niedoczynność nadnerczy
Niedoczynność nadnerczy (inaczej choroba Addisona) to stan patologiczny charakteryzujący się niedoborem hormonów kory nadnerczy – głównie kortyzolu i aldosteronu. Niedobór ten może być spowodowany uszkodzeniem samych nadnerczy (pierwotna niedoczynność) lub zaburzeniami osi podwzgórze-przysadka-nadnercza (wtórna niedoczynność).
Objawy niedoczynności nadnerczy obejmują przewlekłe zmęczenie, osłabienie mięśniowe, utratę apetytu, spadek masy ciała, hipotensję ortostatyczną, hiperpigmentację skóry (szczególnie w pierwotnej niedoczynności), nudności i wymioty, bóle brzucha oraz zaburzenia elektrolitowe (hiponatremia, hiperkaliemia). Choroba rozwija się powoli, a objawy narastają stopniowo, co może utrudniać wczesne rozpoznanie.
Diagnostyka niedoczynności nadnerczy opiera się na badaniach biochemicznych, w tym pomiarze stężenia kortyzolu (zwłaszcza rytmu dobowego), teście stymulacji ACTH oraz oznaczeniu stężenia ACTH. Pomocne są również badania obrazowe nadnerczy (tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny) oraz testy oceniające funkcję układu renina-angiotensyna-aldosteron.
Leczenie polega na dożywotniej substytucji hormonalnej z zastosowaniem glikokortykosteroidów (hydrokortyzon, prednizon) oraz mineralokortykosteroidów (fludrokortyzon) w przypadku pierwotnej niedoczynności. Dawki leków muszą być indywidualnie dostosowane, a w sytuacjach stresowych (choroba, uraz, zabieg operacyjny) wymagają zwiększenia. Kluczowe znaczenie ma edukacja pacjenta dotycząca modyfikacji dawkowania leków oraz postępowania w przypadku przełomu nadnerczowego.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Budesonide Easyhaler
Budesonide Easyhaler 200 μg/dawkę jest wziewnym kortykosteroidem stosowanym profilaktycznie w leczeniu astmy, nie nadającym się do terapii ostrych napadów duszności. Pacjenci powinni być edukowani o konieczności regularnego stosowania leku, nawet w okresach bezobjawowych, aby zapewnić skuteczną kontrolę choroby. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów wcześniej leczonych dużymi dawkami kortykosteroidów doustnych, ze względu na ryzyko niewydolności kory nadnerczy i zaburzeń osi podwzgórze-przysadka-kora nadnerczy (HPA), co wymaga regularnego monitorowania. W trakcie zmiany terapii z doustnych na wziewne kortykosteroidy mogą pojawić się objawy wcześniej tłumione, takie jak alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa czy bóle mięśniowo-stawowe, które wymagają odpowiedniego leczenia. W przypadku paradoksalnego skurczu oskrzeli po inhalacji należy natychmiast przerwać stosowanie budezonidu i podać szybko działający lek rozszerzający oskrzela.
alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, budezonid, cechy cushingoidalne, centralna chorioretinopatia surowicza, drogi oddechowe, glikokortykosteroid doustny, gruźlica płuc, inhibitor CYP3A, inhibitor proteazy HIV, jaskra, kandydoza jamy ustnej, ketokonazol, kortykosteroid wziewny, lek przeciwgrzybiczny, niedoczynność nadnerczy, nieostre widzenie, niewydolność kory nadnerczy, oś podwzgórze-przysadka-kora nadnerczy, paradoksalny skurcz oskrzeli, układ oddechowy, zaburzenie czynności nerek, zaćma, zespół Cushinga - Leksykon leków
Działania niepożądane – Posaconazole Teva 100 mg
Profil bezpieczeństwa pozakonazolu został szczegółowo oceniony zarówno dla zawiesiny doustnej (u ponad 2400 pacjentów i zdrowych ochotników), jak i tabletek dojelitowych. W badaniach klinicznych z tabletkami dojelitowymi (230 pacjentów w profilaktyce przeciwgrzybiczej oraz 127 w leczeniu inwazyjnej aspergilozy) najczęściej obserwowano ciężkie działania niepożądane takie jak nudności, wymioty, biegunka, gorączka oraz podwyższone stężenie bilirubiny. Stężenia osoczowe pozakonazolu są wyższe po podaniu tabletek dojelitowych niż zawiesiny, co może wpływać na profil bezpieczeństwa. Dawkowanie w profilaktyce wynosiło średnio 28 dni, z dawkami 200 mg lub 300 mg na dobę (z podwójną dawką w pierwszym dniu). Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz częstość nieznana.
bilirubina, cholestatyczne zapalenie wątroby, choroba refluksowa żołądkowo-przełykowa, eozynofilia, hiperglikemia, hipoglikemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, inwazyjna aspergiloza, koagulopatia, leukopenia, limfadenopatia, nadciśnienie płucne, nerkowa kwasica cewkowa, neutropenia, niedoczynność nadnerczy, niedokrwistość, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, pancytopenia, pozakonazol w tabletkach dojelitowych, profilaktyka przeciwgrzybicza, pseudoaldosteronizm, śródmiąższowe zapalenie nerek, śródmiąższowe zapalenie płuc, torsade de pointes, trombocytopenia, uszkodzenie wątroby, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia psychotyczne, zakrzepica żył głębokich, zakrzepowa plamica małopłytkowa, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawiesina doustna, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół wydłużonego QT - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Eferox 200 mcg
Lewotyroksyna sodowa bezwodna, substancja czynna leku Eferox, jest przeciwwskazana u pacjentów z nadwrażliwością na lek lub substancje pomocnicze, a także u osób z nieleczoną nadczynnością tarczycy, tyreotoksykozą (jawna lub subkliniczna), nieleczoną niedoczynnością nadnerczy oraz niedoczynnością przysadki. Wymaga to uprzedniego wyrównania funkcji nadnerczy i przysadki przed rozpoczęciem terapii. Ponadto, Eferox nie powinien być stosowany w ostrych stanach kardiologicznych, takich jak ostry zawał mięśnia sercowego, ostre zapalenie mięśnia sercowego oraz pancarditis, ze względu na ryzyko nasilenia objawów niewydolności serca i zaburzeń rytmu. Leczenie skojarzone lewotyroksyną i lekami przeciwtarczycowymi jest przeciwwskazane w ciąży z uwagi na ryzyko niedoczynności tarczycy u płodu.
arytmia, choroba tarczycy, hormony tarczycy, lek przeciwtarczycowy, Levothyroxinum natricum, lewotyroksyna sodowa bezwodna, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość, niedoczynność nadnerczy, niedoczynność przysadki, niedoczynność tarczycy, niewydolność serca, pancarditis, powikłanie sercowo-naczyniowe, przełom nadnerczowy, reakcja alergiczna, stężenie TSH, substytucja hormonów tarczycy, terapia substytucyjna, tyreotoksykoza, zapalenie mięśnia sercowego, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Cyxodil 80 mcg/dawkę inh.
Cyxodil, zawierający cyklezonid w dawkach 80, 160 lub 320 µg/dawkę inhalacyjną, jest glikokortykosteroidem wziewnym wymagającym ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, w ciąży oraz podczas laktacji. Brak jest odpowiednich, kontrolowanych badań klinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania cyklezonidu w ciąży, jednak badania na zwierzętach wskazują na potencjalne ryzyko wad rozwojowych. Stosowanie leku w ciąży jest dopuszczalne wyłącznie, gdy korzyści dla matki przewyższają ryzyko dla płodu, przy jednoczesnym stosowaniu najmniejszej skutecznej dawki. Noworodki matek leczonych cyklezonidem powinny być monitorowane pod kątem objawów niedoczynności kory nadnerczy, takich jak nadmierna senność, osłabienie, zaburzenia łaknienia, niedociśnienie tętnicze i zaburzenia termoregulacji, a w razie potrzeby wymagana jest pilna konsultacja endokrynologiczna.
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Letrox 25 mikrogramów 25 mcg
Letrox 25 mikrogramów zawiera lewotyroksynę sodową w dawce 25 µg i jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub substancje pomocnicze, nieleczoną nadczynnością tarczycy, nieleczoną niedoczynnością nadnerczy oraz przysadki, a także u osób po ostrym zawale mięśnia sercowego, z ostrym zapaleniem mięśnia sercowego lub innymi ostrymi zapaleniami serca. Podanie lewotyroksyny w tych stanach może prowadzić do nasilenia tyreotoksykozy, przełomu nadnerczowego, pogorszenia funkcji mięśnia sercowego oraz powikłań sercowo-naczyniowych. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z niewyrównaną niewydolnością kory nadnerczy, gdzie konieczne jest wcześniejsze leczenie glikokortykosteroidami przed rozpoczęciem terapii lewotyroksyną.
U kobiet w ciąży jednoczesne stosowanie lewotyroksyny i leków tyreostatycznych jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na ryzyko niedoczynności tarczycy u płodu spowodowanej przenikaniem tyreostatyków przez łożysko. Leczenie nadczynności tarczycy w ciąży powinno odbywać się wyłącznie monoterapią tyreostatyczną w najniższej skutecznej dawce. Sama ciąża nie stanowi przeciwwskazania do stosowania Letrox 25 µg, jednak dawkowanie powinno być dostosowane do stanu klinicznego pacjentki. Reakcje alergiczne na lewotyroksynę lub substancje pomocnicze manifestujące się wysypką, świądem czy obrzękiem również wykluczają stosowanie tego preparatu. Wskazane jest dokładne rozważenie przeciwwskazań i monitorowanie pacjentów podczas terapii.
glikokortykosteroid, lek tyreostatyczny, lewotyroksyna sodowa, nadczynność tarczycy, niedoczynność nadnerczy, niedoczynność przysadki, niewydolność kory nadnerczy, ostre zapalenie mięśnia sercowego, ostre zapalenie osierdzia, ostre zapalenie serca, ostre zapalenie wsierdzia, ostry zawał mięśnia sercowego, powikłanie sercowo-naczyniowe, przełom nadnerczowy, reakcja nadwrażliwości, tyreotoksykoza - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Alvesco 80 80 mcg/dawkę inh.
Stosowanie inhalacyjnego cyklezonidu w dawce 80 µg (Alvesco 80) u kobiet w ciąży wymaga ostrożności ze względu na brak kontrolowanych badań klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo tego leku w tej populacji. Badania przedkliniczne na zwierzętach wskazują na potencjalne ryzyko wad rozwojowych związane z glikokortykosteroidami, jednak ich bezpośrednia ekstrapolacja na ludzi jest ograniczona, zwłaszcza przy stosowaniu zalecanych dawek wziewnych. Terapia powinna być prowadzona wyłącznie wtedy, gdy korzyści dla matki przewyższają ryzyko dla płodu, stosując najmniejszą skuteczną dawkę zapewniającą kontrolę astmy. Noworodki matek leczonych kortykosteroidami w ciąży wymagają monitorowania pod kątem niedoczynności nadnerczy, co jest istotnym elementem opieki poporodowej.
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Klertis 25 mg
Przedawkowanie sunitynibu, stosowanego w dawkach 12,5 mg, 25 mg lub 50 mg (Klertis), stanowi stan zagrożenia życia wymagający natychmiastowej interwencji medycznej. Brak swoistej odtrutki wymusza zastosowanie standardowych procedur toksykologicznych, takich jak wywołanie wymiotów (jeśli pacjent jest przytomny i czas od zażycia leku jest krótki), płukanie żołądka w warunkach szpitalnych oraz leczenie objawowe. Kluczowe jest monitorowanie funkcji życiowych, w tym parametrów hemodynamicznych, funkcji nerek i wątroby, a także ciągła ocena stanu neurologicznego i parametrów laboratoryjnych (morfologia, elektrolity, funkcje wątroby i nerek). Ze względu na farmakokinetykę sunitynibu i jego metabolitów, obserwacja powinna być prowadzona przez odpowiednio długi czas, dostosowany do stanu klinicznego pacjenta.
arytmia, cyklaminian sunitynibu, drgawki, dysfunkcja tarczycy, farmakokinetyka sunitynibu, hipoglikemia, hipokaliemia, hiponatremia, indukcja wymiotów, intensywna terapia, kinaza tyrozynowa, krwawienie z przewodu pokarmowego, leczenie objawowe, monitorowanie funkcji życiowych, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, niedoczynność nadnerczy, niedokrwistość, niewydolność serca, odtrutka, płukanie żołądka, profil bezpieczeństwa leku, przełom nadciśnieniowy, sunitynib, supresja szpiku kostnego, toksykologia kliniczna, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia układu pokarmowego, zespół ręka-stopa - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Eferox 112 mcg
Lewotyroksyna sodowa, substancja czynna leku Eferox, jest wskazana w leczeniu niedoczynności tarczycy, jednak jej stosowanie jest przeciwwskazane w przypadku nadwrażliwości na składniki preparatu oraz w nieleczonej nadczynności tarczycy, subklinicznej i jawnej tyreotoksykozie, ze względu na ryzyko nasilenia objawów hipertyreozy i powikłań sercowo-metabolicznych. Ponadto, lek nie powinien być stosowany u pacjentów z nieleczoną niedoczynnością nadnerczy i przysadki, gdyż może to prowadzić do przełomu nadnerczowego i zaburzeń homeostazy hormonalnej. Szczególną ostrożność należy zachować u chorych z ostrym zawałem mięśnia sercowego, ostrym zapaleniem mięśnia sercowego oraz pancarditis, gdzie podanie lewotyroksyny może pogorszyć stan kliniczny poprzez zwiększenie zapotrzebowania metabolicznego i nasilenie procesu zapalnego.
hipertyreoza, hormony tarczycy, leczenie skojarzone, lek przeciwtarczycowy, lewotyroksyna sodowa, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość, niedoczynność nadnerczy, niedoczynność przysadki, niedoczynność tarczycy, niedoczynność tarczycy płodu, pancarditis, parametry funkcji tarczycy, powikłanie sercowo-naczyniowe, przełom nadnerczowy, TSH, tyreotoksykoza subkliniczna, zaburzenie endokrynologiczne, zapalenie mięśnia sercowego, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Depo-Medrol
Metyloprednizolon octan (Depo-Medrol) wymaga ścisłego przestrzegania zasad bezpieczeństwa, w tym unikania stosowania fiolki jako wielodawkowej oraz nieprzekraczania zalecanych dawek, aby ograniczyć ryzyko zaniku skóry i tkanki podskórnej. Zaleca się wykonywanie wielokrotnych wstrzyknięć małych dawek, szczególnie unikając podawania do mięśnia naramiennego. Kortykosteroidy mogą maskować objawy infekcji i zwiększać podatność na zakażenia wirusowe, bakteryjne, grzybicze i pasożytnicze, co wymaga ostrożności, zwłaszcza przy ostrych zakażeniach i u pacjentów immunosupresyjnych. Szczepienia żywymi atenuowanymi wirusami są przeciwwskazane u pacjentów na immunosupresyjnych dawkach kortykosteroidów. W przypadku gruźlicy stosowanie kortykosteroidów jest ograniczone do ciężkich postaci i wymaga jednoczesnej terapii przeciwgruźliczej oraz ścisłej obserwacji. Długotrwała terapia może prowadzić do zahamowania osi podwzgórzowo-przysadkowo-nadnerczowej, a nagłe odstawienie grozi ostrą niedoczynnością nadnerczy.
centralna chorioretinopatia surowicza, choroba wrzodowa żołądka, ciśnienie śródgałkowe, cukrzyca, drgawki, dyslipidemia, działanie immunosupresyjne, glikokortykosteroid, guz chromochłonny, jaskra, kortykosteroidoterapia, metyloprednizolonu octan, miastenia, mięsak Kaposiego, nadciśnienie tętnicze, niedoczynność nadnerczy, niedoczynność tarczycy, niedowład czterokończynowy, nieostre widzenie, niewydolność nerek, niewydolność serca, odwarstwienie siatkówki, opryszczka oczna, oś podwzgórzowo-przysadkowo-nadnerczowa, osteoporoza, ostra miopatia, ostre zapalenie trzustki, ostre zapalenie wątroby, perforacja rogówki, półpasiec, reakcja anafilaktyczna, tłuszczakowatość nadtwardówkowa, twardzina układowa, twardzinowa kryza nerkowa, urazowe uszkodzenie mózgu, wrzód trawienny, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wstrząs septyczny, wstrzyknięcie dostawowe, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, zaćma tylna podtorebkowa, zakażenie wirusowe, zapalenie otrzewnej, zapalenie uchyłków, zespół Cushinga, zespół odstawienia, zespół rozpadu guza, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Letrox 125 mikrogramów 125 mcg
Lewotyroksyna sodowa, aktywny składnik preparatu Letrox, posiada istotne przeciwwskazania, które należy uwzględnić przed rozpoczęciem terapii. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na lewotyroksynę lub substancje pomocnicze, mogąca prowadzić do reakcji alergicznych, w tym anafilaksji. Ponadto, preparatu nie należy stosować u pacjentów z nieleczoną nadczynnością tarczycy (ryzyko przełomu tarczycowego), nieleczoną niedoczynnością nadnerczy oraz nieleczoną niedoczynnością przysadki, zwłaszcza gdy wymagana jest terapia kory nadnerczy. W zakresie kardiologii przeciwwskazania obejmują ostre stany, takie jak ostry zawał mięśnia sercowego, ostre zapalenie mięśnia sercowego oraz ostre zapalenie serca (osierdzia, wsierdzia), ze względu na ryzyko nasilenia objawów i pogorszenia rokowania. W okresie ciąży stosowanie lewotyroksyny jednocześnie z lekami tyreostatycznymi jest bezwzględnie przeciwwskazane z powodu ryzyka zaburzeń funkcji tarczycy u płodu i noworodka oraz powikłań położniczych.
funkcja serca, lek tyreostatyczny, lewotyroksyna sodowa, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość, niedoczynność nadnerczy, niedoczynność przysadki, niewydolność kory nadnerczy, przełom nadnerczowy, przełom tarczycowy, reakcja anafilaktyczna, układ sercowo-naczyniowy, wywiad alergologiczny, zaburzenie funkcji tarczycy, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie osierdzia, zapalenie serca, zapalenie wsierdzia, zapotrzebowanie tlenowe miokardium, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Letrox 150 150 mcg
Lewotyroksyna sodowa, substancja czynna Letrox 150, jest stosowana w leczeniu niedoczynności tarczycy, jednak jej podawanie jest bezwzględnie przeciwwskazane w przypadku nadwrażliwości na lek, nieleczonej nadczynności tarczycy, nieleczonej niedoczynności kory nadnerczy oraz niewyrównanej niedoczynności przysadki. Ponadto, ze względu na działanie chronotropowe i inotropowe dodatnie, lek jest przeciwwskazany w ostrych stanach kardiologicznych, takich jak ostry zawał mięśnia sercowego, ostre zapalenie mięśnia sercowego oraz ostre zapalenie serca. Szczególną uwagę należy zwrócić na przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania lewotyroksyny i leków tyreostatycznych u kobiet w ciąży, co może prowadzić do zaburzeń hormonalnych u matki i płodu.
choroba wieńcowa, fT4, inhibitor pompy protonowej, kortykosteroid, lek tyreostatyczny, lewotyroksyna sodowa, nadciśnienie tętnicze, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość, niedoczynność kory nadnerczy, niedoczynność nadnerczy, niedoczynność przysadki, niedoczynność tarczycy, niewydolność serca, parametry hormonalne, przełom nadnerczowy, przełom tarczycowy, tachykardia, TSH, tyreotoksykoza, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia wchłaniania, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie osierdzia, zawał mięśnia sercowego - Leksykon chorób i schorzeń
Hipoglikemia – Diagnostyka i diagnoza
Hipoglikemia definiowana jest jako obniżenie stężenia glukozy we krwi poniżej 70 mg/dl (3,9 mmol/l), z klinicznie istotną hipoglikemią przy wartościach <54-55 mg/dl (3,0 mmol/l). Rozpoznanie opiera się na triadzie Whipple'a: obecności objawów hipoglikemii, potwierdzeniu niskiego stężenia glukozy w badaniu laboratoryjnym oraz ustąpieniu objawów po podaniu glukozy. Diagnostyka różnicowa obejmuje oznaczenia insuliny, peptydu C, proinsuliny, badania na obecność sulfonylomocznika, funkcji wątroby i hormonów (kortyzol, ACTH, hormon wzrostu, hormony tarczycy), a także badania obrazowe (TK, MRI, USG) w celu wykrycia insulinomy lub innych przyczyn hipoglikemii. W diagnostyce stosuje się również testy prowokacyjne, takie jak 72-godzinna próba głodowa (zakończona przy glukozie <55 mg/dl), test tolerancji mieszanego posiłku (MMTT) oraz rzadziej dożylny test tolerancji glukozy.
ciągłe monitorowanie glukozy, diazoksyd, endoskopowa ultrasonografia, glikogenoliza, glukagon, glukometr, glukoneogeneza, hipoglikemia, hipoglikemia ciężka, hipoglikemia reaktywna, hormon wzrostu, IGF-2, insulinoma, leukocytoza, niedoczynność nadnerczy, niedoczynność przysadki, nieświadomość hipoglikemii, objawy autonomiczne, peptyd C, proinsulina, stężenie glukozy, test tolerancji mieszanego posiłku, triada Whipple’a, wolne kwasy tłuszczowe, β-hydroksymaślan - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Levothyroxine Accord
Stosowanie lewotyroksyny sodowej wymaga szczegółowej oceny stanu klinicznego pacjenta, zwłaszcza w kontekście chorób układu sercowo-naczyniowego, takich jak niewydolność wieńcowa, dławica piersiowa, miażdżyca naczyń oraz nadciśnienie tętnicze, które powinny być odpowiednio zdiagnozowane i ustabilizowane przed rozpoczęciem terapii. Należy również wykluczyć lub leczyć autonomiczną czynność tarczycy oraz uwzględnić dysfunkcję kory nadnerczy, stosując leczenie zastępcze w celu zapobiegania ostrej niewydolności nadnerczy. Szczególną ostrożność zaleca się u pacjentów z predyspozycją do zaburzeń psychotycznych, niemowląt urodzonych przedwcześnie z niską masą urodzeniową oraz kobiet po menopauzie z ryzykiem osteoporozy, gdzie konieczne jest monitorowanie parametrów hemodynamicznych i funkcji tarczycy, aby uniknąć nadczynności i powikłań. Warto podkreślić, że lewotyroksyny nie należy stosować w stanach nadczynności tarczycy, z wyjątkiem terapii skojarzonej z lekami przeciwtarczycowymi, ani w celu redukcji masy ciała, ze względu na ryzyko ciężkich działań niepożądanych, zwłaszcza w połączeniu z lekami sympatykomimetycznymi.
autonomiczna czynność tarczycy, badanie immunologiczne tarczycy, dławica piersiowa, dysfunkcja kory nadnerczy, eutyreoza, hipertyreoza, hormon tarczycy, inhibitor lipazy trzustkowej, interakcja biotyna-streptawidyna, leczenie przeciwzakrzepowe, leczenie substytucyjne, lek hipoglikemizujący, lek przeciwtarczycowy, lek sympatykomimetyczny, lewotyroksyna sodowa, miażdżyca naczyń, nadciśnienie tętnicze, nadczynność tarczycy, niedoczynność nadnerczy, niedoczynność przysadki, niewydolność serca, niewydolność wieńcowa, orlistat, osteoporoza, ostra niewydolność nadnerczy, scyntygrafia supresyjna, tachykardia, test supresyjny, test TRH, układ sercowo-naczyniowy, wcześniak, wtórna niedoczynność tarczycy, zaburzenia psychotyczne, zaburzenia rytmu serca, zapaść krążeniowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Sunitinib Bluefish 12,5 mg
Sunitynib Bluefish, dostępny w kapsułkach o dawkach 12,5 mg, 25 mg i 50 mg, jest stosowany w leczeniu GIST, MRCC oraz pNET. Terapia tym inhibitorem kinazy tyrozynowej wiąże się z ryzykiem poważnych działań niepożądanych, takich jak niewydolność nerek, niewydolność serca, zator tętnicy płucnej, perforacja przewodu pokarmowego oraz różnorodne krwotoki (np. z układu oddechowego, pokarmowego, moczowego czy mózgowego). Inne potencjalnie śmiertelne powikłania obejmują niewydolność wielonarządową, DIC, krwotok do jamy otrzewnowej, niedoczynność nadnerczy, odmę opłucnową, wstrząs i nagły zgon. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to zmniejszenie apetytu, dysgeuzja, nadciśnienie tętnicze, uczucie zmęczenia oraz zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego (biegunka, nudności, zapalenie jamy ustnej, niestrawność, wymioty). Często występuje również niedoczynność tarczycy oraz zaburzenia hematologiczne, takie jak neutropenia, trombocytopenia i anemia.
