Specjalne ostrzeżenia
Calcium Folinate Kabi

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania produktu Calcium Folinate Kabi

Calcium Folinate Kabi (10 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań/do infuzji) zawierający wapnia folinian wymaga szczególnej uwagi podczas stosowania. Lek należy podawać wyłącznie domięśniowo i dożylnie. Bezwzględnie zabrania się podawania dokanałowego, gdyż odnotowano przypadki zgonów po dokanałowym przedawkowaniu metotreksatu i podaniu kwasu folinowego tą drogą¹.

Zalecenia ogólne dotyczące stosowania

Folinian wapnia powinien być stosowany wyłącznie w skojarzeniu z metotreksatem lub 5-fluorouracylem pod ścisłą kontrolą lekarza specjalisty wykwalifikowanego w zakresie chemioterapii przeciwnowotworowej². Istotnym aspektem jest świadomość, że stosowanie folinianu wapnia może maskować objawy niedokrwistości złośliwej oraz innych rodzajów niedokrwistości spowodowanych niedoborem witaminy B12³.

Należy pamiętać, że makrocytemia wywoływana przez leki cytotoksyczne będące inhibitorami syntezy DNA (jak hydroksykarbamid, cytarabina, merkaptopuryna i tioguanina) nie powinna być leczona kwasem folinowym⁴.

Pacjenci z padaczką stosujący leki przeciwpadaczkowe

U pacjentów z padaczką przyjmujących fenobarbital, fenytoinę, prymidon i pochodne kwasu bursztynowego istnieje podwyższone ryzyko zwiększenia częstości napadów padaczkowych. Jest to spowodowane zmniejszeniem stężenia leków przeciwpadaczkowych we krwi. Zaleca się dokładne monitorowanie kliniczne pacjenta, regularne oznaczanie stężenia leków przeciwpadaczkowych w osoczu oraz odpowiednie dostosowanie ich dawki zarówno podczas leczenia folinianem wapnia, jak i po jego zakończeniu⁵.

Stosowanie folinianu wapnia z 5-fluorouracylem

Folinian wapnia może nasilać toksyczne działanie 5-fluorouracylu, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku oraz u osób osłabionych. Najczęstsze objawy toksyczne wymagające redukcji dawki to⁶:

• Leukopenia – zmniejszenie liczby białych krwinek, co zwiększa ryzyko infekcji
• Zapalenie błon śluzowych, w tym jamy ustnej – manifestujące się bolesnością, zaczerwienieniem i owrzodzeniami
• Biegunka – mogąca prowadzić do odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych

W przypadku wystąpienia objawów toksyczności podczas stosowania folinianu wapnia z 5-fluorouracylem, dawkę 5-fluorouracylu należy zmniejszyć w większym stopniu niż przy monoterapii 5-fluorouracylem⁷.

Nie należy rozpoczynać ani kontynuować jednoczesnego podawania 5-fluorouracylu z folinianem wapnia u pacjentów z objawami toksycznego działania na przewód pokarmowy, niezależnie od ich nasilenia, aż do całkowitego ustąpienia tych objawów⁸.

Biegunka jako objaw toksyczności przewodu pokarmowego wymaga szczególnej uwagi i ścisłego monitorowania pacjenta, gdyż może prowadzić do gwałtownego pogorszenia stanu klinicznego, a nawet zgonu. W przypadku wystąpienia biegunki i/lub zapalenia błony śluzowej jamy ustnej, zaleca się zmniejszenie dawki 5-fluorouracylu do momentu całkowitego ustąpienia objawów⁹.

Grupy pacjentów wysokiego ryzyka

Szczególną ostrożność należy zachować podczas leczenia¹⁰:

• Pacjentów w podeszłym wieku
• Pacjentów w złym stanie ogólnym

U pacjentów w podeszłym wieku oraz u pacjentów poddawanych uprzednio radioterapii zaleca się rozpoczynanie leczenia od zmniejszonej dawki 5-fluorouracylu¹¹.

Ponadto, nie wolno mieszać folinianu wapnia z 5-fluorouracylem w tym samym wstrzyknięciu dożylnym lub infuzji¹².

U pacjentów leczonych 5-fluorouracylem jednocześnie z folinianem wapnia należy kontrolować stężenie wapnia w surowicy krwi i w razie stwierdzenia hipokalcemii należy odpowiednio uzupełnić niedobory wapnia¹³.

Stosowanie folinianu wapnia z metotreksatem

Folinian wapnia nie wpływa na nefrotoksyczność metotreksatu wynikającą z wytrącania się metotreksatu i/lub jego metabolitów w nerkach. U pacjentów z opóźnioną wczesną fazą eliminacji metotreksatu, istnieje wysokie prawdopodobieństwo wystąpienia odwracalnej niewydolności nerek i innych toksycznych działań metotreksatu¹⁴.

Występująca wcześniej lub wywołana metotreksatem niewydolność nerek może przyczyniać się do spowolnienia wydalania metotreksatu i w takich przypadkach może być konieczne podawanie folinianu wapnia w większych dawkach lub dłuższy czas¹⁵.

Należy unikać podawania zbyt dużych dawek folinianu wapnia, ponieważ może to zaburzać działanie przeciwnowotworowe metotreksatu, szczególnie w przypadku nowotworów ośrodkowego układu nerwowego. W takich przypadkach folinian wapnia może kumulować się po kolejnych cyklach leczenia¹⁶.

Warto wiedzieć, że oporność na leczenie metotreksatem wynikająca ze zmniejszonego transportu przez błony komórkowe dotyczy również kwasu folinowego, ponieważ mechanizm transportu obu tych substancji jest identyczny¹⁷.

Postępowanie w przypadku przedawkowania antagonistów kwasu foliowego

W przypadku przypadkowego przedawkowania antagonisty kwasu foliowego, takiego jak metotreksat, należy postępować jak w stanie nagłym wymagającym natychmiastowej interwencji medycznej. Skuteczność działania folinianu wapnia w neutralizowaniu toksyczności zmniejsza się wraz z wydłużeniem czasu między podaniem metotreksatu a rozpoczęciem leczenia ochronnego folinianem wapnia¹⁸.

W przypadku stwierdzenia nieprawidłowych wyników badań laboratoryjnych lub klinicznych objawów toksyczności, należy rozważyć możliwość, że pacjent przyjmuje inne leki oddziałujące z metotreksatem, np. leki wpływające na eliminację metotreksatu lub jego wiązanie z albuminami surowicy¹⁹.

Zawartość sodu w leku

Calcium Folinate Kabi zawiera 3,14 mg/ml do 3,20 mg/ml (0,14 mmol/ml) sodu. Informacja ta jest istotna dla pacjentów kontrolujących zawartość sodu w diecie²⁰.