie może prowadzić do nadkażeń grzybiczych (kandydoza jamy ustnej i narządów płciowych) oraz rzekomobłoniastego zapalenia jelita, poważnego powikłania antybiotykoterapii.
agranulocytoza, AlAT, AspAT, bilirubina, cefalosporyna, cefazolina, Clostridioides difficile, duszność, działanie nefrotoksyczne, fosfataza zasadowa, gamma-GT, granulocytopenia, hiperglikemia, hipoglikemia, kandydoza jamy ustnej, kandydoza narządów płciowych, LDH, leukopenia, lidokaina, nadkażenie grzybicze, napad padaczkowy, nefropatia, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, obrzęk krtani, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, pokrzywka, proteinuria, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelita, śródmiąższowe zapalenie nerek, stężenie glukozy, tachykardia, toksyczna nekroliza naskórka, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, wysięk opłucnowy, zaburzenie hematologiczne, zaburzenie krzepnięcia krwi, zaburzenie przewodu pokarmowego, zapalenie pochwy, zapalenie wątroby, zapalenie zakrzepowe żył, zawrót głowy układowy, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zaburzeń oddechowych, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon substancji czynnych
Gronkowiec złocisty – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Preparaty zawierające Staphylococcus aureus, takie jak Polyvaccinum w formach submite, mite i forte, różnią się istotnie zawartością bakterii: odpowiednio 5, 50 oraz 500 milionów komórek/ml. Wszystkie formy wymagają przeprowadzenia szczegółowego wywiadu lekarskiego oraz pełnego badania pacjenta przed podaniem. Szczepionki te podaje się zarówno w formie iniekcji, jak i kropli do nosa (dotyczy Polyvaccinum mite), z zachowaniem szczególnej ostrożności, w tym obserwacji pacjenta przez minimum 30 minut po iniekcji ze względu na ryzyko wstrząsu anafilaktycznego. Podawanie donaczyniowe jest bezwzględnie przeciwwskazane, a technika iniekcji musi wykluczyć wprowadzenie igły do naczynia krwionośnego. U pacjentów immunosupresyjnych odpowiedź immunologiczna może być osłabiona, dlatego zaleca się odroczenie szczepień do zakończenia terapii immunosupresyjnej.
badanie kliniczne, badanie lekarskie, działanie niepożądane, gronkowiec złocisty, iniekcja, leczenie immunosupresyjne, leczenie przeciwzapalne, naczynie krwionośne, nieswoista szczepionka bakteryjna, odpowiedź immunologiczna, podanie donaczyniowe, Polyvaccinum, powikłanie, profilaktyka zapalenia płuc, przebieg infekcji, reakcja anafilaktyczna, szczepionka bakteryjna, terapia immunosupresyjna, wstrząs anafilaktyczny, wywiad lekarski, zapalenie płuc - Leksykon leków
Działania niepożądane – Symflusal (50 mcg + 500 mcg)/dawkę
Lek Symflusal, zawierający salmeterol (β2-mimetyk długo działający) oraz flutykazon propionian (glikokortykosteroid wziewny), wykazuje profil bezpieczeństwa odzwierciedlający działania niepożądane obu składników bez synergistycznego nasilenia efektów ubocznych. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to ból głowy (≥1/10), zapalenie nosogardzieli (≥1/10), kandydoza jamy ustnej i gardła (≥1/100 do <1/10), zapalenie płuc u pacjentów z POChP (≥1/100 do <1/10), hipokaliemia (≥1/100 do <1/10), a także objawy ze strony układu mięśniowo-szkieletowego, takie jak skurcze mięśni i bóle stawów (≥1/100 do <1/10). Rzadziej występują reakcje anafilaktyczne, zespół Cushinga, zahamowanie czynności kory nadnerczy, paradoksalny skurcz oskrzeli oraz zaburzenia rytmu serca. W celu minimalizacji ryzyka kandydozy zaleca się płukanie jamy ustnej po inhalacji. W przypadku paradoksalnego skurczu oskrzeli konieczne jest natychmiastowe przerwanie terapii i wdrożenie leczenia rozszerzającego oskrzela.
arytmia, beta-mimetyk, bezsenność, ból głowy, ból mięśniowy, ból stawowy, częstoskurcz nadkomorowy, dławica piersiowa, dysfonia, flutykazon, glikokortykosteroid wziewny, hiperglikemia, hipokaliemia, jaskra, kandydoza jamy ustnej, kandydoza przełyku, kołatanie serca, lek przeciwgrzybiczny, lek rozszerzający oskrzela, migotanie przedsionków, nadpobudliwość psychoruchowa, niewydolność kory nadnerczy, obrzęk naczynioruchowy, paradoksalny skurcz oskrzeli, POChP, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, salmeterol, skurcz mięśni, skurcz oskrzeli, tachykardia, wstrząs anafilaktyczny, zaćma, zahamowanie wzrostu, zapalenie nosogardzieli, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie zatok, zespół Cushinga, zespół cushingoidalny, złamanie pourazowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Daruph 40 mg
Dazatynib jest stosowany w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz ostrej białaczki limfoblastycznej z chromosomem Philadelphia (Ph+ ALL). Analiza bezpieczeństwa obejmowała 2900 pacjentów, w tym 2712 dorosłych i 188 dzieci, z medianą czasu leczenia u dorosłych wynoszącą 19,2 miesiąca (zakres 0-93,2 miesiąca), a u dzieci 26,3 miesiąca (zakres 0-99,6 miesiąca). Najczęstsze działania niepożądane to mielosupresja (niedokrwistość, neutropenia, małopłytkowość), zaburzenia żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, wymioty), wysięk w jamie opłucnej, wysypka skórna, obrzęki obwodowe oraz infekcje (bakteryjne, wirusowe, grzybicze). U 19% dorosłych działania niepożądane doprowadziły do przerwania terapii, podczas gdy u dzieci odsetek ten wyniósł 1,5%. Profil bezpieczeństwa u dzieci był zbliżony do dorosłych, z wyjątkiem braku wysięku osierdziowego, opłucnowego, obrzęku płuc i nadciśnienia płucnego.
aplazja czerwonokrwinkowa, biegunka, ból głowy, bóle kostno-mięśniowe, choroba refluksowa przełyku, CML w fazie przewlekłej, dławica piersiowa, duszność, dysfagia, ginekomastia, krwawienie śródczaszkowe, leukoklastyczne zapalenie naczyń, małopłytkowość, martwica kości, mielosupresja, mikroangiopatia zakrzepowa, nadciśnienie płucne, neuropatia obwodowa, neutropenia, neutropenia z gorączką, niedokrwistość, niestrawność, nietolerancja imatynibu, obrzęk obwodowy, obrzęk płuc, ostra białaczka limfoblastyczna z chromosomem Philadelphia, posocznica, przewlekła białaczka szpikowa, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, udar mózgu, wstrząs anafilaktyczny, wysięk opłucnowy, wysięk osierdziowy, wysypka skórna, zapalenie nerwu wzrokowego, zapalenie okrężnicy, zapalenie osierdzia, zapalenie śluzówki, zapalenie trzustki, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zespół erytrodystezji dłoniowo-podeszwowej, zespół nerczycowy, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon substancji czynnych
Noretysteron – Działania niepożądane
Noretysteronu octan, syntetyczny progestagen stosowany w hormonalnej terapii zastępczej (HTZ) oraz samodzielnie, wiąże się z szeregiem działań niepożądanych o różnej częstości występowania. Najczęstsze objawy dotyczą układu rozrodczego i piersi, gdzie krwawienia z dróg rodnych oraz ból lub tkliwość piersi występują u ≥10% pacjentek. Często obserwuje się również obrzęk piersi, powiększenie mięśniaków macicy, kandydozę narządów rodnych oraz bóle głowy i migreny (≥1/100 do <1/10). W zakresie układu naczyniowego noretysteron zwiększa ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ) 1,3- do 3-krotnie, z częstością zdarzeń zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej ocenianą jako niezbyt częstą (≥1/1000 do <1/100). Dodatkowo, stosowanie HTZ zawierającej noretysteron wiąże się z podwyższonym ryzykiem raka piersi (wzrost ryzyka 1,6-1,8-krotny przy stosowaniu powyżej 5 lat) oraz nieznacznie zwiększonym ryzykiem nowotworu jajnika (RR 1,43, 1 dodatkowy przypadek na 2000 kobiet przy 5-letnim stosowaniu). Wpływ na układ nerwowy i psychiczny obejmuje bóle głowy, migreny, depresję i nerwowość, które mogą wymagać modyfikacji terapii.
bezsenność, bolesne miesiączkowanie, choroba pęcherzyka żółciowego, choroba wieńcowa, depresja, dysfagia, dyspepsja, hiperplazja endometrium, hirsutyzm, hormonalna terapia zastępcza, kamica żółciowa, kandydoza narządów rodnych, krwawienie z dróg rodnych, łojotok, migrena, noretysteronu octan, nowotwór jajnika, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, progestagen syntetyczny, rak endometrium, rak piersi, trądzik, udar niedokrwienny, włókniak macicy, wstrząs anafilaktyczny, zakrzepowe zapalenie żył głębokich, zatorowość płucna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Lorista HD 100 mg + 25 mg
Lek złożony Lorista HD, zawierający losartan 100 mg oraz hydrochlorotiazyd 25 mg, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na składniki leku, w tym pochodne sulfonamidów, oraz w stanach takich jak oporna na leczenie hipokaliemia, hiperkalcemia i hiponatremia, które mogą być nasilone przez hydrochlorotiazyd. Ponadto, lek nie powinien być stosowany u osób z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby, zastojem żółci lub niedrożnością dróg żółciowych, a także u pacjentów z objawową hiperurykemią i dną moczanową, ze względu na ryzyko nasilenia tych stanów. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest stosowanie w II i III trymestrze ciąży z powodu ryzyka poważnych uszkodzeń płodu, a także u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min) oraz bezmoczem. Jednoczesne stosowanie z aliskirenem jest przeciwwskazane u pacjentów z cukrzycą lub GFR <60 ml/min/1,73 m² ze względu na zwiększone ryzyko hiperkaliemii, hipotonii i pogorszenia funkcji nerek.
aliskiren, antagonista receptora angiotensyny II, bezmocz, ciężkie zaburzenia czynności nerek, ciężkie zaburzenia czynności wątroby, cukrzyca, dna moczanowa, GFR, hiperkalcemia, hiperkaliemia, hiperurykemia objawowa, hipokaliemia oporna na leczenie, hiponatremia oporna na leczenie, hipoplazja czaszki, hipotensja, hipotonia, hydrochlorotiazyd, klirens kreatyniny, kwas moczowy, losartan, nadwrażliwość, niedrożność dróg żółciowych, nietolerancja laktozy, obrzęk naczynioruchowy, pochodne sulfonamidów, trymestr ciąży, wstrząs anafilaktyczny, zastój żółci - Leksykon leków
Działania niepożądane – Bupivacaine Grindeks 5 mg/ml
Bupiwakaina chlorowodorek, jako długo działający środek miejscowo znieczulający, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które należy rozpatrywać w kontekście zarówno efektów farmakologicznych blokady nerwowej (np. niedociśnienie tętnicze, bradykardia), jak i potencjalnych powikłań procedury podania (np. uszkodzenie nerwu, ropień nadtwardówkowy). Działania niepożądane sklasyfikowano według systemu MedDRA i częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz częstość nieznana. Najczęstsze objawy to niedociśnienie tętnicze (bardzo często), bradykardia (często), nudności (bardzo często) oraz zatrzymanie moczu (często). Rzadziej obserwuje się poważne reakcje alergiczne, neurotoksyczność (drgawki, parestezje, neuropatie), zaburzenia rytmu serca, a także depresję oddechową. Toksyczność ośrodkowego układu nerwowego manifestuje się progresywnie od drętwienia języka i parestez okołoustnych do drgawek i utraty przytomności, natomiast kardiotoksyczność może prowadzić do zatrzymania akcji serca, szczególnie przy niezamierzonym podaniu donaczyniowym lub przedawkowaniu.
blokada nerwowa, blokada włókien współczulnych, bradykardia, bupiwakaina chlorowodorek, depresja oddechowa, drętwienie języka, drgawka, kardiotoksyczność, nadciśnienie tętnicze, neuropatia, neurotoksyczność, niedociśnienie tętnicze, obniżenie ciśnienia krwi, parestezja, parestezja okołoustna, podanie donaczyniowe, podwójne widzenie, przeczulica słuchowa, reakcja anafilaktyczna, ropień nadtwardówkowy, środek miejscowo znieczulający, toksyczność ośrodkowego układu nerwowego, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie rytmu serca, zapalenie pajęczynówki, zatrzymanie akcji serca, zatrzymanie moczu, znieczulenie podpajęczynówkowe, znieczulenie zewnątrzoponowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Glibetic 3 mg 3 mg
Glibetic 3 mg (glimepiryd) wykazuje działania niepożądane o różnej częstości występowania, klasyfikowane od bardzo częstych (≥1/10) do bardzo rzadkich (<1/10 000). W zakresie układu krwiotwórczego obserwuje się rzadko trombocytopenię, leukopenię, niedokrwistość, granulocytopenię, agranulocytozę, niedokrwistość hemolityczną oraz pancytopenię, które ustępują po odstawieniu leku. Reakcje immunologiczne, takie jak leukocytoklastyczne zapalenie naczyń i łagodne reakcje nadwrażliwości, występują bardzo rzadko, z możliwością progresji do ciężkich stanów klinicznych (duszność, hipotensja, wstrząs anafilaktyczny). Hipoglikemia, jako najpoważniejsze działanie niepożądane, występuje rzadko, charakteryzuje się nagłym początkiem i może mieć ciężki przebieg, zależny od indywidualnych czynników i schematu dawkowania. Przemijające zaburzenia widzenia pojawiają się z częstością nieokreśloną, głównie we wczesnej fazie terapii, związane ze zmianami stężenia glukozy.
agranulocytoza, cholestaza, enzymy wątrobowe, farmakoterapia, fotosensytyzacja, glimepiryd, granulocytopenia, hipoglikemia, hiponatremia, hipotensja, lek hipoglikemizujący, leukocytoklastyczne zapalenie naczyń, leukopenia, nadwrażliwość krzyżowa, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność wątroby, pancytopenia, pochodna sulfonylomocznika, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie widzenia, zapalenie wątroby, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ciprofloxacin Kabi 100 mg/50 ml roztwór do infuzji 100 mg/50 ml
Cyprofloksacyna, fluorochinolonowy antybiotyk zawarty w preparacie Ciprofloxacin Kabi, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które mogą mieć różne nasilenie i częstość występowania, zależnie od drogi podania (dożylna, doustna, sekwencyjna). Najczęściej obserwuje się nudności, biegunkę, wymioty, przemijające podwyższenie aktywności aminotransferaz, wysypkę oraz reakcje w miejscu podania dożylnego. Rzadziej występują poważniejsze objawy, takie jak trombocytopenia, splątanie, omamy, napady padaczkowe, zaburzenia słuchu i widzenia, tachykardia, niedociśnienie, żółtaczka cholestatyczna, niewydolność nerek czy zapalenie trzustki. Szczególnie niebezpieczne są ciężkie reakcje hematologiczne (agranulocytoza, pancytopenia, zahamowanie czynności szpiku), anafilaksja, zespół Stevensa-Johnsona, martwica wątroby, arytmie komorowe, torsade de pointes oraz śpiączka hipoglikemiczna. Warto podkreślić, że u dzieci i młodzieży częstość artropatii jest wyższa niż u dorosłych.
agranulocytoza, aminotransferaza, artropatia, arytmia komorowa, cyprofloksacyna, eozynofilia, fluorochinolon, guz rzekomy mózgu, hiperglikemia, hipoglikemia, kanalikowo-śródmiąższowe zapalenie nerek, krwiomocz, leukocytoza, leukopenia, martwica wątroby, miastenia, nadciśnienie wewnątrzczaszkowe, nadkażenie grzybicze, napad padaczkowy, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, pancytopenia, parestezja i dyzestezja, polineuropatia, reakcja psychotyczna, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, śpiączka hipoglikemiczna, tętniak i rozwarstwienie aorty, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, torsade de pointes, trombocytemia, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zapalenie naczyń, zapalenie okrężnicy, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zerwanie ścięgna, zespół choroby posurowiczej, zespół DRESS, zespół nieadekwatnego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Plerixafor Zentiva
Produkt leczniczy Plerixafor Zentiva (20 mg/ml) stosowany w skojarzeniu z G-CSF wymaga szczególnej ostrożności, zwłaszcza u pacjentów z chłoniakiem, szpiczakiem mnogim oraz białaczką. U chorych z chłoniakiem i szpiczakiem nie obserwuje się zwiększonej liczby komórek nowotworowych w aferezacie w porównaniu do samego G-CSF, natomiast u pacjentów z białaczką pleryksafor może mobilizować komórki białaczkowe, co stanowi przeciwwskazanie do jego stosowania w tym wskazaniu. Konieczne jest monitorowanie leukocytozy, zwłaszcza przy neutrofilii przekraczającej 50 x 10^9/L, oraz liczby płytek krwi podczas aferezy, ze względu na ryzyko małopłytkowości. W trakcie terapii należy także obserwować objawy reakcji alergicznych, w tym pokrzywkę, obrzęk okołogałkowy, duszność i niedotlenienie, które mogą wymagać leczenia przeciwhistaminowego, kortykosteroidami lub tlenoterapii.
afereza, białaczka, białaczka plazmatyczna, chłoniak, czynnik wzrostu G-CSF, duszność, hematopoeza pozaszpikowa, leukafereza, leukocytoza, macierzysta komórka krwiotwórcza, małopłytkowość, neutrofilia, niedociśnienie ortostatyczne, niedotlenienie, obrzęk okołogałkowy, ostra białaczka szpikowa, pęknięcie śledziony, pleryksafor, pokrzywka, powiększenie śledziony, reakcja anafilaktyczna, reakcja wazowagalna, szpiczak mnogi, wstrząs anafilaktyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Nefopam Holsten 30 mg
Nefopam Holsten w dawce 30 mg chlorowodorku nefopamu w tabletkach powlekanych wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy monitorować podczas terapii. Wśród zaburzeń psychicznych bardzo często występują pobudliwość, drażliwość, halucynacje, nadużywanie oraz uzależnienie, a często obserwuje się stany splątania. W układzie nerwowym mogą pojawić się senność i zawroty głowy (niezbyt często), parestezje i drżenie (rzadko), a także drgawki, splątanie pooperacyjne, bezsenność, bóle głowy i śpiączka (częstość nieznana). Układ sercowo-naczyniowy może reagować częstoskurczem, palpitacjami, niedociśnieniem i omdleniami, co jest szczególnie istotne u pacjentów z chorobami serca. Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego obejmują nudności (z wymiotami lub bez), suchość w ustach, ból brzucha i biegunkę, które mogą prowadzić do zaburzeń elektrolitowych i odwodnienia, zwłaszcza u osób starszych.
bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, chlorowodorek nefopamu, częstoskurcz, drażliwość, drgawka, drżenie, działanie niepożądane, halucynacja, nadmierne pocenie się, nadużywanie leku, niedociśnienie, nudność, obrzęk Quinckego, omdlenie, palpitacja serca, parestezja, pobudliwość, pokrzywka, przewód pokarmowy, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, rumień, śpiączka, splątanie pooperacyjne, stan splątania, suchość w ustach, świąd, układ sercowo-naczyniowy, uzależnienie, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie widzenia, zatrzymanie moczu, zawroty głowy układowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Imatenil 400 mg
Imatynib, inhibitor kinazy tyrozynowej BCR-ABL, stosowany w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz nowotworów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST), wiąże się z szerokim spektrum działań niepożądanych. W badaniach klinicznych przerwanie terapii z powodu działań niepożądanych odnotowano u 4-5% pacjentów. Najczęstsze działania niepożądane (≥10%) obejmują nudności, wymioty, biegunkę, bóle brzucha, zmęczenie, bóle i kurcze mięśni oraz wysypkę. Charakterystyczne są także powierzchowne obrzęki, głównie wokół oczu i kończyn dolnych, które rzadko są ciężkie i ustępują po zastosowaniu diuretyków lub zmniejszeniu dawki. U pacjentów z CML obserwowano częstsze mielosupresje, a u chorych z GIST – ciężkie krwawienia (5% przypadków), w tym z przewodu pokarmowego i wewnątrz guza, które mogą prowadzić do zgonu. W terapii skojarzonej z chemioterapią u pacjentów z Ph+ ALL odnotowano przemijające uszkodzenie wątroby manifestujące się wzrostem aminotransferaz i hiperbilirubinemią.
dysfagia, eozynofilia, ginekomastia, hiperbilirubinemia, hiperglikemia, hiperkalcemia, hiperkaliemia, hipofosfatemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, inhibitor kinazy tyrozynowej, jaskra, krwotok mózgowy, krwotok płucny, leukoklastyczne zapalenie naczyń, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, martwica wątroby, mielosupresja, migotanie przedsionków, mikroangiopatia zakrzepowa, nadciśnienie płucne, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk plamki, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra niewydolność nerek, pancytopenia, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, rabdomioliza, refluks żołądkowo-przełykowy, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, tamponada serca, tarcza zastoinowa, trombocytopenia, wodobrzusze, wstrząs anafilaktyczny, wysięk opłucnowy, wysięk osierdziowy, zaćma, zapalenie nerwu wzrokowego, zapalenie trzustki, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zespół Raynauda, zespół Stevensa-Johnsona, zwłóknienie płuc - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ibenal 60 mg
Stosowanie ibuprofenu w postaci czopków (Ibenal 60 mg) wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych, szczególnie przy krótkotrwałym leczeniu bólu o nasileniu słabym do umiarkowanego oraz gorączki. Najczęściej obserwuje się działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, takie jak ból brzucha, nudności, niestrawność (częstość niezbyt często), a rzadziej biegunka, wzdęcia, zaparcia i wymioty (rzadko). Bardzo rzadko mogą wystąpić poważne powikłania, w tym wrzód trawienny, perforacja lub krwawienie z przewodu pokarmowego, które mogą prowadzić do zgonu, zwłaszcza u osób starszych. Długotrwałe stosowanie ibuprofenu, szczególnie w dawkach do 2400 mg/dobę, może zwiększać ryzyko zdarzeń zakrzepowych naczyń tętniczych, niewydolności serca, obrzęków oraz nadciśnienia tętniczego. Ponadto, istnieje ryzyko zaostrzenia chorób zapalnych jelit, takich jak choroba Crohna czy zapalenie jelita grubego.
agranulocytoza, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba tkanki łącznej, krwawienie z przewodu pokarmowego, leukopenia, martwica brodawek nerkowych, nadciśnienie tętnicze, niewydolność nerek, niewydolność serca, obniżona hemoglobina, obrzęk naczynioruchowy, osutka krostkowa, pancytopenia, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, toczeń rumieniowaty, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, trombocytopenia, udar mózgu, uszkodzenie wątroby, wrzód trawienny, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia układu krwiotwórczego, zakażenie skóry i tkanek miękkich, zapalenie jelita grubego, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zawał serca, zdarzenie zakrzepowe, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Milgamma N (50 mg + 50 mg + 0,5 mg)/ml
Milgamma N to roztwór do wstrzykiwań domięśniowych zawierający witaminy z grupy B: 50 mg tiaminy chlorowodorku, 50 mg pirydoksyny chlorowodorku oraz 0,5 mg cyjanokobalaminy w 1 ml roztworu (w ampułce 2 ml odpowiednio 100 mg tiaminy, 100 mg pirydoksyny i 1 mg cyjanokobalaminy). Preparat zawiera także substancje pomocnicze o potencjalnym działaniu niepożądanym, takie jak 40 mg alkoholu benzylowego i 20 mg lidokainy chlorowodorku na ampułkę. Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania, z uwzględnieniem bardzo rzadkich reakcji nadwrażliwości (wysypka, niewydolność oddechowa, wstrząs anafilaktyczny, obrzęk naczynioruchowy), tachykardii, zmian skórnych (pocenie, trądzik, świąd, pokrzywka) oraz reakcji specyficznych na alkohol benzylowy. Reakcje ogólnoustrojowe, takie jak zawroty głowy, wymioty, bradykardia, arytmie, zamroczenie i skurcze mięśniowe, mogą wystąpić zwłaszcza po szybkim wstrzyknięciu lub przedawkowaniu.
alkohol benzylowy, arytmia, bradykardia, cyjanokobalamina, lidokainy chlorowodorek, Milgamma N, nadmierna potliwość, niewydolność oddechowa, obrzęk naczynioruchowy, pirydoksyny chlorowodorek, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, reakcja ogólnoustrojowa, skurcz mięśniowy, świąd, tachykardia, tiaminy chlorowodorek, trądzik, witamina z grupy B, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wysypka skórna, zawroty głowy - Leksykon substancji czynnych
Komosa biała – Przedawkowanie
Komosa biała (Chenopodium album) jest istotnym alergenem stosowanym w immunoterapii alergenowej, obecnym w preparatach Catalet C (zawiesina do iniekcji) oraz Perosall C (roztwór podjęzykowy). Przedawkowanie tych ekstraktów może wywołać reakcje miejscowe (obrzęk, rumień, świąd, pieczenie jamy ustnej) oraz ogólnoustrojowe, w tym uogólnioną pokrzywkę, obrzęk naczynioruchowy, skurcz oskrzeli, obniżenie ciśnienia tętniczego, tachykardię, a w najcięższych przypadkach wstrząs anafilaktyczny. Reakcje miejscowe mogą wystąpić przy wszystkich stężeniach, natomiast reakcje ogólne pojawiają się przy dawkach powyżej 25 JS dla Catalet C i 10 JS dla Perosall C, a ciężkie reakcje systemowe przy stężeniach powyżej 250 JS (Catalet C) i 100 JS (Perosall C). Wstrząs anafilaktyczny obserwuje się przy znacznych przedawkowaniach: >2500 JS dla Catalet C i >1000 JS dla Perosall C.
adrenalina, Chenopodium album, ekstrakt alergenowy, immunoterapia alergenowa, intubacja, komosa biała, kortykosteroid, lek inotropowy, lek przeciwhistaminowy, niedociśnienie tętnicze, nieżyt nosa, obrzęk dróg oddechowych, obrzęk krtani, obrzęk naczynioruchowy, płynoterapia, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, saturacja, skurcz oskrzeli, tlenoterapia, wstrząs anafilaktyczny, zapaść krążeniowo-oddechowa, zatrzymanie akcji serca, zatrzymanie oddechu - Leksykon substancji czynnych
Tomka wonna – Działania niepożądane
Tomka wonna (Anthoxanthum odoratum) jest składnikiem preparatów stosowanych w immunoterapii swoistej, takich jak Catalet T, Perosall T13 oraz POLLINEX+Rye. Preparaty te podawane są drogą podskórną (Catalet T, POLLINEX+Rye) lub podjęzykową (Perosall T13). Działania niepożądane związane z tomką wonną obejmują reakcje alergiczne o różnym nasileniu: od łagodnych (wyprysk atopowy, nasilenie egzemy, pieczenie oczu, kichanie, kaszel) przez umiarkowane i ciężkie (pokrzywka, obrzęk Quincke’go, świszczący oddech, zaostrzenie astmy) aż po zagrażające życiu wstrząs anafilaktyczny, który może wystąpić rzadko, ale szybko po podaniu preparatu. Reakcje miejscowe po wstrzyknięciu obejmują swędzenie, rumień i obrzęk o średnicy 5-10 cm, a także późniejsze pojawienie się ziarniniaków podskórnych utrzymujących się do 6 tygodni, związanych z obecnością wodorotlenku glinu. W przypadku podjęzykowego podania obserwuje się krótkotrwały świąd gardła, pieczenie jamy ustnej i obrzęk warg.
alergiczne zapalenie spojówek, alergiczny nieżyt nosa, choroba posurowicza, duszność, egzema atopowa, immunoterapia podjęzykowa, immunoterapia swoista, nieżyt nosa, nieżyt spojówek, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, obrzęk warg, pokrzywka, reakcja miejscowa, skurcz oskrzeli, stwardnienie podskórne, świąd oczu, świszczący oddech, tomka wonna, ucisk w klatce piersiowej, uogólniona pokrzywka, wodorotlenek glinu, wstrząs anafilaktyczny, wstrzyknięcie podskórne, wyprysk atopowy, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zaostrzenie astmy, zaostrzenie objawów - Leksykon leków
Przedawkowanie – Dalacin C 75 mg
Przedawkowanie klindamycyny w formie doustnej (Dalacin C 75 mg) jest rzadko opisywane, jednak może prowadzić do poważnych reakcji alergicznych, takich jak odczyny surowicze, obrzęk naczynioruchowy, reakcje anafilaktyczne oraz wstrząs anafilaktyczny. Typowe objawy przedawkowania nie zostały jednoznacznie określone, jednak ze względu na potencjalne zagrożenia, konieczne jest szybkie rozpoznanie i odpowiednie postępowanie. W przypadku przedawkowania zaleca się płukanie żołądka jako pierwszą linię interwencji oraz leczenie objawowe dostosowane do symptomów pacjenta. Hemodializa i dializa otrzewnowa nie są skuteczne w eliminacji klindamycyny, a swoista odtrutka nie jest znana.
chlorowodorek, choroba posurowicza, ciężka reakcja alergiczna, dializa otrzewnowa, drogi oddechowe, hemodializa, hipotonia, klindamycyna doustna, kortykosteroid, lek przeciwhistaminowy, lek sympatykomimetyczny, niewydolność oddechowa, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk skóry, odczyn surowiczny, płukanie żołądka, pokrzywka, procedura resuscytacyjna, reakcja anafilaktyczna, skurcz oskrzeli, spadek ciśnienia tętniczego, swoista odtrutka, wspomagane oddychanie, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie świadomości - Leksykon leków
Działania niepożądane – Sagalix 10 mg
Omeprazol, będący inhibitorem pompy protonowej, wykazuje dobrze udokumentowany profil bezpieczeństwa, potwierdzony zarówno w badaniach klinicznych, jak i w okresie po wprowadzeniu do obrotu. Najczęstsze działania niepożądane, występujące u 1-10% pacjentów, to ból głowy, ból brzucha, zaparcia, biegunka, wzdęcia oraz nudności i wymioty, bez zależności od dawki. Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100 do <1/10), niezbyt często (≥ 1/1000 do <1/100), rzadko (≥ 1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz o częstości nieznanej. Omeprazol może powodować działania niepożądane obejmujące różne układy, m.in. hematologiczne (leukopenia, trombocytopenia, agranulocytoza), immunologiczne (reakcje nadwrażliwości), metaboliczne (hiponatremia, hipomagnezemia), psychiczne (bezsenność, pobudzenie, depresja), neurologiczne (ból głowy, zawroty głowy, parestezje), żołądkowo-jelitowe (ból brzucha, polipy dna żołądka), wątrobowe (podwyższone enzymy, zapalenie wątroby), skórne (wysypka, zespół Stevensa-Johnsona), mięśniowo-szkieletowe (złamania, ból stawów), nerkowe (śródmiąższowe zapalenie nerek) oraz inne.
agranulocytoza, dysgeuzja, encefalopatia, ginekomastia, hepatocyt, hiperhydroza, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, inhibitor pompy protonowej, kandydoza przewodu pokarmowego, mikroskopowe zapalenie jelita grubego, nadżerkowe zapalenie przełyku, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, omeprazol, parestezja, polip dna żołądka, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, toczeń rumieniowaty, toksyczna rozpływna martwica naskórka, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon substancji czynnych
Ryfampicyna – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Ryfampicyna wymaga ścisłego nadzoru pulmonologicznego lub specjalistycznego podczas całego leczenia, ze szczególnym uwzględnieniem monitorowania czynności wątroby. Przed rozpoczęciem terapii należy wykonać oznaczenia enzymów wątrobowych, bilirubiny, kreatyniny oraz morfologię krwi z liczbą płytek, z wyjątkiem dzieci bez powikłań. Szczególną uwagę zwraca się na preparat Rifamazid (ryfampicyna + izoniazyd), gdzie badania czynności wątroby są kluczowe. U pacjentów z zaburzeniami wątroby zaleca się kontrolę aminotransferaz (AST, ALT) przed leczeniem, co tydzień przez pierwsze 2 tygodnie, a następnie co 2 tygodnie przez kolejne 6 tygodni. W przypadku objawów hepatotoksyczności (gorączka, wymioty, żółtaczka) lek należy odstawić i rozważyć alternatywną terapię, a przy ponownym podaniu ryfampicyny – codzienną kontrolę parametrów wątrobowych.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, aminotransferazy, bilirubina, choroba układu krążenia, cukrzyca, enzymy wątrobowe, fosfataza zasadowa, gruźlica, hiperbilirubinemia, hormony nadnerczy, hormony tarczycy, izoniazyd, morfologia krwi, neuropatia, płytki krwi, porfiria, pulmonolog, rifamazid, Rifampicyna TZF, ryfampicyna, uszkodzenie wątroby, witamina D, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, żółtaczka