homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna
Homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna (HoFH) to rzadka, genetycznie uwarunkowana choroba lipidowa, charakteryzująca się ekstremalnie wysokim stężeniem cholesterolu LDL w osoczu. Występuje z częstością około 1:300 000 do 1:1 000 000. Pacjenci dziedziczą mutacje genowe od obojga rodziców, najczęściej w genie receptora LDL (LDLR), ale mogą też dotyczyć genów APOB, PCSK9 lub LDLRAP1.
Choroba manifestuje się bardzo wcześnie – już w dzieciństwie występują charakterystyczne objawy, takie jak żółtaki ścięgien, żółtaki guzkowate, rąbek rogówkowy (arcus lipoides) oraz przedwczesna i ciężka miażdżyca. Stężenie cholesterolu całkowitego u pacjentów z HoFH przekracza zazwyczaj 500 mg/dl (13 mmol/l), a LDL-C 450 mg/dl (11,7 mmol/l).
Nieleczona HoFH prowadzi do rozwoju choroby wieńcowej i zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych już w pierwszej lub drugiej dekadzie życia. Leczenie obejmuje intensywną terapię statynami w skojarzeniu z ezetimibem, inhibitorami PCSK9, lomitapidem lub ewolokumadem oraz regularne zabiegi aferezy lipoprotein. W wybranych przypadkach rozważa się przeszczepienie wątroby. Wczesne rozpoznanie i wdrożenie kompleksowego leczenia ma kluczowe znaczenie dla poprawy rokowania.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Apo-Atorva 20 mg
Apo-Atorva, zawierający atorwastatynę wapniową w dawkach 10 mg, 20 mg oraz 40 mg, jest wskazany do leczenia hipercholesterolemii pierwotnej (w tym heterozygotycznej rodzinnej) oraz hiperlipidemii mieszanej typu IIa i IIb wg klasyfikacji Fredricksona. Lek stosuje się jako uzupełnienie diety i modyfikacji stylu życia w celu obniżenia stężeń cholesterolu całkowitego, LDL, apolipoproteiny B oraz triglicerydów. W przypadku homozygotycznej rodzinnej hipercholesterolemii, Apo-Atorva jest stosowany u dorosłych jako terapia wspomagająca inne metody, np. aferezę LDL, lub gdy inne opcje są niedostępne. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest wykonanie pełnego lipidogramu oraz ocena ryzyka sercowo-naczyniowego, a leczenie należy rozpocząć od najniższej skutecznej dawki, dostosowując ją w zależności od odpowiedzi pacjenta.
afereza LDL, apolipoproteina B, atorwastatyna wapniowa, cholesterol całkowity, cholesterol HDL, cholesterol LDL, dieta niskocholesterolowa, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia pierwotna, hiperlipidemia typu IIa i IIb, hiperlipidemia złożona, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, incydent sercowo-naczyniowy, lipidogram, nadciśnienie tętnicze, profilaktyka sercowo-naczyniowa, terapia hipolipemizująca, triglicerydy - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Atorvastatin Krka 30 mg
Lek Atorvastatin Krka, dostępny w tabletkach powlekanych o dawkach 30 mg, 60 mg i 80 mg atorwastatyny wapniowej, jest stosowany w leczeniu pierwotnej hipercholesterolemii, złożonej hiperlipidemii oraz heterozygotycznej i homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej. Standardowa dawka początkowa wynosi 10 mg raz na dobę, z możliwością stopniowego zwiększania co 4 tygodnie do maksymalnej dawki 80 mg/dobę, w zależności od wyjściowego stężenia LDL-C, celu terapeutycznego oraz odpowiedzi pacjenta. Efekt terapeutyczny jest widoczny już po 2 tygodniach, a maksymalna skuteczność osiągana jest po 4 tygodniach terapii. U pacjentów z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną możliwe jest leczenie skojarzone z lekami wiążącymi kwasy żółciowe przy dawce 40 mg/dobę. W przypadku homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej atorwastatyna stosowana jest jako terapia wspomagająca, w dawkach od 10 mg do 80 mg na dobę. U dzieci powyżej 10. roku życia z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną zaleca się rozpoczęcie terapii od 10 mg/dobę, z możliwością zwiększenia dawki do 80 mg/dobę, przy regularnym monitorowaniu skuteczności i tolerancji leczenia.
afereza LDL, atorwastatyna wapniowa, cholesterol LDL, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, elbaswir z grazoprewirem, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hiperlipidemia dziecięca, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, lek przeciwwirusowy, leki wiążące kwasy żółciowe, letermowir, mieszana hiperlipidemia, pierwotna hipercholesterolemia, populacja pediatryczna, prewencja chorób sercowo-naczyniowych, terapia hipolipemizująca, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zakażenie wirusem cytomegalii - Leksykon leków
Interakcje leku – Vastan 20 mg
Symwastatyna, jako substrat enzymu CYP3A4 oraz transportera OATP1B1, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą prowadzić do znacznego wzrostu stężenia leku i jego metabolitów w osoczu, a w konsekwencji do zwiększonego ryzyka miopatii i rabdomiolizy. Szczególnie istotne są interakcje z silnymi inhibitorami CYP3A4 (np. itrakonazol, telitromycyna), które mogą zwiększyć ekspozycję na kwas symwastatyny ponad 10-krotnie, co jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania. Podobnie przeciwwskazane jest łączenie symwastatyny z cyklosporyną, danazolem oraz gemfibrozylem (1,9-krotne zwiększenie AUC kwasu symwastatyny). Inne fibraty, z wyjątkiem fenofibratu, oraz kwas fusydowy również zwiększają ryzyko miopatii, przy czym w przypadku kwasu fusydowego zaleca się przerwanie terapii symwastatyną na czas leczenia. Antagoniści kanału wapniowego (werapamil, diltiazem, amlodypina) podnoszą narażenie na kwas symwastatyny odpowiednio 2,3-, 2,7- i 1,6-krotnie, co wymaga ograniczenia dawki symwastatyny do 20 mg/dobę.
amlodypina, antagonista kanału wapniowego, cyklosporyna, czas protrombinowy, danazol, diltiazem, doustny lek przeciwzakrzepowy, działanie niepożądane, elbaswir, erytromycyna, fenofibrat, fibrat, gemfibrozyl, grazoprewir, hepatotoksyczność, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor BCRP, inhibitor CYP3A4, inhibitor OATP1B1, inhibitor reduktazy HMG-CoA, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, ketokonazol, klarytromycyna, kolchicyna, kwas fusydowy, lomitapid, nefazodon, niacyna, pochodna kumaryny, pozakonazol, rabdomioliza, ryfampicyna, sok grejpfrutowy, telitromycyna, werapamil, worykonazol - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Coltowan 10 mg
Lek Coltowan zawierający 10 mg ezetymibu jest wskazany w leczeniu pierwotnej hipercholesterolemii (zarówno heterozygotycznej rodzinnej, jak i nierodzinnej) oraz w profilaktyce wtórnej incydentów sercowo-naczyniowych u pacjentów z wysokim ryzykiem, w tym z chorobą wieńcową (CHD) i ostrym zespołem wieńcowym (ACS). Może być stosowany zarówno w monoterapii u pacjentów nietolerujących statyn, jak i w terapii skojarzonej ze statyną, co pozwala na synergistyczne obniżenie stężenia cholesterolu dzięki różnym mechanizmom działania – hamowaniu syntezy cholesterolu w wątrobie przez statyny oraz zmniejszeniu jego wchłaniania jelitowego przez ezetymib. W przypadku homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej Coltowan jest elementem terapii wspomagającej, często wymagającej dodatkowych metod, takich jak afereza LDL.
afereza LDL, choroba wieńcowa, dieta niskocholesterolowa, ezetymib, hipercholesterolemia pierwotna, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, incydent sercowo-naczyniowy, lek hipolipemizujący, monoterapia statyną, nietolerancja laktozy, ostry zespół wieńcowy, profil lipidowy, profilaktyka sercowo-naczyniowa, ryzyko kardiologiczne, synteza cholesterolu, terapia skojarzona ze statyną, wchłanianie cholesterolu, zaburzenie lipidowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Roswera 5 mg
Rozuwastatyna (Roswera) jest statyną stosowaną w leczeniu hipercholesterolemii oraz prewencji zdarzeń sercowo-naczyniowych. Dostępne dawki to 5, 10, 15, 20, 30 i 40 mg w formie tabletek powlekanych. Początkowa dawka u dorosłych wynosi zwykle 5-10 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia do 20 mg, a w ciężkiej hipercholesterolemii i wysokim ryzyku sercowo-naczyniowym do 30-40 mg, pod ścisłym nadzorem specjalisty. W prewencji zdarzeń sercowo-naczyniowych zalecana dawka to 20 mg/dobę. U dzieci z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawki początkowe wynoszą 5 mg (6-9 lat) i 5 mg (10-17 lat), z maksymalnymi dawkami odpowiednio 10 mg i 20 mg. U dzieci z homozygotyczną postacią dawka maksymalna to 20 mg/dobę. U pacjentów powyżej 70. roku życia zaleca się dawkę początkową 5 mg/dobę. Rozuwastatyna może być stosowana niezależnie od posiłków, a terapia powinna być prowadzona równolegle z dietą hipolipemizującą.
BCRP, białko transportujące, ciężka hipercholesterolemia, cyklosporyna, dieta hipolipemizująca, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor proteazy HIV, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klirens kreatyniny, miopatia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, OATP1B1, polimorfizm genetyczny, rabdomioliza, rozuwastatyna, ryzyko sercowo-naczyniowe, skala Child-Pugh, statyna, zdarzenie sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Simorion
Symwastatyna, jako inhibitor reduktazy HMG-CoA, niesie ryzyko miopatii objawiającej się bólem mięśni, osłabieniem oraz wzrostem aktywności kinazy kreatynowej (CK) powyżej 10-krotności górnej granicy normy (GGN). Ryzyko to jest dawkozależne: w badaniach klinicznych częstość miopatii wynosiła 0,03% przy dawce 20 mg/dobę, 0,08% przy 40 mg/dobę oraz 0,61% przy 80 mg/dobę. U pacjentów po zawale serca stosujących 80 mg/dobę odsetek ten wzrasta do 1,0%. Dawka 80 mg powinna być zarezerwowana dla pacjentów z ciężką hipercholesterolemią i wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, u których niższe dawki nie przynoszą efektu terapeutycznego. Genotyp SLCO1B1 (c.521T>C) znacząco wpływa na ryzyko miopatii, szczególnie u homozygot CC, u których ryzyko wynosi 15% przy dawce 80 mg. Zaleca się rozważenie badania genetycznego przed zastosowaniem najwyższej dawki.
aminotransferaza, białko transportowe OATP, brak laktazy, ciężka hipercholesterolemia, daptomycyna, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hiperbilirubinemia, hiperglikemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, martwicza miopatia o podłożu immunologicznym, miastenia de novo, miastenia oczna, mioglobinuria, miopatia, nietolerancja galaktozy, ostra niewydolność nerek, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, symwastatyna, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółtaczka - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Valarox 80 mg + 20 mg
Valarox to lek złożony zawierający rozuwastatynę wapniową oraz walsartan, dostępny w czterech dawkach: 10 mg + 80 mg, 20 mg + 80 mg, 10 mg + 160 mg oraz 20 mg + 160 mg. Produkt jest wskazany do leczenia nadciśnienia tętniczego u dorosłych z wysokim ryzykiem pierwszego zdarzenia sercowo-naczyniowego, zwłaszcza przy współistniejącej pierwotnej hipercholesterolemii typu IIa, mieszanej dyslipidemii typu IIb lub homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej. Valarox stosowany jest jako terapia zastępcza u pacjentów już skutecznie leczonych oboma składnikami w tych samych dawkach, co pozwala na uproszczenie schematu dawkowania i poprawę compliance. Tabletki różnią się wyglądem i wymiarami, a każda dawka zawiera laktozę w ilości od 85,50 mg do 180,89 mg, co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją laktozy.
antagonista receptora angiotensyny II, cholesterol HDL, cholesterol LDL, choroba sercowo-naczyniowa, compliance, czynnik ryzyka sercowo-naczyniowego, hipercholesterolemia rodzinna, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, leczenie zastępcze, miażdżyca, mieszana dyslipidemia, nadciśnienie tętnicze, pierwotna hipercholesterolemia, profilaktyka zdarzeń sercowo-naczyniowych, rozuwastatyna, ryzyko zdarzenia sercowo-naczyniowego, triglicerydy, walsartan, zaburzenie lipidowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Atorvastatin Teva Pharmaceuticals Polska 10 mg
Atorvox (atorwastatyna) jest dostępny w tabletkach powlekanych o dawkach 10 mg, 20 mg i 40 mg, a dawkowanie powinno być indywidualnie dostosowane do wyjściowego stężenia cholesterolu LDL, celu terapeutycznego oraz odpowiedzi pacjenta. Standardowa dawka początkowa wynosi 10 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia co 4 tygodnie do maksymalnie 80 mg/dobę. Efekt terapeutyczny obserwuje się już po 2 tygodniach, a maksymalna skuteczność osiągana jest po 4 tygodniach. U pacjentów z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawka podtrzymująca wynosi 10-40 mg/dobę, a u homozygotycznej od 10 do 80 mg/dobę, stosowana jako uzupełnienie innych metod leczenia. W prewencji pierwotnej chorób sercowo-naczyniowych stosuje się zazwyczaj 10 mg/dobę, z możliwością zwiększenia dawki w celu osiągnięcia docelowego LDL-C. U pacjentów z upośledzoną czynnością nerek nie jest wymagana modyfikacja dawkowania, natomiast u osób z zaburzeniami czynności wątroby lek należy stosować ostrożnie, a stosowanie jest przeciwwskazane przy czynnej chorobie wątroby.
afereza LDL-C, atorwastatyna, cholesterol LDL, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, dieta ubogocholesterolowa, elbaswir z grazoprewirem, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, lek przeciwwirusowy, lek wiążący kwasy żółciowe, lekarz specjalista, letermowir, mieszana hiperlipidemia, pierwotna hipercholesterolemia, profilaktyka chorób sercowo-naczyniowych, terapia hipolipemizująca, upośledzona czynność nerek, upośledzona czynność wątroby, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zaburzenie czynności wątroby, zakażenie wirusem cytomegalii - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Torvalipin 10 mg
Torvalipin, zawierający atorwastatynę w postaci soli wapniowej, jest lekiem z grupy statyn dostępnym w dawkach 10 mg, 20 mg i 40 mg, stosowanym w leczeniu hipercholesterolemii oraz prewencji chorób sercowo-naczyniowych. Lek skutecznie obniża stężenia cholesterolu całkowitego, LDL, apolipoproteiny B oraz triglicerydów, co jest kluczowe w redukcji ryzyka sercowo-naczyniowego. Wskazania obejmują pierwotną hipercholesterolemię u dorosłych i dzieci powyżej 10 roku życia, hipercholesterolemię rodzinną heterozygotyczną, hiperlipidemię złożoną typu IIa i IIb wg klasyfikacji Fredericksona oraz homozygotyczną postać rodzinnej hipercholesterolemii, gdzie Torvalipin stosowany jest jako terapia uzupełniająca lub alternatywna, np. przy braku dostępu do aferezy LDL.
afereza cholesterolu LDL, apolipoproteina B, atorwastatyna, cholesterol całkowity, cholesterol LDL, ciśnienie tętnicze, cukrzyca, farmakoterapia, glikemia, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hiperlipidemia mieszana, hiperlipidemia złożona, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, incydent sercowo-naczyniowy, parametry lipidowe, pierwotna hipercholesterolemia, prewencja pierwotna, statyna, terapia hipolipemizująca, triglicerydy, zdarzenie sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Torvacard neo 40 mg
Torvacard neo (atorwastatyna) wymaga indywidualnego dostosowania dawki w oparciu o wyjściowe stężenie LDL-C, cel terapeutyczny oraz odpowiedź pacjenta. Standardowa dawka początkowa to 10 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia co 4 tygodnie do maksymalnie 80 mg/dobę. Efekt terapeutyczny obserwuje się zwykle po 2 tygodniach, a maksymalna odpowiedź po około 4 tygodniach. W heterozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej dawkę można zwiększać do 40 mg, a następnie do 80 mg lub stosować terapię skojarzoną z lekami wiążącymi kwasy żółciowe. U pacjentów z homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawki wahają się od 10 do 80 mg/dobę, stosując Torvacard neo jako terapię wspomagającą lub alternatywną do aferezy LDL-C. U dzieci powyżej 10 lat dawka początkowa to 10 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 80 mg/dobę, natomiast lek nie jest zalecany u dzieci poniżej 10 lat.
afereza LDL-C, atorwastatyna, cholesterol LDL-C, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, dieta hipolipemizująca, elbaswir z grazoprewirem, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, leczenie hipolipemizujące, lek przeciwwirusowy, lek wiążący kwasy żółciowe, letermowir, mieszana hiperlipidemia, pierwotna hipercholesterolemia, prewencja sercowo-naczyniowa, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie lipidowe, zakażenie wirusem cytomegalii - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Romazic 30 mg
Romazic (rozuwastatyna) wymaga indywidualnego dostosowania dawki w zależności od celu terapii, stężenia cholesterolu oraz czynników ryzyka sercowo-naczyniowego. Zalecana dawka początkowa u dorosłych to 5-10 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia po 4 tygodniach do maksymalnie 40 mg, jednak dawki 30 mg i 40 mg są zarezerwowane dla pacjentów z ciężką hipercholesterolemią i wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, zwłaszcza z rodzinną hipercholesterolemią. U dzieci i młodzieży z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawki początkowe wynoszą 5 mg (6-9 lat: 5-10 mg, 10-17 lat: 5-20 mg), natomiast u homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej maksymalna dawka to 20 mg/dobę. Lek nie jest zalecany u dzieci poniżej 6 lat. U pacjentów powyżej 70 roku życia oraz z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny <60 ml/min) dawka początkowa to 5 mg, a stosowanie dawek 30 mg i 40 mg jest przeciwwskazane. W przypadku ciężkich zaburzeń czynności nerek oraz aktywnej choroby wątroby stosowanie Romazicu jest przeciwwskazane.
atazanawir, BCRP, białko transportujące, choroba układu sercowo-naczyniowego, ciężka hipercholesterolemia, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor proteazy, klirens kreatyniny, lopinawir, miopatia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, OATP1B1, polimorfizm genetyczny, rabdomioliza, reduktaza HMG-CoA, rodzinna hipercholesterolemia, Romazic, rozuwastatyna, rytonawir, skala Child-Pugh, statyna, typranawir, zaburzenie czynności nerek, zdarzenie sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Atorvastatin Aurovitas 20 mg
Atorvastatin Aurovitas, zawierający atorwastatynę w postaci trójwodnej soli wapniowej, jest lekiem hipolipemizującym z grupy statyn dostępnym w dawkach 10 mg, 20 mg oraz 40 mg. Wskazania obejmują leczenie hipercholesterolemii pierwotnej (w tym heterozygotycznej rodzinnej) u dorosłych, młodzieży i dzieci powyżej 10 roku życia oraz hiperlipidemię złożoną typu IIa i IIb według klasyfikacji Fredrickson’a. Lek stosuje się jako uzupełnienie diety i modyfikacji stylu życia, gdy metody niefarmakologiczne są niewystarczające. U pacjentów z homozygotyczną postacią rodzinnej hipercholesterolemii atorwastatyna może być stosowana jako terapia dodana do innych metod (np. afereza LDL) lub jako alternatywa, gdy inne metody są niedostępne. Celem terapii jest redukcja cholesterolu całkowitego i LDL.
afereza LDL, apolipoproteina B, atorwastatyna, cholesterol całkowity, cholesterol LDL, choroby sercowo-naczyniowe, ciśnienie tętnicze, cukrzyca, czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia pierwotna, hiperlipidemia, hiperlipidemia mieszana, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, laktoza jednowodna, lecytyna sojowa, nietolerancja laktozy, parametry lipidowe, ryzyko sercowo-naczyniowe, statyny, tabletki powlekane, triglicerydy, zdarzenia sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Atozet 10 mg + 20 mg
Lek Atozet, zawierający ezetymib 10 mg oraz atorwastatynę w dawkach 10 mg, 20 mg, 40 mg lub 80 mg, jest wskazany do zmniejszania ryzyka incydentów sercowo-naczyniowych u pacjentów z chorobą wieńcową (CHD) i ostrym zespołem wieńcowym (ACS). Preparat stosuje się także jako uzupełnienie diety u dorosłych z pierwotną hipercholesterolemią (heterozygotyczną rodzinną i niewystępującą rodzinnie) oraz mieszaną hiperlipidemią, szczególnie gdy monoterapia statyną nie przynosi oczekiwanych efektów lub gdy pacjent dotychczas przyjmował oddzielnie statynę i ezetymib. Ponadto Atozet jest zalecany w leczeniu homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej (HoFH) jako terapia wspomagająca, z możliwością zastosowania dodatkowych metod, takich jak afereza LDL.
afereza LDL, Atozet, choroba wieńcowa, dieta hipolipemizująca, ezetymib i atorwastatyna, HoFH, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, incydent sercowo-naczyniowy, mieszana hiperlipidemia, monoterapia statyną, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, ostry zespół wieńcowy, pierwotna hipercholesterolemia, preparat hipolipemizujący, statyna, stężenie lipidów, tabletka powlekana, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Rosuvastatin Krka 30 mg
Rosuvastatin Krka, dostępny w dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg, 20 mg, 30 mg oraz 40 mg w postaci tabletek powlekanych, jest wskazany do leczenia pierwotnej hipercholesterolemii typu IIa (w tym rodzinnej heterozygotycznej) oraz mieszanej dyslipidemii typu IIb, jako uzupełnienie diety i modyfikacji stylu życia. Lek stosuje się także u pacjentów z homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną, często w wyższych dawkach (30-40 mg), jako terapię dodatkową do aferezy LDL i innych metod hipolipemizujących. Rosuwastatin Krka jest zalecany u dorosłych, młodzieży i dzieci od 6. roku życia, przy czym leczenie pediatryczne wymaga szczególnej ostrożności i oceny korzyści do ryzyka. W prewencji pierwotnej zdarzeń sercowo-naczyniowych lek dedykowany jest pacjentom z wysokim ryzykiem, uwzględniającym klasyczne i dodatkowe czynniki ryzyka, jako element kompleksowej strategii terapeutycznej.
afereza LDL, białko C-reaktywne, cholesterol LDL, cukrzyca, dyslipidemia typu IIb, hipercholesterolemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, interakcje lekowe, laktoza, leczenie hipolipemizujące, mieszana dyslipidemia, nadciśnienie tętnicze, nietolerancja laktozy, pierwotna hipercholesterolemia, prewencja zdarzeń sercowo-naczyniowych, rodzinna hipercholesterolemia, triglicerydy, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia gospodarki lipidowej - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Apo-Atorva 30 mg
Atorwastatyna, będąca selektywnym, kompetycyjnym inhibitorem reduktazy HMG-CoA, hamuje syntezę cholesterolu w wątrobie, co prowadzi do istotnego zmniejszenia stężenia LDL-C (o 41-61%), całkowitego cholesterolu (o 30-46%), apolipoproteiny B (o 34-50%) oraz triglicerydów (o 14-33%), przy jednoczesnym wzroście HDL-C i apolipoproteiny A1. Mechanizm działania obejmuje także zwiększenie liczby receptorów LDL na hepatocytach, co nasila wychwyt i katabolizm LDL. W badaniach klinicznych, takich jak REVERSAL, MIRACL, ASCOT-LLA, CARDS i SPARCL, wykazano, że atorwastatyna w dawkach do 80 mg/dobę znacząco redukuje ryzyko incydentów sercowo-naczyniowych, w tym zawału mięśnia sercowego, udaru mózgu oraz hospitalizacji z powodu dławicy piersiowej, przy zachowaniu profilu bezpieczeństwa porównywalnego do innych statyn. W badaniu REVERSAL atorwastatyna w dawce 80 mg zmniejszyła LDL-C z 3,89 ± 0,7 mmol/l do 2,04 ± 0,8 mmol/l, a całkowity cholesterol o 34,1%, co przełożyło się na zahamowanie progresji miażdżycy tętnic wieńcowych.
apolipoproteina A1, apolipoproteina B, blaszka miażdżycowa, cholesterol LDL, ciężka hipercholesterolemia, czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego, HDL-C, hepatocyty, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, homozygotyczna hipercholesterolemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor kompetycyjny, IVUS, LDL, menarche, miażdżyca tętnic wieńcowych, niestabilna dławica piersiowa, ostry zespół wieńcowy, receptory LDL, reduktaza HMG-CoA, rewaskularyzacja, TIA, triglicerydy, udar krwotoczny, udar lakunarny, VLDL, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Interakcje leku – Vastan 10 mg
Symwastatyna jest metabolizowana głównie przez enzym CYP3A4 oraz transportery takie jak OATP1B1 i BCRP, co czyni ją podatną na liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne. Silne inhibitory CYP3A4 (np. itrakonazol, ketokonazol, erytromycyna, inhibitory proteazy HIV) oraz inhibitory transporterów (np. cyklosporyna, gemfibrozyl) znacząco zwiększają stężenia symwastatyny i jej aktywnego metabolitu w osoczu, co może prowadzić do podwyższonego ryzyka miopatii i rabdomiolizy. Przykładowo, itrakonazol powoduje ponad 10-krotne zwiększenie narażenia na kwas symwastatyny, a gemfibrozyl zwiększa AUC kwasu symwastatyny o 1,9 raza. W przypadku jednoczesnego stosowania z amiodaronem, werapamilem, diltiazemem czy amlodypiną, dawka symwastatyny nie powinna przekraczać 20 mg/dobę ze względu na ryzyko toksyczności mięśniowej. Ponadto, stosowanie fibratów, zwłaszcza gemfibrozylu, oraz niacyny w dawkach ≥ 1 g/dobę zwiększa ryzyko miopatii, a w przypadku gemfibrozylu interakcja ma charakter farmakokinetyczny. Sok grejpfrutowy w ilości >1 litra/dobę może zwiększyć narażenie na kwas symwastatyny aż 7-krotnie, co również jest klinicznie istotne.
amiodaron, amlodypina, antagonista kanału wapniowego, BCRP, cyklosporyna, cytochrom P450 3A4, danazol, diltiazem, doustny lek przeciwzakrzepowy, elbaswir, fibrat, gemfibrozyl, grazoprewir, gruźlica, hepatotoksyczność, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, induktor CYP3A4, inhibitor BCRP, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, INR, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, International Normalized Ratio, kolchicyna, kwas fusydowy, lek hipolipemizujący, lomitapid, miopatia, niacyna, OATP1B1, pochodna kumaryny, rabdomioliza, ryfampicyna - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Zahron 5 mg
Przed rozpoczęciem terapii rozuwastatyną (produkt leczniczy Zahron) konieczne jest wdrożenie i kontynuacja diety obniżającej stężenie cholesterolu. Dawkowanie wymaga indywidualnego dostosowania, z zalecaną dawką początkową 5 mg lub 10 mg raz na dobę, niezależnie od posiłków. Po 4 tygodniach możliwe jest zwiększenie dawki, jednak dawka maksymalna 40 mg jest zarezerwowana dla pacjentów z ciężką hipercholesterolemią i wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, pod ścisłym nadzorem specjalisty. W badaniach klinicznych dawka 20 mg/dobę była stosowana w celu redukcji ryzyka zdarzeń sercowo-naczyniowych. U dzieci z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawki początkowe wynoszą 5 mg, z maksymalnymi dawkami odpowiednio 10 mg (6-9 lat) i 20 mg (10-17 lat). W homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej u dzieci dawka maksymalna to 20 mg/dobę, a tabletki 40 mg są przeciwwskazane. U pacjentów powyżej 70. roku życia zaleca się dawkę początkową 5 mg.
atazanawir, BCRP, białko transportujące, ciężka hipercholesterolemia, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, dieta zmniejszająca stężenie cholesterolu, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klirens kreatyniny, lopinawir, miopatia, OATP1B1, polimorfizm genetyczny, profilaktyka zdarzeń sercowo-naczyniowych, rabdomioliza, rodzinna hipercholesterolemia, rozuwastatyna, rytonawir, ryzyko sercowo-naczyniowe, skala Child-Pugh, skala Tannera, statyna, typranawir, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Simvastatin Genoptim 20 mg
Simvastatin Genoptim, dostępny w dawkach 10 mg, 20 mg i 40 mg, jest skutecznym lekiem w terapii hipercholesterolemii, jednak jego stosowanie jest przeciwwskazane w określonych stanach klinicznych. Należą do nich nadwrażliwość na symwastatynę lub substancje pomocnicze (w tym laktozę bezwodną w ilościach odpowiednio 74,50 mg, 149 mg i 298 mg w zależności od dawki), czynna choroba wątroby lub niewyjaśnione podwyższenie aminotransferaz, ciąża i karmienie piersią. Ponadto, ze względu na ryzyko hepatotoksyczności i miopatii, lek nie powinien być stosowany jednocześnie z silnymi inhibitorami CYP3A4 (np. itrakonazol, ketokonazol, erytromycyna, nelfinawir), gemfibrozylem, cyklosporyną oraz danazolem. U pacjentów z homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną stosujących lomitapid dawka symwastatyny nie powinna przekraczać 40 mg/dobę.
antybiotyki makrolidowe, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, danazol, ezetimib, fibraty, gemfibrozyl, hepatotoksyczność statyn, hipercholesterolemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitory CYP3A4, inhibitory PCSK9, inhibitory proteazy HIV, karmienie piersią, laktoza bezwodna, leki hipolipemizujące, leki immunosupresyjne, leki przeciwgrzybicze azolowe, lomitapid, miopatia i rabdomioliza, nadwrażliwość na substancję czynną, nietolerancja laktozy, podwyższone aminotransferazy, prawastatyna, rabdomioliza, rosuwastatyna, symwastatyna, syntetyczny androgen, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon substancji czynnych
Symwastatyna – Dawkowanie i sposób podawania
Symwastatyna, lek z grupy statyn, stosowana jest w leczeniu hipercholesterolemii oraz profilaktyce chorób sercowo-naczyniowych. Zalecane dawkowanie wynosi od 5 do 80 mg na dobę, podawane doustnie w pojedynczej dawce wieczorem, z modyfikacją dawki co minimum 4 tygodnie w zależności od odpowiedzi terapeutycznej i tolerancji. Dawka 80 mg/dobę jest zarezerwowana dla pacjentów z ciężką hipercholesterolemią, wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym oraz brakiem osiągnięcia celów terapeutycznych przy niższych dawkach. U pacjentów z homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną zaleca się dawkę początkową 40 mg/dobę, stosowaną jako uzupełnienie innych metod leczenia. W przypadku współistniejących chorób nerek, dawkowanie wymaga ostrożności, zwłaszcza przy klirensie kreatyniny <30 ml/min, gdzie dawki powyżej 10 mg/dobę należy stosować z dużą ostrożnością. U dzieci i młodzieży (10-17 lat) z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawka początkowa wynosi zwykle 10 mg/dobę, z maksymalną dawką 40 mg/dobę.
afereza LDL, amiodaron, amlodypina, cholesterol LDL, choroba sercowo-naczyniowa, choroba wieńcowa, ciężka hipercholesterolemia, dieta niskocholesterolowa, diltiazem, elbaswir, ezetymib, fenofibrat, fibrat, gemfibrozyl, grazoprewir, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, klirens kreatyniny, LDL-C, lek hipolipemizujący, lek wiążący kwasy żółciowe, lomitapid, miopatia, przewlekła choroba nerek, skala Tannera, statyna, symwastatyna, werapamil, wirusowe zapalenie wątroby typu C, wskaźnik filtracji kłębuszkowej, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie lipidowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Rosucard 20 mg
Rozuwastatyna (Rosucard) powinna być stosowana w połączeniu z dietą obniżającą stężenie cholesterolu. Dawkowanie indywidualizuje się na podstawie stężenia cholesterolu, czynników ryzyka sercowo-naczyniowego oraz tolerancji leku. Dawka początkowa u dorosłych wynosi 5 mg lub 10 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia po 4 tygodniach do maksymalnie 40 mg u pacjentów z ciężką hipercholesterolemią i wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym. Profilaktycznie zaleca się dawkę 20 mg/dobę. U dzieci i młodzieży z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawki początkowe to 5 mg/dobę, z zakresem do 10 mg (6-9 lat) lub 20 mg (10-17 lat). W przypadku homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej dawka początkowa wynosi 5-10 mg/dobę, maksymalnie do 20 mg/dobę. U pacjentów powyżej 70 lat zaleca się dawkę początkową 5 mg, a u osób z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny <60 ml/min) również 5 mg, przy czym dawka 40 mg jest przeciwwskazana. Stosowanie u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami nerek jest przeciwwskazane.
atazanawir, BCRP, białko transportowe, choroba układu sercowo-naczyniowego, ciężka hipercholesterolemia, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, dawka początkowa, ekspozycja ustrojowa, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klirens kreatyniny, leczenie skojarzone, lopinawir, miopatia, OATP1B1, polimorfizm genetyczny, profilaktyka sercowo-naczyniowa, rabdomioliza, rozuwastatyna, rytonawir, skala Child-Pugh, skala Tannera, statyna, stężenie cholesterolu, typranawir, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Esetin 10 mg
Esetin (ezetymib) w dawce 10 mg jest lekiem hipolipemizującym stosowanym zarówno w monoterapii, jak i terapii skojarzonej, głównie w leczeniu hipercholesterolemii pierwotnej (heterozygotycznej rodzinnej i nierodzinnej) oraz w profilaktyce zdarzeń sercowo-naczyniowych u pacjentów z chorobą wieńcową i przebytym ostrym zespołem wieńcowym. W terapii skojarzonej Esetin jest podawany wraz ze statyną, gdy monoterapia statyną nie przynosi wystarczającej redukcji lipidów, natomiast w monoterapii jest wskazany u pacjentów z nietolerancją statyn. W przypadku homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej, Esetin stosuje się wyłącznie w połączeniu ze statyną, często w ramach kompleksowego leczenia obejmującego także aferezę LDL. Każda tabletka zawiera 10 mg ezetymibu oraz 63 mg laktozy jednowodnej, co jest istotne u pacjentów z nietolerancją laktozy.
afereza LDL, choroba wieńcowa, dieta redukcyjna, ezetymib, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia heterozygotyczna rodzinna, hipercholesterolemia pierwotna, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, incydent sercowo-naczyniowy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, lek hipolipemizujący, lipemia, monoterapia statyną, nietolerancja laktozy, ostry zespół wieńcowy, ryzyko sercowo-naczyniowe, statyna, terapia skojarzona, terapia wspomagająca - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Rosuvastatin Krka 15 mg
Rosuvastatin Krka to lek zawierający rozuwastatynę wapniową, dostępny w dawkach od 5 mg do 40 mg w formie tabletek powlekanych o różnej wielkości i kształcie. Wskazania do stosowania obejmują leczenie pierwotnej hipercholesterolemii typu IIa i mieszanej dyslipidemii typu IIb u dorosłych, młodzieży oraz dzieci od 6. roku życia, w tym rodzinnej heterozygotycznej i homozygotycznej hipercholesterolemii. Lek stosowany jest jako uzupełnienie diety i innych metod niefarmakologicznych, takich jak aktywność fizyczna i redukcja masy ciała, a w przypadku homozygotycznej hipercholesterolemii także jako uzupełnienie terapii aferezą LDL. Dawkowanie powinno być dostosowane indywidualnie, z uwzględnieniem zawartości laktozy w tabletkach, która waha się od 41,9 mg w dawce 5 mg do 167,6 mg w dawce 40 mg, co jest istotne u pacjentów z nietolerancją laktozy.
afereza LDL, dyslipidemia mieszana, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia typu IIa, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, mieszana dyslipidemia typu IIb, nietolerancja laktozy, pierwotna hipercholesterolemia, profil lipidowy, profilaktyka sercowo-naczyniowa, rodzinna heterozygotyczna hipercholesterolemia, rozuwastatyna wapniowa, ryzyko sercowo-naczyniowe, tabletka powlekana, zaburzenie lipidowe, zdarzenie sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Roswera 30 mg
Lek Roswera zawierający rozuwastatynę wapniową jest wskazany w leczeniu pierwotnej hipercholesterolemii (typ IIa, w tym rodzinna heterozygotyczna) oraz mieszanej dyslipidemii (typ IIb) u dorosłych, młodzieży i dzieci powyżej 6 lat, jako uzupełnienie diety i niefarmakologicznych metod terapeutycznych. Ponadto, preparat jest stosowany u pacjentów z homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną, również jako terapia dodatkowa do diety i innych metod obniżających stężenie lipidów, takich jak afereza LDL. Roswera jest także zalecana w profilaktyce pierwszego poważnego zdarzenia sercowo-naczyniowego u pacjentów z wysokim ryzykiem, w połączeniu z innymi działaniami redukującymi czynniki ryzyka. Preparat dostępny jest w formie tabletek powlekanych o dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg, 20 mg, 30 mg i 40 mg, zawierających odpowiednio od 41,9 mg do 167,6 mg laktozy jako substancji pomocniczej, co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją laktozy.
afereza LDL, czynnik ryzyka sercowo-naczyniowy, globalne ryzyko sercowo-naczyniowe, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, leczenie hipolipemizujące, mieszana dyslipidemia, modyfikowalny czynnik ryzyka, pierwotna hipercholesterolemia, profil lipidowy, rodzinna heterozygotyczna hipercholesterolemia, rozuwastatyna, rozuwastatyna wapniowa, stężenie lipidów, zdarzenie sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Simvastatin Bluefish
Symwastatyna, jako inhibitor reduktazy HMG-CoA, niesie ryzyko miopatii, której częstość występowania jest dawkozależna: 0,03% przy 20 mg/dobę, 0,08% przy 40 mg/dobę oraz 0,61% przy 80 mg/dobę. Miopatia może prowadzić do rabdomiolizy z ostrą niewydolnością nerek i bardzo rzadkimi zgonami. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów pochodzenia azjatyckiego, u których ryzyko miopatii przy dawce 40 mg wynosi 0,24%, oraz u osób z genotypem SLCO1B1 c.521T>C, zwłaszcza homozygot CC, u których ryzyko miopatii przy dawce 80 mg sięga 15%. Aktywność kinazy kreatynowej (CK) powinna być monitorowana przed i w trakcie leczenia, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka (wiek >65 lat, płeć żeńska, niewydolność nerek, niedoczynność tarczycy, historia toksyczności statyn). W przypadku CK >5-krotnej normy lub nasilonych objawów mięśniowych należy przerwać leczenie.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferazy w surowicy, białko BCRP, ciężka hipercholesterolemia, cyklosporyna, danazol, fibrat, genotyp SLCO1B1, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hiperbilirubinemia, hiperglikemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor CYP3A4, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, lomitapid, mioglobinuria, miopatia, nietolerancja laktozy, niewydolność wątroby, ostra niewydolność nerek, powikłanie sercowo-naczyniowe, rabdomioliza, skala Tannera, śródmiąższowa choroba płuc, symwastatyna, żółtaczka - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Zocor 40 40 mg
Przed rozpoczęciem terapii symwastatyną (Zocor) konieczna jest dokładna ocena przeciwwskazań, w tym nadwrażliwości na lek lub substancje pomocnicze (np. laktozę jednowodną w dawkach 70,7 mg, 141,5 mg i 283,0 mg w tabletkach 10 mg, 20 mg i 40 mg odpowiednio). Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest czynna choroba wątroby lub utrzymujące się, niewyjaśnione podwyższenie aminotransferaz, ze względu na ryzyko hepatotoksyczności. Symwastatyna jest także przeciwwskazana w ciąży i laktacji z powodu ryzyka teratogennego. Ponadto, nie należy łączyć jej z silnymi inhibitorami CYP3A4 (itrakonazol, ketokonazol, nelfinawir, erytromycyna, itp.), gemfibrozylem, cyklosporyną i danazolem, ze względu na znaczne zwiększenie stężenia leku i ryzyko miopatii oraz rabdomiolizy. U pacjentów z homozygotyczną hipercholesterolemią stosujących lomitapid dawka symwastatyny nie powinna przekraczać 40 mg/dobę.
aminotransferazy, antybiotyk makrolidowy, choroba wątroby, ciąża i karmienie piersią, cyklosporyna, danazol, działanie niepożądane, działanie teratogenne, enzymy wątrobowe, filtracja kłębuszkowa, gemfibrozyl, hipokaliemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, kwas fusydowy, laktoza jednowodna, leczenie hipolipemizujące, lek hipolipemizujący, lek przeciwgrzybiczny, lomitapid, miopatia i rabdomioliza, nadwrażliwość, niedoczynność tarczycy, nietolerancja laktozy, ostre zapalenie wątroby, predyspozycja genetyczna, przewlekła choroba wątroby, statyna, symwastatyna, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zaburzenie funkcji nerek - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Sortis 40 40 mg
Lek SORTIS zawierający atorwastatynę w dawkach 10 mg, 20 mg, 40 mg i 80 mg jest wskazany do leczenia hipercholesterolemii pierwotnej, w tym heterozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej, oraz hiperlipidemii złożonej typów IIa i IIb według klasyfikacji Fredricksona. Stosowanie leku jest zalecane u dorosłych, młodzieży i dzieci powyżej 10 roku życia, wyłącznie gdy niefarmakologiczne metody (dieta, aktywność fizyczna, modyfikacja czynników ryzyka) nie przynoszą efektów. SORTIS skutecznie obniża cholesterol całkowity, LDL, apolipoproteinę B oraz triglicerydy. Dodatkowo, jest stosowany w leczeniu homozygotycznej postaci rodzinnej hipercholesterolemii u dorosłych, jako terapia uzupełniająca lub alternatywna do aferezy LDL. W prewencji pierwotnej chorób układu sercowo-naczyniowego lek jest zalecany u pacjentów z wysokim ryzykiem incydentów, w ramach kompleksowej terapii obejmującej modyfikację stylu życia i eliminację czynników ryzyka.
afereza cholesterolu LDL, apolipoproteina B, atorwastatyna, cholesterol całkowity, cholesterol LDL, ciśnienie tętnicze, czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego, enzymy wątrobowe, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia pierwotna, hiperlipidemia złożona, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, incydent sercowo-naczyniowy, kinaza kreatynowa, kwas benzoesowy, laktoza jednowodna, leczenie hipolipemizujące, lipidogram, prewencja sercowo-naczyniowa, sól wapniowa, triglicerydy, zaburzenia gospodarki węglowodanowej - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Simvachol 40 mg
Dawkowanie Simvacholu powinno być indywidualnie dostosowane do wskazań klinicznych, stanu pacjenta oraz stosowanych terapii współistniejących. Standardowa dawka początkowa w leczeniu hipercholesterolemii wynosi 10-20 mg raz na dobę, podawana doustnie wieczorem, z możliwością zwiększenia do 80 mg/dobę u pacjentów z ciężką hipercholesterolemią i wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, którzy nie osiągnęli celów terapeutycznych przy niższych dawkach. Modyfikacje dawki należy przeprowadzać co najmniej co 4 tygodnie. W homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej zalecana dawka to 40 mg/dobę, stosowana jako terapia uzupełniająca. U dzieci i młodzieży (10-17 lat) z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawka początkowa wynosi 10 mg/dobę, z zakresem do 40 mg/dobę. W przypadku współistniejącego stosowania fibratów (z wyjątkiem gemfibrozylu) lub fenofibratu, dawka Simvacholu nie powinna przekraczać 10 mg/dobę, natomiast przy jednoczesnym stosowaniu amiodaronu, amlodypiny, werapamilu, diltiazemu, elbaswiru lub grazoprewiru maksymalna dawka wynosi 20 mg/dobę.
afereza LDL, amiodaron, amlodypina, choroba wieńcowa, dieta niskocholesterolowa, diltiazem, elbaswir, fenofibrat, fibrat, gemfibrozyl, grazoprewir, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia ciężka, hiperlipidemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, klirens kreatyniny, lomitapid, powikłania sercowo-naczyniowe, poziom LDL-C, preparaty wiążące kwasy żółciowe, profilaktyka zdarzeń sercowo-naczyniowych, skala Tannera, werapamil, zaburzenia czynności nerek - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Atorvastatin Medical Valley 40 mg
Atorvastatin Medical Valley jest wskazany do leczenia pierwotnej hipercholesterolemii, złożonej hiperlipidemii oraz heterozygotycznej i homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej. Standardowa dawka początkowa wynosi 10 mg raz na dobę, z możliwością modyfikacji co 4 tygodnie, w zależności od poziomu LDL-C, celu terapeutycznego i odpowiedzi pacjenta. Maksymalna dawka to 80 mg/dobę. Efekt terapeutyczny obserwuje się po 2 tygodniach, a maksymalny po 4 tygodniach terapii. U dzieci i młodzieży powyżej 10 lat z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawka początkowa również wynosi 10 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 80 mg/dobę. Lek należy stosować ostrożnie u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby i jest przeciwwskazany przy aktywnej chorobie wątroby. Nie wymaga modyfikacji dawkowania u pacjentów z niewydolnością nerek.
afereza LDL, atorwastatyna, cholesterol LDL, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, dieta ubogocholesterolowa, elbaswir z grazoprewirem, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, hiperlipidemia pediatryczna, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, lek przeciwwirusowy, leki wiążące kwasy żółciowe, letermowir, mieszana hiperlipidemia, pierwotna hipercholesterolemia, prewencja chorób sercowo-naczyniowych, terapia hipolipemizująca, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zakażenie wirusem cytomegalii, złożona hiperlipidemia - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Roswera 20 mg
Roswera (rozuwastatyna wapniowa) jest statyną dostępną w dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg, 20 mg, 30 mg oraz 40 mg, stosowaną w leczeniu pierwotnej hipercholesterolemii typu IIa (w tym rodzinnej heterozygotycznej) oraz mieszanej dyslipidemii typu IIb u dorosłych, młodzieży i dzieci powyżej 6 roku życia. Lek jest również wskazany w terapii homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej jako uzupełnienie diety i innych metod obniżających stężenie lipidów, takich jak afereza LDL. Roswera jest stosowana jako leczenie wspomagające dietę i modyfikację stylu życia, w tym aktywność fizyczną i redukcję masy ciała, gdy metody niefarmakologiczne okazują się niewystarczające. Preparat zawiera laktozę w ilościach zależnych od dawki: od 41,9 mg w dawce 5 mg do 167,6 mg w dawce 40 mg, co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją laktozy.
afereza LDL, ciśnienie tętnicze, cukrzyca, duże zdarzenie sercowo-naczyniowe, dyslipidemia typu IIb, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia typu IIa, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, lek hipolipemizujący, mieszana dyslipidemia, otyłość, pierwotna hipercholesterolemia, rodzinna heterozygotyczna hipercholesterolemia, rozuwastatyna, statyna, substancja czynna, substancja pomocnicza, zdarzenie sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Romazic 15 mg
Przy stosowaniu preparatu Romazic (rozuwastatyna) zaleca się indywidualne ustalanie dawki, uwzględniając wyjściowe stężenie cholesterolu, czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego oraz tolerancję leku. Dawka początkowa u dorosłych wynosi 5-10 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia do maksymalnie 40 mg u pacjentów z ciężką hipercholesterolemią i wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, przy czym dawki 30-40 mg wymagają nadzoru specjalistycznego i regularnej kontroli. W prewencji zdarzeń sercowo-naczyniowych rekomendowana dawka to 20 mg/dobę, potwierdzona badaniami klinicznymi. U dzieci i młodzieży (6-17 lat) z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawki początkowe wynoszą 5 mg, z maksymalnymi dawkami odpowiednio 10 mg (6-9 lat) i 20 mg (10-17 lat). W przypadku homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej u dzieci maksymalna dawka to 20 mg/dobę. Nie zaleca się stosowania u dzieci poniżej 6 lat. U pacjentów powyżej 70 roku życia dawka początkowa to 5 mg, z możliwością zwiększenia do 20 mg, zachowując ostrożność przy wyższych dawkach.
atazanawir, BCRP, białko transportujące, choroba układu sercowo-naczyniowego, choroba wątroby, ciężka hipercholesterolemia, cyklosporyna, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klirens kreatyniny, lopinawir, miopatia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, OATP1B1, polimorfizm genetyczny, rabdomioliza, rodzinna hipercholesterolemia, rozuwastatyna, rytonawir, skala Child-Pugh, statyna, typranawir, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zdarzenie sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Zaranta 5 mg
Leczenie rozuwastatyną (Zaranta) wymaga indywidualnego dostosowania dawki, uwzględniając wyjściowe stężenie cholesterolu, ryzyko sercowo-naczyniowe oraz tolerancję pacjenta. Dawka początkowa u dorosłych wynosi 5-10 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia do maksymalnie 40 mg u pacjentów z ciężką hipercholesterolemią i wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, pod ścisłym nadzorem specjalisty. W prewencji zdarzeń sercowo-naczyniowych stosuje się standardowo 20 mg/dobę. U dzieci i młodzieży z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawki początkowe wynoszą 5 mg/dobę, z zakresem do 10 mg (6-9 lat) lub 20 mg (10-17 lat). W przypadku homozygotycznej FH u dzieci 6-17 lat dawka początkowa to 5-10 mg/dobę, maksymalnie do 20 mg/dobę. Tabletki 30 mg i 40 mg nie są wskazane w populacji pediatrycznej. U pacjentów powyżej 70. roku życia zaleca się dawkę początkową 5 mg/dobę bez konieczności dalszej modyfikacji ze względu na wiek.
atazanawir, białko transportujące, ciężka hipercholesterolemia, cyklosporyna, ekspozycja ustrojowa, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klirens kreatyniny, lopinawir, miopatia, polimorfizm genetyczny, prewencja sercowo-naczyniowa, rabdomioliza, rodzinna hipercholesterolemia, rozuwastatyna, rytonawir, ryzyko sercowo-naczyniowe, skala Child-Pugh, typranawir, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Atorvagen 10 mg
Atorwastatyna, będąca inhibitorem reduktazy HMG-CoA, działa poprzez hamowanie biosyntezy cholesterolu w wątrobie oraz zwiększenie ekspresji receptorów LDL na hepatocytach, co prowadzi do istotnego obniżenia stężenia cholesterolu LDL (redukcja o 41-61%), cholesterolu całkowitego (30-46%), apolipoproteiny B (34-50%) oraz triglicerydów (14-33%), a także umiarkowanego wzrostu HDL-C i apolipoproteiny A₁. W badaniach klinicznych, w tym u pacjentów z homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną, wykazano skuteczność atorwastatyny w redukcji ryzyka sercowo-naczyniowego, potwierdzoną m.in. w badaniu REVERSAL, gdzie dawka 80 mg/dobę zapobiegała progresji miażdżycy tętnic wieńcowych i znacząco poprawiała profil lipidowy (LDL-C z 3,89 do 2,04 mmol/l, cholesterol całkowity o 34,1%, triglicerydy o 20%, apolipoproteina B o 39,1%). W badaniu MIRACL u pacjentów z ostrym zespołem wieńcowym stosowanie 80 mg atorwastatyny zmniejszyło ryzyko złożonych zdarzeń sercowo-naczyniowych o 16% (p=0,048).
apolipoproteina A1, apolipoproteina B, blaszka miażdżycowa, cholesterol całkowity, cholesterol HDL, cholesterol LDL, choroba wieńcowa, cukrzyca insulinoniezależna, dławica piersiowa, hepatocyt, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, hiperlipidemia mieszana, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, katabolizm LDL, kompetycyjne hamowanie, lek hipolipemizujący, lipoproteina HDL, lipoproteina LDL, lipoproteina VLDL, makroalbuminuria, mewalonian, mikroalbuminuria, nadciśnienie tętnicze, niedokrwienie mięśnia sercowego, ostry zespół wieńcowy, przejściowy atak niedokrwienny, receptor LDL, retinopatia, skala Tannera, triglicerydy, udar krwotoczny, udar niedokrwienny, ultrasonografia wewnątrznaczyniowa, zabieg rewaskularyzacji, zawał lakunarny, zawał mięśnia sercowego, zdarzenie wieńcowe - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Etibax 10 mg
Lek Etibax zawierający ezetymib w dawce 10 mg jest wskazany w leczeniu pierwotnej hipercholesterolemii, zarówno heterozygotycznej rodzinnej, jak i nierodzinnej, stosowany jako monoterapia u pacjentów z nietolerancją statyn lub w terapii skojarzonej ze statynami, gdy monoterapia statyną jest niewystarczająca. Ponadto, ezetymib jest zalecany w prewencji zdarzeń sercowo-naczyniowych u pacjentów z chorobą wieńcową (CHD) oraz ostrym zespołem wieńcowym (ACS), stosowany zarówno jako leczenie dodatkowe u pacjentów już przyjmujących statyny, jak i włączany jednocześnie na początku terapii. W cięższych postaciach, takich jak homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, Etibax stosuje się w skojarzeniu ze statyną i dietą, często uzupełniając terapię metodami dodatkowymi, np. aferezą LDL. Rzadkim wskazaniem jest homozygotyczna sitosterolemia rodzinna, gdzie ezetymib hamuje wchłanianie steroli jelitowych, co jest kluczowe w leczeniu tej choroby metabolicznej.
afereza LDL, choroba wieńcowa, działania niepożądane, ezetymib, fitosterolemia, hipercholesterolemia heterozygotyczna rodzinna, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, homozygotyczna sitosterolemia rodzinna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, laktoza jednowodna, nietolerancja leków, ostry zespół wieńcowy, pierwotna hipercholesterolemia, prewencja zdarzeń sercowo-naczyniowych, przeciwwskazania do statyn, terapia skojarzona, zaburzenia lipidowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Simvagen 20 20 mg
Symwastatyna, substancja czynna leku Simvagen, jest stosowana w leczeniu hipercholesterolemii oraz profilaktyce zdarzeń sercowo-naczyniowych. Dawka terapeutyczna wynosi od 5 mg do 80 mg na dobę, podawana doustnie wieczorem, z modyfikacjami dawkowania co minimum 4 tygodnie. Maksymalna dawka 80 mg/dobę jest zarezerwowana dla pacjentów z ciężką hipercholesterolemią i wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, u których niższe dawki okazały się nieskuteczne. W leczeniu heterozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej u dzieci i młodzieży (10-17 lat) dawka początkowa wynosi 10 mg/dobę, z zakresem do 40 mg/dobę. U pacjentów z homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną zaleca się dawkę początkową 40 mg/dobę, stosowaną jako terapia uzupełniająca inne metody leczenia. W profilaktyce zdarzeń wieńcowych dawka wynosi 20-40 mg/dobę. Symwastatyna może być stosowana w monoterapii lub w połączeniu z preparatami wiążącymi kwasy żółciowe, z zachowaniem odpowiednich odstępów czasowych podania.
afereza LDL, amiodaron, amlodypina, cholesterol LDL, choroba wieńcowa, diltiazem, elbaswir, fenofibrat, fibrat, gemfibrozyl, grazoprewir, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, hiperlipidemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, klirens kreatyniny, lomitapid, preparat wiążący kwasy żółciowe, Simvagen, skala Tannera, symwastatyna, terapia uzupełniająca, werapamil, zaburzenie czynności nerek, zdarzenie sercowo-naczyniowe - Leksykon chorób i schorzeń
Wysoki poziom cholesterolu – Leczenie
Hipercholesterolemia znacząco zwiększa ryzyko chorób sercowo-naczyniowych, w tym zawału serca i udaru mózgu, dlatego leczenie powinno być ukierunkowane na obniżenie poziomu cholesterolu LDL do wartości docelowych zależnych od ryzyka pacjenta (np. <70 mg/dl u osób po incydentach sercowo-naczyniowych, <100 mg/dl u osób bez przebytych zdarzeń). Pierwszym etapem terapii są zmiany stylu życia, które mogą obniżyć LDL o 5-10%, obejmujące dietę sercowo-naczyniową, ograniczenie tłuszczów nasyconych i trans, regularną aktywność fizyczną (≥150 minut tygodniowo), redukcję masy ciała o 5-10%, zaprzestanie palenia oraz ograniczenie alkoholu. Farmakoterapia jest wdrażana indywidualnie, gdy modyfikacje stylu życia są niewystarczające lub w przypadku wysokiego ryzyka sercowo-naczyniowego.
alirokumab, atorwastatyna, cholesterol HDL, cholesterol LDL, cholestyramina, choroba tętnic obwodowych, choroba wieńcowa, dieta sercowo-naczyniowa, ewinakumab, ewolokumab, ezetimib, farmakoterapia, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna, HMG-CoA reduktaza, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor PCSK9, kolesewelam, kolestypol, kwas bempediowy, leczenie farmakologiczne, lomitapid, powikłanie sercowo-naczyniowe, prawastatyna, profil lipidowy, przeszczep wątroby, przewlekła choroba nerek, rosuwastatyna, ryzyko sercowo-naczyniowe, sekwestrant kwasów żółciowych, simwastatyna, statyna, tętniak aorty brzusznej, tłuszcz nasycony, tłuszcz trans, trójglicerydy, udar mózgu, zawał serca - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Zaranta 10 mg
Rozuwastatyna, będąca selektywnym i kompetycyjnym inhibitorem reduktazy HMG-CoA, działa głównie w wątrobie, zwiększając ekspresję receptorów LDL i hamując syntezę VLDL, co prowadzi do istotnej poprawy profilu lipidowego. W badaniach klinicznych wykazano dawkozależne zmniejszenie stężenia LDL-C (do -63% przy dawce 40 mg), cholesterolu całkowitego (do -46%), triglicerydów (do -35%) oraz wzrost HDL-C (do +14%). Efekt terapeutyczny pojawia się szybko, z 90% pełnej odpowiedzi w ciągu 2 tygodni, a pełny efekt utrzymuje się przy kontynuacji leczenia. Rozuwastatyna jest skuteczna u pacjentów z hipercholesterolemią typu IIa i IIb, w tym z rodzinną heterozygotyczną i homozygotyczną hipercholesterolemią, niezależnie od wieku, płci, rasy czy współistniejących chorób, takich jak cukrzyca. W badaniu JUPITER (n=17802) stosowanie 20 mg rozuwastatyny przez 2 lata obniżyło LDL-C o 45% (p<0,001) i zmniejszyło ryzyko zdarzeń sercowo-naczyniowych u osób z podwyższonym ryzykiem.
cholesterol całkowity, dyslipidemia, fenofibrat, HDL cholesterol, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia typu IIa, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, infekcja układu moczowego, inhibitor kompetycyjny, inhibitor reduktazy HMG-CoA, LDL cholesterol, lipoproteina ApoA-I, lipoproteina ApoB, mialgia, miażdżyca tętnic, niacyna, nonHDL-C, receptor LDL, rodzinna heterozygotyczna hipercholesterolemia, rodzinna homozygotyczna hipercholesterolemia, skala Tannera, triglicerydy, VLDL, zapalenie nosogardła