reakcja nadwrażliwości
Reakcja nadwrażliwości to nieprawidłowa lub nadmierna odpowiedź układu immunologicznego na substancję, która normalnie nie powinna wywoływać odpowiedzi immunologicznej. W klasyfikacji Gella i Coombsa wyróżnia się cztery główne typy reakcji nadwrażliwości (I-IV), z których każdy charakteryzuje się odmiennym mechanizmem patofizjologicznym.
Typ I (natychmiastowy) jest związany z produkcją przeciwciał IgE i uwolnieniem mediatorów zapalnych z komórek tucznych, co prowadzi do objawów alergicznych jak anafilaksja, astma czy pokrzywka. Typ II (cytotoksyczny) obejmuje reakcje, w których przeciwciała IgG lub IgM wiążą się z antygenami na powierzchni komórek, prowadząc do ich zniszczenia. Typ III wynika z odkładania się kompleksów immunologicznych w tkankach, wywołując uszkodzenia poprzez aktywację dopełniacza i napływ komórek zapalnych.
Typ IV (opóźniony) to nadwrażliwość komórkowa, mediowana przez limfocyty T, a nie przeciwciała. Manifestuje się klinicznie w postaci reakcji kontaktowych, ziarniniaków czy odrzucania przeszczepu. Diagnostyka reakcji nadwrażliwości obejmuje testy skórne, oznaczanie specyficznych IgE, testy prowokacyjne oraz badania histopatologiczne. Leczenie zależy od typu reakcji i obejmuje unikanie alergenów, farmakoterapię objawową, immunoterapię swoistą oraz w ciężkich przypadkach – leki immunosupresyjne.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Symleptic
Gabapentyna, substancja czynna leku Symleptic, wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania, zwłaszcza u pacjentów z padaczką, ze względu na ryzyko wystąpienia myśli i zachowań samobójczych oraz potencjalnego zwiększenia częstości napadów drgawkowych lub pojawienia się nowych typów napadów. Zaleca się stopniowe odstawianie leku w okresie co najmniej 1 tygodnia, aby uniknąć stanu padaczkowego. U pacjentów z napadami pierwotnie uogólnionymi, takimi jak napady nieświadomości, gabapentyna może być nieskuteczna lub nawet nasilać objawy. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko ciężkich reakcji nadwrażliwości (DRESS), depresji oddechowej, zwłaszcza u osób z chorobami układu oddechowego, neurologicznymi, zaburzeniami czynności nerek oraz u osób starszych. W przypadku jednoczesnego stosowania opioidów, np. morfiny, konieczne jest monitorowanie i ewentualna korekta dawki gabapentyny z uwagi na możliwość zwiększenia jej stężenia w organizmie.
ból neuropatyczny, depresja oddechowa, depresja ośrodkowego układu nerwowego, duszność, gabapentyna, lek przeciwpadaczkowy, napad drgawkowy, napad drgawkowy z odbicia, napad nieświadomości, napad pierwotnie uogólniony, niedobór laktazy, niedociśnienie tętnicze, nietolerancja galaktozy, obrzęk obwodowy, ostre zapalenie trzustki, osutka polekowa z eozynofilią, padaczka, powiększenie węzłów chłonnych, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, stan padaczkowy, stan splątania, zachowania samobójcze, zespół DRESS, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Skład i postać leku – Solacutan 30 mg/g
Solacutan to miejscowy preparat w postaci żelu zawierający 30 mg/g soli diklofenaku sodowego, niesteroidowego leku przeciwzapalnego (NLPZ). Żel jest klarowny, przezroczysty, o barwie bezbarwnej lub jasnożółtej, co ułatwia aplikację i ocenę rozprowadzenia na skórze. W składzie znajdują się również substancje pomocnicze: sodu hialuronian (nawilżający i poprawiający penetrację), makrogol 400 (rozpuszczalnik i stabilizator konsystencji), alkohol benzylowy w stężeniu 15 mg/g (konserwant, potencjalny alergen) oraz woda oczyszczona. Preparat jest pakowany w aluminiowe tuby z membraną i zakrętką HDPE z przebijakiem, dostępne w różnych wielkościach od 10 g do 90 g. Zalecane jest przechowywanie w temperaturze nieprzekraczającej 25°C, a okres ważności wynosi 3 lata dla nieotwartych opakowań oraz 6 miesięcy po pierwszym otwarciu.
alkohol benzylowy, diklofenak sodowy, konserwant w preparacie, makrogol, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niezgodność farmaceutyczna, penetracja składników aktywnych, preparat na skórę, reakcja nadwrażliwości, sodu hialuronian, stosowanie miejscowe, terapia dermatologiczna, tuba aluminiowa, właściwości nawilżające, żel do stosowania miejscowego - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Ranigast 0,5 mg/ml
Lek Ranigast w postaci roztworu do infuzji zawiera ranitydynę w stężeniu 0,5 mg/ml (50 mg ranitydyny w 100 ml roztworu, co odpowiada 56 mg ranitydyny chlorowodorku). Preparat jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na ranitydynę lub substancje pomocnicze, ze względu na ryzyko wystąpienia reakcji alergicznych, takich jak wysypka, świąd, obrzęk naczynioruchowy czy skurcz oskrzeli, które mogą zagrażać życiu. Szczególną uwagę należy zwrócić na obecność sodu w ilości 0,10 mmol (2,35 mg) na ml roztworu, co jest istotne u pacjentów z ograniczeniami dietetycznymi dotyczącymi spożycia sodu.
antagonista receptora H2, bilans sodowy, infuzja, nadwrażliwość na substancję czynną, objaw uczulenia, obrzęk naczynioruchowy, ograniczenie podaży sodu, postępowanie terapeutyczne, ranitydyna, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, roztwór do infuzji, skurcz oskrzeli, substancja pomocnicza, wysypka skórna, wywiad alergologiczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Dafurag 10 mg/ml
Dafurag, zawierający 10 mg/ml furazydyny w formie zawiesiny doustnej, może wywoływać liczne działania niepożądane o różnym nasileniu i częstości. Najczęściej obserwuje się nudności (8%), bóle głowy (6%) oraz nadmierne oddawanie gazów (1,5%). Rzadziej (<1%) występują poważne powikłania hematologiczne, takie jak sinica wskutek methemoglobinemii oraz niedokrwistość megaloblastyczna lub hemolityczna, szczególnie u pacjentów z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej. Neurologiczne objawy niepożądane obejmują zawroty głowy, senność oraz neuropatię obwodową, która może być ostra lub nieodwracalna, zwłaszcza u osób z niewydolnością nerek, niedokrwistością, cukrzycą, zaburzeniami elektrolitowymi lub niedoborem witaminy B. Furazydyna może także indukować ostre i przewlekłe reakcje nadwrażliwości płucnej, w tym zwłóknienie i rozsiane śródmiąższowe zapalenie płuc, szczególnie u pacjentów starszych i leczonych powyżej 6 miesięcy.
anafilaksja, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból klatki piersiowej, Candida, dehydrogenaza glukozo-6-fosforanowa, dreszcze, drobnoustroje oporne, duszność, dyspepsja, działanie niepożądane, eozynofilia, furazydyna, gorączka, kaszel, łysienie, martwica miąższu wątroby, methemoglobinemia, neuropatia obwodowa, niedokrwistość hemolityczna, niedokrwistość megaloblastyczna, nudności, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, polekowe zapalenie wątroby, Pseudomonas, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, senność, sinica, śródmiąższowe zapalenie płuc, świąd, wymioty, wysięk opłucnowy, wysypka, zaburzenia widzenia, zapalenie ślinianek, zapalenie trzustki, zaparcie, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, złe samopoczucie, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka cholestatyczna, zwłóknienie płuc - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Verpyllo 20 mg
Bilastyna, substancja czynna leku Verpyllo w dawce 20 mg w postaci tabletek, posiada ściśle określone przeciwwskazania, które muszą być bezwzględnie przestrzegane w celu zapewnienia bezpieczeństwa farmakoterapii. Podstawowym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na bilastynę lub na substancje pomocnicze zawarte w preparacie. W praktyce klinicznej oznacza to konieczność dokładnego zebrania wywiadu alergologicznego i wykluczenia wcześniejszych reakcji uczuleniowych, które mogą manifestować się od łagodnych objawów skórnych do ciężkich reakcji anafilaktycznych. Przed rozpoczęciem terapii należy szczegółowo przeanalizować skład leku, aby zminimalizować ryzyko działań niepożądanych związanych z nadwrażliwością.
bilastyna, bilastyna jednowodna, działanie niepożądane, farmakoterapia, interakcja lekowa, lek przeciwhistaminowy, nadwrażliwość na bilastynę, nadwrażliwość na substancje pomocnicze, objaw skórny, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja uczuleniowa, substancja czynna, wywiad alergologiczny - Leksykon substancji czynnych
Rutozyd – Działania niepożądane
Rutozyd, stosowany w dawkach terapeutycznych, jest generalnie dobrze tolerowany, jednak może wywoływać działania niepożądane, głównie ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty, biegunka, niestrawność, ból brzucha oraz rzadko podrażnienie żołądka. Działania niepożądane klasyfikowane według MedDRA występują bardzo rzadko (poniżej 1 na 10 000 pacjentów) lub rzadko (1 na 10 000 do 1 na 1 000 pacjentów). Rutozyd może także powodować bóle i zawroty głowy, reakcje skórne (zaczerwienienie, świąd), zmęczenie oraz zaburzenia układu moczowego, takie jak zwiększone oddawanie moczu i kamica nerkowa, choć częstość tych zdarzeń jest nieznana. W preparatach złożonych, zwłaszcza zawierających salicylamid, mogą pojawić się dodatkowe objawy, w tym podrażnienie błony śluzowej żołądka i dwunastnicy, skurcze jamy brzusznej, uczucie palenia za mostkiem, a także reakcje nadwrażliwości, w tym obrzęk twarzy, ust, języka lub gardła oraz duszność.
dolegliwości przewodu pokarmowego, dyspepsja, kamica nerkowa, klasyfikacja układów i narządów, krew utajona w kale, nadżerki, niesteroidowy lek przeciwzapalny, obrzęk naczynioruchowy, ośrodkowy układ nerwowy, oznaczanie glukozy, podrażnienie błony śluzowej żołądka, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, rutozyd, substancja farmakologicznie czynna, terminologia MedDRA, wytrącanie moczanów - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Ramizek Combi 5 mg + 10 mg
Produkt leczniczy Ramizek Combi zawiera ramipryl (inhibitor ACE) oraz amlodypinę (antagonista kanałów wapniowych z grupy dihydropirydyn), co determinuje złożony profil przeciwwskazań. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na którykolwiek składnik, w tym inne inhibitory ACE i pochodne dihydropirydyny. U pacjentów z cukrzycą lub GFR < 60 ml/min/1,73 m² nie należy łączyć Ramizek Combi z aliskirenem ze względu na ryzyko nasilenia działań niepożądanych, zwłaszcza nefrotoksyczności. Konieczne jest zachowanie co najmniej 36-godzinnego odstępu po stosowaniu sakubitrylu z walsartanem, aby uniknąć obrzęku naczynioruchowego. Lek jest przeciwwskazany u osób z historią obrzęku naczynioruchowego, znacznym obustronnym zwężeniem tętnic nerkowych, w drugim i trzecim trymestrze ciąży, a także u pacjentów z niedociśnieniem lub niestabilnością hemodynamiczną.
antagonista wapnia, cukrzyca, hiperkaliemia, inhibitor konwertazy angiotensyny, interakcja lekowa, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, ramipryl, reakcja anafilaktoidalna, reakcja nadwrażliwości, sakubitryl z walsartanem, stenoza aortalna, stenoza zastawki aortalnej, wstrząs kardiogenny, zabieg pozaustrojowy, zawał mięśnia sercowego, zwężenie tętnicy nerkowej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ketoprofen-SF 100 mg
Ketoprofen, jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ), wykazuje działania niepożądane o charakterze dawkozależnym, z istotną zmiennością międzyosobniczą. Najczęściej obserwuje się objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak owrzodzenia, perforacje oraz krwawienia, które mogą prowadzić do zgonu, zwłaszcza u osób starszych. Inne często występujące działania to nudności, wymioty, biegunki, bóle brzucha oraz zapalenia błony śluzowej jamy ustnej. Rzadziej notuje się poważne powikłania, takie jak zapalenie trzustki czy zaostrzenie chorób zapalnych jelit. Ponadto, stosowanie ketoprofenu wiąże się z ryzykiem obrzęków, nadciśnienia tętniczego, niewydolności serca oraz zwiększonym ryzykiem incydentów zakrzepowych, zwłaszcza przy długotrwałej terapii i wysokich dawkach.
agranulocytoza, błoniaste zwężenie jelita, choroba Crohna, jałowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, ketoprofen, krwawienie z przewodu pokarmowego, leukopenia, martwica brodawek nerkowych, martwicze zapalenie powięzi, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niedokrwistość pokrwotoczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, obrzęk, obrzęk twarzy, ostra niewydolność nerek, owrzodzenie żołądka, pancytopenia, perforacja, podwyższona aktywność aminotransferaz, reakcja nadwrażliwości, retencja płynów, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, szum uszny, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, udar mózgu, uszkodzenie wątroby, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej, wstrząs anafilaktyczny, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie jelita grubego, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał serca, zespół Lyella, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Akis 75 mg/ml
Diklofenak sodowy w postaci roztworu do wstrzykiwań (AKIS) dostępny jest w stężeniach 25 mg/ml, 50 mg/ml oraz 75 mg/ml i wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które należy uważnie monitorować. Najczęściej obserwowane są reakcje miejscowe w miejscu podania, takie jak ból, rumień, obrzęk oraz rzadziej poważne powikłania, np. embolia cutis medicamentosa (zespół Nicolaua). Częstość tych działań jest zależna od dawki, z mniejszą częstością przy 25 i 50 mg w porównaniu do 75 mg. Ze strony przewodu pokarmowego występują nudności, wymioty, biegunka, zaparcia, zapalenie żołądka oraz niedokrwienne zapalenie okrężnicy, a w rzadkich przypadkach krwotoczne powikłania, w tym choroba wrzodowa z krwawieniem lub perforacją. Długotrwałe stosowanie dużych dawek (do 150 mg/dobę) wiąże się ze zwiększonym ryzykiem incydentów sercowo-naczyniowych, takich jak zawał mięśnia sercowego i udar mózgu.
agranulocytoza, aseptyczne zapalenie opon mózgowych, białkomocz, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa, diklofenak sodowy, działanie niepożądane, krwiomocz, leukopenia, małopłytkowość, martwica brodawek nerkowych, martwica wątroby, niedokrwienne zapalenie okrężnicy, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, piorunujące zapalenie wątroby, podanie domięśniowe, podanie podskórne, powikłania sercowo-naczyniowe, przewód pokarmowy, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, roztwór do wstrzykiwań, śródmiąższowe zapalenie nerek, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wstrzyknięcie dożylne, zakrzepica tętnic, zawał mięśnia sercowego, zespół Kounisa, zespół Lyella, zespół nerczycowy, zespół Nicolaua, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Ospen 750 750 000 j.m./5 ml
Fenoksymetylopenicylina, zawarta w preparacie Ospen 750 (fenoksymetylopenicylina benzatynowa lecytynowana), wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu u kobiet w okresie rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Dane kliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania u kobiet ciężarnych są ograniczone, dlatego zaleca się unikanie tego antybiotyku w ciąży, jeśli dostępne są alternatywy o lepiej udokumentowanym profilu bezpieczeństwa. Lek przenika do mleka matki, co może wpływać na niemowlę, wywołując reakcje nadwrażliwości, zaburzenia mikroflory jelitowej, biegunkę lub kandydozę jamy ustnej. W przypadku karmienia piersią należy rozważyć korzyści i ryzyko terapii, a w niektórych sytuacjach wskazane jest czasowe przerwanie karmienia.
antybiotyk, antybiotykoterapia, biegunka, ciąża, farmakokinetyka, fenoksymetylopenicylina, fenoksymetylopenicylina benzatynowa lecytynowana, funkcja rozrodcza, kandydoza jamy ustnej, laktacja, mikroflora jelitowa, Ospen, płodność, profil bezpieczeństwa leku, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Tafen Nasal 64 mcg 64 mcg/dawkę odmierzoną
Aerozol do nosa Tafen Nasal 64 mcg zawiera budezonid w dawce 64 mikrogramów na dawkę odmierzoną (0,05 ml zawiesiny) i jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub substancje pomocnicze, w tym sorbinian potasu (0,06 mg/0,05 ml). Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z historią reakcji alergicznych na kortykosteroidy, zwłaszcza budezonid, gdyż stosowanie preparatu może wywołać reakcje nadwrażliwości o charakterze miejscowym lub systemowym, takie jak wysypka, świąd, obrzęk twarzy, warg, języka lub gardła oraz trudności w oddychaniu.
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Diprivan 10 mg/ml
Diprivan (propofol 10 mg/ml) jest anestetykiem stosowanym do wprowadzania i podtrzymywania znieczulenia, charakteryzującym się zazwyczaj łagodnym profilem działań niepożądanych. Najczęściej obserwowanym efektem ubocznym jest niedociśnienie tętnicze, występujące bardzo często (≥1/10), co wymaga monitorowania ciśnienia krwi i ewentualnej interwencji terapeutycznej. Pobudzenie, klasyfikowane jako często występujące (≥1/100 do <1/10), pojawia się głównie podczas indukcji znieczulenia i ma zwykle łagodny przebieg. Dodatkowo, objawy związane z procedurą znieczulenia mogą występować często, a reakcje nadwrażliwości na olej sojowy (100 mg/ml w emulsji) zawarty w preparacie mają częstość nieznaną, co jest istotne u pacjentów z alergią na tę substancję. Częstość działań niepożądanych klasyfikowana jest zgodnie z MedDRA i obejmuje układy krążenia, nerwowy, metabolizm oraz ogólne zaburzenia.
Diprivan, emulsja olej w wodzie, interwencja terapeutyczna, klasyfikacja MedDRA, lek anestetyczny, monitorowanie ciśnienia krwi, nadwrażliwość na substancje, niedociśnienie tętnicze, olej sojowy, parametry hemodynamiczne, podtrzymanie znieczulenia, propofol, reakcja nadwrażliwości, środek anestetyczny, substancja pomocnicza, znieczulenie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pentasa 500 mg
Mesalazyna w dawce 500 mg, zawarta w leku Pentasa, może wywoływać liczne działania niepożądane, z których najczęstsze dotyczą przewodu pokarmowego (biegunka, ból brzucha, nudności, wymioty, wzdęcie) oraz skóry (wysypka, pokrzywka, wysypka rumieniowa). Rzadziej obserwuje się poważne reakcje alergiczne, takie jak DRESS, rumień wielopostaciowy, a także ciężkie skórne reakcje SCAR, w tym zespół Stevensa i Johnsona (SJS) oraz toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN), które wymagają natychmiastowego odstawienia leku. Bardzo rzadkie, ale istotne działania niepożądane obejmują zaburzenia hematologiczne (niedokrwistość aplastyczna, agranulocytoza, neutropenia, pancytopenia), zapalenia narządów (mięśnia sercowego, osierdzia, trzustki, wątroby, nerek) o prawdopodobnym podłożu alergicznym, a także neuropatię obwodową i reakcje alergiczne w płucach (alergiczne zapalenie pęcherzyków, śródmiąższowa choroba płuc). Warto podkreślić, że mechanizmy niektórych powikłań pozostają nie do końca poznane, a objawy mogą nakładać się z manifestacją podstawowej choroby zapalnej jelit.
agranulocytoza, alergiczne zapalenie skóry, atopowe zapalenie skóry, eozynofilia, fotodermatoza, gorączka polekowa, kamica moczowa, leukopenia, małopłytkowość, marskość wątroby, mesalazyna, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, oligospermia, pancolitis, pancytopenia, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, śródmiąższowe zapalenie nerek, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wyprysk atopowy, wysypka skórna, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie osierdzia, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół DRESS, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Hydroxyzinum Hasco 10 mg/5 ml
Hydroksyzyna w postaci syropu Hydroxyzinum Hasco (10 mg/5 ml) wykazuje działania niepożądane głównie związane z depresyjnym lub paradoksalnym pobudzającym wpływem na ośrodkowy układ nerwowy, działaniem przeciwcholinergicznym oraz reakcjami nadwrażliwości. W badaniach klinicznych na 735 pacjentach stosujących dawkę 50 mg/dobę odnotowano najczęściej senność (13,74% vs 2,70% placebo), ból głowy (1,63% vs 1,90%), zmęczenie (1,36% vs 0,63%) oraz suchość w ustach (1,22% vs 0,63%). Po wprowadzeniu leku do obrotu zgłoszono także rzadkie i bardzo rzadkie działania niepożądane, takie jak reakcje alergiczne (w tym wstrząs anafilaktyczny), zaburzenia psychiczne (pobudzenie, splątanie, dezorientacja, omamy), neurologiczne (drgawki, dyskineza), kardiologiczne (tachykardia, torsade de pointes, wydłużenie QT), a także zaburzenia żołądkowo-jelitowe, skórne i nerkowe.
cetyryzyna, chlorowodorek hydroksyzyny, drgawka, dyskineza, dystonia, działanie przeciwcholinergiczne, komorowe zaburzenia rytmu serca, małopłytkowość, niedociśnienie tętnicze, obrzęk naczynioruchowy, ośrodkowy układ nerwowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, parestezja, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, tachykardia, tik, torsade de pointes, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, wysypka polekowa, zaburzenie akomodacji, zapalenie skóry, zatrzymanie moczu, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Nagietek fix –
Produkt leczniczy Nagietek fix, zawierający kwiat nagietka (Calendula officinalis L., flos), może wywoływać działania niepożądane głównie w postaci skórnych reakcji nadwrażliwości. Objawy te obejmują rumień, świąd, wysypkę, obrzęk oraz w rzadkich przypadkach pokrzywkę, które mogą wystąpić miejscowo lub uogólnione. Mechanizm tych reakcji jest immunologiczny, związany z alergiczną odpowiedzią na biologicznie czynne składniki nagietka, takie jak flawonoidy i saponiny. Częstość występowania tych działań niepożądanych nie została precyzyjnie określona w badaniach klinicznych, co podkreśla konieczność ostrożności i monitorowania pacjentów podczas terapii.
alergolog, bezpieczeństwo farmakoterapii, calendula officinalis, działanie niepożądane, flawonoidy, konsultacja alergologiczna, kwiat nagietka, leczenie objawowe, obrzęk, pokrzywka, profil bezpieczeństwa leku, reakcja alergiczna, reakcja immunologiczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja nadwrażliwości skórnej, reakcja ogólnoustrojowa, rumień, stosunek korzyści do ryzyka, substancja aktywna, świąd, wysypka skórna - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Pharmavate 50 j.m./ml
Produkt leczniczy Pharmavate, dostępny w stężeniach 50 j.m./ml (fiolki 250 j.m. i 500 j.m.) oraz 100 j.m./ml (fiolka 1000 j.m.), zawiera ludzki VIII czynnik krzepnięcia i jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub substancje pomocnicze. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z historią reakcji alergicznych na produkty krwiopochodne, gdyż preparat jest wytwarzany z osocza ludzkiego. Przed rozpoczęciem terapii wskazane jest dokładne zebranie wywiadu alergologicznego. Warto podkreślić, że zawartość czynnika von Willebranda (vWF: RCo) wynosi ≤ 30 j.m./ml dla stężenia 50 j.m./ml oraz ≤ 60 j.m./ml dla stężenia 100 j.m./ml.
choroba sercowo-naczyniowa, czynnik von Willebranda, dieta niskosodowa, fiolka leku, ludzki VIII czynnik krzepnięcia, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na składniki leku, nadwrażliwość na substancję czynną, niewydolność nerek, produkt krwiopochodny, produkt osoczopochodny, reakcja nadwrażliwości, rekonstytucja produktu, roztwór do wstrzykiwań, spożycie sodu, stężenie sodu, substancja czynna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Topotecanum Accord 1 mg/ml
Topotekan wykazuje znaczną aktywność przeciwnowotworową, jednak jego stosowanie jest ograniczone głównie przez toksyczność hematologiczną, która jest przewidywalna i odwracalna. W badaniach klinicznych obejmujących 523 pacjentki z nawrotowym rakiem jajnika oraz 631 pacjentów z nawrotowym drobnokomórkowym rakiem płuca, a także w terapii skojarzonej z cisplatyną w raku szyjki macicy, najczęściej obserwowano ciężką neutropenię (ANC <0,5 x 10^9/l) u 55% pacjentów podczas pierwszego kursu, utrzymującą się ≥7 dni u 20%, oraz ogólną częstość neutropenii u 77% pacjentów. Gorączka neutropeniczna wystąpiła u 11% pacjentów, zakażenia u 26%, a posocznica u 5%. Małopłytkowość ciężka (płytki ≤25 x 10^9/l) dotyczyła 25% pacjentów, umiarkowana (25-50 x 10^9/l) kolejnych 25%, a niedokrwistość (Hb ≤8,0 g/dl) u 37%. Niehematologiczne działania niepożądane obejmowały nudności (52%, ciężkie 4%), wymioty (32%, ciężkie 3%), biegunkę (18%, ciężka 2%), zapalenie błon śluzowych (14%, ciężkie 1%) oraz łysienie (całkowite/wyraźne u 30%, częściowe u 15%).
ciężka neutropenia, czynnik wzrostu kolonii granulocytów, drobnokomórkowy rak płuca, gorączka neutropeniczna, hiperbilirubinemia, jadłowstręt, leukopenia, małopłytkowość, mielosupresja, neutropenia, niedokrwistość, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, perforacja przewodu pokarmowego, posocznica, rak jajnika, rak szyjki macicy, reakcja nadwrażliwości, śródmiąższowa choroba płuc, toksyczność hematologiczna, topotekan, wynaczynienie, zapalenie okrężnicy, zapalenie śluzówek - Leksykon substancji czynnych
Kminek zwyczajny – Przeciwwskazania stosowania
Kminek zwyczajny (Carum carvi L., fructus) jest składnikiem preparatów leczniczych, takich jak Tabletki przeciw niestrawności Labofarm, jednak jego stosowanie wiąże się z licznymi przeciwwskazaniami. Podstawowym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na kminek oraz rośliny z rodziny selerowatych (Apiaceae), z uwzględnieniem ryzyka reakcji krzyżowych. Dodatkowo, w preparatach złożonych przeciwwskazania obejmują alergię na rośliny z rodziny astrowatych (Asteraceae), bylicę, brzozę oraz mentol. Preparaty zawierające kminek są przeciwwskazane w stanach patologicznych przewodu pokarmowego, takich jak niedrożność jelit, zwężenia jelit, atonia jelit, zapalenie wyrostka robaczkowego oraz choroby zapalne jelit (m.in. choroba Leśniowskiego-Crohna i wrzodziejące zapalenie okrężnicy). Ponadto, nie powinny być stosowane przy bólach brzucha o nieustalonej etiologii oraz ciężkim odwodnieniu z utratą elektrolitów, ze względu na ryzyko maskowania objawów i pogorszenia stanu pacjenta.
Apiaceae, asteraceae, atonia jelit, ból brzucha o nieustalonej etiologii, choroba Leśniowskiego-Crohna, działanie przeczyszczające, działanie wiatropędne, gospodarka wodno-elektrolitowa, kminek zwyczajny, kora kruszyny, korzeń mniszka, Mentha x piperita, mięta pieprzowa, nadwrażliwość na substancje, niedrożność jelit, odwodnienie, perystaltyka przewodu pokarmowego, reakcja krzyżowa, reakcja nadwrażliwości, Rhamnus frangula, rodzina astrowatych, rodzina selerowatych, schorzenie zapalne jelit, Silybum marianum, tabletki przeciw niestrawności, Taraxacum officinale, utrata elektrolitów, wrzodziejące zapalenie okrężnicy, wyciąg z ostropestu, zapalenie wyrostka robaczkowego, zwężenie jelit - Leksykon leków
Działania niepożądane – Helituspan APTEO MED 7 mg/ml
Helituspan w postaci syropu o stężeniu 7 mg/ml, zawierający suchy wyciąg z liścia bluszczu (Hedera helix L.), może wywoływać działania niepożądane, których częstość występowania jest nieznana ze względu na brak wystarczających danych. Najczęściej obserwowane reakcje dotyczą układu immunologicznego i pokarmowego. W zakresie układu immunologicznego mogą wystąpić reakcje alergiczne, takie jak wysypka, pokrzywka, duszności oraz reakcje anafilaktyczne, które stanowią bezpośrednie zagrożenie życia i wymagają natychmiastowej interwencji. Objawy te mogą obejmować zmiany skórne, świąd, obrzęk tkanek, skurcz oskrzeli oraz wstrząs anafilaktyczny. W obrębie układu pokarmowego zgłaszane są nudności, wymioty i biegunka, które mogą prowadzić do zaburzeń elektrolitowych, odwodnienia oraz powikłań takich jak zachłystowe zapalenie płuc, szczególnie u pacjentów z grup ryzyka.
biegunka, błona śluzowa przewodu pokarmowego, duszność, dysfagia, nadzór nad bezpieczeństwem farmakoterapii, nudność, obrzęk naczynioruchowy, odwodnienie, pokrzywka, profil bezpieczeństwa, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja niepożądana, skurcz oskrzeli, układ immunologiczny, układ pokarmowy, wstrząs anafilaktyczny, wyciąg z bluszczu, wymioty, wysypka, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie wodno-elektrolitowe, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zachłystowe zapalenie płuc - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Imatinib Fresenius Kabi 100 mg
Stosowanie imatynibu w postaci produktu leczniczego Imatinib Fresenius Kabi (tabletki powlekane 100 mg i 400 mg) jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną (imatynib w postaci mezylanu) lub na substancje pomocnicze zawarte w preparacie. Reakcje nadwrażliwości mogą obejmować objawy od łagodnych zmian skórnych po ciężkie stany, takie jak wstrząs anafilaktyczny. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest szczegółowe zebranie wywiadu alergicznego, zwłaszcza dotyczącego wcześniejszych reakcji na inhibitory kinazy tyrozynowej. Tabletki 100 mg mają średnicę 10,1 mm (± 5%), a tabletki 400 mg owalny kształt o wymiarach 10,6 mm (± 5%) na 21,6 mm (± 5%), co ułatwia ich identyfikację i dawkowanie.
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Sumatriptan SUN 3 mg/0,5 ml
Sumatriptan SUN w dawce 3 mg podawany podskórnie w formie roztworu do wstrzykiwań charakteryzuje się specyficznym profilem działań niepożądanych. Bardzo często obserwuje się przemijający ból w miejscu iniekcji, a także objawy takie jak kłucie, pieczenie, obrzęk, rumień, zasinienie i krwawienie. Często występują zawroty głowy, senność, parestezje i niedoczulica. W zakresie układu naczyniowego notuje się przejściowy wzrost ciśnienia tętniczego oraz zaczerwienienie, natomiast rzadziej niedociśnienie i objawy Raynauda. Wśród działań sercowych o nieznanej częstości zgłaszano bradykardię, tachykardię, zaburzenia rytmu, skurcz naczyń wieńcowych, zawał mięśnia sercowego i dusznicę bolesną. Często pojawia się duszność, a nudności i wymioty, klasyfikowane jako często występujące, mogą być związane zarówno z lekiem, jak i przebiegiem migreny.
anafilaksja, ból stawów, bradykardia, bursztynian sumatryptanu, drgawka, dusznica bolesna, duszność, dysfagia, dystonia, kołatanie serca, migrena, niedociśnienie tętnicze, niedoczulica, niedokrwienne zapalenie jelita grubego, objaw Raynauda, oczopląs, parestezja, podwójne widzenie, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, skurcz naczyń wieńcowych, sztywność karku, tachykardia, utrata wzroku, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie rytmu serca, zawał mięśnia sercowego, zawrót głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Duphalac Fruit 667 mg/ml
Duphalac Fruit (667 mg/ml, roztwór doustny) zawierający laktulozę wykazuje profil bezpieczeństwa charakteryzujący się przede wszystkim działaniami niepożądanymi ze strony przewodu pokarmowego. Najczęściej obserwowaną reakcją jest biegunka (≥1/10), wynikająca z mechanizmu działania laktulozy polegającego na zwiększeniu zawartości wody w jelicie grubym i przyspieszeniu pasażu jelitowego. Inne często występujące działania niepożądane (≥1/100 do <1/10) to wzdęcia, bóle brzucha, nudności oraz wymioty, które zwykle mają charakter łagodny do umiarkowanego i ustępują po dostosowaniu dawki. Przewlekła biegunka może prowadzić do zaburzeń równowagi elektrolitowej, zwłaszcza hipokaliemii, co wymaga monitorowania szczególnie u pacjentów stosujących leki moczopędne lub glikokortykosteroidy. Po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano również reakcje nadwrażliwości o nieznanej częstości, takie jak wysypka, świąd i pokrzywka, które mogą wymagać przerwania terapii i leczenia objawowego.
bąbel pokrzywkowy, badanie kliniczne kontrolowane placebo, biegunka, ból brzucha, Duphalac, fermentacja laktulozy, glikokortykosteroid, laktuloza, lek moczopędny, lek przeciwhistaminowy, miejscowy kortykosteroid, nudności, pasaż jelitowy, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, roztwór doustny, świąd, wymioty, wysypka, wzdęcia, zaburzenia elektrolitowe - Leksykon leków
Przedawkowanie – Linomag 200 mg/g
Linomag 200 mg/g krem zawiera 200 mg oleju lnianego pierwszego tłoczenia z nasion lnu zwyczajnego (Linum usitatissimum L., semen) na 1 g produktu. Do tej pory nie odnotowano przypadków przedawkowania tego preparatu stosowanego miejscowo, a literatura medyczna nie opisuje objawów klinicznych ani postępowania w przypadku nadmiernej aplikacji. Substancją pomocniczą o potencjalnym działaniu alergizującym jest lanolina, jednak brak jest danych potwierdzających reakcje nadwrażliwości lub przedawkowanie związane z jej obecnością w kremie Linomag.
- Leksykon substancji czynnych
Ekstrakt z liści babki lancetowatej – Działania niepożądane
Ekstrakt z liści babki lancetowatej (Plantaginis lanceolatae folii extractum) w syropie Plantagis występuje w stężeniu 4,34 g na 10 ml produktu (ekstrakt 1:7, rozpuszczalnik: woda i etanol 95:5). Dotychczasowe dane kliniczne nie wykazały działań niepożądanych związanych z jego stosowaniem w zalecanych dawkach terapeutycznych, co wskazuje na korzystny profil bezpieczeństwa. Produkt zawiera również substancje pomocnicze: benzoesan sodu (65,5 mg/10 ml), etanol (200 mg/10 ml) oraz sacharozę (7,99 g/10 ml), które mogą potencjalnie wywołać reakcje u pacjentów z nadwrażliwością, choć nie odnotowano takich przypadków. W razie wystąpienia działań niepożądanych zaleca się natychmiastowe zaprzestanie stosowania leku i konsultację lekarską.
benzoesan sodu, dawka terapeutyczna, Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych, działanie niepożądane, ekstrakt z liści babki lancetowatej, nadzór nad bezpieczeństwem farmakoterapii, populacja pacjentów, praktyka kliniczna, profil bezpieczeństwa, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, stosunek korzyści do ryzyka, substancja pomocnicza, syrop Plantagis, Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych - Leksykon substancji czynnych
N-cykloheksylobenzotiazylosufonamid – Przedawkowanie
N-cykloheksylobenzotiazylosufonamid jest składnikiem mieszaniny pochodnych merkaptanowych stosowanych w plastrze do prób prowokacyjnych TRUE Test 36, umieszczonym na płatku nr 22 panelu nr 2. Substancja ta występuje w dawce diagnostycznej 75 μg/cm² lub 61 μg/płatek, w równych proporcjach wagowych z morfolinylomerkaptobenzotiazolem oraz disiarczkiem dibenzotiazylu. Produkt ten służy wyłącznie do diagnostyki alergii kontaktowej i nie jest preparatem terapeutycznym, co tłumaczy brak szczegółowych danych dotyczących przedawkowania w charakterystyce produktu (sekcja 4.9 – „Nie dotyczy”).
alergen, alergia kontaktowa, charakterystyka produktu leczniczego, dawka diagnostyczna, disiarczek dibenzotiazylu, morfolinylomerkaptobenzotiazol, N-cykloheksylobenzotiazylosufonamid, plaster do prób prowokacyjnych, pochodne merkaptanowe, przedawkowanie, reakcja nadwrażliwości, test płatkowy, TRUE Test - Leksykon leków
Działania niepożądane – Babyfen 100 mg/5 ml
Ibuprofen w postaci zawiesiny doustnej (Babyfen) wiąże się z szerokim spektrum działań niepożądanych, z przewodem pokarmowym jako najczęściej dotkniętym układem. Najpoważniejsze powikłania obejmują wrzody, perforacje i krwawienia z przewodu pokarmowego, które mogą prowadzić do zgonu, zwłaszcza u osób w podeszłym wieku. Objawy obejmują nudności, wymioty, biegunkę, bóle brzucha, smoliste stolce i krwiste wymioty. Zaostrzenie chorób zapalnych jelit (wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroba Leśniowskiego-Crohna) wymaga natychmiastowego przerwania terapii. Ponadto, stosowanie ibuprofenu, szczególnie w dawkach do 2400 mg/dobę, może zwiększać ryzyko tętniczych zdarzeń zakrzepowo-zatorowych, takich jak zawał mięśnia sercowego i udar mózgu. Nefrotoksyczność, w tym ostra niewydolność nerek i martwica brodawek nerkowych, stanowi kolejne istotne zagrożenie, zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu.
agranulocytoza, cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek, choroba Leśniowskiego-Crohna, ciężkie skórne działania niepożądane, ibuprofen, jałowe zapalenie opon mózgowych, krwawienie z przewodu pokarmowego, leukopenia, małopłytkowość, martwica brodawek nerkowych, martwicze zapalenie powięzi, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, perforacja przewodu pokarmowego, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, stan zapalny, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczna neuropatia nerwu wzrokowego, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej, wstrząs anafilaktyczny, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie jelita grubego, zapalenie nerwu wzrokowego, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zawał serca, zdarzenie zakrzepowo-zatorowe, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cuprenil 250 mg
Penicylamina, substancja czynna leku Cuprenil 250 mg, wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu, które wymagają ścisłego monitorowania podczas terapii. Najczęstsze działania obejmują trombocytopenię (częstość ≥1/100 do <1/10), powiększenie węzłów chłonnych, reakcje nadwrażliwości skórne (pokrzywka, rumień, świąd) oraz zaburzenia nerkowe manifestujące się białkomoczem i krwiomoczem. Niezbyt często obserwuje się poważne zaburzenia hematologiczne, takie jak agranulocytoza, niedokrwistość aplastyczna, hemolityczna oraz leukopenia, które mogą zwiększać ryzyko infekcji. Rzadkie, ale istotne powikłania to m.in. zespół Goodpasture'a, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (zespół Lyella), zapalenie trzustki, miastenia rzekomoporaźna oraz zespół toczniopodobny. Wśród objawów ogólnoustrojowych często występuje gorączka, a w układzie mięśniowo-szkieletowym bóle stawów.
agranulocytoza, białkomocz, ból stawów, choroba wrzodowa żołądka, CUPRENIL, dysfagia, infekcja dróg moczowych, krwiomocz, leukopenia, limfadenopatia, miastenia rzekomoporaźna, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, pancytopenia, pęcherzyca, penicylamina, pokrzywka, przewlekłe zapalenie oskrzeli, reakcja nadwrażliwości, rumień, świąd, szum uszny, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, zapalenie jamy ustnej, zapalenie nerwu wzrokowego, zapalenie trzustki, zespół Goodpasture’a, zespół Lyella, zespół toczniopodobny, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon substancji czynnych
Protoescygenina – Działania niepożądane
Protoescygenina, aktywny składnik glikozydów triterpenowych obecnych w wyciągu z nasienia kasztanowca (Aesculus hippocastanum L.), wykazuje potencjał do wywoływania działań niepożądanych, które należy uwzględnić w praktyce klinicznej. Lek Veinofytil zawiera 21 mg glikozydów triterpenowych przeliczonych na protoescygeninę i jest związany z występowaniem dolegliwości żołądkowo-jelitowych (dyskomfort, nudności, wymioty, biegunka, zaparcia), objawów neurologicznych (bóle i zawroty głowy) oraz reakcji skórnych, w tym świądu. Częstość występowania tych działań nie została precyzyjnie określona, jednak ich mechanizmy mogą obejmować bezpośrednie działanie na śluzówkę przewodu pokarmowego oraz reakcje nadwrażliwości immunologicznej. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko reakcji alergicznych, które mogą przebiegać od łagodnych wysypek po ciężkie, zagrażające życiu stany, takie jak wstrząs anafilaktyczny czy obrzęk naczynioruchowy.
Aesculus hippocastanum, biegunka, ból głowy, dolegliwość przewodu pokarmowego, dolegliwość układu pokarmowego, dyskomfort w jamie brzusznej, glikozyd triterpenowy, nudności, objaw dermatologiczny, objaw neurologiczny, obrzęk naczynioruchowy, odwodnienie, pokrzywka, protoescygenina, pruritus, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja skórna, świąd, uczucie wirowania, wstrząs anafilaktyczny, wtórna infekcja, wyciąg z nasienia kasztanowca, wymioty, wysypka, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie równowagi, zaburzenie wchłaniania leków, zaparcie, zawrót głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lacosamide Zentiva 100 mg
Lacosamide Zentiva, stosowany w dawkach 50 mg, 100 mg, 150 mg oraz 200 mg, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, z których najczęstsze (≥10%) to zawroty głowy ośrodkowego pochodzenia, bóle głowy, nudności oraz podwójne widzenie. Działania te mają zazwyczaj łagodny do umiarkowanego stopień nasilenia i wykazują tendencję do zmniejszania się z czasem terapii, co sugeruje rozwój tolerancji. W badaniach klinicznych ponad 60% pacjentów doświadczyło przynajmniej jednego działania niepożądanego, a 12,2% przerwało leczenie, głównie z powodu zawrotów głowy. Lacosamide może powodować również zaburzenia psychiczne (depresja, stany splątania, bezsenność), neurologiczne (ataksy, napady miokloniczne, parestezje), kardiologiczne (blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, rzadko migotanie przedsionków), a także reakcje skórne, w tym zespół DRESS i zespół Stevensa-Johnsona. Warto zwrócić uwagę na zależne od dawki wydłużenie odstępu PR w EKG oraz podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych (ALT ≥3x ULN u 0,7% pacjentów). Profil bezpieczeństwa u dzieci i osób starszych jest zbliżony do dorosłych, choć u pacjentów ≥65 lat częściej obserwuje się upadki, biegunkę, drżenia oraz wyższy odsetek przerwania terapii (21,0%).
ataksja, bezsenność, blok przedsionkowo-komorowy, ból głowy, bradykardia, depresja, drgawki, drżenie, dyskineza, dyzartria, hipestezja, lakozamid, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na lek, napad miokloniczny, nieprawidłowa czynność wątroby, niewyraźne widzenie, nudności, obrzęk naczynioruchowy, oczopląs, omdlenie, parestezja, podwójne widzenie, podwyższony poziom enzymów wątrobowych, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, senność, skurcz mięśni, stan splątania, świąd, szum uszny, tachyarytmia komorowa, trzepotanie przedsionków, wydłużenie odstępu PR, zaburzenie koordynacji, zaburzenie pamięci, zaburzenie poznawcze, zapalenie gardła, zapalenie nosogardła, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Salmex (500 mcg + 50 mcg)/dawkę inh.
Lek Salmex, dostępny w dawkach inhalacyjnych 100 μg + 50 μg, 250 μg + 50 μg oraz 500 μg + 50 μg, zawiera flutykazon propionian oraz salmeterol ksynafonian. Profil działań niepożądanych odzwierciedla efekty obu substancji, bez synergistycznego nasilenia działań niepożądanych. Najczęściej obserwowane działania niepożądane (≥1/10) to bóle głowy oraz zapalenie części nosowej gardła, natomiast często (≥1/100 do <1/10) występują m.in. kandydoza jamy ustnej i gardła, zapalenie płuc, zapalenie oskrzeli, hipokaliemia, chrypka, zapalenie zatok, łatwiejsze siniaczenie, bóle stawów i mięśni oraz złamania pourazowe. Rzadziej obserwuje się reakcje nadwrażliwości, zaburzenia endokrynologiczne (zespół Cushinga, zahamowanie czynności kory nadnerczy), zaburzenia rytmu serca, paradoksalny skurcz oskrzeli oraz zaburzenia psychiczne, zwłaszcza u dzieci i młodzieży.
cushingoidalne rysy twarzy, częstoskurcz nadkomorowy, flutykazon propionian, hiperglikemia, hipokaliemia, kandydoza jamy ustnej, kołatanie serca, lek przeciwgrzybiczny, migotanie przedsionków, obrzęk naczynioruchowy, paradoksalny skurcz oskrzeli, POChP, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, salmeterol, salmeterol ksyafononian, skurcz oskrzeli, tachykardia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie rytmu serca, zaćma, zahamowanie czynności kory nadnerczy, zapalenie części nosowej gardła, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie zatok, zespół Cushinga - Leksykon leków
Przedawkowanie – Fulvestrant Reddy 250 mg
Fulvestrant Reddy, zawierający 250 mg fulwestrantu w ampułko-strzykawce o objętości 5 ml, jest stosowany jako lek antyestrogenowy w terapii przeciwnowotworowej. Przedawkowanie fulwestrantu może prowadzić do nasilenia działania antyestrogenowego, manifestującego się zaburzeniami miesiączkowania, atrofią endometrium, nasilonymi objawami wazomotorycznymi, przyspieszoną utratą masy kostnej oraz niekorzystnymi zmianami w profilu lipidowym (wzrost LDL, spadek HDL). Dodatkowo mogą wystąpić zmiany w ciśnieniu tętniczym i zaburzenia rytmu serca, będące efektem pośredniego działania antyestrogenowego oraz toksyczności substancji pomocniczych, takich jak etanol 96% (500 mg), alkohol benzylowy (500 mg) i benzyl benzoesan (750 mg) zawartych w każdej ampułko-strzykawce.
ampułko-strzykawka, atrofia endometrium, ciśnienie tętnicze, dawkowanie terapeutyczne, działanie antyestrogenowe, działanie niepożądane, etanol, fulwestrant, leczenie wspomagające, model zwierzęcy, monitorowanie parametrów życiowych, objawy wazomotoryczne, obraz kliniczny, profil lipidowy, przedawkowanie fulwestrantu, reakcja nadwrażliwości, receptor estrogenowy, terapia przeciwnowotworowa, układ sercowo-naczyniowy, utrata masy kostnej, zaburzenia lipidowe, zaburzenia miesiączkowania, zaburzenia rytmu serca, złamanie patologiczne - Leksykon substancji czynnych
Albumina – Działania niepożądane
Albumina ludzka, pozyskiwana z osocza, może wywoływać działania niepożądane o różnym nasileniu, od łagodnych reakcji skórnych (częstość ≥1/1 000 do <1/100) po rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu wstrząsy anafilaktyczne (częstość ≥1/10 000 do <1/1 000). Do najczęstszych objawów należą reakcje alergiczne, ból głowy (częstość ≥1/1 000 do <1/100), zaburzenia hemodynamiczne takie jak spadek ciśnienia tętniczego i tachykardia (częstość rzadka), a także objawy żołądkowo-jelitowe, dreszcze, gorączka oraz reakcje miejscowe w miejscu podania. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko hemolizy u noworodków i niemowląt przy dawkach przekraczających zalecane oraz u pacjentów Rh(D) dodatnich z pierwotną immunologiczną małopłytkowością (ITP) po podaniu immunoglobuliny anty-D, gdzie odnotowano pojedyncze przypadki ciężkiej hemolizy, w tym zakończonej zgonem.
albumina ludzka, ból głowy, ból pleców, ból stawów, ciśnienie onkotyczne, ciśnienie tętnicze, czynnik zakaźny, dreszcze i gorączka, duszność, hemoliza wewnątrznaczyniowa, inaktywacja wirusów, małopłytkowość immunologiczna, niedociśnienie tętnicze, nudności i wymioty, preparat albuminy, przeniesienie czynnika zakaźnego, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja skórna, reakcja w miejscu podania, spadek ciśnienia tętniczego, tachykardia, układ krzepnięcia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie hemodynamiczne, zaburzenie naczyniowe, zaburzenie serca, zaburzenie układu nerwowego, złe samopoczucie - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z jeżówki purpurowej – Działania niepożądane
Wyciąg z jeżówki purpurowej (Echinaceae purpureae herbae extractum siccum), stosowany w preparacie Echinerba (100 mg), może indukować różnorodne reakcje nadwrażliwości o nieznanej częstości występowania. Do najczęstszych działań niepożądanych należą wysypka skórna, pokrzywka, zespół Stevensa-Johnsona, obrzęk Quincke’go oraz reakcje ze strony układu oddechowego, takie jak skurcz oskrzeli, astma i wstrząs anafilaktyczny. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z atopią oraz chorobami autoimmunologicznymi, ze względu na immunomodulujące właściwości jeżówki, które mogą nasilać procesy autoimmunologiczne. Wstrząs anafilaktyczny stanowi stan bezpośredniego zagrożenia życia i wymaga natychmiastowej interwencji medycznej.
astma, atopia, choroba autoimmunologiczna, Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych, duszność, Echinaceae purpureae herbae extractum siccum, hipotensja, leukopenia, obrzęk Quinckego, osłabienie odporności, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, skurcz oskrzeli, świszczący oddech, wstrząs anafilaktyczny, wyciąg z jeżówki purpurowej, wysypka skórna, zaburzenie świadomości, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczanie naskórka, zmniejszenie liczby białych krwinek - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Biofazolin
Przed rozpoczęciem terapii Biofazolinem konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu alergologicznego, ze szczególnym uwzględnieniem nadwrażliwości na antybiotyki β-laktamowe, ze względu na ryzyko reakcji krzyżowych między penicylinami a cefalosporynami. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z historią reakcji anafilaktycznych na penicyliny. W przypadku wystąpienia objawów alergii podawanie cefazoliny powinno być natychmiast przerwane, a w razie ciężkich reakcji wdrożony pełny protokół przeciwwstrząsowy, obejmujący adrenalinę, kortykosteroidy oraz leki przeciwhistaminowe. Rzadkim, ale poważnym powikłaniem jest rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego wywołane przez Clostridioides difficile, które może pojawić się podczas lub po terapii. W przypadku biegunki należy rozważyć tę diagnozę i odpowiednio modyfikować leczenie, stosując doustny metronidazol lub wankomycynę oraz unikając leków hamujących perystaltykę.
adrenalina, antybiotyk beta-laktamowy, antybiotykoterapia, cefalosporyna, Clostridioides difficile, flora bakteryjna, kandydoza jamy ustnej, kandydoza narządów płciowych, kortykosteroid, lek hamujący perystaltykę, lek przeciwhistaminowy, metronidazol, niewydolność nerek, perystaltyka jelitowa, protokół przeciwwstrząsowy, reakcja anafilaktyczna, reakcja krzyżowa, reakcja nadwrażliwości, reakcja uczuleniowa, rozcieńczalnik, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, terapia celowana, wankomycyna, wywiad alergologiczny, zaburzona czynność nerek, zakażenie oportunistyczne - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pantoprazole Genoptim 40 mg
Pantoprazol Genoptim w dawce 40 mg, podawany dożylnie w formie proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, może wywoływać działania niepożądane u około 5% pacjentów. Najczęściej obserwowanym działaniem niepożądanym jest zakrzepowe zapalenie żył w miejscu podania. Inne objawy, takie jak biegunka i ból głowy, występują u około 1% pacjentów. Działania niepożądane zostały sklasyfikowane według częstości występowania, od bardzo częstych (≥1/10) do bardzo rzadkich (≤1/10 000), a także tych o częstości nieznanej. Wśród zgłaszanych działań niepożądanych znajdują się m.in. agranulocytoza, małopłytkowość, leukopenia, reakcje anafilaktyczne, zaburzenia elektrolitowe (hiponatremia, hipomagnezemia, hipokalcemia, hipokaliemia), uszkodzenia wątroby, poważne reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, zespół Lyella), śródmiąższowe zapalenie nerek oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe, w tym polipy dna żołądka i mikroskopowe zapalenie jelita grubego.
agranulocytoza, biegunka, ból głowy, depresja, działanie niepożądane, fotodermatoza, ginekomastia, hiperlipidemia, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, leukopenia, małopłytkowość, mikroskopowe zapalenie jelita grubego, niewydolność wątroby, pancytopenia, pantoprazol, parestezja, podostry skórny toczeń rumieniowaty, polip dna żołądka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, skurcz mięśni, śródmiąższowe zapalenie nerek, toczeń rumieniowaty, toksyczna nekroliza naskórka, uszkodzenie wątroby, wstrząs anafilaktyczny, zakrzepowe zapalenie żył, zawroty głowy, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, złamanie kości biodrowej, żółtaczka - Leksykon substancji czynnych
Kamfen – Przeciwwskazania stosowania
Kamfen, będący składnikiem aktywnym preparatów farmaceutycznych takich jak Rowachol i Rowatinex, wykazuje szereg przeciwwskazań do stosowania, zwłaszcza u pacjentów z nadwrażliwością na kamfen lub inne składniki preparatu (α-pinen, β-pinen, cineol, menton/fenchon, mentol/borneol, anetol). Reakcje nadwrażliwości mogą manifestować się wysypką, świądem, obrzękiem czy trudnościami w oddychaniu i wymagają natychmiastowego odstawienia leku oraz konsultacji lekarskiej. Preparaty dostępne są w formie kropli doustnych (roztwór olejowy o barwie jasnożółtej lub zielonkawo-żółtej) oraz kapsułek miękkich, co należy uwzględnić przy ocenie bezpieczeństwa terapii. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentek w wieku rozrodczym, zwłaszcza w pierwszym trymestrze ciąży, gdyż stosowanie kamfenu jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na ryzyko teratogenne i wpływ na rozwój embrionu i płodu.
anetol, antykoncepcja, borneol, cineol, działanie niepożądane, fenchon, kamfen, kapsułka miękka, karmienie piersią, krople doustne, mentol, menton, obrzęk, pierwszy trymestr ciąży, reakcja nadwrażliwości, Rowachol i Rowatinex, roztwór olejowy, składnik terpenowy, substancja aktywna, świąd, trudność w oddychaniu, wysypka skórna, wywiad alergiczny, α-pinen, β-pinen