induktor enzymu wątrobowego

Induktor enzymu wątrobowego to substancja, która powoduje zwiększenie aktywności enzymów metabolicznych w wątrobie, głównie cytochromu P450 (CYP450). Proces ten prowadzi do przyspieszenia metabolizmu różnych związków, w tym leków, przez co może zmniejszać ich stężenie w osoczu i osłabiać działanie terapeutyczne.

Najczęstsze induktory enzymów wątrobowych to niektóre leki przeciwpadaczkowe (karbamazepina, fenytoina, fenobarbital), rifampicyna, dziurawiec zwyczajny oraz przewlekłe spożywanie alkoholu. Indukcja enzymatyczna rozwija się stopniowo, zazwyczaj w ciągu kilku dni do tygodni od rozpoczęcia stosowania induktora, a jej efekty mogą utrzymywać się przez pewien czas po zaprzestaniu jego podawania.

Zjawisko indukcji enzymatycznej ma istotne znaczenie kliniczne ze względu na ryzyko interakcji lekowych. Podawanie induktorów enzymów wątrobowych pacjentom przyjmującym inne leki może prowadzić do zmniejszenia skuteczności terapii, co jest szczególnie ważne w przypadku leków o wąskim indeksie terapeutycznym, takich jak doustne antykoagulanty, leki immunosupresyjne czy niektóre leki przeciwnowotworowe.

W praktyce klinicznej znajomość induktorów enzymatycznych jest kluczowa przy planowaniu farmakoterapii. Może być konieczne dostosowanie dawki leku metabolizowanego przez indukowany enzym lub wybór alternatywnego leku, który nie podlega takiemu metabolizmowi. Monitorowanie stężenia leków w osoczu może być pomocne w zarządzaniu terapią u pacjentów przyjmujących induktory enzymów wątrobowych.

Powiązane wpisy

Leksykon substancji czynnych
Tetracyklina – Interakcje

Tetracyklina wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Szczególnie ważne jest unikanie jednoczesnego stosowania z lekami przeciwzakrzepowymi (pochodne kumaryny, np. warfaryna), gdzie dochodzi do nasilenia działania przeciwzakrzepowego i zwiększonego ryzyka krwawień, co wymaga częstego monitorowania INR i dostosowania dawki. Wchłanianie tetracykliny jest znacznie ograniczone przez preparaty zawierające jony wapnia, glinu, magnezu, żelaza oraz leki zobojętniające kwas żołądkowy, węgiel aktywny i cholestyraminę – zaleca się zachowanie co najmniej 2-godzinnego odstępu między podaniem. Induktory enzymów wątrobowych (barbiturany, karbamazepina, fenytoina) mogą przyspieszać metabolizm tetracykliny, obniżając jej skuteczność. Ponadto, tetracyklina nasila działanie doustnych leków przeciwcukrzycowych (pochodne sulfonylomocznika), zwiększając ryzyko hipoglikemii, co wymaga monitorowania glikemii i ewentualnej korekty dawek.
antybiotyk beta-laktamowy, atowakwon, barbiturany, busulfan, cholestyramina, cyklosporyna A, doustny środek antykoncepcyjny, dydanozyna, fenytoina, hipernatremia, hipoglikemia, induktor enzymu wątrobowego, jony wapnia, karbamazepina, lek immunosupresyjny, lek nefrotoksyczny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwzakrzepowy, lit w surowicy, metoksyfluran, metotreksat, metronidazol, nadciśnienie wewnątrzczaszkowe, niewydolność nerek, parametry krzepnięcia, penicyliny, pochodna kumaryny, pochodna sulfonylomocznika, protrombina, Pylera, reakcja disulfiramowa, retinoidy, teofilina, Tetracyclinum, tetracyklina, tetracykliny, warfaryna, węgiel aktywny
Leksykon leków
Interakcje leku – Paracetamol Teva 500 mg

Paracetamol jest intensywnie metabolizowany w wątrobie, co predysponuje do licznych interakcji farmakokinetycznych i farmakodynamicznych. Substancje indukujące enzymy wątrobowe, takie jak barbiturany, karbamazepina, fenytoina, ryfampicyna, izoniazyd oraz ziele dziurawca, mogą obniżać stężenie paracetamolu w osoczu nawet o 60%, zwiększając jednocześnie ryzyko hepatotoksyczności poprzez nasilone powstawanie toksycznych metabolitów. Przewlekłe spożywanie alkoholu, będące silnym induktorem enzymów, znacząco potęguje to ryzyko, nawet przy dawkach terapeutycznych. Probenecyd zmniejsza klirens paracetamolu o około 50% przez hamowanie sprzęgania z kwasem glukuronowym, co może wymagać redukcji dawki. Salicylamid wydłuża okres półtrwania paracetamolu, zwiększając ryzyko kumulacji i działań niepożądanych. Ponadto, paracetamol może zmniejszać biodostępność lamotryginy oraz wydłużać okres półtrwania chloramfenikolu, co wymaga monitorowania skuteczności i stężeń tych leków.
badanie laboratoryjne, barbiturany, biodostępność, chloramfenikol, cytochrom P450, domperidon, doustny antykoagulant, działanie niepożądane, działanie przeciwzakrzepowe, efekt terapeutyczny, farmakokinetyka, fenytoina, flukloksacylina, hepatotoksyczność, indukcja enzymu, indukcja enzymu wątrobowego, induktor enzymu wątrobowego, izoniazyd, karbamazepina, kolestyramina, kwas glukuronowy, kwas moczowy, kwasica metaboliczna, lamotrygina, luka anionowa, metabolizm wątrobowy, metoklopramid, motoryka przewodu pokarmowego, okres półtrwania, parametr krzepnięcia, pochodna kumaryny, probenecyd, przewlekłe spożywanie alkoholu, ryfampicyna, salicylamid, toksyczny metabolit, uszkodzenie wątroby, warfaryna, ziele dziurawca
Leksykon substancji czynnych
Izoniazyd – Interakcje

Izoniazyd wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, głównie poprzez hamowanie enzymów cytochromu P450, co wpływa na metabolizm wielu leków, w tym przeciwpadaczkowych (fenytoina, prymidon, kwas walproinowy, karbamazepina, etosuksymid), psychotropowych (benzodiazepiny: diazepam, triazolam), przeciwzakrzepowych (pochodne kumaryny) oraz przeciwgrzybiczych (ketokonazol, itrakonazol). Szczególnie istotna jest interakcja z ryfampicyną, zwiększająca ryzyko hepatotoksyczności, oraz z kwasem p-aminosalicylowym, który wydłuża okres półtrwania izoniazydu. Zaleca się monitorowanie stężeń leków w osoczu, dostosowanie dawek oraz zachowanie przerw czasowych (np. 8 godzin między izoniazydem a ryfampicyną i PAS). Dodatkowo, izoniazyd może nasilać toksyczność leków przeciwpadaczkowych i psychotropowych oraz zwiększać ryzyko neuropatii czuciowej przy jednoczesnym stosowaniu stawudyny.
alfentanyl, benzodiazepina, cykloseryna, cytochrom P450, czas protrombinowy, disulfiram, dystalna neuropatia czuciowa, etosuksymid, fenytoina, hepatotoksyczność, histamina, indukcja enzymów wątrobowych, induktor enzymu wątrobowego, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, kwas p-aminosalicylowy, kwas walproinowy, lek anestezjologiczny, lek przeciwgruźliczy, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwzakrzepowy, lek zobojętniający, metabolizm leków, oksydaza diaminowa, oporność prątków, pirydoksyna, pochodna kumaryny, prednizolon, stawudyna, stężenie fenytoiny, teofilina, tyramina, uszkodzenie wątroby, zalcytabina, znieczulenie ogólne
Leksykon leków
Interakcje leku – Salbetan (0,64 mg + 20 mg)/g

Preparat Salbetan, zawierający betametazon dipropionian oraz kwas salicylowy, może wykazywać istotne interakcje farmakologiczne, zwłaszcza przy stosowaniu na dużych powierzchniach skóry lub przez dłuższy czas, co zwiększa ryzyko wchłaniania ogólnoustrojowego. Betametazon może wchodzić w interakcje z lekami indukującymi enzymy wątrobowe (np. fenytoina, ryfampicyna, karbamazepina), które przyspieszają jego metabolizm, oraz z inhibitorami CYP3A4 (np. ketokonazol, itrakonazol), które go hamują, co wymaga monitorowania pacjenta i ewentualnej korekty dawkowania. Dodatkowo, stosowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych, leków moczopędnych (zwłaszcza pętlowych) i doustnych leków hipoglikemizujących wymaga ostrożności ze względu na ryzyko hipokaliemii, zmniejszenia skuteczności hipoglikemicznej oraz zwiększonego ryzyka działań niepożądanych. Kwas salicylowy może nasilać działanie leków przeciwzakrzepowych (np. warfaryny), zwiększając ryzyko krwawień, a także hamować wydalanie metotreksatu, co podnosi jego toksyczność. W przypadku stosowania preparatu Salbetan należy unikać jednoczesnego używania leczniczych szamponów do włosów ze względu na brak danych klinicznych dotyczących interakcji.
betametazonu dipropionian, diuretyk pętlowy, doustny lek hipoglikemizujący, działanie drażniące, działanie hipoglikemizujące, fenytoina, furosemid, hipokaliemia, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor CYP3A4, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, krwawienie, kwas salicylowy, lek moczopędny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwzakrzepowy, metotreksat, niesteroidowy lek przeciwzapalny, opatrunek okluzyjny, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, owrzodzenie przewodu pokarmowego, ryfampicyna, spironolakton, szampon leczniczy, szumy uszne, warfaryna, wchłanianie ogólnoustrojowe, wchłanianie substancji czynnych, wchłanianie systemowe, zaburzenie słuchu, zatrucie salicylanami, zespół Cushinga
Leksykon substancji czynnych
Kalcyfediol – Interakcje

Kalcyfediol, aktywny metabolit witaminy D, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Induktory enzymów wątrobowych (fenytoina, fenobarbital, prymidon) przyspieszają metabolizm kalcyfediolu, obniżając jego stężenie w osoczu, co wymaga monitorowania poziomu 25-OH-D i ewentualnej korekty dawki. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko hiperkalcemii nasilającej toksyczność glikozydów nasercowych (np. digoksyny), co może prowadzić do poważnych zaburzeń rytmu serca – konieczne jest ścisłe monitorowanie stężenia wapnia i EKG. Leki zmniejszające wchłanianie kalcyfediolu, takie jak kolestyramina, kolestypol, orlistat, parafina i oleje mineralne, wymagają zachowania odstępów czasowych (min. 2 godziny) między podaniem. Diuretyki tiazydowe (np. hydrochlorotiazyd) zwiększają ryzyko hiperkalcemii, zwłaszcza u pacjentów z niedoczynnością przytarczyc, co wymaga regularnego monitorowania wapnia w surowicy.
25-OH-D, alkoholizm, analog witaminy D, bisfosfonian, chloramfenikol, choroba wątroby, digoksyna, diuretyk tiazydowy, dławica piersiowa, etydronian, fenytoina, glikozyd naparstnicy, glikozyd nasercowy, hiperfosfatemia, hiperkalcemia, hipermagnezemia, hipokalcemia, hydrochlorotiazyd, induktor CYP3A4, induktor enzymu wątrobowego, kalcyfediol, kalcytonina, kolestyramina, kortykosteroid, lek przeciwpadaczkowy, niedoczynność przytarczyc, olej mineralny, pamidronian, plikamycyna, powikłanie sercowo-naczyniowe, preparat wapnia, produkt leczniczy, przewlekła choroba nerek, przewlekła niewydolność nerek, werapamil
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Vicks Antigrip Zatoki i Katar

Produkt leczniczy Vicks AntiGrip Zatoki i Katar zawiera paracetamol, fenylefrynę oraz chlorfenaminę maleinian, co wymaga szczególnej ostrożności w terapii. Nie należy łączyć go z innymi preparatami zawierającymi paracetamol, sympatykomimetykami, lekami przeciwhistaminowymi o działaniu sedacyjnym oraz innymi lekami na przeziębienie i grypę. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z chorobami wątroby, serca, płuc, niedokrwistością, chorobą alkoholową (maksymalna dawka paracetamolu 2 g/dobę, tj. 3 saszetki), astmą nadwrażliwą na ASA oraz pacjentów przyjmujących leki indukujące enzymy wątrobowe lub przeciwdrgawkowe. Istnieje ryzyko hepatotoksyczności nawet przy dawkach dobowych paracetamolu nieprzekraczających 4 g. Współstosowanie paracetamolu z flukloksacyliną może prowadzić do kwasicy metabolicznej z dużą luką anionową, zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością nerek, posocznicą, niedożywieniem lub przewlekłym alkoholizmem.
5-oksoprolina, astma, astma oskrzelowa, bradykardia, chlorfenamina, choroba alkoholowa, choroba sercowo-naczyniowa, choroba tarczycy, choroba wrzodowa żołądka, cukrzyca, fenylefryna, flukloksacylina, hepatotoksyczność, hipotensja ortostatyczna, induktor enzymu wątrobowego, kwasica metaboliczna z dużą luką anionową, lek przeciwdrgawkowy, lek przeciwhistaminowy, miażdżyca naczyń mózgowych, niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, niedobór glutationu, niedociśnienie, niedokrwistość, niedrożność porażenna jelit, padaczka, paracetamol, posocznica, reakcja bronchospastyczna, reakcja krzyżowa, reduktaza methemoglobinowa, rozrost gruczołu krokowego, skurcz oskrzeli, sympatykomimetyk, toksyczne uszkodzenie wątroby, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, zaburzenie czynności wątroby, zapalenie trzustki, zespół Gilberta, zwężenie odźwiernikowo-dwunastnicze
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ketilept 25 mg

Ketilept (hemifumaran kwetiapiny) wymaga indywidualnej oceny profilu bezpieczeństwa u każdego pacjenta, uwzględniając rozpoznanie i dawkę. Lek nie jest zalecany u osób poniżej 18 lat z powodu odmiennego profilu działań niepożądanych, takich jak zwiększony apetyt, hiperprolaktynemia, wymioty, zapalenie błony śluzowej nosa, omdlenia, zaburzenia pozapiramidowe, drażliwość oraz wzrost ciśnienia tętniczego. Ryzyko samobójstw i zachowań samobójczych jest podwyższone zwłaszcza u młodych dorosłych (<25 lat) z depresją w przebiegu choroby dwubiegunowej, co wymaga ścisłego monitorowania. Kwetiapina może powodować pogorszenie profilu metabolicznego (wzrost masy ciała, hiperglikemia, dyslipidemia), objawy pozapiramidowe (EPS, akatyzja), senność, niedociśnienie ortostatyczne oraz zespół bezdechu śródsennego. Występują także rzadkie, ale poważne działania niepożądane, takie jak złośliwy zespół neuroleptyczny, ciężka neutropenia (neutrofile <1,0 × 10⁹/l), ciężkie reakcje skórne (SJS, TEN, DRESS) oraz zapalenie trzustki. Zaleca się regularne monitorowanie parametrów hematologicznych, metabolicznych i kardiologicznych, a także stopniowe odstawianie leku w celu uniknięcia objawów odstawienia.
agranulocytoza, akatyzja, choroba dwubiegunowa, dysfagia, dyskineza późna, epizod depresji, epizod maniakalny, hemifumaran kwetiapiny, incydent naczyniowo-mózgowy, induktor enzymu wątrobowego, jaskra wąskiego kąta, kardiomiopatia, kwasica ketonowa, myśli samobójcze, napad padaczkowy, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, norkwetiapina, prolaktyna, remisja, rumień wielopostaciowy, toksyczna nekroliza naskórka, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia pozapiramidowe, zaburzenie psychiczne, zachowanie samobójcze, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie trzustki, zatrzymanie moczu, zespół bezdechu śródsennego, zespół Stevensa-Johnsona, złośliwy zespół neuroleptyczny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa
Leksykon leków
Interakcje leku – Hydrocortisone Momaja 100 mg

Hydrokortyzon, jako kortykosteroid, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne z różnymi grupami leków, które mogą znacząco wpływać na jego skuteczność terapeutyczną oraz bezpieczeństwo stosowania. Induktory enzymów wątrobowych (fenobarbital, fenytoina, ryfampicyna) zwiększają metabolizm hydrokortyzonu, co prowadzi do wzrostu jego klirensu i konieczności zwiększenia dawki. Natomiast inhibitory enzymów (troleandomycyna, ketokonazol) zmniejszają klirens hydrokortyzonu, co wymaga precyzyjnego dostosowania dawki, aby uniknąć toksyczności. Współistniejące stosowanie hydrokortyzonu z kwasem acetylosalicylowym w dużych dawkach może zwiększać klirens ASA, obniżając stężenie salicylanu w surowicy, co wymaga monitorowania, zwłaszcza u pacjentów z hipoprotrombinemią. Interakcje z doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi (np. warfaryna, acenokumarol) są zmienne i nieprzewidywalne, dlatego konieczne jest ścisłe monitorowanie INR.
choroba wrzodowa żołądka, doustny lek przeciwzakrzepowy, działanie immunosupresyjne, działanie niepożądane, działanie przeciwzakrzepowe, gastroprotekcja, hipoglikemia, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor enzymu wątrobowego, klirens hydrokortyzonu, kontrola glikemii, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek hipoglikemizujący, lek immunosupresyjny, lek przeciwcukrzycowy, metabolizm glukozy, międzynarodowy współczynnik znormalizowany, niesteroidowy lek przeciwzapalny, osteoporoza, parametr krzepnięcia krwi, powikłanie krwotoczne, stężenie leku w osoczu, złamanie patologiczne
Leksykon leków
Interakcje leku – Panacit Extra 500 mg + 65 mg

Produkt leczniczy Panacit Extra zawiera 500 mg paracetamolu oraz 65 mg kofeiny i wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne. Paracetamol może mieć zmienione wchłanianie pod wpływem metoklopramidu, domperidonu (zwiększenie) oraz cholestyraminy (zmniejszenie), a także leków opóźniających opróżnianie żołądka, jak propantelina (opóźnienie działania). Długotrwałe stosowanie paracetamolu nasila działanie przeciwzakrzepowe warfaryny i innych kumaryn, zwiększając ryzyko krwawień. Paracetamol podnosi stężenia kwasu acetylosalicylowego i chloramfenikolu w osoczu, a probenecyd i salicylamid wpływają na jego wydalanie. Szczególnie istotne są interakcje zwiększające ryzyko hepatotoksyczności, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu induktorów enzymów wątrobowych (barbiturany, inhibitory MAO, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, dziurawiec, niektóre leki przeciwpadaczkowe, ryfampicyna) oraz izoniazydu. Długotrwałe łączenie paracetamolu z NLPZ, w tym kwasem acetylosalicylowym, może prowadzić do uszkodzenia nerek. Ponadto, paracetamol zmniejsza skuteczność lamotryginy i może nasilać toksyczność zydowudyny (neutropenia, hepatotoksyczność). Flukloksacylina w połączeniu z paracetamolem może wywołać kwasicę metaboliczną z dużą luką anionową.
barbituran, chloramfenikol, cholestyramina, cytochrom P450, domperidon, dziurawiec, flukloksacylina, glutation, hepatocyt, hepatotoksyczność, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor monoaminooksydazy, izoenzym CYP2E1, izoniazyd, klozapina, kofeina, kwas acetylosalicylowy, kwasica metaboliczna z dużą luką anionową, lamotrygina, lek przeciwpadaczkowy, metoklopramid, N-acetylo-p-benzochinono-imina, neutropenia, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność wątroby, paracetamol, pochodna kumaryny, probenecyd, propantelina, ryfampicyna, salicylamid, substancja hepatotoksyczna, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, warfaryna, zydowudyna
Leksykon substancji czynnych
Noretysteron – Interakcje

Noretysteron, jako progestagen steroidowy, ulega metabolizmowi głównie przez enzymy cytochromu P450, co predysponuje do licznych interakcji farmakokinetycznych. Induktory enzymów wątrobowych, takie jak leki przeciwpadaczkowe (fenobarbital, fenytoina, karbamazepina), antybiotyki (ryfampicyna, ryfabutyna), leki przeciwwirusowe (rytonawir, newirapina, efawirenz) oraz ziele dziurawca zwyczajnego, mogą znacząco obniżać stężenie noretysteronu w surowicy, prowadząc do zmniejszenia skuteczności terapeutycznej i nieregularnych krwawień. Z kolei inhibitory CYP3A4, w tym ketokonazol, itrakonazol, flukonazol, makrolidy (klarytromycyna, erytromycyna), werapamil, diltiazem oraz sok grejpfrutowy, mogą zwiększać stężenie noretysteronu, potencjalnie nasilając działania niepożądane. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcje z lekami przeciwwirusowymi stosowanymi w terapii HCV, które mogą powodować istotny wzrost aktywności aminotransferazy alaninowej (AlAT) przekraczający 5-krotnie górną granicę normy, zwłaszcza u kobiet stosujących etynyloestradiol. Ponadto, noretysteron wpływa na metabolizm innych leków, np. zwiększając stężenie cyklosporyny i zmniejszając stężenie lamotryginy, co wymaga monitorowania parametrów biochemicznych i dostosowania dawek.
AlAT, bozentan, cyklosporyna, cytochrom P450, dazabuwir, diltiazem, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, erytromycyna, estradiol, etynyloestradiol, felbamat, fenobarbital, fenytoina, fibrynoliza, flukonazol, frakcja lipidowa, glekaprewir, globulina wiążąca kortykosteroidy, glukuronidacja, gryzeofulwina, hepatotoksyczność, hormon steroidowy, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor enzymu wątrobowego, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, lamotrygina, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwpadaczkowy, makrolid, metabolizm węglowodanów, napad padaczkowy, nelfinawir, newirapina, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, noretysteron, okskarbazepina, ombitaswir, parametr czynności nadnerczy, parametr czynności tarczycy, parametr czynności wątroby, parametr krzepliwości, progestagen, prymidon, ryfabutyna, ryfampicyna, rytonawir, ryzyko zakrzepowe, telaprewir, topiramat, transaminaza, werapamil, wirusowe zapalenie wątroby typu C, worykonazol
Leksykon leków
Interakcje leku – Kliogest 2 mg + 1 mg

Produkt leczniczy Kliogest, zawierający 2 mg estradiolu (estradiol półwodny) oraz 1 mg octanu noretysteronu, wykazuje liczne interakcje lekowe, które mogą wpływać na skuteczność i bezpieczeństwo hormonalnej terapii zastępczej (HTZ). Szczególnie istotne są interakcje z induktorami enzymów wątrobowych (np. fenobarbital, fenytoina, karbamazepina, ryfampicyna, dziurawiec zwyczajny), które przyspieszają metabolizm estrogenów i progestagenów, prowadząc do zmniejszenia działania terapeutycznego oraz zmian w profilu krwawień. Ponadto, jednoczesne stosowanie lamotryginy może indukować glukuronidację tego leku, obniżając jego stężenie i ryzykując pogorszenie kontroli napadów padaczkowych. Interakcje z lekami przeciwwirusowymi stosowanymi w terapii WZW C (ombitaswir/parytaprewir/rytonawir, glekaprewir/pibrentaswir) mogą zwiększać aktywność aminotransferaz (AlAT) powyżej 5-krotnej górnej granicy normy, choć ryzyko to jest mniejsze dla estradiolu niż dla etynyloestradiolu. Warto również zwrócić uwagę na wpływ Kliogestu na wyniki testów laboratoryjnych, takich jak test obciążenia glukozą czy ocena czynności tarczycy.
aktywność transaminaz, choroba sercowo-naczyniowa, cyklosporyna, czynność tarczycy, dziurawiec zwyczajny, estradiol, estrogen i progestagen, glukuronidacja lamotryginy, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor enzymu wątrobowego, ketokonazol, lamotrygina, lek przeciwbakteryjny, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwwirusowy, octan noretysteronu, terapia hormonalna zastępcza, test obciążenia glukozą, wirusowe zapalenie wątroby typu C
Leksykon leków
Interakcje leku – Saridon 250 mg + 150 mg + 50 mg

Produkt leczniczy Saridon, zawierający paracetamol 250 mg, propyfenazon 150 mg oraz kofeinę 50 mg, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Induktory enzymów wątrobowych (fenobarbital, fenytoina, karbamazepina, ryfampicyna) zwiększają ryzyko hepatotoksyczności paracetamolu, szczególnie w połączeniu z nadużywaniem alkoholu, co wymaga monitorowania funkcji wątroby. Leki wpływające na motorykę przewodu pokarmowego modyfikują wchłanianie paracetamolu: propantelina opóźnia, a metoklopramid przyspiesza jego absorpcję. Chloramfenikol wydłuża okres eliminacji paracetamolu, zwiększając ryzyko toksyczności. Długotrwałe stosowanie paracetamolu u pacjentów na doustnych lekach przeciwzakrzepowych (np. warfaryna) wymaga ścisłego nadzoru ze względu na możliwe nasilenie działania przeciwzakrzepowego. Ponadto, kojarzenie paracetamolu z zydowudyną (AZT) zwiększa ryzyko neutropenii, a z flukloksacyliną – ryzyko kwasicy metabolicznej z dużą luką anionową, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka.
antykoagulanty, arytmia, benzodiazepina, chloramfenikol, cymetydyna, disulfiram, doustny lek przeciwzakrzepowy, doustny środek antykoncepcyjny, flukloksacylina, hepatotoksyczność, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor gyrazy, kwasica metaboliczna, lek przeciwdrgawkowy, lek przeciwhistaminowy, lek uspokajający, leki przeciwdrgawkowe, metabolizm leku, metoklopramid, motoryka przewodu pokarmowego, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, opróżnianie żołądka, paraksantyna, pobudzenie psychoruchowe, propantelina, pseudoefedryna, ryfampicyna, Saridon, sympatykomimetyk, teofilina, tyroksyna, uszkodzenie wątroby, zaburzenia rytmu serca, zydowudyna
Leksykon leków
Interakcje leku – Propranolol Accord 40 mg

Propranolol Accord, jako niekardiowybiorczy beta-adrenolityk, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą znacząco wpływać na skuteczność i bezpieczeństwo terapii. Szczególnie istotne są interakcje z antagonistami wapnia (werapamil, diltiazem), które nasilają ujemny wpływ na przewodzenie przedsionkowo-komorowe i czynność węzła zatokowego, co może prowadzić do ciężkiego niedociśnienia i bradykardii, zwłaszcza u pacjentów z niewyrównaną niewydolnością serca. Ponadto, propranolol przeciwdziała działaniu beta-agonistów rozszerzających oskrzela, co stanowi przeciwwskazanie do stosowania u chorych z astmą. Interakcje z fingolimodem mogą wywołać nasilone bradykardie, a z propafenonem – nawet podwojenie stężenia propranololu w osoczu, co wymaga ostrożności i monitorowania. Współistniejące stosowanie leków takich jak amiodaron, inhibitory MAO, fluwoksamina czy środki znieczulające zwiększa ryzyko ciężkich działań niepożądanych, w tym bradykardii i niedociśnienia tętniczego.
adrenalina, alfa-adrenolityk, amiodaron, antagonista wapnia, antagonista wapnia z grupy dihydropirydyny, barbituran, beta-adrenolityk niekardiowybiorczy, beta-agonista rozszerzający oskrzela, bradykardia, chinidyna, chloropromazyna, cymetydyna, diltiazem, doustny lek przeciwcukrzycowy, dyzopiramid, działanie antykoagulacyjne, działanie inotropowe ujemne, epinefryna, ergotamina, fingolimod, fluwoksamina, glikozyd naparstnicy, hipoglikemia, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor MAO, insulina, klirens metaboliczny, klonidyna, lek przeciwarytmiczny klasy I, lek przeciwmigrenowy, lek przeciwnadciśnieniowy o działaniu ośrodkowym, lek sympatykomimetyczny, lidokaina, metabolizm oksydacyjny, metabolizm pierwszego przejścia, metylodopa, moksonidyna, nadciśnienie tętnicze, nadciśnienie z odbicia, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca niewyrównana, nifedypina, propafenon, przewodzenie przedsionkowo-komorowe, reakcja hipoglikemiczna, reakcja nadciśnieniowa, ryfampicyna, ryzatryptan, skurcz naczyń, środek znieczulający, teofilina, warfaryna, werapamil, węzeł zatokowy
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – KETREL XR

Produkt leczniczy KETREL XR (kwetiapina w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu) wymaga indywidualnej oceny profilu bezpieczeństwa w kontekście rozpoznania i dawki. Skuteczność i bezpieczeństwo długoterminowego stosowania w leczeniu wspomagającym ciężkich epizodów depresyjnych nie są jednoznacznie potwierdzone, natomiast potwierdzono je dla monoterapii u dorosłych. Nie zaleca się stosowania u pacjentów poniżej 18 roku życia ze względu na brak danych klinicznych oraz zwiększone ryzyko działań niepożądanych, takich jak wzrost apetytu, podwyższone stężenie prolaktyny, objawy pozapiramidowe, wzrost ciśnienia tętniczego i zmiany w funkcji tarczycy. Ryzyko zachowań samobójczych jest podwyższone zwłaszcza u pacjentów poniżej 25 lat, co wymaga ścisłej kontroli klinicznej, szczególnie w początkowej fazie leczenia i po zmianie dawkowania. Monitorowanie parametrów metabolicznych (masa ciała, glikemia, lipidogram) jest niezbędne ze względu na ryzyko hiperglikemii, dyslipidemii i przyrostu masy ciała.
agranulocytoza, akatyzja, ciężka skórna reakcja niepożądana, ciężki epizod depresyjny, depresja w chorobie dwubiegunowej, duże zaburzenie depresyjne, dysfagia, dyskineza późna, działanie antycholinergiczne, hiperglikemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, induktor enzymu wątrobowego, kardiomiopatia, kwas walproinowy, kwetiapina, lek przeciwdepresyjny, napad padaczkowy, neutropenia ciężka, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, objawy pozapiramidowe, przyrost masy ciała, sedacja, senność, toksyczna nekroliza naskórka, wydłużenie odstępu QT, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie trzustki, zaparcie, zespół bezdechu sennego, zespół DRESS, zespół odstawienny, zespół Stevensa-Johnsona, złośliwy zespół neuroleptyczny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa
Leksykon leków
Interakcje leku – Gripblocker Express 300 mg + 30 mg + 12 mg

Produkt leczniczy Gripblocker Express zawiera paracetamol (300 mg), chlorowodorek pseudoefedryny (30 mg) oraz bromowodorek dekstrometorfanu (12 mg), a jego stosowanie wiąże się z licznymi interakcjami farmakologicznymi. Paracetamol wykazuje wysokie ryzyko hepatotoksyczności przy jednoczesnym stosowaniu z innymi preparatami zawierającymi paracetamol, induktorami enzymów wątrobowych (fenobarbital, fenytoina, karbamazepina, ryfampicyna) oraz alkoholem. Ponadto, interakcje z inhibitorami MAO mogą wywołać stany pobudzenia i gorączkę, a zydowudyna może nasilać toksyczność na szpik kostny. Paracetamol może również nasilać działanie przeciwzakrzepowe pochodnych kumaryny oraz zwiększać stężenie chloramfenikolu w osoczu, co wymaga monitorowania. Wpływ leków na opróżnianie żołądka (metoklopramid, propantelina) może modyfikować szybkość wchłaniania paracetamolu, co ma znaczenie kliniczne dla początku działania terapeutycznego.
albuterol, antagonista receptora H2, beta-mimetyk, biodostępność leku, chinidyna, chloramfenikol, chlorek amonu, dekstrometorfan, depresja oddechowa, działanie niepożądane OUN, furazolidyna, glikozyd naparstnicy, hepatotoksyczność, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor CYP2D6, inhibitor MAO, interakcja lekowa, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwgrzybiczy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwzakrzepowy, lek serotoninergiczny, metabolizm pierwszego przejścia, niewydolność wątroby, obkurczenie naczyń krwionośnych, paracetamol, przełom nadciśnieniowy, pseudoefedryna, SSRI, sympatykomimetyk, toksyczność szpiku kostnego, toksyczny metabolit, zespół serotoninowy, zydowudyna
Leksykon leków
Interakcje leku – Nidrazid 100 mg

Izoniazyd, substancja aktywna leku Nidrazid, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, głównie poprzez hamowanie enzymów cytochromu P450, co wpływa na metabolizm wielu leków. Szczególnie istotne jest zwiększone ryzyko hepatotoksyczności przy jednoczesnym stosowaniu z ryfampicyną oraz potencjalne zmiany stężeń leków przeciwpadaczkowych (fenytoina, prymidon, kwas walproinowy, karbamazepina, etosuksymid), doustnych leków przeciwzakrzepowych, pochodnych benzodiazepin i teofiliny, których metabolizm jest hamowany, co może nasilać ich toksyczność. Z kolei silne induktory enzymów wątrobowych, takie jak barbiturany, przyspieszają metabolizm izoniazydu, obniżając jego stężenie w osoczu. Kwas p-aminosalicylowy zwiększa stężenie izoniazydu i wydłuża jego okres półtrwania, natomiast prednizolon obniża jego stężenie. Długotrwałe stosowanie izoniazydu może przedłużać działanie alfentanylu, a leki zobojętniające zawierające glin zmniejszają jego wchłanianie, dlatego zaleca się przyjmowanie izoniazydu co najmniej 1 godzinę przed tymi lekami.
alfentanyl, barbiturany, cykloseryna, cytochrom P450, disulfiram, doustny lek przeciwzakrzepowy, dystalna neuropatia czuciowa, etambutol, etosuksymid, fenytoina, hepatotoksyczność, histamina, induktor enzymu wątrobowego, itrakonazol, izoniazyd, karbamazepina, ketokonazol, klirens nerkowy, kwas p-aminosalicylowy, kwas walproinowy, lek przeciwgruźliczy, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwpadaczkowy, lek zobojętniający, metabolizm wątrobowy, monoaminooksydaza, niedociśnienie, okres półtrwania, oksydaza diaminowa, oporność prątków, ośrodkowy układ nerwowy, pirydoksyna, pochodna benzodiazepiny, prednizolon, prymidon, ryfampicyna, stawudyna, teofilina, tyramina, witamina B6, zakażenie HIV, zalcytabina, znieczulenie ogólne
Leksykon leków
Interakcje leku – Glurenorm 30 mg

Glurenorm (glikwidon), jako pochodna sulfonylomocznika, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą znacząco wpływać na jego działanie hipoglikemizujące. Ze względu na wysokie wiązanie z białkami osocza, glikwidon może być wypierany przez inne leki o podobnym profilu, co zmienia jego stężenie i efekt terapeutyczny. Leki takie jak inhibitory konwertazy angiotensyny, NLPZ, środki przeciwgrzybicze, chloramfenikol, fluorochinolony oraz β-adrenolityki mogą nasilać działanie hipoglikemizujące glikwidonu, zwiększając ryzyko hipoglikemii. Szczególnie niebezpieczne jest maskowanie objawów hipoglikemii przez β-adrenolityki i leki sympatykolityczne (np. klonidyna). Z kolei kortykosteroidy, diazoksyd, doustne środki antykoncepcyjne, leki moczopędne (tiazydowe i pętlowe) oraz induktory enzymów wątrobowych (barbiturany, ryfampicyna, fenytoina) mogą osłabiać efekt hipoglikemizujący Glurenormu, co wymaga dostosowania dawki i ścisłego monitorowania glikemii.
antagonista receptora H2, barbituran, chloramfenikol, cymetydyna, diazoksyd, doustny środek antykoncepcyjny, dysfagia, działanie hipoglikemizujące, fenytoina, fluorochinolon, glikogenoliza, glikwidon, glukoneogeneza, glukoneogeneza wątrobowa, heparyna, hipoglikemia, hipokalemia, hormon tarczycy, indukcja enzymu wątrobowego, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor MAO, insulinooporność, klarytromycyna, klofibrat, klonidyna, kortykosteroid, lek moczopędny, lek pętlowy, lek przeciwgrzybiczny, lek sympatykolityczny, lek sympatykomimetyczny, lek tiazydowy, lek β-adrenolityczny, maskowanie objawów hipoglikemii, metabolizm glukozy, monitorowanie stężenia glukozy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, pochodna kumaryny, pochodna sulfonylomocznika, ranitydyna, ryfampicyna, sulfonamid, tetracyklina
Leksykon leków
Interakcje leku – Devikap 4000 IU

Cholekalcyferol (witamina D3) zawarty w preparacie Devikap wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne z różnymi grupami leków, co wymaga szczególnej uwagi podczas terapii skojarzonej. Leki przeciwdrgawkowe (fenytoina, karbamazepina, fenobarbital) oraz barbiturany indukują enzymy wątrobowe, przyspieszając metabolizm witaminy D i obniżając jej stężenie, co może wymagać monitorowania poziomu 25-OH-D i ewentualnej korekty dawki. Leki przeciwgruźlicze (ryfampicyna, izoniazyd) oraz imidazolowe leki przeciwgrzybicze (ketokonazol, itrakonazol) hamują aktywację witaminy D, zmniejszając jej efektywność. Glikokortykosteroidy osłabiają działanie witaminy D poprzez zaburzenie metabolizmu i wchłaniania wapnia. Ponadto, żywice jonowymienne, orlistat i leki przeczyszczające mogą obniżać wchłanianie witaminy D, co wymaga odpowiedniego odstępu czasowego między podaniem leków.
1-alfa hydroksylaza, 25-dihydroksycholekalcyferol, 25-hydroksycholekalcyferol, aktynomycyna, analog witaminy D, arytmia, azol, barbiturany, biodostępność, bisfosfonian, cholekalcyferol, digoksyna, EKG, etydronian, fenytoina, glikokortykosteroid, glikozyd nasercowy, gospodarka wapniowo-fosforanowa, hiperkalcemia, hipermagnezemia, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor lipazy trzustkowej, interakcje lekowe, izoniazyd, kalcytonina, kalcytriol, kolestypol, kolestyramina, kortykosteroid, lek przeciwdrgawkowy, lek przeciwgruźliczy, lek przeciwgrzybiczny imidazolowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeczyszczający, lek zobojętniający z glinem, metabolizm witaminy D, naparstnica, olej parafinowy, orlistat, pamidronian, pasaż jelitowy, ryfampicyna, terapia skojarzona, tiazyd, tiazydowy lek moczopędny, toksyczne oddziaływanie, wodorotlenek glinu, wodorotlenek magnezu, żywica jonowymienna
Leksykon leków
Interakcje leku – Regulon 0,03 mg + 0,15 mg

Produkt leczniczy Regulon wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, głównie poprzez indukcję lub inhibicję enzymów mikrosomalnych, zwłaszcza izoenzymów cytochromu P450 (CYP). Indukcja enzymatyczna, obserwowana już po kilku dniach terapii, może prowadzić do zwiększonego klirensu hormonów płciowych, skutkując krwawieniami śródcyklicznymi i obniżeniem skuteczności antykoncepcyjnej. Szczególnie istotne są interakcje z lekami indukującymi CYP450, takimi jak fenytoina, fenobarbital, karbamazepina, ryfampicyna, rytonawir czy ziele dziurawca zwyczajnego, które wymagają stosowania dodatkowej mechanicznej metody antykoncepcji przez cały okres terapii oraz 28 dni po jej zakończeniu. W przypadku długotrwałego stosowania induktorów enzymów wątrobowych zaleca się wybór alternatywnych, niehormonalnych metod antykoncepcji. Ponadto, inhibitory CYP3A4 (np. ketokonazol, itrakonazol) mogą zwiększać stężenia hormonów zawartych w Regulonie, co wymaga monitorowania działań niepożądanych.
boceprewir, bozentan, cyklosporyna, cytochrom P450, diltiazem, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, erytromycyna, etorykoksyb, etynyloestradiol, felbamat, fenobarbital, fenytoina, flukonazol, glekaprewir, gryzeofulwina, indukcja enzymatyczna, induktor enzymatyczny, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, krwawienie śródcykliczne, lamotrygina, lek przeciwpadaczkowy, lewotyroksyna, nelfinawir, newirapina, niedoczynność tarczycy, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, oksykarbamazepina, ombitaswir, prymidon, ryfabutyna, ryfampicyna, rytonawir, sofosbuwir, telaprewir, teofilina, topiramat, tyzanidyna, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zwiększenie aktywności aminotransferaz
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Etiagen

Profil bezpieczeństwa kwetiapiny wymaga indywidualnej oceny z uwzględnieniem wskazań, diagnozy oraz dawki. Lek nie jest zalecany u pacjentów poniżej 18 roku życia ze względu na brak danych potwierdzających skuteczność i bezpieczeństwo oraz zwiększone ryzyko działań niepożądanych, takich jak objawy pozapiramidowe, wzrost ciśnienia tętniczego, wzrost stężenia prolaktyny czy omdlenia. W badaniach klinicznych u młodzieży obserwowano także ryzyko nasilenia myśli samobójczych, szczególnie w początkowej fazie leczenia, co wymaga ścisłej obserwacji. U dorosłych pacjentów z dużą depresją w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej kwetiapina wiąże się z ryzykiem akatyzji, senności, niedociśnienia ortostatycznego oraz zaburzeń metabolicznych, w tym hiperglikemii i zmian profilu lipidowego, które należy monitorować. Dawkowanie powinno uwzględniać ryzyko działań niepożądanych, a nagłe odstawienie leku może prowadzić do objawów odstawiennych, dlatego zaleca się stopniowe zmniejszanie dawki przez 1-2 tygodnie.
agranulocytoza, akatyzja, cholesterol HDL, cholesterol LDL, choroba afektywna dwubiegunowa, choroba Parkinsona, ciężka neutropenia, ciśnienie śródgałkowe, ciśnienie tętnicze krwi, depresja dwubiegunowa, działanie antycholinergiczne, eozynofilia, granulocyt obojętnochłonny, hiperglikemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor MAO, jaskra, kardiomiopatia, kwasica ketonowa, kwetiapina, lek przeciwdepresyjny, limfadenopatia, mania dwubiegunowa, metaanaliza, napad drgawkowy, neutrofilia, niedobór laktazy, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, nietolerancja galaktozy, objawy pozapiramidowe, ostra uogólniona osutka krostkowa, parkinsonizm, polidypsja, poliuria, późna dyskineza, profil metaboliczny, prolaktyna, przerost gruczołu krokowego, przerost serca, receptor muskarynowy, remisja kliniczna, rumień wielopostaciowy, ryzyko metaboliczne, schizofrenia, SNRI, śpiączka, SSRI, toksyczna nekroliza naskórka, triglicerydy, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, wydłużenie odstępu QT, zachłystowe zapalenie płuc, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie trzustki, zastoinowa niewydolność serca, zatrzymanie moczu, zespół bezdechu sennego, zespół DRESS, zespół serotoninowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół wydłużonego QT, złośliwy zespół neuroleptyczny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa
Leksykon leków
Interakcje leku – Kvelux SR 400 mg

Kwetiapina, metabolizowana głównie przez izoenzym CYP3A4, wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne z wieloma lekami. Szczególnie istotne jest przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania z inhibitorami CYP3A4, takimi jak ketokonazol, które powodują 5-8-krotny wzrost AUC kwetiapiny. Induktory enzymów wątrobowych, np. karbamazepina i fenytoina, znacząco zwiększają klirens kwetiapiny (odpowiednio o 13% i 450%), co może obniżać skuteczność terapii. Łączenie kwetiapiny z lekami serotoninergicznymi (inhibitory MAO, SSRI, SNRI, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne) zwiększa ryzyko zespołu serotoninowego, stanowiącego zagrożenie życia. Ponadto, stosowanie leków cholinolitycznych może nasilać działania niepożądane o charakterze antycholinergicznym, a leki wpływające na odstęp QT lub równowagę elektrolitową zwiększają ryzyko zaburzeń rytmu serca.
cymetydyna, fenytoina, fluoksetyna, haloperydol, imipramina, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor CYP3A4, inhibitor MAO, izoenzym CYP3A4, karbamazepina, ketokonazol, kwetiapina, lek cholinolityczny, lek serotoninergiczny, lek trójpierścieniowy, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, objaw pozapiramidowy, rysperydon, sedacja, SNRI, sok grejpfrutowy, SSRI, tiorydazyna, walproinian sodu, zaburzenie koordynacji psychomotorycznej, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Tirosint Sol 25 mcg

Lewotyroksyna sodowa, składnik aktywny leku Tirosint Sol, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne wpływające na jej skuteczność terapeutyczną i farmakokinetykę. Leki przeciwcukrzycowe mogą mieć obniżoną skuteczność z powodu wpływu hormonów tarczycy na metabolizm glukozy, co wymaga monitorowania glikemii i dostosowania dawki. Pochodne kumaryny ulegają nasileniu działania przeciwzakrzepowego wskutek wypierania z białek osocza, co zwiększa ryzyko krwawień i wymaga regularnego monitorowania INR i PT. Żywice jonowymienne (kolestyramina, kolestypol) oraz preparaty zawierające aluminium, żelazo lub wapń zmniejszają wchłanianie lewotyroksyny, dlatego zaleca się zachowanie odstępów czasowych 4-5 godzin i co najmniej 2 godzin odpowiednio. Orlistat, inhibitory pompy protonowej, produkty sojowe oraz leki takie jak salicylany, dikumarol, furosemid, klofibrat i fenytoina wpływają na biodostępność i frakcję wolnej tyroksyny, co wymaga ścisłego monitorowania funkcji tarczycy i ewentualnej korekty dawki.
amiodaron, antykoagulant, antykoncepcja estrogenowa, badanie immunologiczne tarczycy, barbiturat, beta-adrenolityk, biotyna, chlorochina, dikumarol, dziurawiec zwyczajny, farmakokinetyka, fenytoina, furosemid, glikemia, glikokortykoid, hormonalna terapia zastępcza, imatynib, induktor enzymu wątrobowego, indynawir, inhibitor kinazy tyrozynowej, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy, klirens wątrobowy, klofibrat, kolestypol, kolestyramina, konwersja T4 do T3, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwzakrzepowy, lek zobojętniający, lewotyroksyna sodowa, lopinawir, motesanib, niedoczynność tarczycy, orlistat, parametry koagulologiczne, pochodna kumaryny, preparaty aluminium, proguanil, propylotiouracyl, rytonawir, salicylan, sertralina, sewelamer, sorafenib, środek kontrastowy jodowy, stężenie TSH, streptawidyna, sukralfat, sunitynib, wole guzkowe, wolna tyroksyna, żywica joniowymienna
Leksykon leków
Interakcje leku – Propranolol Aurovitas 40 mg

Propranolol, jako nieselektywny beta-adrenolityk, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mogą prowadzić do nasilenia działań niepożądanych, osłabienia efektu terapeutycznego lub poważnych powikłań klinicznych. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie propranololu z antagonistami wapnia o działaniu inotropowym ujemnym (werapamil, diltiazem), lekami sympatykomimetycznymi (adrenalina), beta-agoniści rozszerzającymi oskrzela, fingolimodem oraz propafenonem, co może skutkować ciężką bradykardią, niedociśnieniem tętniczym, zaburzeniami przewodzenia, a nawet ryzykiem zgonu. W przypadku leków takich jak amiodaron, leki przeciwarytmiczne klasy I, NLPZ (zwłaszcza indometacyna), cymetydyna, środki znieczulające, fluwoksamina czy leki przeciwnadciśnieniowe o działaniu ośrodkowym, konieczne jest dostosowanie dawki propranololu i ścisłe monitorowanie pacjenta ze względu na ryzyko bradykardii, nasilenia niewydolności serca oraz interakcji metabolicznych. Warto zwrócić uwagę na wpływ alkoholu, który zwiększa stężenie propranololu w osoczu, co może prowadzić do nadmiernego obniżenia ciśnienia tętniczego, bradykardii i ryzyka ortostatycznych spadków ciśnienia.
alfa-adrenolityk, amiodaron, antagonista wapnia, antagonista wapnia dihydropirydynowy, barbituran, beta-adrenolityk nieselektywny, beta-agonista, bradykardia, bradykardia zatokowa, chinidyna, chloropromazyna, cymetydyna, diklofenak, doustny lek przeciwcukrzycowy, dysfunkcja lewej komory, dyzopiramid, działanie bronchodylatacyjne, działanie inotropowe ujemne, ergotamina, fingolimod, fluwoksamina, glikozyd naparstnicy, hipoglikemia, indometacyna, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor COX-2, inhibitor MAO, insulina, klirens metaboliczny, klonidyna, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwnadciśnieniowy, lek sympatykomimetyczny, lidokaina, metabolizm oksydacyjny, metabolizm pierwszego przejścia, metylodopa, moksonidyna, nadciśnienie tętnicze, nadciśnienie z odbicia, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niewydolność serca, nifedypina, NLPZ, oznaczanie bilirubiny, oznaczanie katecholamin, propafenon, przewodzenie przedsionkowo-komorowe, ryfampicyna, ryzatryptan, skurcz naczyń, teofilina, warfaryna, węzeł zatokowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Donesyn 10 mg

Donepezyl, metabolizowany głównie przez izoenzymy CYP3A4 i CYP2D6, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Inhibitory CYP3A4 (ketokonazol, itrakonazol, erytromycyna) oraz CYP2D6 (chinidyna, fluoksetyna) mogą zwiększać stężenie donepezylu w osoczu, np. ketokonazol podnosi je o około 30%, co wymaga monitorowania działań niepożądanych i ewentualnej korekty dawki. Induktory enzymów (ryfampicyna, fenytoina, karbamazepina) oraz alkohol etylowy mogą obniżać stężenie donepezylu, potencjalnie zmniejszając jego skuteczność terapeutyczną. Donepezyl wykazuje także interakcje farmakodynamiczne z lekami antycholinergicznymi (osłabienie efektu obu leków), cholinergicznymi, lekami blokującymi przewodnictwo nerwowo-mięśniowe (np. sukcynylocholina) oraz beta-adrenolitykami, co wymaga szczególnej ostrożności i monitorowania klinicznego.
alkohol etylowy, amiodaron, amitryptylina, arytmia komorowa, blokada nerwowo-mięśniowa, chinidyna, chlorowodorek donepezylu, choroba Alzheimera, cymetydyna, cytalopram, digoksyna, działanie bradykardyzujące, erytromycyna, escytalopram, fenytoina, fluoksetyna, hamowanie metabolizmu, indukcja metabolizmu, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor acetylocholinesterazy, itrakonazol, izoenzym CYP2D6, izoenzym CYP3A4, izoenzym cytochromu P450, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, lek antycholinergiczny, lek beta-adrenolityczny, lek cholinergiczny, lek przeciwarytmiczny klasy Ia, lek przeciwarytmiczny klasy III, lewofloksacyna, moksyfloksacyna, monitorowanie elektrokardiograficzne, pimozyd, pochodna fenotiazyny, ryfampicyna, sertindol, sotalol, sukcynylocholina, teofilina, torsade de pointes, warfaryna, wydłużenie odstępu QTc, zaburzenie poznawcze, zyprazydon
Leksykon leków
Interakcje leku – Metafen 200 mg + 325 mg

Preparat Metafen, zawierający 200 mg ibuprofenu oraz 325 mg paracetamolu, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne wynikające z obecności obu składników aktywnych. Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie Metafenu z innymi preparatami zawierającymi paracetamol ze względu na ryzyko hepatotoksyczności, a także z kwasem acetylosalicylowym w dawkach przeciwzapalnych oraz innymi NLPZ, co zwiększa ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony przewodu pokarmowego. Paracetamol wchodzi w interakcje z lekami takimi jak chloramfenikol (zwiększenie stężenia i toksyczności), warfaryna (nasilenie działania przeciwzakrzepowego przy długotrwałym stosowaniu), induktory enzymów wątrobowych (np. ryfampicyna), które zwiększają ryzyko uszkodzenia wątroby, oraz flukloksacylina, co może prowadzić do kwasicy metabolicznej. Ibuprofen natomiast może nasilać działanie leków przeciwzakrzepowych, osłabiać efekt hipotensyjny leków obniżających ciśnienie tętnicze, zwiększać ryzyko krwawień z przewodu pokarmowego w połączeniu z SSRI i kortykosteroidami, a także zwiększać nefrotoksyczność cyklosporyny i takrolimusu.
agregacja płytek krwi, antybiotyk chinolonowy, chloramfenikol, cholestyramina, cyklosporyna, cytochrom P450, działanie drażniące, działanie przeciwzakrzepowe, flukloksacylina, glikozyd nasercowy, hepatotoksyczność, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor COX-2, inhibitor MAO, inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, kortykosteroid, kwas acetylosalicylowy, kwasica metaboliczna, lek hipotensyjny, lek moczopędny, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, metoklopramid, metotreksat, mifepryston, NAPQI, nefrotoksyczność, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, owrzodzenie przewodu pokarmowego, propantelina, takrolimus, toksyczność hematologiczna, uszkodzenie wątroby, warfaryna, zydowudyna
Leksykon leków
Interakcje leku – Agomelatine +pharma 25 mg

Agomelatyna jest metabolizowana głównie przez izoenzym CYP1A2 (90%) oraz w mniejszym stopniu przez CYP2C9/19 (10%). Silne inhibitory CYP1A2, takie jak fluwoksamina, mogą zwiększyć ekspozycję na agomelatynę nawet do 60-krotności (zakres 12-412 razy), co stanowi wysokie ryzyko i jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania. Umiarkowane inhibitory CYP1A2, np. estrogeny, propranolol czy enoksacyna, powodują kilkukrotne zwiększenie stężenia leku, co wymaga ostrożności i monitorowania pacjenta. Induktory enzymów wątrobowych, takie jak ryfampicyna, obniżają biodostępność agomelatyny, podobnie jak palenie tytoniu (zwłaszcza ≥15 papierosów/dobę), co może osłabić skuteczność terapii i wymaga dostosowania dawki lub zachęcania do zaprzestania palenia.
agomelatyna, biodostępność agomelatyny, CYP2C9, cyprofloksacyna, działanie depresyjne na OUN, enoksacyna, estrogen, flukonazol, fluwoksamina, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor CYP1A2, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, izoenzym CYP1A2, izoenzym cytochromu P450, lit, metabolizm wątrobowy, nadmierna sedacja, palenie tytoniu, paroksetyna, pochodna benzodiazepiny, propranolol, ryfampicyna, teofilina, terapia elektrowstrząsowa, umiarkowany inhibitor CYP1A2, właściwość prodrgawkowa
Leksykon leków
Interakcje leku – Levothyroxine Accord 50 mcg

Lewotyroksyna (T4) wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą wpływać na jej biodostępność, metabolizm oraz działanie kliniczne. Substancje takie jak cholestyramina, kolestypol, preparaty zawierające glin, żelazo i wapń znacząco obniżają wchłanianie leku, dlatego zaleca się zachowanie odstępu czasowego 2-5 godzin między ich podaniem a lewotyroksyną. Inhibitory pompy protonowej oraz orlistat również zmniejszają wchłanianie, co wymaga monitorowania funkcji tarczycy i ewentualnej korekty dawki. Leki indukujące enzymy wątrobowe (barbiturany, karbamazepina, dziurawiec) przyspieszają metabolizm T4, co może skutkować koniecznością zwiększenia dawki. Z kolei amiodaron i glikokortykosteroidy hamują konwersję T4 do aktywnego T3, co może prowadzić do dysfunkcji tarczycy, zwłaszcza u pacjentów z wolem guzkowym. Ponadto, leki takie jak salicylany, dikumarol czy furosemid w dużych dawkach mogą wypierać lewotyroksynę z białek osocza, zwiększając stężenie wolnej frakcji hormonu (fT4) i potencjalnie nasilając jej działanie.
amiodaron, barbiturat, biodostępność, chlorochina, dysfunkcja tarczycy, dziurawiec zwyczajny, estrogen, fenytoina, glikokortykoid, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor kinazy tyrozynowej, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy, inhibitor proteazy HIV, interakcja biotyny i streptawidyny, karbamazepina, klofibrat, konwersja T4 do T3, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwzakrzepowy, lek zobojętniający, lewotyroksyna, lewotyroksyna sodowa, metabolizm wątrobowy, nadczynność tarczycy, niedoczynność tarczycy, osteoporoza, parametry tarczycy, pochodna kumaryny, poziom fT4, poziom TSH, propylotiouracyl, receptor beta-adrenergiczny, salicylany, sertralina, środek kontrastowy jodowy, sukralfat, wole guzkowe, zaburzenie sercowo-naczyniowe, żywice wiążące kwasy żółciowe
Leksykon leków
Interakcje leku – Amarhyton 50 mg

Flekainid octanu, substancja czynna Amarhytonu, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą prowadzić do poważnych działań niepożądanych, w tym arytmii i kardiotoksyczności. Szczególnie istotne są interakcje z lekami przeciwarytmicznymi: klasy I (np. chinidyna) – przeciwwskazane ze względu na ryzyko nasilenia działania antyarytmicznego i kardiotoksyczności; klasy II (beta-adrenolityki) – ryzyko addytywnego działania inotropowego ujemnego; klasy III (amiodaron) – konieczne zmniejszenie dawki flekainidu o 50% i monitorowanie stężenia w osoczu; klasy IV (werapamil) – ryzyko zagrażających życiu działań niepożądanych. Flekainid jest metabolizowany głównie przez CYP2D6, a inhibitory tego enzymu (np. paroksetyna, fluoksetyna, rytonawir, lopinawir, indynawir, terbinafina, cymetydyna) zwiększają jego stężenie w osoczu, co wymaga ostrożności i często korekty dawki. Induktory CYP2D6 (fenytoina, fenobarbital, karbamazepina) mogą obniżać stężenie flekainidu o około 30%, co może wymagać zwiększenia dawki.
amiodaron, antagonista wapnia, arytmia komorowa, beta-adrenolityk, CYP2D6, depresja mięśnia sercowego, digoksyna, doustny lek przeciwzakrzepowy, działanie antyarytmiczne, działanie inotropowe ujemne, działanie proarytmogenne, flekainid octan, glikozyd naparstnicy, hipokaliemia, induktor enzymu wątrobowego, kardiotoksyczność, lek moczopędny, lek przeciwarytmiczny klasy I, lek przeciwarytmiczny klasy III, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwdepresyjny trójpierścieniowy, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwhistaminowy H2, lek przeciwmalaryczny, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwwirusowy, zaburzenie elektrolitowe
Leksykon substancji czynnych
Metoksyfluran – Interakcje

Metoksyfluran, zawarty w produkcie leczniczym Penthrox, jest metabolizowany głównie przez izoenzymy cytochromu P450: CYP 2E1, CYP 2B6 oraz częściowo CYP 2A6. Induktory tych enzymów, takie jak alkohol, izoniazyd, fenobarbital, ryfampicyna, karbamazepina, efawirenz i newirapina, mogą przyspieszać metabolizm metoksyfluranu, co potencjalnie zwiększa ryzyko nefrotoksyczności związanej z metabolitami. Wysokie dawki metoksyfluranu (40-60 ml) stosowane anestezjologicznie potwierdziły to ryzyko, jednak brak jest danych dotyczących wpływu indukcji enzymów na bezpieczeństwo stosowania w dawkach przeciwbólowych. Należy unikać jednoczesnego stosowania metoksyfluranu z lekami nefrotoksycznymi, takimi jak środki kontrastowe, tetracykliny, gentamycyna, kolistyna, polimyksyna B i amfoterycyna B, ze względu na addytywne działanie toksyczne na nerki. Szczególną uwagę zwraca się na unikanie stosowania sewofluranu po metoksyfluranie, gdyż oba leki zwiększają stężenie jonów fluorkowych w osoczu, nasilając nefrotoksyczność.
amfoterycyna B, barbiturany, CYP 2A6, CYP 2B6, CYP 2E1, cytochrom P450, depresja oddechowa, depresja ośrodkowego układu nerwowego, depresja układu sercowo-naczyniowego, działanie nefrotoksyczne, efawirenz, fenobarbital, gentamycyna, induktor enzymu wątrobowego, interakcja farmakodynamiczna, interakcja metaboliczna, izoniazyd, karbamazepina, kolistyna, lek nefrotoksyczny, metoksyfluran, newirapina, opioid, polimyksyna B, ryfampicyna, sewofluran, środek kontrastowy, terapia opioidowa, tetracyklina, toksyczne uszkodzenie nerek, zaburzenie funkcji poznawczych, zaburzenie koordynacji psychomotorycznej
Leksykon leków
Interakcje leku – Quetiapine Fair-Med 100 mg

Kwetiapina jest metabolizowana głównie przez izoenzym CYP3A4, co powoduje istotne interakcje farmakokinetyczne z inhibitorami i induktorami tego enzymu. Jednoczesne stosowanie kwetiapiny z inhibitorami CYP3A4, takimi jak ketokonazol, prowadzi do 5-8-krotnego wzrostu AUC leku, co jest przeciwwskazane. Spożywanie soku grejpfrutowego, również hamującego CYP3A4, może zwiększać stężenie kwetiapiny w osoczu i jest niewskazane. Induktory enzymów wątrobowych, takie jak karbamazepina i fenytoina, znacząco zwiększają klirens kwetiapiny (do 450% w przypadku fenytoiny), co obniża jej ekspozycję do około 13% w przypadku karbamazepiny, potencjalnie zmniejszając skuteczność terapeutyczną. W takich sytuacjach konieczne może być dostosowanie dawki kwetiapiny lub rozważenie alternatywnych terapii. Farmakokinetyka kwetiapiny pozostaje stabilna podczas stosowania z lekami przeciwdepresyjnymi (imipramina, fluoksetyna), lekami przeciwpsychotycznymi (rysyperydon, haloperydol) oraz walproinianem sodu, choć jednoczesne podawanie walproinianu i kwetiapiny wymaga monitorowania morfologii krwi ze względu na ryzyko leukopenii i neutropenii, zwłaszcza u dzieci i młodzieży.
alkohol etylowy, choroba afektywna dwubiegunowa, cymetydyna, CYP3A4, działanie depresyjne na OUN, działanie sedatywne, enzym wątrobowy, farmakokinetyka, fenytoina, fluoksetyna, haloperydol, imipramina, indukcja CYP3A4, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor CYP3A4, interakcja farmakodynamiczna, karbamazepina, kwetiapina, lek przeciwcholinergiczny, lek przeciwdepresyjny, leukopenia, lit, metadon, morfologia krwi, neutropenia, objawy pozapiramidowe, odstęp QT, ośrodkowy układ nerwowy, rysperydon, sok grejpfrutowy, test immunoenzymatyczny, tiorydazyna, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, walproinian sodu
Leksykon substancji czynnych
Mometazon furoinian – Interakcje

Mometazonu furoinian, glikokortykosteroid o niskiej biodostępności ogólnoustrojowej (<1% po podaniu donosowym), wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne przede wszystkim z inhibitorami enzymu CYP3A4, takimi jak ketokonazol, itrakonazol, rytonawir, nelfinawir oraz kobicystat. Jednoczesne stosowanie tych leków może prowadzić do dwukrotnego wzrostu stężenia mometazonu w osoczu oraz zmniejszenia AUC kortyzolu, co zwiększa ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidów. W przypadku preparatów dermatologicznych stosowanych na duże powierzchnie skóry, pod opatrunki okluzyjne lub na błony śluzowe, zwłaszcza u dzieci, należy rozważyć podobne ryzyko interakcji jak przy podaniu ogólnoustrojowym. Wazelina biała, stosowana jako substancja pomocnicza w kremach, może obniżać skuteczność prezerwatyw, co jest istotne przy terapii okolic narządów płciowych i odbytu.
aerozol do nosa, alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, biodostępność ogólnoustrojowa, działanie depresyjne, efekt immunosupresyjny, fenytoina, glikokortykosteroid, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor CYP3A4, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, kobicystat, loratadyna, mometazon furoinian, nelfinawir, olopatadyna, opatrunek okluzyjny, ośrodkowy układ nerwowy, pole powierzchni pod krzywą, preparat donosowy, ryfampicyna, rytonawir, stężenie kortyzolu, wazelina biała
Leksykon leków
Interakcje leku – Nomefren 5 mg

Nitrazepam, substancja czynna leku Nomefren, jest benzodiazepiną wykazującą liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne z innymi lekami, co może prowadzić do nasilenia działań niepożądanych lub zmniejszenia skuteczności terapii. Szczególnie istotne są interakcje z lekami o działaniu depresyjnym na ośrodkowy układ nerwowy, takimi jak neuroleptyki, leki uspokajające, przeciwdepresyjne, nasenne, przeciwbólowe, przeciwpadaczkowe oraz przeciwhistaminowe sedatywne. Współstosowanie z opioidami (np. morfina, fentanyl, tramadol, kodeina) niesie bardzo wysokie ryzyko nasilenia sedacji, depresji oddechowej, śpiączki i zgonu, dlatego należy unikać takiego połączenia lub drastycznie ograniczyć dawki i czas terapii. Alkohol jest przeciwwskazany ze względu na znaczne nasilenie działania uspokajającego i ryzyko zaburzeń psychomotorycznych oraz depresji oddechowej. Metabolizm nitrazepamu może być modyfikowany przez inhibitory (np. flukonazol, erytromycyna) i induktory (np. ryfampicyna, karbamazepina) enzymów wątrobowych cytochromu P450, co wymaga monitorowania i ewentualnej korekty dawkowania.
barbiturany, benzodiazepina, cymetydyna, cytochrom P450, depresanty OUN, depresja oddechowa, depresja OUN, difenhydramina, enzym wątrobowy, erytromycyna, fenobarbital, fentanyl, fenytoina, flukonazol, haloperidol, hydantoina, hydroksyzyna, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor enzymu wątrobowego, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, karbamazepina, klirens benzodiazepiny, kodeina, lek nasenny, lek opioidowy, lek przeciwbólowy, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwdepresyjny trójpierścieniowy, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpadaczkowy, lek uspokajający, lek znieczulający, morfina, narkotyczny lek przeciwbólowy, neuroleptyk, nitrazepam, NLPZ, Nomefren, olanzapina, paracetamol, risperidon, ryfampicyna, sedacja, SNRI, SSRI, tramadol, uzależnienie psychiczne, zaburzenie psychomotoryczne, zaleplon, zolpidem, zopiklon
Leksykon leków
Interakcje leku – Paracetamol Aristo 500 mg

Paracetamol jest metabolizowany w wątrobie, co predysponuje do licznych interakcji farmakokinetycznych i farmakodynamicznych, zwłaszcza z lekami indukującymi enzymy wątrobowe (np. fenytoina, fenobarbital, ryfampicyna) oraz alkoholem etylowym, które zwiększają ryzyko hepatotoksyczności. Alkohol indukuje CYP2E1, co prowadzi do wzrostu produkcji toksycznego metabolitu NAPQI, nawet przy standardowych dawkach paracetamolu, co może skutkować ostrą niewydolnością wątroby. Inne istotne interakcje obejmują hamowanie metabolizmu przez propranolol i izoniazyd, co zwiększa stężenie paracetamolu w osoczu i potencjalną toksyczność, oraz zmniejszenie klirensu o około 50% przez probenecyd. Zaleca się unikanie dużych dawek i przewlekłego stosowania paracetamolu z induktorami enzymów oraz ścisłe monitorowanie funkcji wątroby i parametrów krzepnięcia u pacjentów stosujących jednocześnie doustne antykoagulanty (np. warfaryna).
alkohol etylowy, chloramfenikol, cholestyramina, CYP2E1, cytochrom P450 2E1, czynnik krzepnięcia, diuretyk pętlowy, domperydon, doustny lek przeciwzakrzepowy, fenobarbital, fenytoina, flukloksacylina, hepatotoksyczność paracetamolu, induktor enzymu wątrobowego, izoniazyd, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas glukuronowy, kwasica metaboliczna z dużą luką anionową, lamotrygina, lek przeciwdrgawkowy, metoklopramid, metylofenobarbital, N-acetylo-p-benzochinoimina, NAPQI, neutropenia, niesteroidowy lek przeciwzapalny, ostra niewydolność wątroby, paracetamol, probenecyd, propantelina, propranolol, prymidon, ryfampicyna, salicylamid, toksyczność paracetamolu, uszkodzenie wątroby, warfaryna, zydowudyna, żywica jonowymienna
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Quetiapine Aurovitas

Profil bezpieczeństwa kwetiapiny wymaga indywidualnej oceny z uwzględnieniem diagnozy i dawki. Nie zaleca się stosowania u pacjentów poniżej 18 lat ze względu na brak danych bezpieczeństwa oraz częstsze występowanie działań niepożądanych, takich jak zwiększone łaknienie, hiperprolaktynemia, wymioty, zapalenie błony śluzowej nosa, omdlenia, a także unikalne u młodzieży podwyższenie ciśnienia tętniczego i zmiany czynności tarczycy. Długoterminowy wpływ na wzrost, dojrzewanie i rozwój poznawczy nie jest znany. U młodych pacjentów obserwowano zwiększone ryzyko objawów pozapiramidowych (EPS) oraz akatyzji, szczególnie w pierwszych tygodniach leczenia. Kwetiapina wiąże się z ryzykiem samobójstw, zwłaszcza u osób poniżej 25. roku życia, co wymaga ścisłego monitorowania stanu klinicznego, zwłaszcza w początkowej fazie terapii i po zmianie dawki. Zaleca się także monitorowanie parametrów metabolicznych (masa ciała, glikemia, lipidogram) ze względu na ryzyko pogorszenia profilu metabolicznego, w tym hiperglikemii i dyslipidemii.
agranulocytoza, akatyzja, choroba afektywna dwubiegunowa, choroba Parkinsona, ciężki epizod depresyjny, ciśnienie tętnicze, dysfagia, dyskineza późna, działanie przeciwcholinergiczne, epizod depresyjny, gruczoł tarczowy, hiperglikemia, induktor enzymu wątrobowego, jaskra z wąskim kątem, kamica żółciowa, kardiomiopatia, kwasica ketonowa, kwetiapina, lek przeciwdepresyjny, myśli samobójcze, napad padaczki, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, objawy pozapiramidowe, ostra uogólniona osutka krostkowa, otępienie, parkinsonizm, prolaktyna, reakcja polekowa z eozynofilią, receptor muskarynowy, rumień wielopostaciowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, triglicerydy, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia maniakalne, zachłystowe zapalenie płuc, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie trzustki, zatrzymanie moczu, zespół bezdechu sennego, zespół Stevensa-Johnsona, złośliwy zespół neuroleptyczny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa
Leksykon leków
Interakcje leku – Gripex Duo 500 mg + 6,1 mg

Podczas stosowania leku Gripex Duo, zawierającego paracetamol (1000 mg) i fenylefrynę (10 mg), należy zachować szczególną ostrożność ze względu na liczne interakcje farmakologiczne. Paracetamol wykazuje istotne interakcje z inhibitorami MAO, co może prowadzić do stanu pobudzenia i gorączki, a także z zydowudyną, nasilając jej toksyczne działanie na szpik kostny. Ponadto, paracetamol może nasilać działanie doustnych leków przeciwcukrzycowych i przeciwzakrzepowych (np. warfaryny), zwiększając ryzyko krwawień, zwłaszcza przy regularnym stosowaniu. Induktory enzymów mikrosomalnych wątroby (ryfampicyna, fenytoina, karbamazepina, barbiturany) oraz izoniazyd zwiększają ryzyko hepatotoksyczności paracetamolu. Wchłanianie paracetamolu może być modyfikowane przez metoklopramid (przyspieszenie) i cholinolityki (opóźnienie), a cholestyramina zmniejsza jego absorpcję, dlatego zaleca się zachowanie co najmniej 1-godzinnego odstępu między podaniem tych leków. Probenecyd wydłuża okres półtrwania paracetamolu, co może wymagać dostosowania dawki. Jednoczesne stosowanie paracetamolu z NLPZ zwiększa ryzyko zaburzeń czynności nerek, a flukloksacylina może wywołać kwasicę metaboliczną z dużą luką anionową.
alkaloid sporyszu, amina sympatykomimetyczna, antagonista receptora beta-adrenergicznego, barbiturat, cholestyramina, cholinolityk, digoksyna, działanie antycholinergiczne, działanie hepatotoksyczne, działanie presyjne, enzym mikrosomalny wątroby, fenytoina, flukloksacylina, glikozyd nasercowy, guanetydyna, hepatotoksyczność paracetamolu, indometacyna, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor MAO, INR, izoniazyd, karbamazepina, koordynacja psychoruchowa, kwasica metaboliczna, lek blokujący receptor beta-adrenergiczny, lek prokinetyczny, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwzakrzepowy, luka anionowa, mekamylamina, metoklopramid, metyldopa, morfologia krwi, nadciśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, okres półtrwania paracetamolu, osocze krwi, ośrodkowy układ nerwowy, probenecyd, przełom nadciśnieniowy, rezerpina, równowaga kwasowo-zasadowa, ryfampicyna, salicylamid, selegilina, substancja sympatykomimetyczna, szpik kostny, toksyczny metabolit paracetamolu, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie hepatocytów, uszkodzenie wątroby, warfaryna, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie rytmu serca, zawał mięśnia sercowego, zydowudyna
Leksykon substancji czynnych
Testosteron undekanonian – Interakcje

Testosteron undekanonian, substancja czynna preparatu Undestor Testocaps, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Androgeny mogą poprawiać tolerancję glukozy, co u pacjentów z cukrzycą wymaga monitorowania glikemii i potencjalnej redukcji dawek insuliny lub leków przeciwcukrzycowych. Ponadto, testosteron undekanonian nasila działanie przeciwzakrzepowe pochodnych kumaryny, co wymaga ścisłej kontroli czasu protrombinowego i ewentualnej korekty dawek leków przeciwzakrzepowych. Współstosowanie z ACTH lub kortykosteroidami zwiększa ryzyko obrzęków, szczególnie u pacjentów z chorobami serca, wątroby lub predyspozycją do zatrzymania płynów. Preparat powinien być przyjmowany podczas posiłku, co optymalizuje jego biodostępność. Wpływ testosteronu na wyniki badań hormonalnych tarczycy obejmuje zmniejszenie stężenia globuliny wiążącej tyroksynę oraz całkowitej tyroksyny (T4), jednak bez klinicznych objawów zaburzeń czynności tarczycy.
ACTH, androgen, biodostępność substancji czynnej, czas protrombinowy, glikemia, globulina wiążąca tyroksynę, hepatotoksyczność, hormon adrenokortykotropowy, hormony tarczycy, induktor enzymu, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor enzymu, inhibitor enzymu wątrobowego, insulina, kortykosteroid, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwzakrzepowy, parametr wątrobowy, pochodna kumaryny, retencja sodu, ryzyko krwawienia, testosteron undekanonian, tyroksyna całkowita
Leksykon leków
Interakcje leku – Medithyrox 150 mcg

Lewotyroksyna sodowa zawarta w preparacie Medithyrox wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą wpływać na jej biodostępność oraz skuteczność terapeutyczną. Substancje takie jak żywice jonowymienne (cholestyramina, kolestypol) znacząco hamują absorpcję lewotyroksyny, dlatego zaleca się zachowanie odstępu 4-5 godzin między ich podaniem. Preparaty zawierające glin, żelazo i wapń wymagają co najmniej 2-godzinnego odstępu czasowego, aby uniknąć obniżenia wchłaniania leku. Inhibitory pompy protonowej, podnosząc pH soku żołądkowego, również zmniejszają wchłanianie hormonów tarczycy, co może wymagać zwiększenia dawki lewotyroksyny. Orlistat i sewelamer mogą powodować niedoczynność tarczycy lub pogorszenie kontroli niedoczynności poprzez zmniejszenie wchłaniania soli jodu i lewotyroksyny. Produkty sojowe także obniżają skuteczność terapii, szczególnie przy zmianach w diecie pacjenta.
amiodaron, amitryptylina, barbituran, biodostępność, chlorochina, cholestyramina, dikumarol, działanie przeciwzakrzepowe, estrogen, fenytoina, furosemid, glikokortykosteroid, hormonalna terapia zastępcza, imatynib, imipramina, induktor enzymu wątrobowego, indynawir, inhibitor kinazy tyrozynowej, inhibitor konwersji T4 do T3, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy, karbamazepina, klofibrat, kolestypol, krwawienie do OUN, krwawienie żołądkowo-jelitowe, lek blokujący receptor beta-adrenergiczny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwzakrzepowy, lewotyroksyna sodowa, lopinawir, nadczynność tarczycy, niedoczynność tarczycy, obwodowa konwersja T4 do T3, orlistat, parametr krzepnięcia, pochodna kumaryny, preparat zawierający glin, preparat zawierający żelazo, produkt zawierający soję, proguanil, propylotiouracyl, rytonawir, salicylan, sertralina, sewelamer, sól wapnia, środek kontrastowy zawierający jod, stężenie fT3, stężenie fT4, stężenie glukozy we krwi, stężenie TSH, sukralfat, sunitynib, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, wole guzkowe, ziele dziurawca, żywica jonowymienna
Leksykon leków
Interakcje leku – Gripex Max 500 mg + 30 mg + 15 mg

Produkt leczniczy Gripex Max zawiera 500 mg paracetamolu, 30 mg pseudoefedryny chlorowodorku oraz 15 mg dekstrometorfanu bromowodorku, które wykazują liczne interakcje farmakologiczne. Paracetamol nie powinien być stosowany łącznie z innymi preparatami zawierającymi tę substancję ze względu na ryzyko hepatotoksyczności i przedawkowania; jego metabolizm może być modyfikowany przez leki wpływające na opróżnianie żołądka oraz enzymy wątrobowe (fenobarbital, fenytoina, karbamazepina, ryfampicyna). Istotne są interakcje z inhibitorami MAO (ryzyko pobudzenia i gorączki), zydowudyną (toksyczność szpiku), lekami przeciwzakrzepowymi (nasilenie działania) oraz flukloksacyliną (ryzyko kwasicy metabolicznej). Pseudoefedryna może nasilać działanie sympatykomimetyków i albuterolu, zmniejszać skuteczność leków przeciwnadciśnieniowych oraz wchodzić w interakcje z inhibitorami MAO, co zwiększa ryzyko przełomu nadciśnieniowego. Dekstrometorfan, metabolizowany przez CYP2D6, wykazuje liczne interakcje z inhibitorami tego enzymu (fluoksetyna, paroksetyna, chinidyna, terbinafina), co może prowadzić do toksyczności ośrodkowej i zespołu serotoninowego.
albuterol, amiodaron, amitryptylina, bupropion, chinidyna, chloramfenikol, chlorek amonu, ciśnienie krwi, cynakalcet, CYP2D6, cytochrom P450, dekstrometorfan, działanie hipotensyjne, działanie niepożądane OUN, fenobarbital, fenytoina, flukloksacylina, fluoksetyna, furazolidyna, glikozyd naparstnicy, haloperydol, hepatotoksyczność, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor MAO, karbamazepina, kwasica metaboliczna, lek antyarytmiczny, lek opioidowy, lek przeciwgrzybiczy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpsychotyczny, lek przeciwzakrzepowy, martwica komórek wątrobowych, metabolit paracetamolu, metadon, metoklopramid, niewydolność wątroby, obkurczenie naczyń krwionośnych, opróżnianie żołądka, paracetamol, pochodna kumaryny, przełom nadciśnieniowy, pseudoefedryna, ryfampicyna, sertralina, SSRI, sympatykomimetyk, szpik kostny, terbinafina, uszkodzenie wątroby, wchłanianie paracetamolu, zespół serotoninowy, zydowudyna
Leksykon leków
Interakcje leku – Ketilept 300 mg 300 mg

Kwetiapina, metabolizowana głównie przez enzym CYP3A4, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol, powodują 5-8-krotne zwiększenie AUC kwetiapiny, co stanowi przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania. Induktory enzymów wątrobowych, np. karbamazepina i fenytoina, znacząco zwiększają klirens kwetiapiny (odpowiednio do 13% i o 450% ekspozycji monoterapii), co może obniżać skuteczność terapii i wymaga oceny korzyści i ryzyka oraz ewentualnej modyfikacji dawkowania. Interakcje z lekami przeciwpsychotycznymi (tiorydazyna) zwiększają klirens o około 70%, natomiast rysperydon i haloperydol nie wpływają istotnie na farmakokinetykę kwetiapiny. Leki przeciwdepresyjne (imipramina, fluoksetyna) oraz cymetydyna nie wykazują klinicznie istotnego wpływu na metabolizm kwetiapiny.
badanie chromatograficzne, cymetydyna, cytochrom P450 CYP3A4, depresja ośrodkowego układu nerwowego, działanie antycholinergiczne, działanie hipotensyjne, farmakokinetyka kwetiapiny, fenytoina, fluoksetyna, haloperydol, imipramina, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor CYP3A4, karbamazepina, Ketilept, ketokonazol, kwetiapina, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwpsychotyczny, leukopenia, lit, neutropenia, objawy pozapiramidowe, odstęp QT, ośrodkowy układ nerwowy, receptor muskarynowy, rysperydon, sok grejpfrutowy, test immunoenzymatyczny, tiorydazyna, walproinian sodu, zaburzenie rytmu serca
Leksykon substancji czynnych
Tramadol – Interakcje

Tramadol, będący opioidowym lekiem przeciwbólowym, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Szczególnie istotne jest ryzyko wystąpienia napadów drgawek przy jednoczesnym stosowaniu leków obniżających próg drgawkowy, takich jak SSRI, SNRI, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, leki przeciwpsychotyczne, bupropion, mirtazapina oraz tetrahydrokanabinol. Ponadto, kojarzenie tramadolu z lekami serotoninergicznymi (SSRI, SNRI, inhibitory MAO, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, mirtazapina) może prowadzić do zespołu serotoninowego, objawiającego się m.in. klonusem, wzmożonym napięciem mięśniowym i gorączką >38°C. Przeciwwskazane jest stosowanie tramadolu z inhibitorami MAO (nieselektywnymi, selektywnymi MAO-A i MAO-B) ze względu na ryzyko ciężkich interakcji ośrodkowych, oddechowych i krążeniowych. W przypadku wcześniejszego stosowania inhibitorów MAO należy zachować co najmniej 14-dniowy odstęp przed rozpoczęciem terapii tramadolem.
antagonista receptora 5-HT3, baklofen, benzodiazepina, buprenorfina, bupropion, cymetydyna, depresja oddechowa, działanie agonistyczno-antagonistyczne, erytromycyna, flukloksacylina, gabapentyna, gabapentynoid, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor CYP3A4, inhibitor enzymu wątrobowego, inhibitor MAO, interakcje lekowe, karbamazepina, ketokonazol, klonus, kwasica metaboliczna, lek nasenny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwlękowy, lek przeciwnadciśnieniowy, lek przeciwpsychotyczny, lek serotoninergiczny, lek trójpierścieniowy, luka anionowa, metabolizm leku, mirtazapina, nalbufina, napad drgawkowy, neuroleptyk, niedociśnienie, ondansetron, opioid, ośrodkowy układ nerwowy, pentazocyna, pochodna kumaryny, pregabalina, próg drgawkowy, rytonawir, SNRI, SSRI, substancja przeciwbólowa, talidomid, tetrahydrokanabinol, tramadol, układ krzepnięcia, warfaryna, wskaźnik INR, zespół odstawienia, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Risperidon Vipharm 1 mg

Rysperydon wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne dla bezpieczeństwa i skuteczności terapii. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie leków wydłużających odstęp QT (np. chinidyna, amiodaron, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne), co zwiększa ryzyko torsade de pointes. Rysperydon może nasilać działanie sedatywne leków ośrodkowych, takich jak alkohol, opioidy, benzodiazepiny i leki przeciwhistaminowe, co wymaga ostrożności i ewentualnej redukcji dawek. Antagonizuje także działanie lewodopy i agonistów dopaminergicznych, co jest istotne w leczeniu choroby Parkinsona. Współstosowanie z lekami przeciwnadciśnieniowymi może prowadzić do klinicznie istotnego niedociśnienia tętniczego. Farmakokinetyka rysperydonu ulega modyfikacji pod wpływem induktorów enzymów CYP3A4 i glikoproteiny P (np. karbamazepina, ryfampicyna), które obniżają stężenie czynnej frakcji przeciwpsychotycznej, oraz inhibitorów CYP2D6 (fluoksetyna, paroksetyna), które zwiększają stężenie rysperydonu w osoczu. Werapamil, inhibitor CYP3A4 i P-gp, również podnosi stężenie rysperydonu, co wymaga monitorowania działań niepożądanych i ewentualnej korekty dawki.
agonista dopaminergiczny, bradykardia, choroba Parkinsona, farmakokinetyka rysperydonu, frakcja przeciwpsychotyczna, hipokaliemia, hipomagnezemia, hipotensja ortostatyczna, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor CYP 2D6, lek beta-adrenolityczny, lek działający ośrodkowo, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwmalaryczny, lek przeciwpsychotyczny, lek psychostymulujący, metabolizm wątrobowy, niedociśnienie tętnicze, objawy pozapiramidowe, otępienie, pochodna fenotiazyny, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT
Leksykon leków
Interakcje leku – Pinexet 100 mg 100 mg

Kwetiapina, dostępna w dawkach 25 mg, 100 mg, 200 mg i 300 mg, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Metabolizm leku odbywa się głównie przez izoenzym CYP3A4, co powoduje, że inhibitory tego enzymu (np. ketokonazol) mogą zwiększać AUC kwetiapiny nawet 5-8-krotnie, co jest przeciwwskazane. Z kolei induktory enzymów wątrobowych, takie jak karbamazepina i fenytoina, mogą obniżać ekspozycję na kwetiapinę odpowiednio do 13% i zwiększać jej klirens nawet o 450%, co wymaga ostrożności i ewentualnej korekty dawki. Ponadto, jednoczesne stosowanie kwetiapiny z lekami serotoninergicznymi (SSRI, SNRI, inhibitory MAO, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne) zwiększa ryzyko zespołu serotoninowego, a z lekami przeciwcholinergicznymi może nasilać działania niepożądane. Interakcje z lekami wydłużającymi odstęp QT oraz spożywanie alkoholu podczas terapii kwetiapiną są szczególnie niebezpieczne ze względu na ryzyko arytmii, nadmiernej sedacji i depresji oddechowej.
badanie chromatograficzne, cymetydyna, cytochrom P450, depresja oddechowa, fenytoina, fluoksetyna, haloperydol, hipotensja, imipramina, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor CYP2D6, inhibitor CYP3A4, inhibitor MAO, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, izoenzym CYP3A4, karbamazepina, ketokonazol, kwas walproinowy, kwetiapina, lek przeciwcholinergiczny, lek przeciwdepresyjny trójpierścieniowy, lek serotoninergiczny, leukopenia, metabolizm kwetiapiny, metabolizm wątrobowy, metadon, neutropenia, ośrodkowy układ nerwowy, receptor muskarynowy, rysperydon, sedacja, SNRI, sole litu, SSRI, test immunoenzymatyczny, tiorydazyna, walproinian sodu, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie koordynacji psychoruchowej, zaburzenie pozapiramidowe, zaburzenie świadomości, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Kwetaplex 200 mg

Kwetiapina jest metabolizowana głównie przez izoenzym CYP3A4, co determinuje jej liczne interakcje farmakokinetyczne. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol, powodują 5-8-krotne zwiększenie AUC kwetiapiny, co stanowi przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania. Induktory enzymów wątrobowych, np. karbamazepina i fenytoina, znacząco zwiększają klirens kwetiapiny (odpowiednio do 13% i o około 450%), co może wymagać korekty dawki lub zmiany terapii. Leki przeciwdepresyjne (imipramina, fluoksetyna) oraz niektóre przeciwpsychotyczne (rysperydon, haloperydol) nie wpływają istotnie na farmakokinetykę kwetiapiny. Współstosowanie z tiorydazyną zwiększa klirens kwetiapiny o około 70%, co może wymagać dostosowania dawki. Cymetydyna i lit nie wpływają na farmakokinetykę kwetiapiny, jednak leczenie skojarzone z litem wiąże się z nasileniem działań niepożądanych, takich jak objawy pozapiramidowe, senność i przyrost masy ciała. Walproinian sodu w połączeniu z kwetiapiną zwiększa ryzyko leukopenii i neutropenii u dzieci i młodzieży, co wymaga monitorowania morfologii krwi.
badanie chromatograficzne, cymetydyna, cytochrom P450 3A4, depresja ośrodkowego układu nerwowego, farmakodynamika, farmakokinetyka, fenytoina, fluoksetyna, funkcje poznawcze, haloperydol, imipramina, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor CYP 2D6, inhibitor CYP3A4, karbamazepina, ketokonazol, lek przeciwcholinergiczny, leukopenia, metadon, morfologia krwi, neutropenia, objawy pozapiramidowe, ośrodkowy układ nerwowy, rysperydon, sok grejpfrutowy, tiorydazyna, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, walproinian sodu, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia kardiologiczne, zaburzenia oddechowe
Leksykon leków
Interakcje leku – Apenal 80 mg

Paracetamol, substancja czynna leku Apenal, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, głównie związane z indukcją enzymów wątrobowych (np. CYP450, w tym CYP2E1), co prowadzi do zwiększonego ryzyka hepatotoksyczności. Leki takie jak karbamazepina, fenobarbital, fenytoina, ryfampicyna, omeprazol, zydowudyna oraz preparaty ziołowe (dziurawiec zwyczajny) nasilają metabolizm paracetamolu, zwiększając powstawanie toksycznych metabolitów. Probenecyd opóźnia eliminację paracetamolu i wydłuża jego okres półtrwania, co może skutkować kumulacją leku i wzrostem działań niepożądanych. Długotrwałe stosowanie paracetamolu w dużych dawkach w połączeniu z doustnymi antykoagulantami kumarynowymi (np. warfaryna) nasila efekt przeciwzakrzepowy, zwiększając ryzyko krwawień, co wymaga monitorowania INR.
alkoholizm przewlekły, choroba sercowo-naczyniowa, choroba wątroby, cytochrom P450, dna moczanowa, dysfagia, dziurawiec zwyczajny, etanol, fenobarbital, fenytoina, glutation, hepatotoksyczność paracetamolu, induktor enzymu wątrobowego, karbamazepina, lek przeciwgruźliczy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwwirusowy, lek przeciwwrzodowy, lek przeciwzakrzepowy, N-acetylo-p-benzochinonimy, omeprazol, paracetamol, parametr krzepnięcia, preparat ziołowy, probenecyd, ryfampicyna, warfaryna, zydowudyna
Leksykon substancji czynnych
Lorazepam – Interakcje

Lorazepam, będący benzodiazepiną o działaniu hamującym ośrodkowy układ nerwowy (OUN), wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie lorazepamu z alkoholem oraz opioidami, co prowadzi do nasilonej sedacji, depresji oddechowej, a nawet ryzyka śpiączki i zgonu. Interakcje z lekami przeciwpsychotycznymi, przeciwdepresyjnymi, przeciwhistaminowymi, przeciwpadaczkowymi oraz zwiotczającymi mięśnie mogą potęgować działanie uspokajające i miorelaksacyjne lorazepamu. Metabolizm lorazepamu odbywa się głównie przez glukuronidację oraz częściowo przez CYP3A, co powoduje, że inhibitory (np. ketokonazol, erytromycyna) zwiększają stężenie leku, a induktory (np. ryfampicyna, karbamazepina) je obniżają. W przypadku stosowania walproinianu sodu lub probenecydu zaleca się redukcję dawki lorazepamu o około 50% ze względu na zmniejszony klirens i wydłużony okres półtrwania.
alfa-adrenolityk, antagonista kanału wapniowego, antagonista receptora angiotensyny, ataksja, baklofen, benzodiazepina, beta-adrenolityk, cytochrom P450, cyzapryd, depresja oddechowa, disulfiram, funkcja poznawcza, glukuronidacja, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor enzymu wątrobowego, inhibitor konwertazy angiotensyny, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, klozapina, lek hipotensyjny, lek moczopędny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpsychotyczny, lek zwiotczający mięśnie, lofeksydyna, loksapina, lorazepam, miorelaksacja, nabilon, nadmierne ślinienie, objawy pozapiramidowe, opioidy, ośrodkowy układ nerwowy, probenecyd, sedacja, stupor, teofilina, tyzanidyna, uzależnienie psychiczne, walproinian sodu, zaburzenie psychomotoryczne, znieczulenie ogólne
Leksykon leków
Interakcje leku – Cyclophosphamide Sandoz 100 mg/ml

Cyklofosfamid jest prolekiem wymagającym bioaktywacji w wątrobie przez izoenzymy cytochromu P450 (głównie CYP2A6, 2B6, 2C9, 2C19, 3A4), co czyni jego farmakokinetykę podatną na liczne interakcje lekowe. Leki takie jak aprepitant, bupropion, azolowe przeciwgrzybicze, chloramfenikol czy ondansetron mogą hamować aktywację cyklofosfamidu, obniżając jego skuteczność terapeutyczną. Z kolei allopurynol, azatiopryna, inhibitory proteaz i inne wymienione substancje mogą zwiększać stężenie cytotoksycznych metabolitów, nasilając toksyczność, w tym supresję szpiku i hepatotoksyczność. Szczególną uwagę należy zwrócić na leki nasilające hematotoksyczność (np. inhibitory ACE, paklitaksel, klozapina), kardiotoksyczność (antracykliny, trastuzumab) oraz nefrotoksyczność (amfoterycyna B, indometacyna), które mogą powodować addytywne lub synergistyczne działania niepożądane. Warto również monitorować potencjalne interakcje z lekami zwiotczającymi mięśnie (np. sukcynylocholina) ze względu na ryzyko przedłużonego bezdechu.
antybiotyk o szerokim spektrum, choroba przeszczep przeciw gospodarzowi, choroba wenookluzyjna wątroby, cyklofosfamid, cytochrom P450, hematotoksyczność, hepatotoksyczność, immunosupresja, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor proteazy, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, kardiotoksyczność, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwgrzybiczy, leukopenia, metabolit cytotoksyczny, metabolizm wątrobowy, nefrotoksyczność, neutropenia, pochodna sulfonylomocznika, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, przeciwciało monoklonalne, środek zwiotczający mięśnie, supresja szpiku kostnego, toksyczność płucna, zapalenie błon śluzowych, zatrucie wodne, ziarniniakowatość Wegenera
Leksykon leków
Interakcje leku – Blissel 50 mcg/g

Produkt leczniczy Blissel 50 mikrogramów/g żel dopochwowy zawiera estriol stosowany miejscowo, co skutkuje minimalnym wchłanianiem ogólnoustrojowym i niskim ryzykiem klinicznie istotnych interakcji farmakologicznych. Brak dedykowanych badań interakcyjnych wymaga opierania się na ogólnej wiedzy o estriolu i specyfice podania dopochwowego. Szczególną uwagę należy zwrócić na jednoczesne stosowanie innych preparatów dopochwowych, takich jak antybiotyki, leki przeciwgrzybicze czy spermicydy, które mogą potencjalnie zmniejszać skuteczność miejscową obu produktów. Zaleca się zachowanie odstępu czasowego minimum 2 godzin między aplikacjami, aby uniknąć zmniejszenia efektywności terapii lub nasilenia działań niepożądanych. Ponadto, preparaty zawierające oleje mineralne lub parafiny mogą obniżać integralność żelu, a kremy na bazie lateksu mogą ulec uszkodzeniu, co wymaga ostrożności przy jednoczesnym stosowaniu.
absorpcja ogólnoustrojowa, badanie interakcji, biodostępność ogólnoustrojowa, cytochrom P450, działanie niepożądane, estriol, induktor enzymu wątrobowego, interakcja farmakodynamiczna, interakcja lekowa, interakcja miejscowa, lek przeciwgrzybiczny, mechanizm działania miejscowy, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objaw wazomotoryczny, podanie dopochwowe, preparat dopochwowy, skuteczność leczenia, terapia estrogenowa, uderzenie gorąca, wchłanianie miejscowe, wchłanianie ogólnoustrojowe
Leksykon leków
Interakcje leku – Tetralysal 150 mg

Limecyklina, jako przedstawiciel tetracyklin, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Szczególnie przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie z doustnymi retinoidami oraz witaminą A w dawkach >10 000 IU/dobę ze względu na ryzyko nadciśnienia wewnątrzczaszkowego. Wchłanianie limecykliny ulega znacznemu obniżeniu przy jednoczesnym podawaniu leków zobojętniających (sole magnezu, glinu, wapnia), węgla aktywnego, kolestyraminy, chelatów bizmutu, sukralfatu oraz preparatów żelaza – zaleca się zachowanie odstępu 2 godzin przed i po podaniu Tetralysalu. Induktory enzymów wątrobowych (barbiturany, karbamazepina, fenytoina) mogą skracać okres półtrwania limecykliny, obniżając jej skuteczność terapeutyczną. Ponadto, limecyklina może nasilać działanie doustnych leków przeciwzakrzepowych (zwiększone ryzyko krwawień), cytostatyków, doustnych leków przeciwcukrzycowych oraz glukokortykosteroidów, co wymaga monitorowania i ewentualnej modyfikacji dawkowania.
amina katecholowa, antybiotyk beta-laktamowy, antybiotykoterapia, barbiturat, błona śluzowa przewodu pokarmowego, charakterystyka produktu leczniczego, chelat bizmutu, cytostatyk, doustny lek przeciwcukrzycowy, doustny lek przeciwzakrzepowy, dydanozyna, działanie bakteriobójcze, działanie bakteriostatyczne, działanie hipoglikemizujące, fenytoina, glukokortykosteroid, glukoza w moczu, hepatotoksyczność, hipernatremia, induktor enzymu wątrobowego, interakcja lekowa, karbamazepina, kolestyramina, lek moczopędny, limecyklina, metabolizm wątrobowy, metoda fluorymetryczna, metoksyfluran, nadciśnienie wewnątrzczaszkowe, nefrotoksyczność, niewydolność nerek, pH żołądka, pochodna kumaryny, preparat żelaza, preparat zobojętniający kwas żołądkowy, przewód pokarmowy, retinoidy doustne, stężenie litu w surowicy, sukralfat, tetracyklina, układ immunologiczny, układ pokarmowy, węgiel aktywny, witamina A
Leksykon leków
Interakcje leku – Paramax Quick 500 mg

Paracetamol (Paramax Quick 500 mg) wykazuje istotne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne z wieloma lekami, które mogą wpływać na jego bezpieczeństwo i skuteczność. Szczególnie ważne jest monitorowanie pacjentów stosujących jednocześnie pochodne kumaryny (np. warfarynę), gdzie dawki paracetamolu ≥2000 mg/dobę przez co najmniej 3 dni mogą nasilać działanie przeciwzakrzepowe i zwiększać ryzyko krwawień, wymagając ścisłej kontroli INR. Współstosowanie z zydowudyną zwiększa ryzyko neutropenii, a z flukloksacyliną – ryzyko kwasicy metabolicznej z dużą luką anionową, zwłaszcza u pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka. Leki wpływające na opróżnianie żołądka (metoklopramid, domperydon) przyspieszają wchłanianie paracetamolu, natomiast leki spowalniające opróżnianie mogą opóźniać jego działanie. Cholestyramina zmniejsza wchłanianie paracetamolu, dlatego jej podanie powinno być odroczone o co najmniej 1 godzinę po paracetamolu.
chloramfenikol, cholestyramina, choroba wątroby, CYP2E1, cytochrom P450, detoksykacja, działanie hepatotoksyczne, działanie przeciwzakrzepowe, dziurawiec zwyczajny, fenobarbital, flukloksacylina, glutation, induktor enzymatyczny, induktor enzymu wątrobowego, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, izoniazyd, karbamazepina, klirens paracetamolu, kwas glukuronowy, kwasica metaboliczna, luka anionowa, metabolit NAPQI, metoklopramid, neutropenia, opróżnianie żołądka, pochodna kumaryny, probenecyd, stężenie w osoczu, toksyczny metabolit, znormalizowany czas protrombinowy, zydowudyna
Leksykon leków
Interakcje leku – Rectodelt 100 mg

Prednizon, substancja czynna produktu Rectodelt 100 mg, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mogą znacząco wpływać na jego skuteczność oraz bezpieczeństwo terapii. Szczególnie istotne są interakcje z niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (NLPZ), które zwiększają ryzyko owrzodzeń i krwawień z przewodu pokarmowego, oraz z lekami przeciwcukrzycowymi, gdzie prednizon zmniejsza ich działanie hipoglikemiczne, co wymaga monitorowania glikemii i dostosowania dawek. Induktory enzymów wątrobowych (barbiturany, fenytoina, ryfampicyna) przyspieszają metabolizm prednizonu, osłabiając jego efekt, natomiast inhibitory CYP3A (np. kobicystat) zwiększają ryzyko działań niepożądanych przez hamowanie metabolizmu. Ponadto, prednizon osłabia działanie doustnych leków przeciwzakrzepowych (pochodne kumaryny), co wymaga monitorowania INR i dostosowania terapii. Interakcje z lekami moczopędnymi i przeczyszczającymi mogą prowadzić do hipokaliemii, zwiększając ryzyko arytmii, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu glikozydów nasercowych (digoksyna). Warto również zwrócić uwagę na potencjalne zwiększenie ciśnienia wewnątrzgałkowego przy stosowaniu leków przeciwcholinergicznych oraz przedłużenie działania zwiotczających mięśnie niedepolaryzujących.
barbituran, ciśnienie wewnątrzgałkowe, cukrzyca posteroidowa, cyklosporyna, drgawki pochodzenia mózgowego, glikokortykosteroid, glikozyd nasercowy, hiperglikemia, hipoglikemia, hipokaliemia, immunosupresja, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor CYP3A, inhibitor konwertazy angiotensyny, jaskra, kontrola glikemii, krwawienie z przewodu pokarmowego, lek moczopędny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwzakrzepowy, leukopenia, metabolizm prednizonu, morfologia krwi, niedepolaryzujący środek zwiotczający, niesteroidowe leki przeciwzapalne, ośrodkowy układ nerwowy, osteoporoza, owrzodzenie przewodu pokarmowego, owrzodzenie żołądka, pochodna kumaryny, prazykwantel, refluks żołądkowo-przełykowy, somatropina, trombocytopenia, zapalenie błony śluzowej żołądka