sosna zwyczajna
Sosna zwyczajna (Pinus sylvestris) to gatunek drzewa iglastego z rodziny sosnowatych, który znajduje zastosowanie w medycynie ze względu na swoje właściwości lecznicze. Pączki sosny oraz olejek sosnowy zawierają związki biologicznie czynne, takie jak terpeny, flawonoidy i garbniki, które wykazują działanie przeciwzapalne, przeciwbakteryjne i wykrztuśne.
W praktyce medycznej preparaty z sosny zwyczajnej stosowane są głównie w schorzeniach dróg oddechowych, takich jak zapalenie oskrzeli, kaszel i infekcje górnych dróg oddechowych. Inhalacje z olejkiem sosnowym pomagają w udrożnieniu zatok i złagodzeniu objawów przeziębienia. Pączki sosny wykorzystywane są również w postaci naparów lub syropów o działaniu wykrztuśnym.
Badania naukowe potwierdzają, że ekstrakty z sosny zwyczajnej zawierają związki o właściwościach antyoksydacyjnych, które mogą wspierać układ odpornościowy. Stosowane zewnętrznie, preparaty sosnowe znajdują zastosowanie w leczeniu chorób reumatycznych, bólów mięśniowych oraz niektórych dolegliwości skórnych. W fitoterapii sosna zwyczajna stanowi cenny surowiec o udokumentowanym działaniu leczniczym.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z sosny zwyczajnej – Działania niepożądane
Wyciąg z sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris L., turiones) stanowi aktywny składnik preparatu Dexapini w dawce 426 mg/5 ml syropu, pozyskiwany metodą ekstrakcji 90% etanolem (DER 1:1,6). Terapia tym preparatem wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych, które obejmują reakcje alergiczne (częstość nieznana) manifestujące się pokrzywką, obrzękiem, skurczem oskrzeli i potencjalnym wstrząsem anafilaktycznym. Zaburzenia psychiczne, takie jak pobudzenie i splątanie, również występują z nieokreśloną częstością. W obrębie układu nerwowego obserwuje się rzadko senność (≥1/10 000 do <1/1 000), a także zawroty głowy i drgawki o nieznanej częstości, z możliwością poważnych powikłań neurologicznych. Szczególnie niebezpieczna jest depresja oddechowa, wymagająca natychmiastowej interwencji medycznej. Dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, takie jak wymioty, nudności i biegunka, oraz wysypka skórna o różnym nasileniu również mogą wystąpić, jednak ich częstość nie została precyzyjnie określona.
biegunka, choroba wątroby, depresja oddechowa, drgawka, niedobór sacharazy-izomaltazy, niepokój psychoruchowy, nietolerancja fruktozy, nudność, pobudzenie, pokrzywka, reakcja alergiczna, senność, skurcz oskrzeli, sosna zwyczajna, splątanie, wstrząs anafilaktyczny, wyciąg z sosny zwyczajnej, wymioty, wysypka skórna, zaburzenie orientacji, zaburzenie wchłaniania glukozy-galaktozy, zawrót głowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z sosny – Działania niepożądane
Wyciąg z sosny (Pinus sylvestris L., turiones) w syropie HERBAPINI występuje w stężeniu 6,6 g/100 g syropu (DER 1:1,6, ekstrahent: etanol 90% v/v) i nie jest bezpośrednio powiązany z występowaniem specyficznych działań niepożądanych w dokumentacji produktu leczniczego. Profil bezpieczeństwa preparatu jest zdominowany przez kodeinę, główny składnik aktywny, odpowiedzialny za większość zgłaszanych działań niepożądanych, takich jak reakcje alergiczne, depresja oddechowa, zaburzenia neurologiczne, kardiologiczne i pokarmowe, wszystkie o nieznanej częstości występowania. Substancje pomocnicze, takie jak sacharoza i etanol, mogą również przyczyniać się do efektów ubocznych. Pomimo braku zgłoszonych przypadków nadwrażliwości bezpośrednio związanych z wyciągiem z sosny, należy mieć na uwadze potencjalne reakcje alergiczne, zwłaszcza u pacjentów predysponowanych do nadwrażliwości na składniki roślinne, w tym olejki eteryczne zawarte w wyciągu.
anoreksja, bradykardia, depresja oddechowa, drgawki, efekt antydiuretyczny, fascykulacje, hiperglikemia, hipotensja, hipotonia ortostatyczna, histamina, mioza, nadciśnienie wewnątrzczaszkowe, nadwrażliwość, olejek eteryczny, omamy, pobudzenie ośrodkowego układu nerwowego, pokrzywka, reakcja alergiczna, retencja moczu, skurcz dróg żółciowych, skurcz moczowodów, sosna zwyczajna, splątanie, splenomegalia, tachykardia, układ oddechowy, węzły chłonne, wyciąg z pędów sosny, wyciąg z sosny, zapalenie trzustki, zespół odstawienia opioidów - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z sosny zwyczajnej – Wskazania do stosowania
Wyciąg z pędów sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris L.) stanowi aktywny składnik preparatu Dexapini, stosowanego w leczeniu suchego, nieproduktywnego kaszlu towarzyszącego stanom zapalnym górnych dróg oddechowych, takim jak przeziębienie, grypa czy zapalenie gardła. W 5 ml syropu zawarte jest 426 mg wyciągu sosny, 6,5 mg dekstrometorfanu bromowodorku oraz 65 mg nalewki z owocu kopru włoskiego, co zapewnia synergistyczne działanie przeciwkaszlowe, przeciwzapalne i łagodzące podrażnienia błon śluzowych. Preparat zawiera do 7% (m/v) etanolu oraz 4 g sacharozy na 5 ml, co wymaga uwzględnienia przy kwalifikacji pacjentów, zwłaszcza z cukrzycą, chorobami wątroby, czy u kobiet w ciąży i karmiących piersią.
