wyciąg z sosny zwyczajnej
Wyciąg z sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris) to substancja pozyskiwana z różnych części tego drzewa iglastego, w tym z igieł, kory, pączków oraz żywicy. W medycynie znajduje zastosowanie głównie dzięki zawartości związków bioaktywnych, takich jak olejki eteryczne (α- i β-pinen, limonen), polifenole, flawonoidy oraz kwasy organiczne.
Pod względem właściwości farmakologicznych, wyciąg z sosny zwyczajnej wykazuje działanie przeciwzapalne, przeciwbakteryjne, przeciwwirusowe oraz antyoksydacyjne. W praktyce klinicznej wykorzystywany jest najczęściej w schorzeniach układu oddechowego, głównie w stanach zapalnych górnych dróg oddechowych, zapaleniu oskrzeli oraz w łagodzeniu objawów przeziębienia i grypy.
Preparaty zawierające wyciąg z sosny zwyczajnej stosuje się również zewnętrznie w dermatologii przy leczeniu stanów zapalnych skóry oraz problemów reumatycznych. Olejki eteryczne zawarte w wyciągu działają dodatkowo rozgrzewająco i wspomagają miejscowe krążenie krwi. W balneoterapii wykorzystuje się kąpiele z dodatkiem wyciągu sosnowego jako metodę wspomagającą leczenie chorób układu oddechowego oraz schorzeń mięśniowo-szkieletowych.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z sosny zwyczajnej – Działania niepożądane
Wyciąg z sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris L., turiones) stanowi aktywny składnik preparatu Dexapini w dawce 426 mg/5 ml syropu, pozyskiwany metodą ekstrakcji 90% etanolem (DER 1:1,6). Terapia tym preparatem wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych, które obejmują reakcje alergiczne (częstość nieznana) manifestujące się pokrzywką, obrzękiem, skurczem oskrzeli i potencjalnym wstrząsem anafilaktycznym. Zaburzenia psychiczne, takie jak pobudzenie i splątanie, również występują z nieokreśloną częstością. W obrębie układu nerwowego obserwuje się rzadko senność (≥1/10 000 do <1/1 000), a także zawroty głowy i drgawki o nieznanej częstości, z możliwością poważnych powikłań neurologicznych. Szczególnie niebezpieczna jest depresja oddechowa, wymagająca natychmiastowej interwencji medycznej. Dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, takie jak wymioty, nudności i biegunka, oraz wysypka skórna o różnym nasileniu również mogą wystąpić, jednak ich częstość nie została precyzyjnie określona.
biegunka, choroba wątroby, depresja oddechowa, drgawka, niedobór sacharazy-izomaltazy, niepokój psychoruchowy, nietolerancja fruktozy, nudność, pobudzenie, pokrzywka, reakcja alergiczna, senność, skurcz oskrzeli, sosna zwyczajna, splątanie, wstrząs anafilaktyczny, wyciąg z sosny zwyczajnej, wymioty, wysypka skórna, zaburzenie orientacji, zaburzenie wchłaniania glukozy-galaktozy, zawrót głowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z sosny zwyczajnej – Właściwości farmakodynamiczne
Wyciąg z sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris L., turiones) stanowi istotny składnik aktywny preparatu Dexapini, występujący w ilości 426 mg w 5 ml syropu, uzyskany z suchych pędów sosny przy użyciu 90% etanolu (V/V) i współczynniku DER 1:1,6. Jego działanie sekretolityczne polega na rozrzedzaniu wydzieliny w drogach oddechowych, co ułatwia odkrztuszanie i łagodzi odruch kaszlowy. W preparacie Dexapini wyciąg z sosny pełni funkcję pomocniczą, ale o istotnym znaczeniu terapeutycznym, współdziałając z dekstrometorfanu bromowodorkiem (6,5 mg/5 ml) oraz nalewką z owocu kopru włoskiego (65 mg/5 ml), co zapewnia kompleksowe działanie przeciwkaszlowe i sekretolityczne.
cetyna sosnowa, dekstrometorfan, drogi oddechowe, działanie przeciwkaszlowe, działanie sekretolityczne, interwencja terapeutyczna, kaszel produktywny, nalewka z kopru włoskiego, odkrztuszanie, odruch kaszlowy, ośrodkowy układ nerwowy, Pinus sylvestris, preparat przeciwkaszlowy, receptor NMDA, rozrzedzanie wydzieliny, rozrzedzenie wydzieliny, substancja biologicznie czynna, współczynnik DER, wyciąg z sosny zwyczajnej - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z sosny zwyczajnej – Wskazania do stosowania
Wyciąg z pędów sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris L.) stanowi aktywny składnik preparatu Dexapini, stosowanego w leczeniu suchego, nieproduktywnego kaszlu towarzyszącego stanom zapalnym górnych dróg oddechowych, takim jak przeziębienie, grypa czy zapalenie gardła. W 5 ml syropu zawarte jest 426 mg wyciągu sosny, 6,5 mg dekstrometorfanu bromowodorku oraz 65 mg nalewki z owocu kopru włoskiego, co zapewnia synergistyczne działanie przeciwkaszlowe, przeciwzapalne i łagodzące podrażnienia błon śluzowych. Preparat zawiera do 7% (m/v) etanolu oraz 4 g sacharozy na 5 ml, co wymaga uwzględnienia przy kwalifikacji pacjentów, zwłaszcza z cukrzycą, chorobami wątroby, czy u kobiet w ciąży i karmiących piersią.
dekstrometorfan, działanie przeciwkaszlowe, działanie wykrztuśne, flawonoidy, infekcja górnych dróg oddechowych, infekcja wirusowa, kaszel nieproduktywny, krwioplucie, nalewka z kopru włoskiego, objawy grypopodobne, olejki eteryczne, podrażnienie błony śluzowej, przeziębienie, schorzenia układu oddechowego, sosna zwyczajna, suchy kaszel, taniny, wyciąg z sosny zwyczajnej, zapalenie gardła, zapalenie górnych dróg oddechowych - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Dexapini (426 mg + 65 mg + 6,5 mg)/5 ml
Preparat Dexapini, zawierający 6,5 mg dekstrometorfanu bromowodorku oraz do 7% (m/v) etanolu w 5 ml syropu, może istotnie wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Dawka jednorazowa 15 ml zawiera do 1100 mg etanolu, co odpowiada około 27 ml piwa lub 11,3 ml wina, a także może wywoływać działania niepożądane takie jak senność i zawroty głowy, które obniżają sprawność psychomotoryczną, wydłużają czas reakcji i pogarszają ocenę sytuacji na drodze. W związku z tym, lekarz ma obowiązek poinformować pacjenta o ryzyku związanym z przyjmowaniem leku, zwłaszcza w kontekście prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn, oraz o konieczności zachowania ostrożności i unikania tych czynności przez co najmniej 2-3 godziny po podaniu leku lub dłużej, jeśli wystąpią objawy sedacji.
charakterystyka produktu leczniczego, dawkowanie leku, dekstrometorfan, dekstrometorfanu bromowodorek, działanie niepożądane, działanie sedatywne, etanol, interakcja lekowa, nalewka z kopru włoskiego, sprawność psychomotoryczna, syrop przeciwkaszlowy, wyciąg z sosny zwyczajnej, zaburzenie psychomotoryczne, zawroty głowy - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z sosny zwyczajnej – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
W ocenie bezpieczeństwa przedklinicznego preparatu Dexapini, zawierającego wyciąg płynny z pędów sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris L.) w dawce 426 mg na 5 ml syropu (DER 1:1,6, rozpuszczalnik etanol 90% V/V), kluczowe są dane toksykologiczne dotyczące dekstrometorfanu bromowodorku, drugiego aktywnego składnika. Dawki LD50 dla dekstrometorfanu wynoszą 165 mg/kg u myszy, 350 mg/kg u szczurów oraz 336 mg/kg u świnek morskich przy podaniu doustnym. Badania toksyczności ostrej wykazały, że 100-krotna dawka terapeutyczna dekstrometorfanu nie powoduje zgonów, natomiast bardzo wysokie dawki (1,5 g/dobę) indukują objawy neurologiczne i oddechowe. W badaniach toksyczności przewlekłej na szczurach i psach stosowano dawki od 0,1 do 100 mg/kg przez 13-27 tygodni, gdzie jedynym istotnym efektem był spadek masy ciała o 10-20% przy najwyższej dawce, bez innych znaczących toksycznych zmian.
ataksja, badanie przedkliniczne, dawka LD50, dawka terapeutyczna, dekstrometorfan bromowodorek, efekt toksyczny, koper włoski, nalewka z kopru włoskiego, niewydolność oddechowa, profil bezpieczeństwa, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, sosna zwyczajna, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, wyciąg z sosny zwyczajnej - Leksykon leków
Skład i postać leku – Dexapini (426 mg + 65 mg + 6,5 mg)/5 ml
DEXAPINI to syrop o działaniu przeciwkaszlowym i wykrztuśnym, zawierający w 5 ml 6,5 mg dekstrometorfanu bromowodorku, który działa ośrodkowo przeciwkaszlowo. Preparat zawiera również wyciąg płynny z pędów sosny (426 mg, DER 1:1,6, ekstrakcja etanolem 90% V/V) oraz nalewkę z owocu kopru włoskiego (65 mg, DER 1:5, ekstrakcja etanolem 70% V/V), które wspomagają działanie wykrztuśne. Syrop zawiera 4 g sacharozy oraz do 7% (m/v) etanolu, co należy uwzględnić u pacjentów z cukrzycą lub nietolerancją sacharozy oraz u osób, u których istotne jest ograniczenie spożycia alkoholu. Preparat jest wzbogacony o kwas fosforowy stężony, wapnia mleczan pięciowodny oraz wodę oczyszczoną jako substancje pomocnicze.
dekstrometorfanu bromowodorek, działanie przeciwkaszlowe, działanie wykrztuśne, etanol, koper włoski, kwas fosforowy, mleczan wapnia, nalewka z kopru włoskiego, nietolerancja sacharozy, niezgodność farmaceutyczna, sacharoza, schorzenia dróg oddechowych, substancja pomocnicza, substancja przeciwkaszlowa, syrop, terapia dróg oddechowych, woda oczyszczona, wyciąg z sosny zwyczajnej - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z sosny zwyczajnej – Przedawkowanie
Produkt leczniczy Dexapini w postaci syropu zawiera 426 mg wyciągu płynnego z pędów sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris L.) na 5 ml, ekstrakt ten jest rozpuszczony w 90% etanolu (V/V). Dodatkowo preparat zawiera 6,5 mg dekstrometorfanu bromowodorku oraz 65 mg nalewki z owocu kopru włoskiego na 5 ml. Profil bezpieczeństwa leku jest głównie determinowany przez obecność dekstrometorfanu, którego przedawkowanie może prowadzić do objawów ze strony układu nerwowego (dystonia, splątanie, ataksja), pokarmowego (nudności, wymioty) oraz sercowo-naczyniowego (tachykardia, wydłużenie QTc). W ciężkich przypadkach obserwuje się psychozę toksyczną, śpiączkę, depresję oddechową i drgawki, co wymaga natychmiastowej interwencji medycznej. Warto podkreślić, że preparat zawiera do 7% (m/v) etanolu oraz 4 g sacharozy na 5 ml, co ma znaczenie kliniczne u pacjentów z chorobami metabolicznymi lub wątrobowymi.
ataksja, benzodiazepiny, dekstrometorfan, depresja oddechowa, dystonia, etanol, hipertermia, kardiotoksyczność, monitorowanie funkcji serca, nalewka z kopru włoskiego, nalokson, nudności i wymioty, oczopląs, psychoza toksyczna, tachykardia, węgiel aktywny, wyciąg z sosny zwyczajnej, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia układu nerwowego, zaburzenia układu pokarmowego, zaburzenia układu sercowo-naczyniowego, zespół serotoninowy - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z sosny zwyczajnej – Dawkowanie i sposób podawania
Wyciąg z sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris L.) jest składnikiem syropu Dexapini, stosowanego w leczeniu kaszlu. 5 ml syropu zawiera 426 mg wyciągu płynnego (DER 1:1,6, ekstrakcja etanolem 90% V/V), 6,5 mg dekstrometorfanu bromowodorku oraz 65 mg nalewki z owocu kopru włoskiego. Dawkowanie jest ściśle uzależnione od wieku pacjenta: dzieci 4-6 lat stosują preparat wyłącznie po konsultacji lekarskiej, z maksymalną dawką dekstrometorfanu 30 mg/dobę; dzieci 6-11 lat przyjmują 5 ml syropu 3 razy na dobę (426 mg wyciągu z sosny, maks. 60 mg dekstrometorfanu/dobę); młodzież i dorośli 15 ml 3 razy na dobę (1278 mg wyciągu, maks. 120 mg dekstrometorfanu/dobę). Preparat nie jest zalecany u dzieci poniżej 4 roku życia.
- Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z sosny zwyczajnej – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Wyciąg z sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris L., turiones), składnik preparatów złożonych takich jak Dexapini, nie posiada wystarczających danych klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo stosowania u kobiet w ciąży oraz karmiących piersią. Ze względu na brak badań dotyczących przenikania składników do mleka matki oraz potencjalnego wpływu na rozwijający się płód i niemowlę, preparaty te są przeciwwskazane w okresie ciąży i laktacji. Dodatkowo, obecność etanolu w stężeniu do 7% m/v w Dexapini stanowi dodatkowe ryzyko dla tych grup pacjentek. Brak jest również danych dotyczących wpływu wyciągu na płodność zarówno u kobiet, jak i mężczyzn, co podkreśla konieczność ostrożności w stosowaniu tych preparatów u pacjentów planujących ciążę.
badanie kliniczne, badanie przedkliniczne, ciąża, dekstrometorfan, etanol, karmienie piersią, laktacja, monitorowanie ciąży, nalewka z kopru włoskiego, okres reprodukcyjny, produkt leczniczy, profil bezpieczeństwa, przenikanie do mleka matki, sosna zwyczajna, stosunek korzyści do ryzyka, trymestr ciąży, wiedza medyczna, wyciąg z sosny zwyczajnej