anemia, dysgeuzja, GIST, kapsułka twarda, klasyfikacja NCI-CTCAE, krwotok do jamy otrzewnowej, krwotok mózgowy, krwotok z przewodu pokarmowego, krwotok z układu oddechowego, MRCC, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, niedoczynność nadnerczy, niedoczynność tarczycy, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wielonarządowa, odma opłucnowa, perforacja przewodu pokarmowego, pNET, rozsiane krzepnięcie wewnątrznaczyniowe, sunitynib, terapia onkologiczna, trombocytopenia, zapalenie jamy ustnej, zator tętnicy płucnej, zespół ręka-stopa - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Eferox 125 mcg
Lewotyroksyna sodowa, substancja czynna leku Eferox, dostępna jest w dawkach od 25 do 200 µg i jest szeroko stosowana w terapii chorób tarczycy. Jednakże jej podawanie jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na składniki preparatu oraz w określonych stanach klinicznych, takich jak nieleczona nadczynność tarczycy (w tym subkliniczna i jawna tyreotoksykoza), nieleczona niedoczynność nadnerczy i przysadki, a także w ostrych stanach kardiologicznych, takich jak ostry zawał mięśnia sercowego, ostre zapalenie mięśnia sercowego i pancarditis. W okresie ciąży nie zaleca się terapii skojarzonej lewotyroksyną z lekami przeciwtarczycowymi ze względu na ryzyko niedoczynności tarczycy u płodu.
choroba tarczycy, choroba wieńcowa, cukrzyca, jawna tyreotoksykoza, lek przeciwtarczycowy, lewotyroksyna sodowa, nadciśnienie tętnicze, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość na substancję czynną, niedobór kortyzolu, niedoczynność nadnerczy, niedoczynność przysadki, niedoczynność tarczycy płodu, niewydolność serca, ostre zapalenie mięśnia sercowego, ostry zawał mięśnia sercowego, przełom nadnerczowy, przełom tarczycowy, reakcja nadwrażliwości, subkliniczna tyreotoksykoza, TSH, tyreotoksykoza, wtórna niedoczynność nadnerczy, zaburzenie rytmu serca, zapalenie wszystkich warstw serca - Leksykon chorób i schorzeń
Łagodne guzy nadnerczy – Leczenie
Leczenie łagodnych guzów nadnerczy opiera się na ocenie wielkości guza, jego aktywności hormonalnej oraz ryzyka złośliwości. Guzy nieczynne hormonalnie i mniejsze niż 4-5 cm, bez cech złośliwości, kwalifikują się do obserwacji z kontrolą obrazową co 3-6 miesięcy, a następnie co 1-2 lata oraz corocznymi badaniami hormonalnymi przez 5 lat. Wskazaniem do adrenalektomii są guzy czynne hormonalnie, o średnicy powyżej 4-5 cm, wykazujące szybki wzrost (>1 cm) lub podejrzenie złośliwości. Preferowaną metodą chirurgiczną jest laparoskopowa adrenalektomia, zapewniająca krótszy czas hospitalizacji (1-3 dni) i szybszy powrót do aktywności, natomiast adrenalektomia otwarta stosowana jest przy większych guzach lub podejrzeniu złośliwości. Farmakoterapia przedoperacyjna obejmuje alfa- i beta-blokery w pheochromocytoma, inhibitory syntezy kortyzolu (ketokonazol, metyrapon) w zespole Cushinga oraz antagoniści receptora mineralokortykosteroidowego (spironolakton, eplerenon) w aldosteronomie, a także suplementację potasu i wyrównanie zaburzeń metabolicznych.
ablacja prądem o częstotliwości radiowej, adenoma nadnerczy, adrenalektomia, adrenalektomia laparoskopowa, alfa-bloker, antagonista receptora glikokortykosteroidowego, antagonista wapnia, badanie hormonalne, badanie obrazowe, beta-bloker, dysfagia, endokrynologia, eplerenon, farmakoterapia, gruczolak nadnerczy, guz chromochłonny, guz czynny hormonalnie, incydentaloma nadnerczy, katecholamina, ketokonazol, krioablacja, łagodny guz nadnerczy, metyrapon, mifepryston, niedoczynność nadnerczy, pheochromocytoma, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, przełom nadciśnieniowy, spironolakton, zespół Cushinga - Leksykon substancji czynnych
Tlenek magnezu – Przeciwwskazania stosowania
Tlenek magnezu, stosowany jako substancja czynna w preparatach leczniczych, posiada szereg przeciwwskazań wynikających z jego farmakologicznych właściwości oraz potencjalnych interakcji z innymi składnikami leków złożonych. Podstawowymi przeciwwskazaniami są nadwrażliwość na tlenek magnezu, ciężka niewydolność nerek (klirens kreatyniny < 30 ml/min), hipermagnezemia, blok serca oraz miastenia gravis. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z zaburzeniami przewodnictwa nerwowo-mięśniowego, gdyż magnez może nasilać objawy tych schorzeń. W preparatach złożonych, takich jak Aspimag (21 mg MgO + 150 mg kwasu acetylosalicylowego) i Neospasmina Extra (80 mg MgO + wyciągi roślinne i witamina B6), przeciwwskazania rozszerzają się o nadwrażliwość na pozostałe składniki oraz specyficzne stany kliniczne, np. zakażenia wirusowe u dzieci i młodzieży, skazę krwotoczną, chorobę wrzodową czy ostatni trymestr ciąży (dotyczy Aspimagu ze względu na obecność ASA).
blok serca, choroba autoimmunologiczna, choroba wrzodowa, ciężka niewydolność nerek, hipermagnezemia, klirens kreatyniny, kwas acetylosalicylowy, męczliwość mięśni, miastenia, nadwrażliwość na salicylany, niedoczynność nadnerczy, przewodnictwo nerwowo-mięśniowe, skaza krwotoczna, tlenek magnezu, transmisja impulsów nerwowych, trzeci trymestr ciąży, układ przewodzący serca, zaburzenia przewodnictwa nerwowo-mięśniowego, zaburzenia przewodnictwa sercowego, zespół Reye’a - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Posaconazole Abdi 100 mg
Pozakonazol, jako lek przeciwgrzybiczy, wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu u kobiet w wieku rozrodczym, w ciąży oraz podczas karmienia piersią. Ze względu na ograniczone dane kliniczne i potencjalne ryzyko dla płodu, stosowanie pozakonazolu w ciąży jest dopuszczalne jedynie, gdy korzyści dla matki przewyższają ryzyko dla płodu. Badania przedkliniczne na szczurach wykazały szkodliwy wpływ na reprodukcję, jednak brak jest jednoznacznych danych u ludzi. Kobiety w wieku rozrodczym muszą stosować skuteczną antykoncepcję przez cały okres terapii. Ponadto, pozakonazol przenika do mleka zwierzęcego, a brak danych dotyczących wydzielania leku do mleka ludzkiego wymaga przerwania karmienia piersią podczas leczenia. Wpływ pozakonazolu na płodność u ludzi nie jest dokładnie zbadany, choć badania na szczurach nie wykazały istotnego wpływu przy dawkach do 180 mg/kg u samców i 45 mg/kg u samic, co odpowiada 3,4- i 2,6-krotnemu przekroczeniu stężenia osoczowego po dawce 300 mg u ludzi.
antidotum, badanie przedkliniczne, ból piersi, gonadotropiny, hemodializa, hormony płciowe, karmienie piersią, leczenie wspomagające, metoda antykoncepcji, niedoczynność nadnerczy, pozakonazol, przedawkowanie, przenikanie do mleka, pseudoaldosteronizm, substancja przeciwgrzybicza, wpływ na płodność, zaburzenie endokrynologiczne, zaburzenie miesiączkowania, zaburzenie układu rozrodczego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Abirateron Zentiva 500 mg
Abirateron Zentiva, zawierający 500 mg abirateronu octanu, jest stosowany w leczeniu zaawansowanego raka gruczołu krokowego. Najczęściej obserwowane działania niepożądane (≥10%) to obrzęki obwodowe, hipokaliemia (18% vs 8% placebo), nadciśnienie tętnicze (22% vs 16% placebo), zakażenia dróg moczowych oraz podwyższenie aktywności aminotransferaz (AlAT i/lub AspAT). Ciężkie działania niepożądane stopnia 3. i 4. wg CTCAE obejmują hipokaliemię (6% vs 1%), nadciśnienie (7% vs 5%) oraz obrzęki obwodowe (1% vs 1%). Mechanizm działania leku wiąże się z aktywnością mineralokortykosteroidową, co wymaga monitorowania i często stosowania kortykosteroidów w celu ograniczenia tych efektów. W badaniach wykluczono pacjentów z niekontrolowanym nadciśnieniem, ciężką chorobą serca oraz frakcją wyrzutową <50%.
alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, analog LHRH, choroba serca, częstoskurcz, dławica piersiowa, enzymy wątrobowe, hepatotoksyczność, hipertriglicerydemia, hipokaliemia, incydent mózgowo-naczyniowy, krwiomocz, migotanie przedsionków, mineralokortykosteroidy, miopatia, nadciśnienie tętnicze, nadostre zapalenie wątroby, nagły zgon sercowy, niedoczynność nadnerczy, niestrawność, niewydolność serca, obrzęk obwodowy, octan abirateronu, ostra niewydolność wątroby, posocznica, rabdomioliza, rak gruczołu krokowego, reakcja anafilaktyczna, supresja androgenowa, wirusowe zapalenie wątroby, wodobrzusze, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie krzepnięcia, zakażenie dróg moczowych, zastój płynów, zatrzymanie płynów, zawał serca, złamanie osteoporotyczne - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Eferox 75 mcg
Lewotyroksyna sodowa zawarta w preparacie Eferox jest przeciwwskazana u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, a także w stanach endokrynologicznych takich jak nieleczona nadczynność tarczycy (w tym subkliniczna i jawna tyreotoksykoza), nieleczona niedoczynność nadnerczy i przysadki, gdzie podanie lewotyroksyny bez uprzedniej odpowiedniej substytucji hormonalnej (zwłaszcza glikokortykosteroidami) może prowadzić do poważnych powikłań, w tym przełomu nadnerczowego. Ponadto, terapia jest przeciwwskazana w ostrych stanach kardiologicznych, takich jak ostry zawał mięśnia sercowego, ostre zapalenie mięśnia sercowego oraz pancarditis, ze względu na ryzyko nasilenia niedokrwienia i pogorszenia funkcji mięśnia sercowego. W przypadku pacjentów już leczonych lewotyroksyną, którzy doznali ostrego incydentu kardiologicznego, decyzje terapeutyczne powinny być indywidualizowane z uwzględnieniem stanu klinicznego.
dysfagia, funkcja skurczowa mięśnia sercowego, jawna tyreotoksykoza, leczenie skojarzone, lek przeciwtarczycowy, lewotyroksyna sodowa, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość, niedoczynność nadnerczy, niedoczynność przysadki, niedoczynność tarczycy, pancarditis, przełom nadnerczowy, przełom tarczycowy, reakcja anafilaktyczna, stężenie T3 i T4, stężenie TSH, subkliniczna tyreotoksykoza, tyreotoksykoza, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie wszystkich warstw serca, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Cyxodil 160 mcg/dawkę inh.
W terapii przewlekłej astmy u kobiet w okresie rozrodczym, stosowanie wziewnego glikokortykosteroidu cyklezonidu (Cyxodil) wymaga szczególnej ostrożności i indywidualnej oceny bilansu korzyści i ryzyka. Dostępne dawki preparatu to 80, 160 oraz 320 μg na dawkę inhalacyjną, co umożliwia precyzyjne dostosowanie terapii do potrzeb pacjentki. Pomimo braku wystarczających danych klinicznych dotyczących wpływu cyklezonidu na płodność i rozwój płodu, badania na modelach zwierzęcych wskazują na potencjalne ryzyko teratogenne glikokortykosteroidów, które jednak nie mogą być bezpośrednio przeniesione na populację ludzką przy stosowaniu zalecanych dawek wziewnych. W trakcie ciąży zaleca się stosowanie najmniejszej skutecznej dawki, a noworodki matek leczonych cyklezonidem powinny być monitorowane pod kątem niedoczynności nadnerczy. Informacja o stosowaniu leku powinna być przekazana zarówno lekarzowi prowadzącemu ciążę, jak i neonatologowi.
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Eferox 137 mcg
Produkt leczniczy Eferox, zawierający lewotyroksynę sodową, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze. Nie należy stosować leku w przypadku nieleczonej nadczynności tarczycy, w tym subklinicznej tyreotoksykozy (charakteryzującej się obniżonym stężeniem TSH przy prawidłowych poziomach T3 i T4), oraz jawnej tyreotoksykozy bez wcześniejszej terapii. Ponadto, przeciwwskazaniem jest nieleczona niedoczynność nadnerczy i przysadki, gdyż podanie lewotyroksyny bez uprzedniego wyrównania funkcji kory nadnerczy i uzupełnienia niedoboru ACTH może prowadzić do przełomu nadnerczowego. Leku nie wolno rozpoczynać po ostrym zawale mięśnia sercowego, w ostrym zapaleniu mięśnia sercowego oraz podczas pancarditis, ze względu na ryzyko pogorszenia funkcji mięśnia sercowego i zwiększonego zapotrzebowania na tlen.
hormony tarczycy, jawna tyreotoksykoza, kortykosteroidy, kortykotropina, leki przeciwtarczycowe, Levothyroxinum natricum, lewotyroksyna sodowa, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość, niedoczynność nadnerczy, niedoczynność przysadki, niedoczynność tarczycy, przełom nadnerczowy, subkliniczna tyreotoksykoza, TSH, tyreotoksykoza, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie osierdzia, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Levothyroxine Accord 50 mcg
Levothyroxine Accord, dostępny w dawkach od 12,5 do 200 μg, posiada szereg bezwzględnych przeciwwskazań, które należy uwzględnić przed rozpoczęciem terapii. Podstawowym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na lewotyroksynę sodową lub substancje pomocnicze, w tym barwniki takie jak żółcień pomarańczowa (E 110), czerwień Allura AC (E 129) oraz tartrazyna (E 102), które mogą wywoływać reakcje alergiczne, zwłaszcza u pacjentów uczulonych na kwas acetylosalicylowy. Nieleczone zaburzenia endokrynologiczne, takie jak niedoczynność kory nadnerczy, niedoczynność przysadki czy nadczynność tarczycy, stanowią istotne przeciwwskazania ze względu na ryzyko przełomu nadnerczowego lub tarczycowego. Ponadto, lek jest przeciwwskazany w ostrych stanach kardiologicznych, takich jak świeżo przebyty zawał mięśnia sercowego, zapalenie mięśnia sercowego oraz pancarditis, ze względu na możliwość pogorszenia rokowania. U kobiet w ciąży nie zaleca się stosowania lewotyroksyny w skojarzeniu z lekami przeciwtarczycowymi w leczeniu nadczynności tarczycy, natomiast u pacjentek z niedoczynnością tarczycy terapia może być kontynuowana z koniecznością dostosowania dawki pod kontrolą TSH.
choroba wieńcowa, cukrzyca, lek przeciwtarczycowy, lewotyroksyna, lewotyroksyna sodowa, nadciśnienie tętnicze, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość, niedoczynność kory nadnerczy, niedoczynność nadnerczy, niedoczynność przysadki, niewydolność serca, przełom nadnerczowy, przełom tarczycowy, reakcja alergiczna, stężenie TSH, substancje pomocnicze, tyreotoksykoza, zaburzenie rytmu serca, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie wszystkich warstw serca, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Cyxodil 320 mcg/dawkę inh.
Stosowanie cyklezonidu (lek Cyxodil) w dawkach inhalacyjnych 80, 160 lub 320 µg u kobiet w ciąży wymaga starannej oceny stosunku korzyści terapeutycznych do potencjalnego ryzyka dla płodu. Brak jest kontrolowanych badań klinicznych u kobiet ciężarnych, jednak dane z modeli zwierzęcych wskazują na możliwość wystąpienia wad rozwojowych pod wpływem glikokortykosteroidów. W praktyce klinicznej cyklezonid powinien być stosowany w ciąży jedynie wtedy, gdy korzyści dla matki przewyższają ryzyko dla płodu, przy jednoczesnym stosowaniu najmniejszej skutecznej dawki zapewniającej kontrolę astmy. Noworodki matek leczonych kortykosteroidami w ciąży wymagają monitorowania pod kątem niedoczynności nadnerczy, potencjalnego efektu ubocznego prenatalnej ekspozycji na glikokortykosteroidy.
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Eferox 88 mcg
Eferox, zawierający lewotyroksynę sodową bezwodną, jest lekiem stosowanym w terapii chorób tarczycy, dostępny w tabletkach o dawkach od 25 do 200 mikrogramów. Przed rozpoczęciem leczenia konieczna jest szczegółowa ocena przeciwwskazań, w tym nadwrażliwości na substancję czynną lub składniki pomocnicze. Lek jest bezwzględnie przeciwwskazany u pacjentów z nieleczoną nadczynnością tarczycy (w tym subkliniczną i jawną tyreotoksykozą), nieleczoną niedoczynnością nadnerczy i przysadki, a także w ostrych stanach kardiologicznych, takich jak ostry zawał mięśnia sercowego, ostre zapalenie mięśnia sercowego oraz pancarditis. Szczególną ostrożność należy zachować w ciąży, gdzie leczenie skojarzone lewotyroksyną i lekami przeciwtarczycowymi jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko zaburzeń rozwojowych płodu.
choroby tarczycy, działanie chronotropowe, hormony tarczycy, jawna tyreotoksykoza, leki przeciwtarczycowe, lewotyroksyna sodowa, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość na substancję czynną, niedoczynność nadnerczy, niedoczynność przysadki, pancarditis, przełom nadnerczowy, subkliniczna tyreotoksykoza, TSH w surowicy, tyreotoksykoza, zapalenie mięśnia sercowego, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Glukoza 40 Braun 400 mg/ml
Glukoza 40 Braun to roztwór do infuzji o wysokim stężeniu glukozy jednowodnej 400 mg/ml (440 g/l), dostarczający 6700 kJ/l (1600 kcal/l), przeznaczony do szybkiego uzupełniania zasobów energetycznych organizmu. Preparat jest szczególnie wskazany w stanach zwiększonego zapotrzebowania energetycznego, takich jak hiperkatabolizm, rekonwalescencja po ciężkich urazach, oparzeniach, infekcjach ogólnoustrojowych oraz w sytuacjach ograniczonej podaży płynów (np. niewydolność serca, nerek, obrzęki, SIADH). Ze względu na wysoką osmolarność roztworu (2200 mOsm/l) konieczne jest podawanie dożylne do dużych żył lub rozcieńczenie preparatu, aby uniknąć powikłań naczyniowych.
choroba wątroby, ciężka hipoglikemia, cukrzyca, glukoza jednowodna, hipoglikemia reaktywna, lek hipoglikemizujący, niedoczynność nadnerczy, niedoczynność przysadki, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk mózgu, obrzęk płuc, SIADH, składnik węglowodanowy, stan hiperkatabolityczny, stan hipoglikemiczny, suplementacja energii, terapia infuzyjna, zespół endokrynologiczny, zespół niewłaściwego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zwiększone zapotrzebowanie energetyczne, żywienie pozajelitowe - Leksykon substancji czynnych
Etylefryna – Wskazania do stosowania
Etylefryna (chlorowodorek etylefryny) jest sympatykomimetykiem stosowanym w leczeniu niedociśnienia tętniczego, w szczególności niedociśnienia ortostatycznego. Preparat dostępny jest m.in. w formie kropli doustnych Effortil o stężeniu 7,5 mg/g, gdzie 1 ml (około 15 kropli) zawiera 7,5 mg substancji czynnej. Wskazaniem do terapii są objawowe postaci niedociśnienia, manifestujące się zawrotami głowy, niewytłumaczalnym zmęczeniem, zaburzeniami widzenia oraz uczuciem osłabienia, szczególnie nasilonymi przy zmianie pozycji ciała. Niedociśnienie ortostatyczne charakteryzuje się spadkiem ciśnienia tętniczego podczas przejścia z pozycji leżącej do stojącej, co znacząco ogranicza codzienne funkcjonowanie pacjentów.
chlorowodorek etylefryny, działanie sympatykomimetyczne, etylefryna, krople doustne Effortil, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze objawowe, niedoczynność nadnerczy, opór naczyniowy, receptor adrenergiczny, rozmyte widzenie, skurcz mięśnia sercowego, sympatykomimetyk, zaburzenia widzenia, zaburzenie neurologiczne, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Posaconazole Abdi 100 mg
Bezpieczeństwo stosowania pozakonazolu oceniono głównie na podstawie badań klinicznych z zastosowaniem zawiesiny doustnej oraz tabletek dojelitowych, przy czym stężenia leku w osoczu były wyższe po podaniu tabletek, co może zwiększać ryzyko działań niepożądanych. W badaniu klinicznym obejmującym 230 pacjentów z upośledzoną odpornością (m.in. z ostrą białaczką szpikową, zespołem mielodysplastycznym, po przeszczepie komórek krwiotwórczych) średni czas leczenia wynosił 28 dni, z dawkami 200 mg (u 20 pacjentów) i 300 mg/dobę (u 210 pacjentów). Profil bezpieczeństwa tabletek dojelitowych był zbliżony do zawiesiny doustnej, a najczęstsze ciężkie działania niepożądane to nudności, wymioty, biegunka, gorączka oraz podwyższone stężenie bilirubiny. Działania niepożądane klasyfikowano według częstości występowania, od bardzo często (≥ 1/10) do bardzo rzadko (< 1/10 000), obejmując szeroki zakres objawów ze strony układów krwiotwórczego, nerwowego, sercowo-naczyniowego, wątroby i innych.
afazja, bradykardia, cholestatyczne zapalenie wątroby, cholestaza, choroba przeszczep przeciwko gospodarzowi, choroba refluksowa żołądkowo-przełykowa, częstoskurcz komorowy, encefalopatia, eozynofilia, hepatotoksyczność, hiperbilirubinemia, hiperglikemia, hipoglikemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, koagulopatia, leukopenia, limfadenopatia, nadciśnienie płucne, nadciśnienie tętnicze, nerkowa kwasica cewkowa, neuropatia, neuropatia obwodowa, neutropenia, neutropenia po chemioterapii, niedociśnienie tętnicze, niedoczulica, niedoczynność nadnerczy, niedokrwistość, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, nowotwór hematologiczny, ostra białaczka szpikowa, ostra niewydolność nerek, pancytopenia, parestezja, przeszczep macierzystych komórek krwiotwórczych, pseudoaldosteronizm, śródmiąższowe zapalenie nerek, śródmiąższowe zapalenie płuc, stan splątania, światłowstręt, tabletka dojelitowa, tachykardia, torsade de pointes, trombocytopenia, udar naczyniowy mózgu, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie psychotyczne, zakrzepica żył głębokich, zakrzepowa plamica małopłytkowa, zapalenie naczyń krwionośnych, zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zawiesina doustna, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół mielodysplastyczny, zespół Stevensa-Johnsona, zespół wydłużonego QT, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Posaconazole Glenmark 40 mg/ml
Bezpieczeństwo stosowania pozakonazolu w zawiesinie doustnej oceniono u ponad 2400 pacjentów i zdrowych ochotników, a także na podstawie obserwacji po wprowadzeniu leku do obrotu. Najczęstszymi ciężkimi działaniami niepożądanymi są nudności (występujące bardzo często, ≥1/10 pacjentów), wymioty, biegunka, gorączka oraz wzrost stężenia bilirubiny. Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) oraz bardzo rzadko (<1/10 000). Wśród zaburzeń hematologicznych często obserwowano neutropenię, a rzadziej poważne powikłania jak zespół hemolityczno-mocznicowy czy pancytopenia. Często występują zaburzenia elektrolitowe (hipokaliemia, hipomagnezemia), a także objawy ze strony układu nerwowego, takie jak parestezje, zawroty głowy i ból głowy. W zakresie układu pokarmowego bardzo często pojawiają się nudności, a często wymioty, ból brzucha i biegunka. Wzrost aktywności enzymów wątrobowych (AlAT, AspAT, fosfataza zasadowa, GGTP) oraz bilirubiny występuje często, z rzadkimi przypadkami ciężkiej niewydolności wątroby.
afazja, bilirubina, cholestatyczne zapalenie wątroby, cholestaza, choroba refluksowa przełyku, częstoskurcz komorowy, drgawki, encefalopatia, eozynofilia, hiperglikemia, hipoglikemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, koagulopatia, kwasica cewkowa nerkowa, leukopenia, limfadenopatia, nadciśnienie płucne, nadciśnienie tętnicze, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedoczynność nadnerczy, niedokrwistość, niewydolność serca, niewydolność wątroby, ostra niewydolność nerek, pancytopenia, parestezja, pozakonazol, pseudoaldosteronizm, splątanie, śródmiąższowe zapalenie nerek, śródmiąższowe zapalenie płuc, torsade de pointes, trombocytopenia, udar mózgu, zaburzenie psychotyczne, zakrzepica żył głębokich, zakrzepowa plamica małopłytkowa, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zator płucny, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół wydłużonego QT, żółtaczka