dekstrometorfan, działanie przeciwkaszlowe, działanie wykrztuśne, flawonoidy, infekcja górnych dróg oddechowych, infekcja wirusowa, kaszel nieproduktywny, krwioplucie, nalewka z kopru włoskiego, objawy grypopodobne, olejki eteryczne, podrażnienie błony śluzowej, przeziębienie, schorzenia układu oddechowego, sosna zwyczajna, suchy kaszel, taniny, wyciąg z sosny zwyczajnej, zapalenie gardła, zapalenie górnych dróg oddechowych - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z sosny zwyczajnej – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
W ocenie bezpieczeństwa przedklinicznego preparatu Dexapini, zawierającego wyciąg płynny z pędów sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris L.) w dawce 426 mg na 5 ml syropu (DER 1:1,6, rozpuszczalnik etanol 90% V/V), kluczowe są dane toksykologiczne dotyczące dekstrometorfanu bromowodorku, drugiego aktywnego składnika. Dawki LD50 dla dekstrometorfanu wynoszą 165 mg/kg u myszy, 350 mg/kg u szczurów oraz 336 mg/kg u świnek morskich przy podaniu doustnym. Badania toksyczności ostrej wykazały, że 100-krotna dawka terapeutyczna dekstrometorfanu nie powoduje zgonów, natomiast bardzo wysokie dawki (1,5 g/dobę) indukują objawy neurologiczne i oddechowe. W badaniach toksyczności przewlekłej na szczurach i psach stosowano dawki od 0,1 do 100 mg/kg przez 13-27 tygodni, gdzie jedynym istotnym efektem był spadek masy ciała o 10-20% przy najwyższej dawce, bez innych znaczących toksycznych zmian.
ataksja, badanie przedkliniczne, dawka LD50, dawka terapeutyczna, dekstrometorfan bromowodorek, efekt toksyczny, koper włoski, nalewka z kopru włoskiego, niewydolność oddechowa, profil bezpieczeństwa, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, sosna zwyczajna, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, wyciąg z sosny zwyczajnej - Leksykon leków
Skład i postać leku – HERBAPini (442 mg + 64 mg + 3 mg)/5 ml
HERBAPINI to syrop o precyzyjnie określonym składzie, zawierający w 5 ml: 424 mg wyciągu płynnego z pędów sosny (Pinus sylvestris L., DER 1:1,6, etanol 90% v/v), 64 mg nalewki z owocu kopru włoskiego (Foeniculum vulgare, DER 1:5, etanol 70% v/v) oraz 3 mg fosforanu kodeiny półwodnego, co odpowiada 9 mg kodeiny w dawce 15 ml. Kodeina pełni funkcję przeciwkaszlową, a pozostałe składniki wspomagają działanie preparatu. Syrop zawiera także substancje pomocnicze: sacharozę (12 g/15 ml) oraz etanol (1,05 g/15 ml), co jest istotne przy kwalifikacji pacjentów z cukrzycą lub przeciwwskazaniami do alkoholu. Preparat jest dostępny w butelce 116 ml ze szkła barwnego, co chroni przed degradacją fotochemiczną, i powinien być przechowywany w temperaturze do 25°C, zachowując stabilność przez 3 lata od daty produkcji.
- Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z sosny zwyczajnej – Dawkowanie i sposób podawania
Wyciąg z sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris L.) jest składnikiem syropu Dexapini, stosowanego w leczeniu kaszlu. 5 ml syropu zawiera 426 mg wyciągu płynnego (DER 1:1,6, ekstrakcja etanolem 90% V/V), 6,5 mg dekstrometorfanu bromowodorku oraz 65 mg nalewki z owocu kopru włoskiego. Dawkowanie jest ściśle uzależnione od wieku pacjenta: dzieci 4-6 lat stosują preparat wyłącznie po konsultacji lekarskiej, z maksymalną dawką dekstrometorfanu 30 mg/dobę; dzieci 6-11 lat przyjmują 5 ml syropu 3 razy na dobę (426 mg wyciągu z sosny, maks. 60 mg dekstrometorfanu/dobę); młodzież i dorośli 15 ml 3 razy na dobę (1278 mg wyciągu, maks. 120 mg dekstrometorfanu/dobę). Preparat nie jest zalecany u dzieci poniżej 4 roku życia.
- Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z sosny zwyczajnej – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Wyciąg z sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris L., turiones), składnik preparatów złożonych takich jak Dexapini, nie posiada wystarczających danych klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo stosowania u kobiet w ciąży oraz karmiących piersią. Ze względu na brak badań dotyczących przenikania składników do mleka matki oraz potencjalnego wpływu na rozwijający się płód i niemowlę, preparaty te są przeciwwskazane w okresie ciąży i laktacji. Dodatkowo, obecność etanolu w stężeniu do 7% m/v w Dexapini stanowi dodatkowe ryzyko dla tych grup pacjentek. Brak jest również danych dotyczących wpływu wyciągu na płodność zarówno u kobiet, jak i mężczyzn, co podkreśla konieczność ostrożności w stosowaniu tych preparatów u pacjentów planujących ciążę.
badanie kliniczne, badanie przedkliniczne, ciąża, dekstrometorfan, etanol, karmienie piersią, laktacja, monitorowanie ciąży, nalewka z kopru włoskiego, okres reprodukcyjny, produkt leczniczy, profil bezpieczeństwa, przenikanie do mleka matki, sosna zwyczajna, stosunek korzyści do ryzyka, trymestr ciąży, wiedza medyczna, wyciąg z sosny zwyczajnej