komórki rozrusznikowe

Komórki rozrusznikowe (określane również jako komórki bodźcotwórcze) stanowią wyspecjalizowaną grupę komórek mięśnia sercowego, odpowiedzialnych za generowanie i przewodzenie impulsów elektrycznych, które inicjują skurcz mięśnia sercowego. Najważniejsze z nich zlokalizowane są w węźle zatokowo-przedsionkowym (węzeł SA), który pełni funkcję głównego rozrusznika serca, generując impulsy z częstotliwością 60-100/min.

Komórki rozrusznikowe charakteryzują się zdolnością do spontanicznej depolaryzacji błony komórkowej (automatyzm), co wynika z ich unikalnych właściwości elektrycznych. Zawierają one specyficzne kanały jonowe (m.in. kanały If – funny channels), które umożliwiają powolny napływ jonów sodowych i wapniowych w fazie 4 potencjału czynnościowego, prowadząc do osiągnięcia progu pobudzenia.

W układzie bodźcotwórczo-przewodzącym serca istnieje hierarchia ośrodków rozrusznikowych. Poza węzłem SA, funkcję rozruszników zastępczych mogą pełnić komórki węzła przedsionkowo-komorowego (węzeł AV, 40-60 impulsów/min) oraz komórki układu Hisa-Purkinjego (20-40 impulsów/min), które przejmują kontrolę nad rytmem serca w przypadku uszkodzenia nadrzędnych ośrodków rozrusznikowych.

Dysfunkcja komórek rozrusznikowych może prowadzić do zaburzeń rytmu serca, takich jak bradyarytmie czy choroba węzła zatokowego. W przypadku poważnych zaburzeń funkcji tych komórek stosuje się implantację sztucznych rozruszników serca (stymulatorów), które przejmują funkcję generowania impulsów elektrycznych inicjujących skurcz mięśnia sercowego.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl