zwężenie zastawki aortalnej

Zwężenie zastawki aortalnej (stenoza aortalna) to patologiczne zmniejszenie powierzchni ujścia zastawki aorty, prowadzące do utrudnienia odpływu krwi z lewej komory serca do aorty. Jest to jedna z najczęstszych nabytych wad zastawkowych serca, szczególnie u osób starszych.

Główne przyczyny zwężenia zastawki aortalnej obejmują zwyrodnienie wapniowe (najczęstsze u osób po 65. roku życia), wrodzone wady (np. dwupłatkowa zastawka aortalna) oraz reumatyczne zapalenie wsierdzia. Proces patofizjologiczny charakteryzuje się postępującym włóknieniem i zwapnieniem płatków zastawki, co prowadzi do ich sztywnienia i ograniczenia ruchomości.

Objawy kliniczne zwężenia zastawki aortalnej pojawiają się zwykle dopiero przy znacznym zwężeniu i obejmują klasyczną triadę: duszność wysiłkową, ból w klatce piersiowej (dławica piersiowa) oraz omdlenia, szczególnie po wysiłku. W badaniu fizykalnym charakterystyczny jest szmer skurczowy z maksimum nad podstawą serca promieniujący do tętnic szyjnych oraz tętno paradoksalne (pulsus parvus et tardus).

Diagnostyka obejmuje badanie echokardiograficzne (metoda z wyboru), EKG, RTG klatki piersiowej, a w wybranych przypadkach cewnikowanie serca. Kryteria ciężkiej stenozy aortalnej to pole powierzchni zastawki <1,0 cm², średni gradient przezzastawkowy >40 mmHg oraz maksymalna prędkość przepływu >4,0 m/s.

Leczenie ciężkiej objawowej stenozy aortalnej jest głównie zabiegowe i obejmuje chirurgiczną wymianę zastawki aortalnej (AVR) lub przezcewnikową implantację zastawki aortalnej (TAVI/TAVR), której znaczenie rośnie w ostatnich latach, szczególnie u pacjentów wysokiego ryzyka operacyjnego. Leczenie farmakologiczne ma charakter jedynie objawowy i nie wpływa na naturalny przebieg choroby.

Powiązane wpisy

  1. 23.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl