Właściwości farmakodynamiczne
Atorvagen 10 mg
Atorwastatyna, będąca inhibitorem reduktazy HMG-CoA, działa poprzez hamowanie biosyntezy cholesterolu w wątrobie oraz zwiększenie ekspresji receptorów LDL na hepatocytach, co prowadzi do istotnego obniżenia stężenia cholesterolu LDL (redukcja o 41-61%), cholesterolu całkowitego (30-46%), apolipoproteiny B (34-50%) oraz triglicerydów (14-33%), a także umiarkowanego wzrostu HDL-C i apolipoproteiny A₁. W badaniach klinicznych, w tym u pacjentów z homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną, wykazano skuteczność atorwastatyny w redukcji ryzyka sercowo-naczyniowego, potwierdzoną m.in. w badaniu REVERSAL, gdzie dawka 80 mg/dobę zapobiegała progresji miażdżycy tętnic wieńcowych i znacząco poprawiała profil lipidowy (LDL-C z 3,89 do 2,04 mmol/l, cholesterol całkowity o 34,1%, triglicerydy o 20%, apolipoproteina B o 39,1%). W badaniu MIRACL u pacjentów z ostrym zespołem wieńcowym stosowanie 80 mg atorwastatyny zmniejszyło ryzyko złożonych zdarzeń sercowo-naczyniowych o 16% (p=0,048).
Właściwości farmakodynamiczne leku Atorvagen
Atorwastatyna, substancja czynna leku Atorvagen, należy do grupy farmakoterapeutycznej leków modyfikujących stężenie lipidów, będąc inhibitorem reduktazy HMG-CoA (kod ATC: C10AA05). Jej działanie polega na wybiórczym, kompetycyjnym hamowaniu enzymu ograniczającego szybkość syntezy cholesterolu – reduktazy HMG-CoA, odpowiedzialnej za przekształcenie 3-hydroksy-3-metyloglutarylokoenzymu A w mewalonian, prekursor steroli, w tym cholesterolu.1
W procesach fizjologicznych, w wątrobie triglicerydy i cholesterol są wbudowywane w lipoproteiny VLDL (lipoproteiny o bardzo małej gęstości), które następnie są uwalniane do krwi i transportowane do tkanek obwodowych. Z VLDL powstają lipoproteiny o niskiej gęstości (LDL), które są katabolizowane głównie za pośrednictwem receptorów o wysokim powinowactwie do LDL (receptorów LDL).2
Mechanizm redukcji stężenia lipidów
Atorwastatyna zmniejsza stężenie cholesterolu w osoczu i lipoprotein w surowicy poprzez dwa główne mechanizmy:
- Hamowanie reduktazy HMG-CoA, co hamuje biosyntezę cholesterolu w wątrobie
- Zwiększenie liczby receptorów LDL na powierzchni błony komórkowej hepatocytów, nasilając wychwyt i katabolizm LDL
3
Działanie farmakodynamiczne atorwastatyny obejmuje zmniejszenie wytwarzania oraz ilości cząsteczek LDL. Lek prowadzi do nasilonego i utrzymującego się wzrostu aktywności receptorów LDL, co wiąże się z korzystnymi zmianami jakościowymi krążących cząsteczek LDL. Szczególnie istotne jest to, że atorwastatyna skutecznie zmniejsza stężenie cholesterolu LDL u pacjentów z homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną, którzy zazwyczaj nie reagują na leczenie innymi lekami hipolipemizującymi.4
Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania
Zależność odpowiedzi od dawki
W badaniach oceniających zależność odpowiedzi od dawki wykazano, że atorwastatyna powoduje znaczącą redukcję parametrów lipidowych:
- Cholesterol całkowity: zmniejszenie o 30-46%
- Cholesterol LDL-C: zmniejszenie o 41-61%
- Apolipoproteina B: zmniejszenie o 34-50%
- Triglicerydy: zmniejszenie o 14-33%
Dodatkowo, atorwastatyna powoduje różnie nasilone zwiększenie stężenia HDL-C oraz apolipoproteiny A₁. Wyniki te potwierdzono u pacjentów z różnymi typami zaburzeń lipidowych, w tym u chorych z hipercholesterolemią rodzinną heterozygotyczną, nierodzinnymi postaciami hipercholesterolemii, hiperlipidemią mieszaną, a także u pacjentów z cukrzycą insulinoniezależną.5
W badaniach klinicznych stwierdzono, że zmniejszenie stężenia cholesterolu całkowitego, cholesterolu LDL i apolipoproteiny B powoduje obniżenie ryzyka wystąpienia epizodów sercowo-naczyniowych oraz zmniejsza śmiertelność z przyczyn sercowo-naczyniowych.6
Homozygotyczna rodzinna hipercholesterolemia
W wieloośrodkowym 8-tygodniowym otwartym badaniu z wykorzystaniem procedury compassionate use, z opcjonalną fazą dodatkową o zmiennej długości, uczestniczyło 335 pacjentów, spośród których 89 zidentyfikowano jako osoby z homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną. U tych pacjentów średnia procentowa redukcja poziomu LDL-C wyniosła około 20%. Atorwastatynę podawano w dawkach do 80 mg/dobę.7
Wpływ na miażdżycę
W badaniu REVERSAL (Reversing Atherosclerosis with Aggressive Lipid-Lowering Study) oceniano wpływ intensywnego leczenia hipolipemizującego atorwastatyną w dawce 80 mg w porównaniu ze standardowym leczeniem prawastatyną w dawce 40 mg na miażdżycę tętnic wieńcowych. Badanie prowadzono z wykorzystaniem ultrasonografii wewnątrznaczyniowej (IVUS) podczas angiografii u pacjentów z chorobą wieńcową. W tym randomizowanym, wieloośrodkowym badaniu kontrolowanym z zastosowaniem podwójnie ślepej próby, IVUS wykonywano na początku badania oraz po upływie 18 miesięcy u 502 pacjentów.8
W grupie leczonej atorwastatyną (N=253) nie stwierdzono progresji miażdżycy. Mediana procentowej zmiany całkowitej objętości blaszek miażdżycowych w stosunku do wartości wyjściowych (główne kryterium badania) wynosiła -0,4% (p=0,98) w grupie leczonej atorwastatyną i +2,7% (p=0,001) w grupie leczonej prawastatyną (n=249). Występowała statystycznie znamienna różnica działania atorwastatyny w porównaniu z działaniem prawastatyny (p=0,02).9
W grupie leczonej atorwastatyną zaobserwowano również znaczące zmiany w profilu lipidowym:
- Stężenie LDL-C obniżyło się z 3,89 mmol/l ± 0,7 (150 mg/dl ± 28) do 2,04 mmol/l ± 0,8 (78,9 mg/dl ± 30)
- Stężenie cholesterolu całkowitego zmniejszyło się o 34,1% (vs. 18,4% w grupie prawastatyny; p<0,0001)
- Stężenie triglicerydów obniżyło się o 20% (vs. 6,8% w grupie prawastatyny; p<0,0009)
- Stężenie apolipoproteiny B zmniejszyło się o 39,1% (vs. 22,0% w grupie prawastatyny; p<0,0001)
- Stężenie HDL-C wzrosło o 2,9% (vs. 5,6% w grupie prawastatyny; wartość p=NZ)
- Stężenie CRP obniżyło się o 36,4% (vs. 5,2% w grupie prawastatyny; p<0,0001)
<sup data-drug="Atorvagen" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="W grupie leczonej atorwastatyną stężenie cholesterolu LDL (LDL-C) uległo zmniejszeniu do wartości średniej 2,04 mmol/l ± 0,8 (78,9 mg/dl ± 30) z wartości wyjściowej wynoszącej średnio 3,89 mmol/l ± 0,7 (150 mg/dl ± 28), natomiast w grupie leczonej prawastatyną stężenie LDL-C uległo zmniejszeniu do wartości średniej 2,85 mmol/l ± 0,7 (110 mg/dl ± 26) z wartości wyjściowej wynoszącej średnio 3,89 mmol/l ± 0,7 (150 mg/dl ± 26) (p<0,0001). Atorwastatyna powodowała też znaczące zmniejszenie średniego stężenia cholesterolu całkowitego (TC) o 34,1% (prawastatyna o 18,4%; p<0,0001), średniego stężenia triglicerydów (TG) o 20% (prawastatyna o 6,8%; p<0,0009), a średniego stężenia apolipoproteiny B o 39,1% (prawastatyna o 22,0; p<0,0001). Atorwastatyna zwiększała średnie stężenie cholesterolu HDL (HDL-C) o 2,9% (prawastatyna o 5,6%; wartość p =NZ). Stwierdzono zmniejszenie stężenia CRP średnio o 36,4% w grupie leczonej atorwastatyną w porównaniu ze zmniejszeniem o 5,2% w grupie leczonej prawastatyną (p10
Należy zauważyć, że wyniki tego badania uzyskano stosując dawkę 80 mg atorwastatyny, co uniemożliwia ich ekstrapolację na mniejsze dawki. Ponadto w badaniu tym nie analizowano wpływu intensywnego leczenia hipolipemizującego na główne krążeniowe punkty końcowe, więc znaczenie kliniczne tych wyników z uwzględnieniem pierwotnej oraz wtórnej prewencji epizodów sercowo-naczyniowych nie jest w pełni poznane.11
Ostry zespół wieńcowy
W badaniu MIRACL oceniano stosowanie atorwastatyny w dawce 80 mg u 3086 pacjentów (atorwastatyna: n=1538; placebo: n=1548) z ostrym zespołem wieńcowym (zawał mięśnia sercowego bez załamka Q, niestabilna dławica piersiowa). Leczenie rozpoczynano w fazie ostrej po przyjęciu do szpitala i prowadzono przez okres 16 tygodni.12
Podawanie atorwastatyny w dawce 80 mg/dobę wydłużało czas do osiągnięcia złożonego głównego punktu końcowego, na który składały się:
- Zgon bez względu na przyczynę
- Zawał mięśnia sercowego niezakończony zgonem
- Zatrzymanie akcji serca zakończone udaną resuscytacją
- Dławica piersiowa z towarzyszącymi cechami niedokrwienia mięśnia sercowego wymagająca hospitalizacji
Wykazano redukcję ryzyka rzędu 16% (p=0,048). Do tego działania najbardziej przyczyniło się zmniejszenie o 26% częstości ponownych hospitalizacji z powodu dławicy piersiowej z cechami niedokrwienia mięśnia sercowego (p=0,018). W przypadku pozostałych drugorzędowych punktów końcowych nie osiągnięto poziomu znamienności statystycznej (łącznie – placebo: 22,2%, atorwastatyna: 22,4%).13
Profil bezpieczeństwa stosowania atorwastatyny w badaniu MIRACL był spójny z profilem opisanym w charakterystyce produktu leczniczego.14
Zapobieganie chorobom naczyniowym
Badanie ASCOT-LLA
W randomizowanym badaniu ASCOT-LLA (Anglo-Scandinavian Cardiac Outcomes Trial Lipid Lowering Arm) oceniano wpływ atorwastatyny na powodującą zgon i niepowodującą zgonu chorobę wieńcową. W badaniu uczestniczyli pacjenci z nadciśnieniem tętniczym, w wieku 40–79 lat, bez uprzedniego zawału mięśnia sercowego oraz leczenia dławicy piersiowej, ze stężeniem cholesterolu całkowitego wynoszącym ≤6,5 mmol/l (251 mg/dl). U wszystkich pacjentów stwierdzono co najmniej 3 spośród uprzednio ustalonych czynników ryzyka sercowo-naczyniowego.15
Pacjenci otrzymywali leki przeciwnadciśnieniowe (w schemacie opartym na amlodypinie lub atenololu) oraz atorwastatynę w dawce 10 mg na dobę (n=5168) lub placebo (n=5137). Wyniki badania wykazały istotne zmniejszenie ryzyka pod wpływem atorwastatyny:
| Zdarzenie | Zmniejszenie ryzyka względnego (%) | Liczba zdarzeń (atorwastatyna vs. placebo) | Zmniejszenie ryzyka bezwzględnego (%) | Wartość p |
|---|---|---|---|---|
| Choroba wieńcowa zakończona zgonem i zawał mięśnia sercowego niezakończony zgonem | 36% | 100 vs 154 | 1,1% | 0,0005 |
| Zdarzenia sercowo-naczyniowe i zabiegi rewaskularyzacji łącznie | 20% | 389 vs. 483 | 1,9% | 0,0008 |
| Zdarzenia wieńcowe łącznie | 29% | 178 vs. 247 | 1,4% | 0,0006 |
16
Warto zauważyć, że śmiertelność całkowita oraz śmiertelność z przyczyn sercowo-naczyniowych nie uległy znamiennemu zmniejszeniu (odpowiednio 185 wobec 212 zdarzeń, p=0,17 oraz 74 wobec 82 zdarzeń, p=0,51).17
W analizie wyników w podgrupach wydzielonych ze względu na płeć (81% mężczyzn, 19% kobiet) korzystne działanie atorwastatyny obserwowano u mężczyzn, lecz nie wykazano go u kobiet – prawdopodobnie z powodu małej częstości zdarzeń w podgrupie kobiet. Śmiertelność całkowita oraz śmiertelność z przyczyn sercowo-naczyniowych były liczbowo wyższe u kobiet (odpowiednio 38 wobec 30 oraz 17 wobec 12), jednak różnice te nie były istotne statystycznie.18
Zaobserwowano natomiast znamienną zależność skuteczności leczenia od wyjściowo stosowanego leku przeciwnadciśnieniowego. Ryzyko wystąpienia głównego punktu końcowego badania (choroba wieńcowa zakończona zgonem plus zawał mięśnia sercowego niezakończony zgonem) uległo znamiennej redukcji w wyniku stosowania atorwastatyny u pacjentów leczonych amlodypiną (HR 0,47 (0,32–0,69); p=0,00008), czego nie obserwowano u pacjentów leczonych atenololem (HR 0,83 (0,59–1,17); p=0,0287).19
Badanie CARDS
W badaniu CARDS (Collaborative Atorvastatin Diabetes Study) oceniano wpływ atorwastatyny na zakończoną zgonem i niezakończoną zgonem chorobę układu sercowo-naczyniowego u pacjentów z cukrzycą typu 2, w wieku 40–75 lat, z ujemnym wywiadem w kierunku chorób sercowo-naczyniowych oraz stężeniem LDL-C wynoszącym ≤4,14 mmol/l (160 mg/dl) i TG wynoszącym ≤6,78 mmol/l (600 mg/dl). U wszystkich pacjentów stwierdzono co najmniej jeden z następujących czynników ryzyka: nadciśnienie tętnicze, aktualne palenie tytoniu, retinopatię, mikroalbuminurię lub makroalbuminurię.20
Pacjenci otrzymywali atorwastatynę w dawce 10 mg na dobę (n=1428) lub placebo (n=1410) przez okres obserwacji, którego mediana czasu trwania wynosiła 3,9 lat. Wyniki badania wykazały istotne zmniejszenie ryzyka pod wpływem atorwastatyny:
| Zdarzenie | Zmniejszenie ryzyka względnego (%) | Liczba zdarzeń (atorwastatyna vs. placebo) | Zmniejszenie ryzyka bezwzględnego (%) | Wartość p |
|---|---|---|---|---|
| Duże zdarzenie sercowo-naczyniowe (powodujący zgon i niepowodujący zgonu ostry zawał mięśnia sercowego, niemy zawał mięśnia sercowego, zgon z powodu ostrej postaci choroby wieńcowej, niestabilna dławica piersiowa, CABG, PTCA, zabieg rewaskularyzacji, udar mózgu) | 37% | 83 vs. 127 | 3,2% | 0,0010 |
| Zawał mięśnia sercowego (zakończony i niezakończony zgonem ostry zawał mięśnia sercowego, niemy zawał mięśnia sercowego) | 42% | 38 vs. 64 | 1,9% | 0,0070 |
| Udary mózgu (zakończone i niezakończone zgonem) | 48% | 21 vs. 39 | 1,3% | 0,0163 |
21
Nie stwierdzono żadnych różnic w efektach leczenia w zależności od płci, wieku pacjenta ani wyjściowego stężenia LDL-C. Obserwowano korzystną tendencję dotyczącą wskaźnika śmiertelności (82 zgony w grupie otrzymującej placebo wobec 61 zgonów w grupie leczonej atorwastatyną; p=0,0592).22
Ponowny udar mózgu
W badaniu SPARCL (Stroke Prevention by Aggressive Reduction in Cholesterol Levels) oceniano wpływ podawania atorwastatyny w dawce 80 mg na dobę lub placebo na występowanie udaru mózgu u 4731 pacjentów, którzy przebyli w ciągu poprzednich 6 miesięcy udar mózgu lub atak przejściowego niedokrwienia (TIA), bez choroby wieńcowej w wywiadzie. 60% pacjentów stanowili mężczyźni w wieku 21–92 lat (średni wiek 63 lata) z wyjściowym średnim stężeniem LDL wynoszącym 3,4 mmol/l (133 mg/dl).23
Średnie stężenie LDL-C wynosiło 1,9 mmol/l (73 mg/dl) w grupie leczonej atorwastatyną oraz 3,3 mmol/l (129 mg/dl) w grupie, której podawano placebo. Mediana okresu obserwacji wynosiła 4,9 lat. Podawanie atorwastatyny w dawce 80 mg powodowało zmniejszenie ryzyka wystąpienia głównego punktu końcowego badania, tj. udaru mózgu zakończonego lub niezakończonego zgonem, o 15% (HR 0,85; 95% CI: 0,72–1,00; p=0,05 oraz 0,84; 95% CI: 0,71–0,99; p=0,03 po skorygowaniu względem czynników wyjściowych) w porównaniu z placebo.24
Śmiertelność ogólna wynosiła 9,1% (216/2365) w grupie leczonej atorwastatyną wobec 8,9% (211/2366) w grupie otrzymującej placebo. W analizie post-hoc podawanie atorwastatyny w dawce 80 mg powodowało zmniejszenie częstości występowania udaru niedokrwiennego (218/2365; 9,2% wobec 274/2366; 11,6%, p=0,01) oraz zwiększenia częstości występowania udaru krwotocznego (55/2365; 2,3% wobec 33/2366; 1,4%, p=0,02) w porównaniu z placebo.25
W badaniu zidentyfikowano populacje szczególnego ryzyka:
- Pacjenci po przebytym udarze krwotocznym: ryzyko udaru krwotocznego było zwiększone (7/45 dla atorwastatyny wobec 2/48 dla placebo; HR 0,46; 95%CI: 0,84–19,57), natomiast ryzyko wystąpienia udaru niedokrwiennego było w obu grupach zbliżone (3/45 dla atorwastatyny wobec 2/48 dla placebo; HR 1,64; 95% CI: 0,27–9,82).
- Pacjenci po przebytym zawale lakunarnym: ryzyko udaru krwotocznego było zwiększone (20/708 dla atorwastatyny wobec 4/701 dla placebo; HR 4,99; 95% CI: 1,71–14,61), natomiast ryzyko wystąpienia udaru niedokrwiennego było u tych pacjentów zmniejszone (79/708 dla atorwastatyny wobec 102/701 dla placebo; HR 0,76; 95% CI: 0,57-1,02).
26
Istnieje możliwość, że ryzyko „netto” wystąpienia udaru mózgu jest zwiększone u pacjentów z zawałem lakunarnym w wywiadzie, którzy otrzymują atorwastatynę w dawce 80 mg na dobę.27
Analiza śmiertelności ogólnej w poszczególnych podgrupach wykazała:
- W podgrupie pacjentów z przebytym udarem krwotocznym: 15,6% (7/45) w grupie leczonej atorwastatyną wobec 10,4% (5/48) w grupie otrzymującej placebo.
- W podgrupie pacjentów z przebytym udarem lakunarnym: 10,9% (77/708) w grupie leczonej atorwastatyną wobec 9,1% (64/701) w grupie otrzymującej placebo.
28
Stosowanie u dzieci i młodzieży
Heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna u dzieci i młodzieży w wieku od 6 do 17 lat
W 8-tygodniowym, otwartym badaniu z udziałem dzieci i młodzieży z genetycznie potwierdzoną heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną i wyjściowym stężeniem LDL-C ≥4 mmol/l oceniano farmakokinetykę, farmakodynamikę, bezpieczeństwo i tolerancję stosowania atorwastatyny. Do badania zakwalifikowano 39 dzieci i młodzieży w wieku od 6 do 17 lat. Pacjentów podzielono na dwie grupy:
- Grupa A: 15 dzieci i młodzieży w wieku od 6 do 12 lat będących w 1 fazie wg. skali dojrzałości płciowej Tannera
- Grupa B: 24 dzieci i młodzieży w wieku od 10 do 17 lat będących w ≥ 2 fazie wg. skali dojrzałości płciowej Tannera
29
Dawkowanie atorwastatyny było uzależnione od grupy wiekowej:
- Grupa A: 5 mg na dobę w postaci tabletki do żucia
- Grupa B: 10 mg na dobę w postaci tabletki
Jeśli pacjent nie osiągnął docelowego stężenia LDL-C <3,35 mmol/l w 4. tygodniu badania i atorwastatyna była dobrze tolerowana, możliwe było podwojenie stosowanej dawki.<sup data-drug="Atorvagen" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Początkowa dawka atorwastatyny w grupie A wynosiła 5 mg na dobę w postaci tabletki do żucia i 10 mg na dobę w postaci tabletki w grupie B. Jeśli pacjent nie osiągnął docelowego stężenia LDL-C 30
Wyniki badania wykazały, że średnie stężenie LDL-C, VLDL-C i apolipoproteiny B uległo zmniejszeniu w drugim tygodniu u wszystkich badanych. U pacjentów, u których podwojono dawkę, dodatkowe obniżenie stężeń zaobserwowano w trakcie pierwszego badania już po 2 tygodniach od zwiększenia dawki. Średnie procentowe obniżenie stężeń parametrów lipidowych było podobne w obu badanych grupach, niezależnie od tego, czy pacjenci byli leczeni dawką początkową, czy jej dawką podwójną. Średnia zmiana procentowa od wartości wyjściowej dla LDL-C i całkowitego cholesterolu wynosiła w tygodniu 8 odpowiednio 40% i 30% w całym zakresie dawkowania.31
W drugim badaniu z udziałem jednej grupy pacjentów wzięło udział 271 dzieci i młodzieży, zarówno płci męskiej jaki żeńskiej w wieku od 6 do 15 lat z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną. Uczestnicy badania byli leczeni atorwastatyną przez okres maksymalnie trzech lat. Warunkiem włączenia do badania było występowanie potwierdzonej heterozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej i początkowe stężenie cholesterolu LDL-C ≥4 mmol/l (około 152 mg/dl).32
W badaniu wzięło udział 139 dzieci w stadium rozwojowym 1 w skali Tannera (ogólnie w wieku od 6 do 10 lat). Dawkowanie atorwastatyny było uzależnione od wieku pacjentów:
- Dzieci poniżej 10 lat: 5 mg (raz na dobę w postaci tabletki do żucia)
- Dzieci w wieku 10 lat i starszych: 10 mg (raz na dobę)
U wszystkich dzieci istniała możliwość zwiększenia dawki aż do osiągnięcia docelowego stężenia LDL-C < 3,35 mmol/l. Średnia ważona dawka u dzieci w wieku od 6 do 9 lat wynosiła 19,6 mg, natomiast średnia ważona dawka u dzieci w wieku 10 lat i starszych wynosiła 23,9 mg.<sup data-drug="Atorvagen" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="W badaniu wzięło udział 139 dzieci w stadium rozwojowym 1 w skali Tannera (ogólnie w wieku od 6 do 10 lat). Początkowa dawka atorwastatyny u dzieci poniżej 10 lat wynosiła 5 mg (raz na dobę w postaci tabletki do żucia). Początkowa dawka atorwastatyny u dzieci w wieku 10 lat i starszych wynosiła 10 mg (raz na dobę). U wszystkich dzieci istniała możliwość zwiększenia dawki aż do osiągnięcia docelowego stężenia LDL-C 33
Średnia wyjściowa wartość LDL-C wynosiła 6,12 (1,26) mmol/l, co w przybliżeniu równe było 233 (48) mg/dl. Wyniki badania przedstawiono w poniższej tabeli:
| Punkt czasowy | N | TC (SD) mmol/l | LDL-C (SD) mmol/l | HDL-C (SD) mmol/l | TG (SD) mmol/l | Apo B (SD) g/l |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Punkt wyjścia | 271 | 7,86 (1,30) | 6,12 (1,26) | 1,314 (0,2663) | 0,93 (0,47) | 1,42 (0,28)** |
| Miesiąc 30 | 206 | 4,95 (0,77)* | 3,25 (0,67) | 1,327 (0,2796) | 0,79 (0,38)* | 0,90 (0,17)* |
| Miesiąc 36/ET | 240 | 5,12 (0,86) | 3,45 (0,81) | 1,308 (0,2739) | 0,78 (0,41)** | 0,93 (0,20)*** |
TC = cholesterol całkowity; LDL-C = lipoproteina o niskiej gęstości C; HDL-C = lipoproteina o wysokiej gęstości C; TG = triglicerydy; Apo B = apolipoproteina B; „Miesiąc 36/ET” obejmował dane z ostatniej wizyty w przypadku pacjentów, którzy zakończyli swój udział w badaniu przed ustalonym punktem czasowym 36 miesięcy, jak również pełne dane z 36 miesięcy w przypadku pacjentów, którzy uczestniczyli w badaniu przez 36 miesięcy; „*” = Miesiąc 30: wartość N dla tego parametru wyniosła 207; „**” = Początek badania: wartość N dla tego parametru wyniosła 270; „***” = Miesiąc 36/ET: wartość N dla tego parametru wyniosła 243; „#” = jednostka g/l dla Apo B.
34
Uzyskane dane potwierdziły brak wpływu produktu leczniczego na którykolwiek z parametrów wzrostu i rozwoju (tj. wzrost, masę ciała, wskaźnik BMI, stadium rozwoju według skali Tannera, ocenę ogólnego rozwoju i dojrzewania dokonaną przez badacza) u dzieci i młodzieży z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną, leczonych atorwastatyną przez czas trwania badania obejmujący 3 lata. Nie odnotowano wpływu produktu leczniczego na wzrost, masę ciała ani wskaźnik BMI u pacjentów podzielonych według wieku, płci i wizyt.35
Heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna u dzieci i młodzieży w wieku od 10 do 17 lat
W badaniu przeprowadzonym metodą podwójnie zaślepionej próby, kontrolowanym placebo, kontynuowanym w postaci badania otwartej fazy, uczestniczyło 187 chłopców i dziewcząt po pokwitaniu, w wieku od 10 do 17 lat (średnia wieku 14,1 lat), z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną (FH) lub ciężką hipercholesterolemią. Uczestników badania randomizowano do grupy leczonej przez 26 tygodni atorwastatyną (n=140) lub placebo (n=47). Następnie obie grupy były leczone atorwastatyną przez kolejne 26 tygodni.36
Protokół dawkowania:
- Przez pierwsze 4 tygodnie: 10 mg raz na dobę
- Jeżeli stężenie LDL-C wynosiło >3,36 mmol/l: dawkę zwiększano do 20 mg raz na dobę
3,36 mmol/l, dawkę zwiększano do 20 mg raz na dobę.”>37
W czasie 26-tygodniowej fazy z podwójnie ślepą próbą atorwastatyna znacząco obniżała stężenie cholesterolu całkowitego, LDL-C, TG oraz apolipoproteiny B. Po 26-tygodniowej fazie z podwójną ślepą próbą, średnie stężenie LDL-C w grupie leczonej atorwastatyną wynosiło 3,38 mmol/l (zakres 1,81 – 6,26 mmol/l) i odpowiednio 5,91 mmol/l (zakres 3,93 – 9,96 mmol/l) w grupie stosującej placebo.38
W dodatkowym badaniu pediatrycznym z udziałem pacjentów z hipercholesterolemią, w wieku od 10 do 18 lat, porównującym atorwastatynę z kolestypolem, wykazano, że po 26 tygodniach leczenia, w grupie leczonej atorwastatyną (n=25) uzyskano istotne obniżenie stężenia LDL-C (p <0,05) w porównaniu z grupą leczoną kolestypolem (n=31).<sup data-drug="Atorvagen" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="W dodatkowym badaniu pediatrycznym z udziałem pacjentów z hipercholesterolemią, w wieku od 10 do 18 lat, porównującym atorwastatynę z kolestypolem, wykazano, że po 26 tygodniach leczenia, w grupie leczonej atorwastatyną (n=25) uzyskano istotne obniżenie stężenia LDL-C (p 39
W badaniu typu „compassionate use” uczestniczyło 46 dzieci z ciężką hipercholesterolemią (w tym hipercholesterolemią homozygotyczną), u których stosowano atorwastatynę, zwiększając dawki stosownie do odpowiedzi na leczenie (niektórzy pacjenci otrzymywali 80 mg atorwastatyny na dobę). Badanie prowadzono przez 3 lata: stężenie LDL-C obniżyło się o 36%.40
Należy podkreślić, że nie ustalono długoterminowej skuteczności leczenia atorwastatyną w okresie dziecięcym, skutkującej zmniejszeniem zachorowalności i śmiertelności u dorosłych. Europejska Agencja Leków uchyliła obowiązek przedłożenia wyników badań atorwastatyny u dzieci w wieku od 0 do 6 lat leczonych z powodu hipercholesterolemii heterozygotycznej oraz u dzieci w wieku od 0 do 18 lat, u których atorwastatyna była stosowana w leczeniu homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej, hipercholesterolemii złożonej (mieszanej), pierwotnej hipercholesterolemii oraz w zapobieganiu incydentom sercowo-naczyniowym.41
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania