krótko działający beta-2-mimetyk

Krótko działający beta-2-mimetyk (SABA – Short Acting Beta-2 Agonist) to lek rozszerzający oskrzela poprzez selektywne pobudzenie receptorów beta-2-adrenergicznych w mięśniach gładkich dróg oddechowych. Główni przedstawiciele tej grupy to salbutamol, fenoterol i terbutalina.

Mechanizm działania SABA polega na stymulacji receptorów beta-2, co prowadzi do aktywacji cyklazy adenylowej, zwiększenia stężenia cAMP i w konsekwencji do rozkurczu mięśni gładkich oskrzeli. Efekt bronchodylatacyjny pojawia się szybko (w ciągu 3-5 minut) i utrzymuje się przez 4-6 godzin.

Podstawowym wskazaniem do stosowania SABA jest doraźne leczenie objawów obturacji oskrzeli w astmie oskrzelowej i POChP. Leki te są zalecane jako „leki ratunkowe” w przypadku nagłego zaostrzenia duszności. Zgodnie z aktualnymi wytycznymi, częste stosowanie SABA (>3 razy w tygodniu) wskazuje na niedostateczną kontrolę astmy i konieczność modyfikacji leczenia przewlekłego.

Nadużywanie SABA wiąże się ze zwiększonym ryzykiem ciężkich zaostrzeń i zgonów z powodu astmy, dlatego współczesne strategie terapeutyczne dążą do ograniczenia ich stosowania na rzecz terapii przeciwzapalnej i długo działających beta-2-mimetyków (LABA) w połączeniu z wziewnym glikokortykosteroidem.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl