podanie dokanałowe
Podanie dokanałowe (inaczej podanie dokanałowo-rdzeniowe lub intratekalne) to specjalistyczna droga podawania leków bezpośrednio do płynu mózgowo-rdzeniowego poprzez nakłucie lędźwiowe (punkcję lędźwiową) lub przez wcześniej założony podskórny port lub pompę. Ta droga podania jest wykorzystywana w sytuacjach, gdy konieczne jest dostarczenie leku bezpośrednio do ośrodkowego układu nerwowego, z pominięciem bariery krew-mózg.
Najczęstsze wskazania do podań dokanałowych obejmują: znieczulenie okołooperacyjne (np. znieczulenie podpajęczynówkowe), terapię przeciwbólową w bólu przewlekłym (zwłaszcza w bólu nowotworowym opornym na standardowe leczenie), leczenie spastyczności (np. poprzez dokanałowe podawanie baklofenu), a także diagnostykę i leczenie zakażeń ośrodkowego układu nerwowego oraz nowotworów układu nerwowego.
Podanie dokanałowe pozwala na zastosowanie znacznie mniejszych dawek leków w porównaniu z podaniem ogólnoustrojowym, co minimalizuje działania niepożądane. Do leków najczęściej podawanych tą drogą należą opioidy (morfina, fentanyl), środki znieczulenia miejscowego (bupiwakaina, lidokaina), baklofen, cytostatyki oraz antybiotyki w przypadku zakażeń OUN. Procedura wymaga zachowania ścisłych zasad aseptyki i antyseptyki ze względu na ryzyko infekcji OUN.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Cytarabina – Wskazania do stosowania
Cytarabina jest cytostatykiem szeroko stosowanym w leczeniu nowotworów hematologicznych, zwłaszcza ostrych białaczek szpikowych (AML) i limfoblastycznych (ALL), zarówno u dorosłych, jak i dzieci. Lek dostępny jest w formie roztworów do wstrzykiwań i infuzji o stężeniach 20 mg/ml, 50 mg/ml oraz 100 mg/ml, a także w postaci proszków do sporządzania roztworu. Cytarabina stosowana jest w fazie indukcji remisji oraz leczeniu podtrzymującym, często w skojarzeniu z innymi cytostatykami, co zwiększa skuteczność terapii. W przypadkach opornych na standardowe leczenie AML, ALL, chłoniaków nieziarniczych oraz przełomu blastycznego w przewlekłej białaczce szpikowej, stosuje się wysokie dawki cytarabiny, co może poprawić odpowiedź terapeutyczną. Ponadto, lek jest wykorzystywany dokanałowo w profilaktyce i leczeniu zajęcia ośrodkowego układu nerwowego (OUN) w białaczkach, często w połączeniu z metotreksatem i hydrokortyzonem.
białaczka, białaczka opon mózgowo-rdzeniowych, chłoniak nieziarniczy, chłoniak non-Hodgkin, cytostatyk, hydrokortyzon, indukcja remisji, leczenie podtrzymujące, lek przeciwnowotworowy, metotreksat, naciek białaczkowy, naciek białaczkowy OUN, nowotwór hematologiczny, nowotwór układu krwiotwórczego, ośrodkowy układ nerwowy, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka szpikowa, płyn mózgowo-rdzeniowy, podanie dokanałowe, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, terapia skojarzona - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Cytosar 100 mg
Lek Cytosar zawiera cytarabinę w dawce 100 mg i jest stosowany głównie w terapii onkohematologicznej, zwłaszcza w leczeniu ostrej białaczki szpikowej (AML) u dorosłych i dzieci. Preparat jest wykorzystywany zarówno w indukcji, jak i podtrzymaniu remisji, a także w leczeniu ostrej białaczki limfoblastycznej (ALL) oraz przewlekłej białaczki szpikowej w fazie blastycznej. Cytarabinę podaje się w formie roztworu do wstrzykiwań, przygotowanego z proszku i rozpuszczalnika zawierającego 9 mg/ml alkoholu benzylowego. Najlepsze efekty terapeutyczne osiąga się w terapii skojarzonej z innymi cytostatykami, zwłaszcza w protokołach wysokodawkowych stosowanych u pacjentów z białaczkami opornymi lub nawrotowymi. Lek może być również podawany dokanałowo w profilaktyce i leczeniu zajęcia opon mózgowo-rdzeniowych, często w połączeniu z metotreksatem i hydrokortyzonem.
białaczka oporna, białaczka z zajęciem opon mózgowo-rdzeniowych, chemioterapia nowotworów hematologicznych, chłoniak nieziarniczy, cytarabina, cytostatyk, faza blastyczna, funkcja nerek, funkcja wątroby, guz lity, indukcja remisji, leczenie indukcyjne, leczenie podtrzymujące, metotreksat, monoterapia, morfologia krwi, nawrót białaczki, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka szpikowa, podanie dokanałowe, podtrzymanie remisji, powikłanie neurologiczne, protokół wysokodawkowy, przewlekła białaczka szpikowa, schorzenie hematoonkologiczne, szpik kostny, terapia skojarzona, toksyczność hematologiczna - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Iomeron 400 400 mg jodu/ml
Podczas kwalifikacji pacjenta do badania z użyciem środka kontrastowego Iomeron (jomeprol) kluczowe jest wykluczenie nadwrażliwości na substancję czynną lub substancje pomocnicze, ze względu na ryzyko reakcji anafilaktycznych. Niejonowy charakter środka zmniejsza liczbę bezwzględnych przeciwwskazań, jednak szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z chorobami układu krążenia, nerek, tarczycy oraz z wywiadem alergicznym. W przypadku podania dokanałowego, np. podczas mielografii, przeciwwskazaniem jest powtórne badanie w krótkim odstępie czasu ze względu na ryzyko powikłań neurologicznych. Dostępne stężenia Iomeronu to 200, 250, 300, 350 oraz 400 mg jodu/ml, a wybór stężenia powinien uwzględniać stan kliniczny pacjenta i rodzaj badania, z zachowaniem szczególnej ostrożności przy wyższych stężeniach, zwłaszcza 400 mg jodu/ml.
diagnostyka uroangiograficzna, jomeprol, mielografia, nadwrażliwość na substancję czynną, niejonowy środek kontrastowy, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, podanie dokanałowe, powikłanie neurologiczne, przedawkowanie środka kontrastowego, reakcja anafilaktyczna, środek kontrastowy Iomeron, zaburzenie czynności tarczycy, zawał serca - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Gentamycin KRKA 40 mg/ml
Gentamycyna, dostępna w roztworze do wstrzykiwań i infuzji (40 mg/ml), wykazuje pełne i szybkie wchłanianie po podaniu domięśniowym, z maksymalnym stężeniem w surowicy osiąganym w 30-90 minut, przy średnim Cmax około 7 μg/ml po dawce 80 mg. Droga podania wpływa na farmakokinetykę – podanie dootrzewnowe i doopłucnowe charakteryzuje się szybkim wchłanianiem, natomiast dokanałowe i dokomorowe minimalnym. U noworodków, po dawce 2,5 mg/kg, Cmax wynosi około 4 μg/ml. Lek wiąże się z białkami osocza w 25%, choć w warunkach hipokalcemii i hipomagnezemii może wzrosnąć do 70%. Objętość dystrybucji (Vd) jest zbliżona do wody pozakomórkowej i zmniejsza się z wiekiem – od 0,5-0,7 l/kg u wcześniaków do 0,25 l/kg u młodzieży, co wymaga dostosowania dawki w pediatrii. Gentamycyna penetruje do wielu tkanek, z wyjątkowo wysoką koncentracją w kanalikach proksymalnych nerek (2500-10000% stężenia w surowicy), co ma znaczenie dla skuteczności i nefrotoksyczności. Okres półtrwania (t1/2) w fazie eliminacji wynosi 1,5-5,5 h u dorosłych, około 1 h u starszych dzieci i 2,3-3,3 h u noworodków.
biologiczny okres półtrwania, ciecz wodnista oka, dializa otrzewnowa, gentamycyna, gruczoł krokowy, hemodializa, infuzja dożylna, nefrotoksyczność, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, płyn maziowy, płyn mózgowo-rdzeniowy, podanie dokanałowe, podanie dokomorowe, podanie domięśniowe, podanie dootrzewnowe, roztwór do wstrzykiwań, terapia, wiązanie z białkami osocza, właściwości farmakokinetyczne, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych - Leksykon leków
Skład i postać leku – Cytosar 20 mg/ml
Produkt leczniczy Cytosar zawiera cytarabinę w stężeniu 20 mg/ml, dostępny w fiolkach 5 ml (100 mg cytarabiny) oraz 25 ml (500 mg cytarabiny). Preparat jest roztworem do wstrzykiwań/infuzji o pH 7,4 i osmolalności 250-350 mOsm/kg, zawierającym substancje pomocnicze takie jak chlorek sodu (2,65 mg Na+/ml), kwas solny i wodorotlenek sodu do regulacji pH oraz wodę do wstrzykiwań. Zawartość sodu w fiolce 5 ml wynosi 13,25 mg, a w fiolce 25 ml – 66,25 mg. Cytosar wykazuje fizyczną niezgodność z heparyną, insuliną, 5-fluorouracylem, metyloprednizolonem (sól sodowa bursztynianu) oraz penicylinami (oksacylina, penicylina G), dlatego nie należy mieszać go z tymi lekami poza zalecanymi rozcieńczalnikami (0,9% NaCl, 5% glukoza, woda do wstrzykiwań).
bursztynian metyloprednizolonu, chlorek sodu, cytarabina, fluorouracyl, heparyna, insulina, kwas solny, laminarny przepływ powietrza, lek cytotoksyczny, niezgodność farmaceutyczna, oksacylina, penicylina G, penicyliny, płyn mózgowo-rdzeniowy, podanie dokanałowe, podanie podskórne, podchloryn sodu, roztwór chlorku sodu, roztwór do wstrzykiwań, roztwór glukozy, woda do wstrzykiwań, wodorotlenek sodu - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Cytosar 100 mg
Stosowanie cytarabiny (Cytosar 100 mg) jest bezwzględnie przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą preparatu. Szczególną uwagę należy zwrócić na obecność alkoholu benzylowego w rozpuszczalniku (9 mg/ml), który stanowi istotne ograniczenie w terapii. Nie wolno stosować Cytosaru rekonstytuowanego w rozpuszczalniku zawierającym alkohol benzylowy w przypadku terapii dużymi dawkami dożylnymi oraz podania dokanałowego ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych, w tym neurotoksyczności. Każda fiolka zawiera 100 mg cytarabiny w postaci białego proszku i bezbarwnego rozpuszczalnika do sporządzania roztworu do wstrzykiwań.
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Prepidil 0,5 mg/3 g
Prepidil, zawierający 500 μg dinoprostonu w 3 g żelu, jest stosowany dokanałowo do szyjki macicy wyłącznie przez wykwalifikowany personel medyczny w warunkach szpitalnych z dostępem do ciągłego monitorowania pacjentki i płodu. Dawka jednorazowa wynosi 500 μg dinoprostonu (3 g żelu), podawana za pomocą jałowego plastikowego cewnika do kanału szyjki macicy, nie powyżej ujścia wewnętrznego. Po aplikacji pacjentka powinna pozostać w pozycji leżącej przez minimum 15 minut, aby ograniczyć wypływanie żelu, a stan pacjentki i płodu musi być monitorowany. Przekroczenie dawki lub skrócenie odstępów między podaniami zwiększa ryzyko poważnych powikłań, takich jak hiperstymulacja macicy, pęknięcie macicy, krwotok oraz śmierć płodu lub noworodka.
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Alexan 50 mg/ml
Przedawkowanie cytarabiny (Alexan 50 mg/ml, roztwór do infuzji) stanowi poważne zagrożenie dla życia, głównie z powodu toksycznego działania na ośrodkowy układ nerwowy (OUN). Udokumentowano przypadki nieodwracalnych uszkodzeń OUN i zgonów po podaniu 12 dawek po 4,5 g/m² powierzchni ciała w infuzji dożylnej trwającej godzinę, powtarzanej co 12 godzin. W przypadku podania dokanałowego konieczne jest natychmiastowe zastąpienie płynu mózgowo-rdzeniowego izotonicznym roztworem soli, aby zmniejszyć stężenie leku i ograniczyć neurotoksyczność. Brak specyficznej odtrutki wymaga szybkiego przerwania terapii oraz wdrożenia leczenia podtrzymującego, w tym transfuzji pełnej krwi lub płytek oraz antybiotykoterapii w przypadku neutropenii i ryzyka infekcji.
Alexan, antybiotykoterapia, cytarabina, efekty toksyczne, funkcje neurologiczne, infuzja dożylna, mielosupresja, neurotoksyczność, neutropenia, odtrutka, ośrodkowy układ nerwowy, parametry hematologiczne, płyn mózgowo-rdzeniowy, płytki krwi, podanie dokanałowe, przestrzeń podpajęczynówkowa, przetoczenie krwi, terapia podtrzymująca, uszkodzenie OUN, zahamowanie szpiku kostnego - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Dexketoprofen Adamed 50 mg
Dexketoprofen Adamed w postaci roztworu do wstrzykiwań/infuzji (50 mg/2 ml) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na deksketoprofen, inne NLPZ oraz składniki pomocnicze. Szczególną ostrożność należy zachować u osób z historią reakcji alergicznych takich jak napad astmy oskrzelowej, skurcz oskrzeli, ostry nieżyt błony śluzowej nosa, polipy nosa, pokrzywka czy obrzęk naczynioruchowy. Przeciwwskazania obejmują także pacjentów z reakcjami fotoalergicznymi lub fototoksycznymi po ketoprofenie lub fibratach. Lek nie powinien być stosowany u osób z chorobami przewodu pokarmowego, takimi jak czynna choroba wrzodowa, krwawienia, perforacje, choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego oraz przewlekła niestrawność.
astma oskrzelowa, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa żołądka, czynne krwawienie, deksketoprofen, fibrat, ketoprofen, klirens kreatyniny, krwawienie z przewodu pokarmowego, laktacja, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, nieżyt błony śluzowej nosa, obrzęk naczynioruchowy, odwodnienie, perforacja, perforacja przewodu pokarmowego, pirosiarczyn sodu, podanie dokanałowe, podanie nadtwardówkowe, pokrzywka, polip nosa, przewlekła niestrawność, reakcja fotoalergiczna, reakcja fototoksyczna, skala Child-Pugh, skaza krwotoczna, skurcz oskrzeli, trymestr ciąży, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie krzepnięcia - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Cytosar 20 mg/ml
Lek Cytosar zawierający cytarabinę (20 mg/ml) jest stosowany wyłącznie przez doświadczonych onkologów i podawany dożylnie (wlew lub wstrzyknięcie), podskórnie lub dokanałowo, w zależności od wskazań i schematu leczenia. Rozcieńczanie leku wymaga stosowania roztworów bez konserwantów, szczególnie przy podaniu dokanałowym (0,9% NaCl). Standardowa dawka w indukcji remisji ostrej białaczki nielimfocytarnej wynosi 100 mg/m²/dobę, podawana w ciągłym wlewie dożylnym lub co 12 godzin przez 7 dni. Duże dawki (2-3 g/m²) podaje się we wlewie trwającym 1-3 godziny co 12 godzin przez 2-6 dni, z wykluczeniem rozcieńczalników zawierających alkohol benzylowy. Podskórnie stosuje się dawki 20-100 mg/m², a dokanałowo 5-75 mg/m², najczęściej 30 mg/m² co 4 dni, w terapii ostrej białaczki z zajęciem OUN, często w skojarzeniu z hydrokortyzonem i metotreksatem (dawki odpowiednio 15 mg/m² i 15 mg/m²). U dzieci i młodzieży dawkowanie jest podobne jak u dorosłych, z uwzględnieniem wieku przy dawkowaniu metotreksatu oraz koniecznością stosowania rozcieńczalników bez konserwantów u niemowląt i dzieci do 3 lat.
cefalotyna, chemioterapia nowotworów, chłoniak nieziarniczy, cytarabina, dawkowanie leku, indukcja remisji, lek przeciwnowotworowy, metotreksat, naciek białaczkowy, ośrodkowy układ nerwowy, ostra białaczka limfatyczna, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka nielimfocytarna, płyn mózgowo-rdzeniowy, podanie dokanałowe, prednizolon, radioterapia, roztwór glukozy, roztwór sodu chlorku, sól sodowa bursztynianu hydrokortyzonu, terapia skojarzona, toksyczny wpływ na szpik kostny, układ krwiotwórczy, winkrystyna, wlew dożylny, wstrzyknięcie dożylne, zajęcie opon mózgowo-rdzeniowych, zgodność farmaceutyczna - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Visipaque 550 mg/ml (270 mg jodu/ml)
Visipaque (jodiksanol) 550 mg/ml (270 mg jodu/ml) jest izotonicznym, niejonowym, dimerycznym środkiem kontrastowym o niskiej osmolalności (290 mOsm/kg H₂O przy 37°C) i umiarkowanej lepkości (11,3 mPa·s przy 20°C, 5,8 mPa·s przy 37°C). Dawkowanie wymaga indywidualizacji w zależności od rodzaju badania, wieku, masy ciała, pojemności minutowej serca oraz techniki podania. Zalecane stężenia wahają się między 270 a 320 mg I/ml, a objętości podawane są specyficzne dla procedury, np. arteriografia mózgowa 5-10 ml, aortografia 40-60 ml, kardioangiografia u dorosłych 30-60 ml, u dzieci dawka maksymalna wynosi 10 mg jodu/kg masy ciała. Maksymalna całkowita dawka jodu nie powinna przekraczać 3,2 g, aby ograniczyć ryzyko działań niepożądanych. Produkt zawiera 0,76 mg sodu/ml, co jest istotne u pacjentów na diecie niskosodowej.
aortografia, arteriografia tętnic mózgowych, cyfrowa angiografia subtrakcyjna, flebografia, izotoniczność, jodiksanol, jodowy środek kontrastowy, kardioangiografia, koronarografia, lepkość, mielografia lędźwiowa, mielografia piersiowa, mielografia szyjna, naczynia obwodowe, nawodnienie pacjenta, nefropatia pokontrastowa, osmolalność, pacjent geriatryczny, podanie dokanałowe, podanie dotętnicze, podanie dożylne, środek kontrastowy, środek kontrastowy niejonowy, tomografia komputerowa, urografia - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Grinazole 100 mg/ml
Produkt leczniczy Grinazole, zawierający metronidazol w stężeniu 100 mg/g w postaci pasty dentystycznej podawanej dokanałowo, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa w okresie ciąży. Dane kliniczne nie wskazują na teratogenne ani toksyczne działanie metronidazolu na płód czy noworodka, a brak jest istotnych danych epidemiologicznych potwierdzających ryzyko dla przebiegu ciąży. Mimo to, ze względu na ograniczone dane dotyczące stosowania miejscowego u kobiet ciężarnych, zaleca się ostrożność i indywidualną ocenę bilansu korzyści i ryzyka przed zastosowaniem preparatu w tej grupie pacjentek.
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Cyclolux multidose
Lek Cyclolux multidose zawierający kwas gadoterynowy jest środkiem kontrastowym do podawania wyłącznie dożylnego podczas badań MRI. Podanie dokanałowe jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko ciężkich reakcji neurologicznych, w tym śpiączki i encefalopatii, a także zgonów. Należy unikać wynaczynienia, które może powodować miejscowe reakcje nietolerancji. Przed badaniem należy wykluczyć pacjentów z implantami ferromagnetycznymi, rozrusznikami serca, stymulatorami nerwów czy podejrzeniem obecności ciał obcych metalicznych. Ryzyko reakcji nadwrażliwości, w tym anafilaktycznych, występuje niezależnie od dawki i może pojawić się natychmiast lub do 7 dni po podaniu. Szczególnie narażeni są pacjenci z wcześniejszymi reakcjami na środki kontrastowe zawierające gadolin oraz osoby z astmą, zwłaszcza leczone beta-adrenolitykami. Konieczne jest przeprowadzenie dokładnego wywiadu alergologicznego i rozważenie premedykacji antyhistaminowej i/lub glikokortykosteroidowej u pacjentów wysokiego ryzyka.
astma oskrzelowa, badanie MRI, beta-adrenolityk, choroba układu krążenia, encefalopatia, gadolin, glikokortykosteroid, hemodializa, implant ślimakowy, klips naczyniowy, klirens nerkowy, kwas gadoterynowy, napad padaczkowy, nerkopochodne włóknienie układowe, ostra niewydolność nerek, podanie dokanałowe, pompa infuzyjna, próg napadu padaczkowego, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rezonans magnetyczny, rozrusznik serca, rurka dotchawicza, śpiączka, środek antyhistaminowy, środek kontrastowy, stymulator nerwów, wynaczynienie, zaburzenie czynności nerek - Leksykon substancji czynnych
Gadoteridol – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Gadoteridol (ProHance) jest paramagnetycznym środkiem kontrastowym stosowanym w diagnostyce rezonansu magnetycznego, charakteryzującym się osmolalnością 630 mOsm/kg wody (2,2-krotnie wyższą niż osmolalność osocza) oraz lepkością 1,3 cP w 37°C. Preparat jest roztworem hipertonicznym, co należy uwzględnić przy kwalifikacji pacjentów do badania. Podawanie gadoteridolu wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z alergiami, astmą oskrzelową, padaczką, anemią sierpowatokrwinkową oraz zaburzeniami czynności nerek (GFR < 30 ml/min/1,73 m²). U tych grup istnieje ryzyko reakcji anafilaktycznych, drgawek, nasilenia hemolizy oraz rozwoju nerkopochodnego zwłóknienia układowego (NSF). Zaleca się monitorowanie funkcji nerek przed podaniem oraz dostępność sprzętu do resuscytacji krążeniowo-oddechowej i leków przeciwdrgawkowych podczas badania.
anemia hemolityczna, anemia sierpowatokrwinkowa, astma oskrzelowa, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie MRI, chelat gadolinu, drgawki, dysfagia, encefalopatia, gadoteridol, hemodializa, hemoglobinopatia, hemoliza, klirens nerkowy, nerkopochodne zwłóknienie układowe, osmolalność, ostra niewydolność nerek, padaczka, paramagnetyczny środek kontrastowy, podanie dokanałowe, przeszczepienie wątroby, reakcja anafilaktyczna, reakcja idiosynkrazji, resuscytacja krążeniowo-oddechowa, rezonans magnetyczny, roztwór hipertoniczny, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Cytosar 20 mg/ml
Lek Cytosar (cytarabina 20 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań/infuzji) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na cytarabinę lub substancje pomocnicze. Szczególną uwagę należy zwrócić na przeciwwskazania związane z użyciem rozcieńczalników zawierających alkohol benzylowy, które są zakazane w terapii dużymi dawkami dożylnymi, podaniu dokanałowym oraz u niemowląt i dzieci do 3 lat ze względu na ryzyko nasilenia toksyczności, neurotoksyczności oraz zespołu gasping. Znajomość tych przeciwwskazań jest kluczowa dla bezpiecznego stosowania leku i minimalizacji działań niepożądanych.
alkohol benzylowy, cytarabina, dieta niskosodowa, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na substancję czynną, neurotoksyczność, niewydolność serca, osmolalność roztworu, podanie dokanałowe, roztwór do wstrzykiwań, roztwór wodny, terapia wysokodawkowa, toksyczność leku, zespół gasping, zespół zatrucia - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Methotrexat-Ebewe 2,5 mg
Metotreksat wykazuje szybkie wchłanianie po podaniu doustnym, osiągając średnie stężenie 170 ng/ml przy dawce 5 mg, natomiast po podaniu domięśniowym maksymalne stężenie w surowicy pojawia się po 30-60 minutach. Objętość dystrybucji wynosi od 0,18 l/kg (początkowa) do 0,4-0,8 l/kg (stan stacjonarny), z około 50% wiązaniem z białkami osocza. Transport do komórek odbywa się przez aktywny transport konkurujący z folinianami oraz bierną dyfuzję przy stężeniach powyżej 100 µmol/l. Metotreksat nie osiąga terapeutycznych stężeń w płynie mózgowo-rdzeniowym po podaniu doustnym lub pozajelitowym, co wymaga podania dokanałowego w celu uzyskania wysokich stężeń. Lek kumuluje się w płynach wysiękowych, co opóźnia jego eliminację.
4-diamino-N-metylopterowy, 7-hydroksymetotreksat, bierna dyfuzja, DAMPA, karbopeptydaza, kwas 2, łuszczyca, metotreksat, okres półtrwania, oksydaza aldehydowa, płyn mózgowo-rdzeniowy, płyn wysiękowy, podanie dokanałowe, podanie domięśniowe, podanie doustne, podanie dożylne, podanie pozajelitowe, poliglutamylacja, poliglutamylometotreksat, reduktaza dihydrofolianowa, reumatoidalne zapalenie stawów, syntetaza poliglutamylowa, transport aktywny, wiązanie z białkami, właściwości farmakokinetyczne - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – ProHance
ProHance (gadoteridol 279,3 mg/ml) jest środkiem kontrastowym do rezonansu magnetycznego, którego stosowanie wymaga szczególnej ostrożności, zwłaszcza u pacjentów z historią reakcji alergicznych, astmą oskrzelową, padaczką oraz zaburzeniami czynności nerek. Reakcje anafilaktyczne, w tym wstrząs anafilaktyczny, choć rzadkie, mogą wystąpić i dotyczą układu oddechowego, krążenia oraz skóry i błon śluzowych. Konieczne jest zapewnienie natychmiastowego dostępu do leków i sprzętu do resuscytacji krążeniowo-oddechowej. Podawanie gadoteridolu dokanałowo jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko ciężkich powikłań neurologicznych, takich jak śpiączka, encefalopatia i drgawki. U pacjentów z anemią sierpowatokrwinkową lub innymi hemoglobinopatiami należy zachować szczególną ostrożność ze względu na ryzyko nasilenia hemolizy. Osmolalność roztworu ProHance wynosi 630 mOsm/kg wody w 37°C, co jest 2,2-krotnie wyższe niż osmolalność osocza krwi (285 mOsm/kg), wskazując na roztwór hipertoniczny.
anemia hemolityczna, anemia sierpowatokrwinkowa, astma oskrzelowa, chelat gadolinu, drgawki, encefalopatia, gadoteridol, hemodializa, hemoglobinopatia, klirens nerkowy, nerkopochodne zwłóknienie układowe, osmolalność, ośrodkowy układ nerwowy, ostra niewydolność nerek, padaczka, podanie dokanałowe, reakcja anafilaktyczna, resuscytacja krążeniowo-oddechowa, rezonans magnetyczny, roztwór hipertoniczny, środek kontrastowy MRI, wskaźnik filtracji kłębuszkowej, współczynnik podziału, wstrząs anafilaktyczny - Leksykon substancji czynnych
Metotreksat – Przedawkowanie
Przedawkowanie metotreksatu, najczęściej wynikające z błędnego przyjmowania dawki tygodniowej codziennie (w całości lub podzielonej), prowadzi do poważnych zaburzeń hematologicznych, takich jak leukopenia, małopłytkowość, niedokrwistość, pancytopenia, neutropenia oraz zahamowanie czynności szpiku kostnego, w tym niedokrwistość aplastyczna. Toksyczność obejmuje również układ pokarmowy, manifestując się uogólnionym zapaleniem błon śluzowych, zapaleniem i owrzodzeniami jamy ustnej, nudnościami, wymiotami, owrzodzeniami przewodu pokarmowego oraz krwawieniami. Po podaniu dokanałowym obserwuje się objawy neurologiczne, takie jak ból głowy, napady drgawek, kurcze mięśni, ostra toksyczna encefalopatia oraz wgłobienie migdałków móżdżku z podwyższonym ciśnieniem śródczaszkowym. Ciężkie przypadki mogą prowadzić do posocznicy, wstrząsu septycznego, niewydolności nerek i zgonu.
alkalizacja moczu, ciśnienie śródczaszkowe, dializa otrzewnowa, encefalopatia toksyczna, folinian wapnia, hemodializa wysokoprzepływowa, krwawienie z przewodu pokarmowego, kurcz mięśni, kwas folinowy, leukopenia, małopłytkowość, napad drgawkowy, narząd krwiotwórczy, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość aplastyczna, niewydolność nerek, ośrodkowy układ nerwowy, owrzodzenie błony śluzowej jamy ustnej, owrzodzenie przewodu pokarmowego, pancytopenia, perfuzja komorowo-lędźwiowa, perfuzja komorowo-przedsionkowa, płyn mózgowo-rdzeniowy, podanie dokanałowe, posocznica, przedawkowanie metotreksatu, toksyczność metotreksatu, układ pokarmowy, wgłobienie migdałków móżdżku, wstrząs septyczny, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zapalenie błon śluzowych, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej - Leksykon substancji czynnych
Jodiksanol – Dawkowanie i sposób podawania
Jodiksanol, dostępny w preparacie Visipaque w stężeniach 550 mg/ml (270 mg jodu/ml) oraz 652 mg/ml (320 mg jodu/ml), jest niejonowym, dimerycznym środkiem kontrastowym o wysokiej rozpuszczalności w wodzie. Dawkowanie musi być indywidualnie dostosowane do rodzaju badania, wieku, masy ciała, pojemności minutowej serca oraz ogólnego stanu pacjenta. Podawanie może odbywać się dożylnie, dotętniczo lub dokanałowo, z zalecanymi objętościami i stężeniami zależnymi od typu badania, np. arteriografia mózgowa (5-10 ml, 270/320 mg I/ml), aortografia (40-60 ml, 270/320 mg I/ml), czy kardioangiografia (30-60 ml, 320 mg I/ml). U dzieci dawki dotętnicze nie powinny przekraczać 10 mg jodu/kg masy ciała, a w urografii dawkowanie jest zależne od masy ciała (2-4 ml/kg dla dzieci <7 kg, 2-3 ml/kg dla dzieci >7 kg). Maksymalna całkowita dawka jodu nie powinna przekraczać 3,2 g, a odpowiednie nawodnienie pacjenta przed i po podaniu jest obligatoryjne.
angiografia subtrakcyjna, aortografia, arteriografia tętnic mózgowych, flebografia, jodiksanol, jodowy środek kontrastowy, kanał kręgowy, kardioangiografia, koronarografia, mielografia, mielografia szyjna, naczynia obwodowe, nawodnienie pacjenta, podanie dokanałowe, podanie dotętnicze, podanie dożylne, środek kontrastowy, TK ciała, TK głowy, tomografia komputerowa, urografia, Visipaque - Leksykon chorób i schorzeń
Pierwotne stwardnienie boczne – Leczenie
Pierwotne stwardnienie boczne (PLS) to rzadkie schorzenie neurodegeneracyjne charakteryzujące się postępującą utratą górnych neuronów ruchowych, prowadzącą do spastyczności, dysfunkcji kończyn i objawów opuszkowych. Obecnie brak jest terapii modyfikujących przebieg choroby, dlatego leczenie skupia się na łagodzeniu objawów i utrzymaniu funkcji pacjenta. Podstawowe leki przeciwspastyczne to baklofen, tyzanidyna oraz benzodiazepiny (klonazepam, diazepam), z możliwością zastosowania baklofenu dokanałowego w przypadku działań niepożądanych. Dodatkowo stosuje się toksynę botulinową typu A, kannabinoidy (spray THC/CBD), dalfamprydynę, chinę, fenytoinę oraz leki przeciwdepresyjne i przeciwbólowe (NLPZ, opioidy, lidokainę). Kompleksowa opieka obejmuje także fizjoterapię, terapię zajęciową, terapię mowy i połykania, wsparcie żywieniowe oraz stosowanie urządzeń wspomagających mobilność i komunikację, takich jak ortezy, laski, chodziki, wózki inwalidzkie i syntezatory mowy.
choroba neurodegeneracyjna, choroba neuronu ruchowego, ćwiczenia rozciągające, dalfamprydyna, dysfagia, gastrostomia endoskopowa, lek przeciwcholinergiczny, logopeda, neuron ruchowy, neuroplastyczność, objawy opuszkowe, orteza, pierwotne stwardnienie boczne, płyn mózgowo-rdzeniowy, podanie dokanałowe, przykurcz, ślinotok, spastyczność, stwardnienie zanikowe boczne, terapia komórkami macierzystymi, terapia zajęciowa, toksyna botulinowa, transport aksonalny, zadławienie - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Morphini sulfas WZF 0,1% Spinal 1 mg/ml
Morphini sulfas WZF 0,1% Spinal to roztwór do wstrzykiwań o stężeniu 1 mg/ml siarczanu morfiny, przeznaczony do leczenia bólu o dużym nasileniu, który nie reaguje na terapię nieopioidową. Preparat jest pozbawiony środków konserwujących i dedykowany do podania drogą dokanałową (zewnątrzoponowo i podpajęczynówkowo) oraz dożylną. Zaletą podawania morfiny tą drogą jest uzyskanie długotrwałego efektu przeciwbólowego przy zachowaniu percepcji bodźców czuciowych (z wyjątkiem bólu), braku blokady nerwów ruchowych oraz braku blokady włókien współczulnych, co minimalizuje ryzyko hipotonii i innych powikłań wegetatywnych. Roztwór jest bezbarwny lub prawie bezbarwny, przezroczysty, zawiera chlorek sodu 0,154 mmol/ml (3,54 mg/ml), co należy uwzględnić u pacjentów na diecie niskosodowej.
anestezja regionalna, blokada czuciowa, blokada nerwów ruchowych, blokada włókien współczulnych, chlorek sodu, dieta niskosodowa, droga zewnątrzoponowa i podpajęczynówkowa, hipotonia, leki przeciwbólowe nieopioidowe, morfina dokanałowa, podanie dokanałowe, roztwór do wstrzykiwań, siarczan morfiny, silny ból, zaburzenia czucia, zaburzenia motoryczne, znieczulenie regionalne - Leksykon leków
Skład i postać leku – Alexan 20 mg/ml
Alexan to roztwór do wstrzykiwań zawierający cytarabinę w stężeniu 20 mg/ml, dostępny w fiolkach po 5 ml (100 mg cytarabiny). Preparat zawiera również sód (2,87 mg/ml) oraz substancje pomocnicze takie jak chlorek sodu, mleczan sodu, kwas mlekowy i wodę do wstrzykiwań, które zapewniają odpowiednią osmolarność, buforowanie i pH roztworu. Produkt wymaga rozcieńczenia przed podaniem, z użyciem 0,9% roztworu NaCl lub 5% roztworu glukozy, w stężeniach 0,2-3,2 mg/ml. W przypadku podania dokanałowego należy stosować wyłącznie 0,9% roztwór NaCl bez konserwantów. Alexan wykazuje liczne niezgodności farmaceutyczne z lekami takimi jak heparyna, insulina, metotreksat, 5-fluorouracyl, nafcylina, oksacylina, benzylopenicylina oraz sól sodowa bursztynianu metyloprednizolonu, co wymaga zachowania ostrożności przy łączeniu terapii.
5-fluorouracyl, benzylopenicylina, bursztynian metyloprednizolonu, cytarabina, działanie mutagenne, działanie teratogenne, heparyna, insulina, kwas mlekowy, lek cytotoksyczny, metotreksat, mleczan sodu, nafcylina, niezgodność farmaceutyczna, oksacylina, podanie dokanałowe, podanie parenteralne, podchloryn sodu, roztwór do wstrzykiwań, roztwór glukozy, sodu chlorek, warunki aseptyczne, woda do wstrzykiwań - Leksykon leków
Przedawkowanie – Alexan 20 mg/ml
Przedawkowanie cytarabiny (lek Alexan, 20 mg/ml) stanowi poważne zagrożenie zdrowotne, zwłaszcza przy wysokich dawkach, np. 12 dawek po 4,5 g/m² powierzchni ciała podawanych dożylnie co 12 godzin, co może prowadzić do nieodwracalnych uszkodzeń ośrodkowego układu nerwowego (OUN) i śmierci. Objawy przedawkowania obejmują encefalopatię, zaburzenia świadomości, drgawki, śpiączkę, ciężką supresję szpiku z pancytopenią i ryzykiem krwawień, a także toksyczność neurologiczną przy podaniu dokanałowym (arachnoiditis, parestezje, paraliż). Infekcje oportunistyczne mogą wystąpić wtórnie do neutropenii i nasilonej mielosupresji. Brak specyficznego antidotum wymaga szczególnej ostrożności w dawkowaniu i monitorowaniu pacjentów.
antybiotyk, cytarabina, drgawka, encefalopatia, infekcja oportunistyczna, infuzja dożylna, leczenie podtrzymujące, małopłytkowość, mielosupresja, monitoring kliniczny, neutropenia, odtrutka, pancytopenia, paraliż, parestezja, płyn mózgowo-rdzeniowy, płytki krwi, podanie dokanałowe, przedawkowanie cytarabiny, przetoczenie krwi, roztwór izotoniczny, sepsa, śpiączka, supresja szpiku, toksyczność hematologiczna, uszkodzenie OUN, zaburzenie świadomości, zapalenie pajęczynówki - Leksykon substancji czynnych
Mitoksantron – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Mitoksantron jest lekiem przeciwnowotworowym o wysokim ryzyku działań niepożądanych, w tym kardiotoksyczności i mielosupresji. Podawanie leku wymaga ścisłego przestrzegania zasad, w tym powolnego dodawania do infuzji dożylnej oraz bezwzględnego unikania podania podskórnego, domięśniowego, dotętniczego i dokanałowego, ze względu na ryzyko ciężkich uszkodzeń tkanek i neuropatii. Kardiotoksyczność, manifestująca się zastoinową niewydolnością serca (CHF), może wystąpić zarówno w trakcie terapii, jak i po jej zakończeniu, szczególnie przy dawce skumulowanej ≥140 mg/m² pc., z ryzykiem CHF wynoszącym 2,6% i umiarkowanego lub ciężkiego spadku LVEF u 13% pacjentów. Zaleca się monitorowanie LVEF przed i w trakcie leczenia, zwłaszcza u pacjentów z chorobami układu krążenia, wcześniejszą radioterapią śródpiersia, wcześniejszym leczeniem antracyklinami lub stosowaniem innych leków kardiotoksycznych. U chorych na stwardnienie rozsiane dawka skumulowana nie powinna przekraczać 72 mg/m² pc., a LVEF musi być ≥50% przed rozpoczęciem terapii.
alemtuzumab, dysfunkcja jelit, fingolimod, frakcja wyrzutowa lewej komory, fumaran dimetylu, genotoksyczność, infuzja dożylna, inhibitor topoizomerazy, kardiotoksyczność, martwica, mielosupresja, mitoksantron, morfologia krwi, napad padaczkowy, natalizumab, neuropatia regionalna, neutrofil, ostra białaczka szpikowa, podanie dokanałowe, radioterapia śródpiersia, stwardnienie rozsiane, supresja szpiku, teratogen, teriflunomid, wentrykulografia radioizotopowa, wynaczynienie, zastoinowa niewydolność serca, zespół mielodysplastyczny, zespół rozpadu guza - Leksykon substancji czynnych
Kwas traneksamowy – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Kwas traneksamowy, wykazujący działanie antyfibrynolityczne, został poddany szerokim badaniom przedklinicznym, które potwierdziły jego korzystny profil bezpieczeństwa. Badania toksykologiczne, genotoksyczności, rakotwórczości oraz wpływu na rozród i rozwój potomstwa nie wykazały istotnych zagrożeń dla człowieka. Jednakże, podczas dokanałowego podawania kwasu traneksamowego u zwierząt zaobserwowano aktywność padaczkową, co wskazuje na potencjalne ryzyko neurotoksyczności przy tej drodze podania. Długoterminowe badania na psach i kotach ujawniły zmiany w siatkówce oka, takie jak zanik segmentów fotoreceptorów, pręcików i czopków, które były zależne od dawki i występowały głównie przy wysokich dawkach substancji.
aktywność padaczkorodna, działanie antyfibrynolityczne, działanie rakotwórcze, ekspozycja na lek, fotoreceptory, genotoksyczność, kwas traneksamowy, okres pourodzeniowy, ośrodkowy układ nerwowy, podanie dokanałowe, podanie dooponowe, pręciki i czopki, siatkówka oka, toksyczny wpływ na rozród, zanik siatkówki - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Methotrexat-Ebewe 100 mg/ml
Metotreksat w formie koncentratu do infuzji powinien być stosowany wyłącznie przez lekarzy z doświadczeniem, ze względu na ryzyko toksyczności. Podawany jest różnymi drogami: dożylnie (bolus lub wlew), domięśniowo, dokanałowo i dotętniczo. Dawkowanie ustala się na podstawie masy lub powierzchni ciała, z wyjątkiem podania dokanałowego (maks. 15 mg, stężenie 5 mg/ml). Duże dawki (>100 mg) podaje się we wlewie dożylnym do 24 godzin, z możliwością wstępnego bolusa. Przy dawkach >150 mg/m² konieczne jest podanie folinianu wapnia (do 150 mg w ciągu 12-24 h, następnie 12-25 mg co 6 h przez 48 h) w celu ochrony komórek prawidłowych. Przy dawkach <100 mg/m² stosuje się 15 mg folinianu wapnia co 6 h przez 48-72 h, rozpoczynając leczenie osłonowe 8-24 h po rozpoczęciu metotreksatu.
białaczka, cytostatyk, działanie niepożądane, działanie toksyczne, folinian wapnia, idiosynkrazja, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji, kwas acetylosalicylowy, kwas folinowy, kwas foliowy, leczenie osłonowe, łuszczyca, masa ciała, metotreksat, nabłoniak kosmówkowy złośliwy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, paracetamol, parametry hematologiczne, podanie dokanałowe, podanie domięśniowe, podanie dotętnicze, podanie dożylne, powierzchnia ciała, próby czynnościowe wątroby, rak piersi, szpik kostny, wlew dożylny, zaburzenia nerek, zaburzenia wątroby - Leksykon substancji czynnych
Kwas gadoterynowy – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Kwas gadoterynowy, stosowany wyłącznie dożylnie w produktach takich jak Cyclolux, Dotagraf i Gadoteric Acid Farmak, jest przeciwwskazany do podania dokanałowego ze względu na ryzyko ciężkich reakcji neurologicznych, w tym śpiączki, encefalopatii i napadów padaczkowych. Podczas MRI z użyciem tego środka należy wykluczyć pacjentów z implantami ferromagnetycznymi, rozrusznikami serca, pompami infuzyjnymi oraz obecnością ciał obcych metalowych, zwłaszcza w oku. Reakcje nadwrażliwości, zarówno natychmiastowe (do 60 minut), jak i opóźnione (do 7 dni), mogą wystąpić niezależnie od dawki i obejmują ryzyko anafilaksji, która może być śmiertelna. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z historią alergii, astmą, przyjmujących beta-adrenolityki oraz u osób z wcześniejszymi reakcjami na środki kontrastowe zawierające gadolin.
adrenalina, agonista receptorów beta, astma, astma niewyrównana, drgawka, encefalopatia, glikokortykosteroid, hemodializa, implant ślimakowy, katar sienny, klips naczyniowy, klirens nerkowy, kwas gadoterynowy, lek beta-adrenolityczny, napad padaczkowy, nerkopochodne włóknienie układowe, ostra niewydolność nerek, podanie dokanałowe, pokrzywka, pompa infuzyjna, premedykacja, próg napadu padaczkowego, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja neurologiczna, respirator, rezonans magnetyczny, rozrusznik serca, rurka dotchawicza, śpiączka, środek antyhistaminowy, środek kontrastowy, stymulator nerwów, wynaczynienie, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Visipaque 652 mg/ml (320 mg jodu/ml)
Jodiksanol (Visipaque), niejonowy, dimeryczny środek kontrastowy o stężeniu 652 mg/ml (320 mg jodu/ml), stosowany dokanałowo, może wpływać na zdolność pacjenta do prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. Pomimo braku specyficznych badań oceniających ten wpływ, producent zaleca powstrzymanie się od tych czynności przez 24 godziny po podaniu. Produkt charakteryzuje się osmolalnością 290 mOsm/kg H₂O w 37°C oraz lepkością 25,4 mPa·s w 20°C i 11,4 mPa·s w 37°C, co może wpływać na komfort pacjenta i tolerancję badania. Podanie dokanałowe wymaga szczególnej uwagi ze względu na potencjalny wpływ na zdolności psychomotoryczne.
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Dekenor 50 mg/2 ml
Lek Dekenor (deksketoprofen) w postaci roztworu do wstrzykiwań/infuzji (50 mg/2 ml) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na deksketoprofen, inne NLPZ lub substancje pomocnicze, a także u osób z historią reakcji alergicznych na NLPZ, takich jak napad astmy, skurcz oskrzeli, polipy nosa, pokrzywka czy obrzęk naczynioruchowy. Nie należy stosować leku u pacjentów z aktywnym lub przebytym krwawieniem z przewodu pokarmowego, chorobą wrzodową, chorobą Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego, przewlekłą niestrawnością, ciężką niewydolnością serca, umiarkowanym lub ciężkim upośledzeniem czynności nerek (klirens kreatyniny ≤59 ml/min), ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (Child-Pugh 10-15), skazą krwotoczną, ciężkim odwodnieniem oraz u kobiet w III trymestrze ciąży i w okresie laktacji. Centralne podawanie jest przeciwwskazane ze względu na zawartość etanolu.
choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa żołądka, ciężka niewydolność serca, ciężkie odwodnienie, czynne krwawienie, deksketoprofen, działanie niepożądane, fibrat, interakcja lekowa, ketoprofen, klirens kreatyniny, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, nadwrażliwość, napad astmy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, obrzęk naczynioruchowy, okres laktacji, ostry nieżyt błony śluzowej nosa, perforacja przewodu pokarmowego, podanie dokanałowe, podanie nadtwardówkowe, pokrzywka, polipy nosa, przewlekła niestrawność, reakcja fotoalergiczna, reakcja fototoksyczna, roztwór do wstrzykiwań, skaza krwotoczna, skurcz oskrzeli, trzeci trymestr ciąży, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wskaźnik Child-Pugh, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie krzepnięcia, zaburzenie przebiegające z krwawieniem - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Calcium Folinate Kabi
Calcium Folinate Kabi (10 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań/infuzji) zawierający wapnia folinian jest wskazany wyłącznie do podawania domięśniowego i dożylnego, z bezwzględnym przeciwwskazaniem do podawania dokanałowego ze względu na ryzyko zgonów po przedawkowaniu metotreksatu. Folinian wapnia stosuje się wyłącznie w skojarzeniu z metotreksatem lub 5-fluorouracylem pod ścisłą kontrolą specjalisty chemioterapii. Należy monitorować pacjentów z padaczką leczonych fenobarbitalem, fenytoiną, prymidonem lub pochodnymi kwasu bursztynowego ze względu na ryzyko zwiększenia częstości napadów wskutek obniżenia stężenia leków przeciwpadaczkowych. Folinian wapnia może maskować objawy niedokrwistości złośliwej i innych niedoborów witaminy B12, a makrocytemia indukowana cytostatykami (np. hydroksykarbamid, cytarabina) nie powinna być leczona kwasem folinowym.
5-fluorouracyl, biegunka, chemioterapia przeciwnowotworowa, folinian wapnia, hipokalcemia, inhibitor syntezy DNA, kwas folinowy, leukopenia, makrocytemia, metotreksat, napad padaczkowy, nefrotoksyczność, niedokrwistość złośliwa, niewydolność nerek, objawy toksyczności, podanie dokanałowe, podanie domięśniowe i dożylne, podeszły wiek, wiązanie z albuminami, zapalenie błon śluzowych, zły stan ogólny