nadwrażliwość na penicyliny

Nadwrażliwość na penicyliny to niepożądana reakcja immunologiczna organizmu na antybiotyki z grupy penicylin. Jest to najczęstsza przyczyna alergii na antybiotyki, występująca u około 10% populacji ogólnej. Reakcje nadwrażliwości mogą mieć charakter natychmiastowy (IgE-zależny) lub opóźniony (komórkowy).

Objawy nadwrażliwości typu natychmiastowego pojawiają się zwykle w ciągu 1 godziny od podania leku i obejmują pokrzywkę, obrzęk naczynioruchowy, skurcz oskrzeli oraz w najcięższych przypadkach wstrząs anafilaktyczny. Reakcje opóźnione (pojawiające się po >1 godzinie) mogą manifestować się jako osutki plamisto-grudkowe, rumień trwały, zespół DRESS czy toksyczna nekroliza naskórka.

Diagnostyka nadwrażliwości na penicyliny obejmuje szczegółowy wywiad, testy skórne (punktowe i śródskórne), oznaczanie swoistych IgE oraz w wybranych przypadkach próby prowokacyjne. U około 80-90% pacjentów z wywiadem alergii na penicyliny nie stwierdza się faktycznej nadwrażliwości w testach diagnostycznych, co wskazuje na częste błędne rozpoznania.

Pacjenci z potwierdzoną nadwrażliwością na penicyliny wymagają stosowania alternatywnych antybiotyków (np. makrolidów, fluorochinolonów) lub w uzasadnionych przypadkach – procedury desensytyzacji. Istotne jest również uwzględnienie możliwości reakcji krzyżowych z innymi antybiotykami beta-laktamowymi, choć ich częstość jest niższa niż wcześniej sądzono.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl