gorączka jelitowa
Gorączka jelitowa (dur brzuszny) to ostra choroba zakaźna wywoływana przez bakterię Salmonella typhi, przenoszona drogą pokarmową poprzez skażoną wodę lub żywność. Charakteryzuje się wysoką gorączką, objawami żołądkowo-jelitowymi, bólami głowy oraz specyficzną wysypką w postaci różyczki durowej.
Przebieg kliniczny gorączki jelitowej obejmuje typowo cztery fazy: okres wstępny z narastającą gorączką i złym samopoczuciem (7-10 dni), okres pełnoobjawowy z wysoką gorączką o charakterze septycznym, względną bradykardią i objawami brzusznymi (10-14 dni), okres zejściowy z powolnym ustępowaniem objawów (7-10 dni) oraz okres rekonwalescencji.
Diagnostyka gorączki jelitowej opiera się na badaniach mikrobiologicznych (posiew krwi, kału, moczu), testach serologicznych (odczyn Widala) oraz badaniach molekularnych (PCR). Leczenie obejmuje antybiotykoterapię (fluorochinolony, cefalosporyny III generacji, azytromycyna), nawodnienie i leczenie objawowe. Powikłaniami mogą być perforacja jelita, krwawienie z przewodu pokarmowego oraz wstrząs septyczny.
Profilaktyka gorączki jelitowej polega na zapewnieniu dostępu do czystej wody, odpowiedniej higieny, bezpiecznej żywności oraz szczepieniach ochronnych, które są zalecane szczególnie osobom podróżującym do rejonów endemicznego występowania choroby. Nosicielstwo S. typhi po przebyciu choroby może trwać kilka miesięcy, a u około 3% pacjentów rozwija się przewlekłe nosicielstwo, co stanowi istotny problem epidemiologiczny.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Gorączka tyfoidowa – Etiologia i przyczyny
Gorączka tyfoidowa, wywoływana przez Salmonella enterica serotyp Typhi, jest poważną chorobą zakaźną przenoszoną głównie drogą fekalno-oralną poprzez spożycie skażonej wody lub żywności. Bakteria ta posiada unikalne cechy patogenne, takie jak zdolność przetrwania w kwaśnym środowisku żołądka (pH nawet 1,5) oraz ukrywania się w makrofagach, co umożliwia jej długotrwałe przetrwanie i rozprzestrzenianie w organizmie gospodarza. Dawka infekcyjna wynosi około 10^5 organizmów, a choroba jest szczególnie rozpowszechniona w krajach o niskim standardzie sanitarnym, zwłaszcza w Azji Południowej, Afryce Subsaharyjskiej i Ameryce Łacińskiej. Około 2-5% osób po przebytym zakażeniu staje się przewlekłymi nosicielami, co stanowi istotne źródło transmisji. W 2019 roku odnotowano około 9,2 miliona przypadków i 110 000 zgonów, przy śmiertelności wynoszącej 10-15% bez leczenia i około 1% po zastosowaniu antybiotykoterapii.
bakteriemia, dur brzuszny, Enterobacteriaceae, gorączka jelitowa, gorączka tyfoidowa, inhibitor pompy protonowej, kępki Peyera, krwawienie z przewodu pokarmowego, nosicielstwo przewlekłe, pęcherzyk żółciowy, perforacja jelita, Salmonella enterica, Salmonella Paratyphi, Salmonella typhi, szczepionka polisacharydowa, węzeł chłonny krezkowy, wielolekooporność, wyspa patogenności Salmonella, zapalenie kości i szpiku, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie opon mózgowych, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby