N-dealkilacja
N-dealkilacja to proces metaboliczny, w którym związki zawierające grupy alkilowe przyłączone do atomu azotu ulegają odłączeniu tych grup. Jest to istotny mechanizm biotransformacji wielu leków i ksenobiotyków w organizmie ludzkim, przebiegający głównie przy udziale enzymów cytochromu P450.
Reakcja ta ma szczególne znaczenie w metabolizmie leków zawierających grupy N-alkilowe, takich jak niektóre leki przeciwdepresyjne, przeciwpsychotyczne, przeciwbólowe czy przeciwhistaminowe. N-dealkilacja często prowadzi do inaktywacji substancji leczniczej lub zmiany jej właściwości farmakologicznych poprzez transformację do metabolitów o odmiennej aktywności biologicznej.
Klinicznie istotnym aspektem N-dealkilacji jest jej wpływ na interakcje lekowe oraz zmienność odpowiedzi na leczenie u pacjentów z różną aktywnością enzymów metabolizujących. Polimorfizmy genetyczne w genach kodujących enzymy cytochromu P450 mogą prowadzić do istotnych różnic w szybkości N-dealkilacji, co przekłada się na zindywidualizowaną farmakokinetykę leków u poszczególnych pacjentów.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Vellofent 133 mcg
Fentanyl, substancja czynna produktu Vellofent, cechuje się wysoką lipofilnością, co umożliwia szybkie wchłanianie przez błonę śluzową jamy ustnej i znacząco wpływa na jego farmakokinetykę. Po podaniu podjęzykowym w dawkach od 133 do 800 μg, fentanyl osiąga maksymalne stężenie w osoczu (360-2070 pg/ml) w czasie 50-90 minut. Biodostępność szacowana jest na około 70%. Substancja wiąże się z białkami osocza w 80-85%, głównie z alfa-1 kwaśną glikoproteiną, a jej metabolizm zachodzi głównie w wątrobie i jelitach pod wpływem enzymu CYP3A4, prowadząc do powstania nieaktywnego farmakologicznie norfentanylu. Eliminacja fentanylu odbywa się głównie przez metabolity wydalane z moczem, z mniej niż 7% dawki wydalanej w postaci niezmienionej z moczem i około 1% z kałem. Okres półtrwania eliminacji wynosi około 12 godzin, a farmakokinetyka wykazuje proporcjonalność dawek w zakresie stosowanych dawek.
alfa-1 kwaśna glikoproteina, biodostępność bezwzględna, błona śluzowa jamy ustnej, błona śluzowa jelit, dystrybucja leku, enzym CYP3A4, fentanyl, hydroksylacja, klirens leku, metabolizm leku, metabolizm pierwszego przejścia, N-dealkilacja, niewydolność wątroby, norfentanyl, objętość dystrybucji, okres półtrwania, proporcjonalność dawek, redystrybucja leku, stężenie maksymalne, tabletka podjęzykowa, wchłanianie z przewodu pokarmowego, wiązanie z białkami, właściwości lipofilne, wolna frakcja leku - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Atazanavir Zentiva 300 mg
Farmakokinetyka atazanawiru wykazuje nieliniowy rozkład, co wpływa na dawkowanie i przewidywanie stężeń leku. Po podaniu doustnym w skojarzeniu z rytonawirem (300 mg atazanawiru i 100 mg rytonawiru) u pacjentów zakażonych HIV, średnia geometryczna Cmax wynosi 4466 ng/ml (CV% 42%), Cmin 654 ng/ml (CV% 76%), a AUC 44185 ng•h/ml (CV% 51%). Monoterapia atazanawirem (400 mg) skutkuje niższymi stężeniami: Cmax 2298 ng/ml (CV% 71%), Cmin 120 ng/ml (CV% 109%) i AUC 14874 ng•h/ml (CV% 91%). Podawanie leku z lekkim posiłkiem zwiększa biodostępność (AUC o 33%, Cmax i stężenie 24-godzinne o 40%), natomiast posiłek wysokotłuszczowy opóźnia Tmax z 2,0 do 5,0 godzin i zwiększa 24-godzinne stężenie o 33%. Atazanawir wiąże się z białkami osocza w około 86%, metabolizowany jest głównie przez CYP3A4, a eliminacja odbywa się przede wszystkim drogą wątrobową (79% z kałem, 13% z moczem). Średni okres półtrwania wynosi około 12 godzin przy dawce 300 mg z rytonawirem i lekkim posiłkiem.
albumina, atazanawir, biodostępność, czas półtrwania, dystrybucja leku, farmakokinetyka, farmakokinetyka w ciąży, hemodializa, HIV, hydroliza, izoenzym CYP3A4, kwaśna glikoproteina alfa 1, maksymalne stężenie w osoczu, metabolit glukuronowy, minimalne stężenie w osoczu, N-dealkilacja, niewydolność nerek, płyn mózgowo-rdzeniowy, pole pod krzywą stężenia, rytonawir, skala Child-Pugh, stan stacjonarny, wskaźnik rozpiętości stężeń, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Atrozol 1 mg
Anastrozol, substancja czynna leku Atrozol (tabletki powlekane 1 mg), charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z przewodu pokarmowego, osiągając maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) około 2 godzin po podaniu na czczo. Spożycie pokarmu nie wpływa istotnie na całkowity stopień absorpcji, co pozwala na podawanie leku niezależnie od posiłków. Po siedmiu dawkach dobowych stężenie anastrozolu osiąga 90-95% stanu stacjonarnego, z kumulacją 3-4-krotną względem pojedynczej dawki. Lek wiąże się z białkami osocza w 40%, a jego okres półtrwania wynosi 40-50 godzin, co umożliwia dawkowanie raz na dobę. Metabolizm zachodzi głównie przez N-dealkilację, hydroksylację i glukuronizację, a mniej niż 10% dawki jest wydalane z moczem w postaci niezmienionej. Główny metabolit, triazol, jest farmakologicznie nieaktywny. Farmakokinetyka anastrozolu nie zależy od wieku pacjentek po menopauzie, co eliminuje konieczność modyfikacji dawkowania w zależności od wieku.
absorpcja substancji czynnej, anastrozol, aromataza, Atrozol, białka osocza, biodostępność leku, Cmax, dawkowanie leku, farmakokinetyka anastrozolu, GFR, ginekomastia, glukuronizacja, hydroksylacja, klirens pozorny, marskość wątroby, metabolit, N-dealkilacja, niewydolność nerek, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, stan stacjonarny, stężenie w osoczu, tabletki powlekane, triazol, wchłanianie z przewodu pokarmowego - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Risperon 2 mg
Rysperydon charakteryzuje się całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym z biodostępnością około 70% (CV=25%) i szybkim osiąganiem maksymalnego stężenia w osoczu w ciągu 1-2 godzin. Metabolizowany jest głównie przez CYP2D6 do aktywnego metabolitu 9-hydroksyrysperydonu, który wraz z lekiem macierzystym tworzy czynną frakcję przeciwpsychotyczną. Okres półtrwania rysperydonu wynosi około 3 godziny, natomiast 9-hydroksyrysperydonu i sumy obu związków około 24 godziny, co umożliwia dawkowanie raz na dobę. Farmakokinetyka jest liniowa w zakresie dawek terapeutycznych, a stan stacjonarny osiągany jest szybko dla rysperydonu (do 1 dnia) i później dla metabolitu (4-5 dni). Rysperydon wiąże się silnie z białkami osocza (90% dla rysperydonu, 77% dla metabolitu), a jego dystrybucja obejmuje objętość 1-2 l/kg masy ciała. Wydalanie odbywa się głównie przez nerki (70% dawki w moczu, 14% w kale).
9-hydroksyrysperydon, albumina, biodostępność bezwzględna, cytochrom P450, czynna frakcja przeciwpsychotyczna, dystrybucja leku, farmakokinetyka liniowa, frakcja wolna, izoenzym CYP 2D6, klirens frakcji przeciwpsychotycznej, kwaśna alfa-1-glikoproteina, lek przeciwpsychotyczny, mikrosom wątrobowy, N-dealkilacja, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, osoba intensywnie metabolizująca, osoba słabo metabolizująca, polimorfizm genetyczny, rysperydon, stan stacjonarny, zależność proporcjonalna do dawki - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Risperidon Vipharm 4 mg
Rysperydon, substancja czynna preparatu Risperidon Vipharm 4 mg, charakteryzuje się całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym z maksymalnym stężeniem (Cmax) osiąganym w ciągu 1-2 godzin oraz bezwzględną dostępnością biologiczną na poziomie 70% (CV=25%). Względna dostępność biologiczna z tabletki wynosi 94% (CV=10%) w porównaniu z roztworem, a pokarm nie wpływa na wchłanianie, co umożliwia podawanie leku niezależnie od posiłków. Rysperydon jest metabolizowany głównie przez CYP 2D6 do aktywnego metabolitu 9-hydroksyrysperydonu, który wraz z lekiem macierzystym tworzy czynną frakcję przeciwpsychotyczną. Stan stacjonarny osiągany jest szybko – po 1 dniu dla rysperydonu i po 4-5 dniach dla metabolitu. Objętość dystrybucji wynosi 1-2 l/kg, a wiązanie z białkami osocza jest wysokie: 90% dla rysperydonu i 77% dla 9-hydroksyrysperydonu. Okres półtrwania rysperydonu to około 3 godziny, natomiast metabolitu i czynnej frakcji przeciwpsychotycznej – 24 godziny, co pozwala na dawkowanie raz na dobę.
9-hydroksyrysperydon, cytochrom P450, czynna frakcja przeciwpsychotyczna, dostępność biologiczna bezwzględna, dostępność biologiczna względna, farmakokinetyka liniowa, farmakokinetyka populacyjna, intensywny metabolizer, izoenzym CYP 2D6, klirens, kwaśna alfa-1-glikoproteina, mikrosomy wątrobowe, N-dealkilacja, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, polimorfizm genetyczny, Risperidon Vipharm, rysperydon, słaby metabolizer, stan stacjonarny, stężenie w osoczu krwi, szlak metaboliczny, wiązanie z białkami osocza, wolna frakcja leku - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Asanix PPH 1 mg
Rasagilina, substancja czynna Asanix PPH (1 mg tabletki), charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z przewodu pokarmowego, osiągając maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) po około 0,5 godziny. Bezwzględna dostępność biologiczna wynosi około 36%. Spożycie posiłku wysokotłuszczowego zmniejsza Cmax o 60% i AUC o 20%, jednak nie wpływa na Tmax, co pozwala na podawanie leku niezależnie od posiłków. Rasagilina wykazuje dużą objętość dystrybucji (243 l) oraz wiązanie z białkami osocza na poziomie 60-70%. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, z udziałem CYP1A2, prowadząc do powstania metabolitów takich jak 1-aminoindan i jego hydroksylowane pochodne, które są następnie sprzęgane do glukuronidów. Eliminacja odbywa się głównie przez nerki (62,6% dawki) i kał (21,8%), przy czym mniej niż 1% leku jest wydalane w formie niezmienionej. Farmakokinetyka rasagiliny jest liniowa w zakresie dawek 0,5-2 mg, a okres półtrwania wynosi 0,6-2 godziny.
1-aminoindan, AUC, choroba Parkinsona, CYP1A2, cytochrom P450, dostępność biologiczna, farmakokinetyka, faza końcowa eliminacji, glukuronid, hydroksylacja, klirens kreatyniny, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, profil farmakokinetyczny, rasagilina, sprzęganie metabolitów, stężenie w osoczu, szlak metaboliczny, wiązanie z białkami osocza, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Risperon 1 mg
Rysperydon, główny składnik leku Risperon, charakteryzuje się całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym, z maksymalnym stężeniem w osoczu osiąganym w ciągu 1-2 godzin oraz bezwzględną dostępnością biologiczną na poziomie 70% (CV=25%). Jego aktywny metabolit, 9-hydroksyrysperydon, wykazuje podobne właściwości farmakologiczne i wraz z rysperydonem tworzy czynną frakcję przeciwpsychotyczną. Objętość dystrybucji wynosi 1-2 l/kg, a stopień wiązania z białkami osocza to odpowiednio 90% dla rysperydonu i 77% dla metabolitu. Metabolizm odbywa się głównie przez CYP2D6, z wyraźnym wpływem polimorfizmu genetycznego, jednak farmakokinetyka sumarycznej frakcji przeciwpsychotycznej pozostaje podobna u osób intensywnie i słabo metabolizujących. Okres półtrwania rysperydonu wynosi około 3 godziny, natomiast 9-hydroksyrysperydonu i całej czynnej frakcji około 24 godziny, co umożliwia stosowanie dawkowania raz na dobę. Farmakokinetyka jest liniowa w zakresie dawek terapeutycznych, a obecność pokarmu nie wpływa na wchłanianie leku, co ułatwia stosowanie kliniczne.
9-hydroksyrysperydon, całkowite wchłanianie, compliance pacjenta, cytochrom P450, czynna frakcja przeciwpsychotyczna, farmakokinetyka populacyjna, izoenzym CYP 2D6, klirens czynnej frakcji przeciwpsychotycznej, N-dealkilacja, niewydolność wątroby, osoba intensywnie metabolizująca, osoba słabo metabolizująca, polimorfizm genetyczny, rysperydon, stężenie w osoczu, szybka dystrybucja, wolna frakcja rysperydonu, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zależność proporcjonalna do dawki - Leksykon substancji czynnych
Bupiwakaina – Właściwości farmakokinetyczne
Bupiwakaina, charakteryzująca się wysoką lipofilnością (współczynnik podziału olej-woda 346) i pKa 8,2, wykazuje złożoną farmakokinetykę zależną od drogi podania, dawki oraz unaczynienia miejsca iniekcji. Maksymalne stężenia w osoczu różnią się w zależności od techniki znieczulenia: najwyższe (4 mg/L po 400 mg) przy blokadzie nerwów międzyżebrowych, najniższe po podaniu podskórnym. Wchłanianie z przestrzeni zewnątrzoponowej jest dwufazowe z okresami półtrwania 7 minut (faza szybka) i 6 godzin (faza wolna), natomiast z przestrzeni podpajęczynówkowej odpowiednio 50 minut i 408 minut. Dodatek adrenaliny może obniżać maksymalne stężenia bupiwakainy w osoczu nawet o 50% w znieczuleniu splotu ramiennego, co wpływa na profil farmakokinetyczny leku. Po podaniu dożylnym klirens osoczowy wynosi 0,58 L/min, objętość dystrybucji 73 L, a okres półtrwania eliminacji 2,7 godziny, przy 96% wiązaniu z białkami osocza, głównie kwaśną alfa-1-glikoproteiną.
4-hydroksybupiwakaina, adrenalina, aromatyczna hydroksylacja, bariera łożyskowa, blokada nerwów międzyżebrowych, bupiwakaina, cytochrom P450 3A4, klirens bupiwakainy, kwaśna alfa-1-glikoproteina, lipofilność, metabolizm wątrobowy, miejscowy lek znieczulający, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania eliminacji, pipekolilksylidyna, przepływ krwi w wątrobie, wiązanie z białkami osocza, znieczulenie podpajęczynówkowe, znieczulenie splotu ramiennego, znieczulenie zewnątrzoponowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Risperidon Vipharm 2 mg
Rysperydon, substancja czynna leku Risperidon Vipharm, charakteryzuje się całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym z bezwzględną biodostępnością na poziomie 70% (CV=25%) i szybkim osiąganiem maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) w ciągu 1-2 godzin. Metabolizowany jest głównie przez izoenzym CYP2D6 do aktywnego metabolitu 9-hydroksyrysperydonu, który wraz z rysperydonem tworzy czynną frakcję przeciwpsychotyczną. Objętość dystrybucji wynosi 1-2 l/kg, a wiązanie z białkami osocza jest wysokie (90% dla rysperydonu, 77% dla metabolitu). Okres półtrwania rysperydonu wynosi około 3 godziny, natomiast 9-hydroksyrysperydonu i całkowitej czynnej frakcji około 24 godziny, co umożliwia dawkowanie raz na dobę. Eliminacja zachodzi głównie drogą nerkową, z wydalaniem około 70% dawki z moczem i 14% z kałem. Stan stacjonarny osiągany jest odpowiednio po 1 dniu dla rysperydonu i 4-5 dniach dla metabolitu.
9-hydroksyrysperydon, alfa-1-glikoproteina kwaśna, biodostępność bezwzględna, biodostępność względna, całkowite wchłanianie, cytochrom P450, czynna frakcja przeciwpsychotyczna, efekt terapeutyczny, eliminacja leku, farmakokinetyka populacyjna, hydroksylacja, izoenzym CYP 2D6, klirens, metabolizm intensywny, N-dealkilacja, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, polimorfizm genetyczny, rysperydon, stan stacjonarny, stężenie w osoczu krwi, wolna frakcja leku, zależność proporcjonalna do dawki - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Bupivacaini Noridem 5 mg/mL
Bupiwakaina, substancja czynna Bupivacaini Noridem, wykazuje złożony profil farmakokinetyczny zależny od drogi podania, dawki, unaczynienia miejsca wstrzyknięcia oraz wieku pacjenta. Maksymalne stężenia osoczowe osiągane są podczas blokady nerwów międzyżebrowych (około 4 mg/L po dawce 400 mg), natomiast najniższe po podaniu podskórnym w okolicy brzucha. U dzieci, zwłaszcza po zewnątrzoponowej blokadzie krzyżowej, obserwuje się szybkie wchłanianie i stężenia 1–1,5 mg/L po dawce 3 mg/kg. Wchłanianie z przestrzeni zewnątrzoponowej przebiega dwufazowo z okresami półtrwania 7 minut (faza szybka) i 6 godzin (faza powolna), co wpływa na wydłużony pozorny okres półtrwania w porównaniu do podania dożylnego. Objętość dystrybucji wynosi 73 L, a bupiwakaina wiąże się z białkami osocza w 96%, głównie z kwaśną alfa-1-glikoproteiną, co ma kliniczne znaczenie w okresie pooperacyjnym i u kobiet ciężarnych, gdzie stężenie całkowite może wzrastać, podczas gdy frakcja wolna pozostaje stabilna.
4-hydroksy-bupiwakaina, blokada nerwów międzyżebrowych, Bupivacaini Noridem, bupiwakaina, całkowity klirens, cytochrom P4503A4, dwufazowe wchłanianie, dystrybucja, eliminacja bupiwakainy, farmakokinetyka, klirens bupiwakainy, kwaśna alfa-1-glikoproteina, metabolizm, metabolizm wątrobowy, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, okres półtrwania w fazie eliminacji, pipecoloxylidide, przenikanie przez łożysko, przestrzeń zewnątrzoponowa, wchłanianie, wiązanie z białkami osocza, wstrzyknięcie podskórne - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Abilium 15 mg
Arypiprazol, substancja czynna leku Abilium dostępnego w kapsułkach 10 mg i 15 mg, charakteryzuje się wysoką biodostępnością (87%) oraz Tmax wynoszącym 3-5 godzin po podaniu doustnym. Wchłanianie nie jest modyfikowane przez posiłki wysokotłuszczowe. Lek wykazuje dużą objętość dystrybucji (4,9 l/kg) oraz silne (>99%) wiązanie z białkami osocza, głównie albuminami. Metabolizm arypiprazolu zachodzi głównie w wątrobie, z udziałem enzymów CYP3A4 i CYP2D6, obejmując dehydrogenację, hydroksylację i N-dealkilację. Aktywny metabolit, dehydroarypiprazol, stanowi około 40% AUC arypiprazolu, co wskazuje na jego istotny udział w działaniu terapeutycznym. Okres półtrwania zależy od fenotypu metabolizmu CYP2D6 i wynosi około 75 godzin u metabolizerów szybkich oraz 146 godzin u metabolizerów wolnych. Całkowity klirens wynosi 0,7 ml/min/kg i jest głównie wątrobowy. Eliminacja odbywa się w 27% z moczem i 60% z kałem, z minimalnym wydalaniem niezmienionego leku (mocz <1%, kał 18%).
albumina osocza, arypiprazol, biodostępność, biotransformacja, dehydroarypiprazol, dehydrogenacja, dostępność biologiczna, efekt pierwszego przejścia, enzym CYP2D6, enzym CYP3A4, hydroksylacja, kapsułka twarda, klasyfikacja Child-Pugh, klirens wątrobowy, krążenie ogólnoustrojowe, marskość wątroby, metabolizer szybki, metabolizer wolny, metabolizm przedukładowy, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą AUC, powinowactwo do białek osocza, proces metaboliczny, schizofrenia, stan stacjonarny, zaburzenie funkcji nerek - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Aripilek 30 mg
Arypiprazol, substancja czynna leku Aripilek, charakteryzuje się wysoką biodostępnością doustną na poziomie 87%, z maksymalnym stężeniem w osoczu (Cmax) osiąganym w ciągu 3-5 godzin po podaniu. Wchłanianie leku nie jest istotnie modyfikowane przez posiłki o wysokiej zawartości tłuszczu, co umożliwia podawanie niezależnie od jedzenia. Lek wykazuje rozległą dystrybucję pozanaczyniową (objętość dystrybucji 4,9 l/kg) oraz bardzo wysokie (>99%) wiązanie z białkami osocza, głównie albuminami, co może mieć znaczenie w kontekście interakcji lekowych. Arypiprazol podlega intensywnemu metabolizmowi wątrobowemu, głównie przez enzymy CYP3A4 i CYP2D6, prowadzącemu do powstania aktywnego metabolitu dehydroarypiprazolu, który stanowi około 40% całkowitego AUC i istotnie wpływa na efekt farmakologiczny leku.
albuminy osocza, arypiprazol, białka osocza, biodostępność, biotransformacja wątrobowa, dehydroarypiprazol, dehydrogenacja, dostępność biologiczna, dystrybucja pozanaczyniowa, enzym CYP2D6, enzym CYP3A4, farmakokinetyka, hydroksylacja, klirens arypiprazolu, klirens wątrobowy, lek macierzysty, metabolizm przedukładowy, metabolizm wątrobowy, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, stężenie w osoczu, szybki metabolizer, wolny metabolizer - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rispolept 1 mg/ml
Rispolept w postaci roztworu doustnego (1 mg/ml) jest biorównoważny z tabletkami powlekanymi, a rysperydon charakteryzuje się całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym z bezwzględną dostępnością biologiczną 70% (CV=25%) i maksymalnym stężeniem w osoczu osiąganym w 1-2 godziny. Metabolizowany jest głównie do aktywnego 9-hydroksyrysperydonu przez enzym CYP2D6, a oba związki tworzą łączną aktywną frakcję przeciwpsychotyczną. Stan stacjonarny osiągany jest po 1 dniu dla rysperydonu i 4-5 dniach dla metabolitu. Lek wykazuje szybkie wiązanie z białkami osocza (90% dla rysperydonu, 77% dla metabolitu) oraz objętość dystrybucji 1-2 l/kg. Eliminacja odbywa się głównie przez nerki, z wydaleniem 70% dawki w moczu i 14% w kale w ciągu tygodnia. Okres półtrwania rysperydonu wynosi około 3 godziny, a 9-hydroksyrysperydonu 24 godziny, co uzasadnia dawkowanie raz na dobę.
9-hydroksyrysperydon, albumina, bezwzględna dostępność biologiczna, biorównoważność, całkowite wchłanianie, ciężkie zaburzenia czynności nerek, czynna frakcja przeciwpsychotyczna, eliminacja leku, enzym CYP2D6, intensywny metabolizm, izoenzym cytochromu P450, klirens leku, kwaśna alfa-1-glikoproteina, metabolit aktywny farmakologicznie, N-dealkilacja, niewydolność wątroby, okres półtrwania, polimorfizm genetyczny CYP2D6, słaby metabolizm, stan stacjonarny, stężenie w osoczu, szybka dystrybucja, wolna frakcja leku, wpływ pokarmu, względna dostępność biologiczna, zaburzenia czynności nerek, zależność proporcjonalna do dawki - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Kornam 5 mg
Terazosyna, substancja czynna leku Kornam, charakteryzuje się wysoką biodostępnością (90%) oraz szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym, z osiągnięciem maksymalnego stężenia w surowicy (Cmax) w ciągu pierwszej godziny. Spożycie pokarmu wydłuża czas do osiągnięcia Cmax o około 1 godzinę i obniża jego wartość, nie wpływając jednak na AUC ani na odpowiedź kliniczną. Maksymalny efekt hipotensyjny obserwuje się po 3 godzinach od podania i utrzymuje przez 24 godziny, co uzasadnia dawkowanie raz na dobę. Terazosyna wykazuje pozorną objętość dystrybucji 17,7–30 l oraz wysokie wiązanie z białkami osocza (90-94%), co ma znaczenie dla dystrybucji i potencjalnych interakcji lekowych.
AUC, biodostępność leku, biotransformacja, farmakokinetyka terazosyny, hydroliza, klirens nerkowy, metabolizm leku, N-dealkilacja, nadciśnienie tętnicze, niewydolność nerek, O-demetylacja, objętość dystrybucji, obniżenie ciśnienia tętniczego, okres półtrwania leku, profil farmakokinetyczny, stężenie leku w surowicy, terazosyna, wchłanianie leku, wiązanie z białkami osocza, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Ralago 1 mg
Rasagilina, stosowana w dawce 1 mg doustnie, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z przewodu pokarmowego, osiągając maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) po około 0,5 godziny. Bezwzględna dostępność biologiczna wynosi około 36%. Spożycie posiłku bogatotłuszczowego zmniejsza Cmax o około 60% oraz AUC o około 20%, jednak nie wpływa na czas osiągnięcia maksymalnego stężenia (Tmax), co pozwala na podawanie leku niezależnie od posiłku. Rasagilina wykazuje znaczną dystrybucję w tkankach (objętość dystrybucji 243 l) oraz umiarkowane wiązanie z białkami osocza (60-70%). Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, z udziałem izoenzymu CYP1A2, prowadząc do powstania metabolitów: 1-aminoindan, 3-hydroksy-N-propargylo-1-aminoindan oraz 3-hydroksy-1-aminoindan. Eliminacja odbywa się głównie przez nerki (62,6% dawki) i przewód pokarmowy (21,8%), przy czym mniej niż 1% leku wydalane jest w postaci niezmienionej. Farmakokinetyka rasagiliny jest liniowa w zakresie dawek 0,5-2 mg, a okres półtrwania wynosi od 0,6 do 2 godzin.
1-aminoindan, AUC, biotransformacja wątrobowa, choroba Parkinsona, Cmax, CYP1A2, cytochrom P450, dostępność biologiczna, dystrybucja leku, faza eliminacji, glukuronian, hydroksylacja, induktor enzymatyczny, inhibitor CYP450, klirens kreatyniny, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, sprzęganie metabolitów, substancja czynna, wchłanianie z przewodu pokarmowego, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Nebivolol Genoptim 5 mg
Nebiwolol w dawce 5 mg, podawany doustnie, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem obu enancjomerów, bez wpływu posiłku na biodostępność. Istotne różnice farmakokinetyczne wynikają z polimorfizmu genetycznego enzymu CYP2D6, który determinuje tempo metabolizmu leku. U osób z szybkim metabolizmem biodostępność wynosi około 12%, a okres półtrwania nebiwololu to średnio 10 godzin, podczas gdy u pacjentów z wolnym metabolizmem biodostępność jest niemal całkowita (~100%), a okres półtrwania wydłuża się do 30-50 godzin. Maksymalne stężenie niezmienionego leku w osoczu u osób z wolnym metabolizmem jest około 23-krotnie wyższe niż u osób z szybkim metabolizmem, co wymaga indywidualizacji dawkowania. Stężenia sumaryczne leku i jego aktywnych metabolitów różnią się między grupami 1,3-1,4-krotnie. Nebiwolol wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (98,1% dla enancjomeru SRRR i 97,9% dla RSSS), co może mieć znaczenie w kontekście interakcji lekowych.
albuminy, białka osocza, chlorowodorek nebiwololu, dostępność biologiczna, enancjomer, enzym CYP2D6, farmakokinetyka nebiwololu, glukuronidacja, hydroksylacja alicykliczna, hydroksylacja aromatyczna, kwas glukuronowy, N-dealkilacja, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, okres półtrwania, pochodne hydroksylowe, polimorfizm genetyczny, polimorfizm oksydacyjny, stan stacjonarny, szybki metabolizm, wolny metabolizm - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Risperidone Teva 37,5 mg
Rysperydon w postaci zawiesiny do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu (37,5 mg) wykazuje całkowite wchłanianie po podaniu domięśniowym, z charakterystycznym profilem uwalniania obejmującym początkowe uwolnienie <1% dawki, 3-tygodniowy okres latencji oraz główną fazę uwalniania trwającą od 4. do 6. tygodnia, kończącą się w 7. tygodniu. Schemat dawkowania co 2 tygodnie zapewnia utrzymanie terapeutycznych stężeń w osoczu przez 4-6 tygodni, przy konieczności stosowania doustnej terapii uzupełniającej w pierwszych 3 tygodniach. Po wielokrotnych wstrzyknięciach w dawkach 25-50 mg mediana minimalnego stężenia aktywnej frakcji wynosi 9,9-19,2 ng/ml, a maksymalnego 17,9-45,5 ng/ml, bez obserwowanej kumulacji podczas 12-miesięcznej terapii. Preparat jest biorównoważny przy podaniu domięśniowym w mięśniu naramiennym i pośladkowym. Rysperydon charakteryzuje się objętością dystrybucji 1-2 l/kg, wysokim wiązaniem z białkami osocza (rysperydon 90%, 9-hydroksyrysperydon 77%) oraz metabolizmem głównie przez CYP2D6 do aktywnego 9-hydroksyrysperydonu, z zachowaniem podobnej farmakokinetyki całkowitej aktywnej frakcji u osób intensywnie i słabo metabolizujących.
9-hydroksyrysperydon, aktywna frakcja przeciwpsychotyczna, cytochrom CYP2D6, farmakokinetyka populacyjna, faza eliminacji, frakcja przeciwpsychotyczna, intensywny metabolizator, izoenzymy cytochromu P450, klirens, mikrosomy wątrobowe, N-dealkilacja, nieaktywny metabolit, niewydolność wątroby, objawy pozapiramidowe, objawy psychotyczne, objętość dystrybucji, okres półtrwania, polimorfizm genetyczny, profil farmakokinetyczny, rysperydon o przedłużonym uwalnianiu, skala PANSS, słaby metabolizator, stężenie terapeutyczne leku, terapia przeciwpsychotyczna, wstrzyknięcie domięśniowe, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Risperon 3 mg
Rysperydon, metabolizowany głównie przez CYP2D6 do aktywnego 9-hydroksyrysperydonu, wykazuje wysoką dostępność biologiczną (70%, CV=25%) i szybkie osiąganie Cmax w 1-2 godziny po podaniu doustnym. Objętość dystrybucji wynosi 1-2 l/kg, a wiązanie z białkami osocza jest wysokie (90% dla rysperydonu, 77% dla metabolitu). Stan stacjonarny osiągany jest w ciągu 1 dnia dla rysperydonu i 4-5 dni dla 9-hydroksyrysperydonu. Eliminacja zachodzi głównie przez nerki, z wydaleniem 70% dawki w moczu i 14% w kale. Okres półtrwania rysperydonu wynosi około 3 godziny, a dla czynnej frakcji przeciwpsychotycznej 24 godziny, co umożliwia dawkowanie raz na dobę. Farmakokinetyka jest liniowa w zakresie dawek terapeutycznych, a obecność pokarmu nie wpływa na wchłanianie leku.
9-hydroksyrysperydon, bezwzględna dostępność biologiczna, Cmax, CYP 2D6, cytochrom P450, czynna frakcja przeciwpsychotyczna, farmakokinetyka liniowa, hydroksylacja, intensywny metabolizm, klirens frakcji przeciwpsychotycznej, kwaśna alfa-1-glikoproteina, metabolizm wątrobowy, N-dealkilacja, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, polimorfizm genetyczny, rysperydon, słaby metabolizm, stan stacjonarny, stężenie maksymalne w osoczu, wchłanianie całkowite, wolna frakcja rysperydonu, względna dostępność biologiczna - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Contrahist 0,5 mg/ml
Lewocetyryzyna, substancja czynna produktu Contrahist (0,5 mg/ml, roztwór doustny), charakteryzuje się liniowym i stabilnym farmakokinetycznym profilem, niezależnym od dawki i czasu podania, z małą zmiennością osobniczą. Po podaniu doustnym szybko się wchłania, osiągając maksymalne stężenie (Cmax) około 270 ng/ml po 0,9 godziny przy dawce 5 mg u dorosłych, a stan stacjonarny ustala się po 2 dniach. U dzieci w wieku 6-11 lat Cmax jest wyższe (450 ng/ml) i osiągane po 1,2 godziny, z krótszym okresem półtrwania o około 24%. Lewocetyryzyna wiąże się w 90% z białkami osocza, ma ograniczoną objętość dystrybucji (0,4 l/kg mc.) i jest metabolizowana w niewielkim stopniu (<14%), głównie przez CYP3A4, bez istotnego wpływu na aktywność izoenzymów CYP. Eliminacja odbywa się głównie przez nerki (85,4% dawki w moczu), a klirens całkowity u dorosłych wynosi 0,63 ml/min/kg mc., z okresem półtrwania 7,9 ± 1,9 godziny.
bariera krew-mózg, dystrybucja leku, eliminacja leku, farmakokinetyka lewocetyryzyny, hemodializa, inhibitor enzymu, izoenzym CYP 3A4, izoenzymy CYP, klirens całkowity, klirens kreatyniny, metabolizm leku, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, ośrodkowy układ nerwowy, polimorfizm genetyczny, przesączanie kłębuszkowe, racemat cetyryzyny, schyłkowa niewydolność nerek, sprzęganie z tauryną, stężenie maksymalne w osoczu, utlenianie pierścienia aromatycznego, wchłanianie leku, wydzielanie kanalikowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Risperidon Vipharm 3 mg
Rysperydon, substancja czynna leku Risperidon Vipharm, charakteryzuje się całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym z bezwzględną dostępnością biologiczną wynoszącą 70% (CV=25%) i osiąga maksymalne stężenie w osoczu w ciągu 1-2 godzin. Lek ulega szybkiemu metabolizmowi przez enzym CYP 2D6 do aktywnego metabolitu 9-hydroksyrysperydonu, który wraz z rysperydonem tworzy czynną frakcję przeciwpsychotyczną. Stan stacjonarny rysperydonu osiągany jest w około 1 dzień, natomiast metabolitu w 4-5 dni. Objętość dystrybucji wynosi 1-2 l/kg, a wiązanie z białkami osocza jest wysokie: 90% dla rysperydonu i 77% dla 9-hydroksyrysperydonu. Okres półtrwania rysperydonu to około 3 godziny, natomiast metabolitu i całej czynnej frakcji około 24 godziny, co umożliwia dawkowanie raz na dobę. Wydalanie odbywa się głównie przez nerki (70% dawki w moczu) oraz w mniejszym stopniu z kałem (14%).
9-hydroksyrysperydon, czynna frakcja przeciwpsychotyczna, dostępność biologiczna bezwzględna, dystrybucja leku, efekt terapeutyczny, enzym CYP 2D6, intensywny metabolizm, izoenzymy cytochromu P450, klirens leku, kwaśna alfa-1-glikoproteina, lek przeciwpsychotyczny, maksymalne stężenie leku, mikrosomy wątrobowe, N-dealkilacja, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, polimorfizm genetyczny, słaby metabolizm, stan stacjonarny, wchłanianie całkowite, wiązanie z białkami osocza, wolna frakcja leku, zależność proporcjonalna do dawki - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Nedal 5 mg
Nebiwolol jest lipofilnym, kardioselektywnym beta-blokerem, który nie wykazuje wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej ani działania stabilizującego błonę komórkową (l-enancjomer), a jednocześnie posiada właściwości wazodylatacyjne poprzez uwalnianie tlenku azotu (d-enancjomer). Po podaniu doustnym lek jest szybko wchłaniany, a obecność pokarmu nie wpływa na jego absorpcję. Metabolizm nebiwololu jest intensywny i obejmuje alicykliczną oraz aromatyczną hydroksylację, N-dealkilację i sprzęganie z kwasem glukuronowym, z kluczową rolą enzymu CYP2D6, który determinuje polimorfizm metaboliczny pacjentów. Biodostępność u osób z szybkim metabolizmem wynosi około 12%, natomiast u osób z wolnym metabolizmem jest niemal całkowita, co skutkuje znaczącymi różnicami w stężeniach leku w osoczu (do 23-krotnie wyższe u wolno metabolizujących). Okres półtrwania enancjomerów u osób z szybkim metabolizmem wynosi średnio 10 godzin, a u wolno metabolizujących jest 3-5 razy dłuższy (30-50 godzin). Dawkowanie nebiwololu powinno być indywidualizowane, zwłaszcza u pacjentów z wolnym metabolizmem, osób powyżej 65 roku życia oraz z niewydolnością nerek lub wątroby.
aktywność sympatykomimetyczna, biodostępność nebiwololu, enancjomer nebiwololu, enzym CYP2D6, glukuronid hydroksymetabolitu, hydroksylacja alicykliczna, hydroksylacja aromatyczna, hydroksymetabolit, kardioselektywny lek beta-adrenergiczny, N-dealkilacja, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, polimorfizm genetyczny, proces oksydacyjny, sprzęganie z kwasem glukuronowym, stabilizacja błony komórkowej, stan stacjonarny, stężenie maksymalne, tlenek azotu, wazodylatacja, wiązanie z białkami osocza - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Nedal 10 mg
Nebiwolol jest lipofilnym, kardioselektywnym beta-blokerem, który działa poprzez blokadę receptorów beta-1 adrenergicznych bez wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej, a także rozszerza naczynia krwionośne za pośrednictwem tlenku azotu. Po podaniu doustnym oba enancjomery nebiwololu są szybko wchłaniane, a pokarm nie wpływa na ich biodostępność. Lek podlega intensywnemu metabolizmowi, głównie przez alicykliczną i aromatyczną hydroksylację, N-dealkilację oraz sprzęganie z kwasem glukuronowym, z udziałem enzymu CYP2D6, co powoduje znaczny polimorfizm farmakokinetyczny. Biodostępność wynosi około 12% u osób z szybkim metabolizmem i niemal 100% u osób z wolnym metabolizmem. Okres półtrwania nebiwololu wynosi średnio 10 godzin u szybkich metabolizerów i 30-50 godzin u wolnych metabolizerów, co wpływa na różnice w stężeniach leku i metabolitów w osoczu oraz wymaga indywidualizacji dawkowania, zwłaszcza u pacjentów starszych oraz z niewydolnością nerek lub wątroby.
aktywność sympatykomimetyczna, biodostępność leku, enancjomer nebiwololu, enzym CYP2D6, glukuronid hydroksymetabolitu, hydroksylacja aromatyczna, hydroksymetabolit, kwas glukuronowy, lek kardioselektywny, N-dealkilacja, nebiwolol, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, polimorfizm genetyczny, proces oksydacyjny, receptor beta-adrenergiczny, stabilizacja błony komórkowej, stan stacjonarny, szybki metabolizm, tlenek azotu, wiązanie z białkami osocza, wolny metabolizm - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Risperidone Teva 50 mg
Rysperydon w postaci zawiesiny do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu (Risperidone Teva, 50 mg) wykazuje całkowite wchłanianie po podaniu domięśniowym, z charakterystycznym fazowym profilem uwalniania: początkowe uwolnienie <1% dawki, około 3-tygodniowy okres latencji, główna faza uwalniania po 3 tygodniach, intensywne uwalnianie między 4. a 6. tygodniem oraz zakończenie uwalniania w 7. tygodniu. Schemat dawkowania co 2 tygodnie pozwala utrzymać terapeutyczne stężenia rysperydonu (C_min 9,9-19,2 ng/ml, C_max 17,9-45,5 ng/ml) przez 4-6 tygodni. Brak kumulacji leku obserwowany jest nawet przy stosowaniu przez 12 miesięcy. Rysperydon i jego aktywny metabolit 9-hydroksyrysperydon, powstający głównie w wyniku hydroksylacji katalizowanej przez CYP2D6, tworzą aktywną frakcję przeciwpsychotyczną, której farmakokinetyka pozostaje stabilna niezależnie od polimorfizmu CYP2D6. Wstrzyknięcia do mięśnia naramiennego i pośladkowego są biorównoważne, co umożliwia elastyczność w wyborze miejsca podania.
9-hydroksyrysperydon, biorównoważność, biotransformacja, CYP2D6, farmakokinetyka, frakcja przeciwpsychotyczna, intensywny metabolizm, interakcja lekowa, klirens, liniowość farmakokinetyczna, N-dealkilacja, niewydolność wątroby, objawy pozapiramidowe, objętość dystrybucji, okres półtrwania, podanie domięśniowe, polimorfizm genetyczny, profil farmakokinetyczny, profil uwalniania leku, proszek i rozpuszczalnik do zawiesiny, rysperydon, skala ESRS, skala PANSS, słaby metabolizm, stężenie terapeutyczne, wolna frakcja leku, zaburzenie czynności nerek, zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Dynexan 20 mg/g
Dynexan, zawierający lidokainę chlorowodorek w stężeniu 20 mg/g w formie żelu do stosowania w jamie ustnej, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z błony śluzowej jamy ustnej (od kilku sekund do kilku minut) oraz efektem analgetycznym utrzymującym się około 1 godziny. Lidokaina wykazuje objętość dystrybucji około 1,5 l/kg masy ciała oraz wiąże się z białkami osocza w około 65%, pozostawiając 35% substancji w formie wolnej, farmakologicznie aktywnej. Po absorpcji substancja podlega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia w wątrobie (90-95% dawki), głównie poprzez N-dealkilację, hydroksylację pierścienia aromatycznego oraz hydrolityczne rozszczepienie wiązania amidowego. Okres półtrwania lidokainy w osoczu wynosi 1,5-2 godziny, a eliminacja zachodzi głównie przez nerki, z wydalaniem 5-10% dawki w postaci niezmienionej.
biodostępność systemowa, biotransformacja wątrobowa, błona śluzowa jamy ustnej, działanie niepożądane, efekt analgetyczny, eliminacja lidokainy, hydroksylacja pierścienia, lidokainy chlorowodorek, metabolizm pierwszego przejścia, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, rozszczepienie wiązania amidowego, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności wątroby, żel do jamy ustnej - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Aribit ODT 30 mg
Aripiprazol w postaci tabletek do rozpadu w jamie ustnej (Aribit ODT) charakteryzuje się wysoką biodostępnością doustną na poziomie 87%, z maksymalnym stężeniem w osoczu (Cmax) osiąganym po 3-5 godzinach. Lek wykazuje znaczną dystrybucję pozanaczyniową (pozorna objętość dystrybucji 4,9 l/kg) oraz silne (>99%) wiązanie z białkami osocza, głównie albuminami. Metabolizm aripiprazolu zachodzi głównie w wątrobie, z udziałem enzymów CYP3A4 i CYP2D6, prowadząc do powstania aktywnego metabolitu dehydroarypiprazolu, który stanowi około 40% AUC leku w stanie stacjonarnym. Okres półtrwania aripiprazolu jest zależny od fenotypu metabolizmu CYP2D6 i wynosi około 75 godzin u szybkich metabolizerów oraz 146 godzin u wolnych metabolizerów. Całkowity klirens leku wynosi 0,7 ml/min/kg i jest głównie klirensem wątrobowym. Eliminacja odbywa się w 27% z moczem (mniej niż 1% w postaci niezmienionej) oraz w 60% z kałem (około 18% w postaci niezmienionej). Spożycie pokarmów bogatych w tłuszcze nie wpływa istotnie na farmakokinetykę aripiprazolu, co umożliwia podawanie leku niezależnie od posiłków.
arypiprazol, AUC, badanie farmakokinetyczne, białka osocza, biodostępność, CYP2D6, cytochrom P450, dehydroarypiprazol, dehydrogenacja, dostępność biologiczna, hydroksylacja, izoenzym CYP3A4, klirens, klirens wątrobowy, marskość wątroby, metabolizm przedukładowy, metabolizm wątrobowy, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametr farmakokinetyczny, proces metaboliczny, stężenie w osoczu, szybki metabolizer, wolny metabolizer, wydalanie z żółcią - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Daneb 5 mg
Nebiwolol, będący składnikiem aktywnym preparatu Daneb, jest lipofilnym, kardioselektywnym beta-adrenolitykiem pozbawionym wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej (l-enancjomer) oraz wykazującym działanie wazodylatacyjne poprzez uwalnianie tlenku azotu (d-enancjomer). Po podaniu doustnym oba enancjomery ulegają szybkiemu wchłanianiu, niezależnie od spożycia posiłków. Lek podlega intensywnemu metabolizmowi, w tym alicyklicznej i aromatycznej hydroksylacji, N-dealkilacji oraz sprzęganiu z kwasem glukuronowym, z udziałem enzymu CYP2D6, którego polimorfizm genetyczny znacząco wpływa na farmakokinetykę nebiwololu. Biodostępność u osób z szybkim metabolizmem wynosi około 12%, natomiast u osób z wolnym metabolizmem jest niemal całkowita, co skutkuje nawet 23-krotnie wyższym maksymalnym stężeniem niezmienionego leku w osoczu. Z tego względu dawkowanie powinno być indywidualizowane, szczególnie u pacjentów z wolnym metabolizmem, osób starszych (>65 lat) oraz z zaburzeniami czynności nerek i wątroby.
aktywność sympatykomimetyczna, beta-bloker, biodostępność, hydroksylacja alicykliczna, hydroksylacja aromatyczna, hydroksymetabolit, liniowość farmakokinetyczna, metabolizm nebiwololu, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, polimorfizm genetyczny CYP2D6, receptor beta-adrenergiczny, sprzęganie z kwasem glukuronowym, stabilizacja błony komórkowej, stan stacjonarny, szybki metabolizm, tlenek azotu, wiązanie z albuminą, wolny metabolizm, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Aribit 30 mg
Arypiprazol, substancja czynna leku Aribit, wykazuje wysoką biodostępność po podaniu doustnym (87%) oraz szybkie osiągnięcie maksymalnego stężenia w osoczu (3-5 godzin). Absorpcja nie jest modyfikowana przez spożycie posiłków wysokotłuszczowych. Lek charakteryzuje się znaczną dystrybucją pozanaczyniową (pozorna objętość dystrybucji 4,9 l/kg) oraz wysokim stopniem wiązania z białkami osocza (>99%), co może mieć implikacje w kontekście interakcji lekowych. Metabolizm arypiprazolu odbywa się głównie w wątrobie, z udziałem enzymów CYP3A4 i CYP2D6, prowadząc do powstania aktywnego metabolitu dehydroarypiprazolu, który stanowi około 40% AUC substancji czynnej i istotnie przyczynia się do efektu terapeutycznego.
aripiprazolum, arypiprazol, AUC, biodostępność, dehydroarypiprazol, dehydrogenacja, dostosowanie dawki, dystrybucja pozanaczyniowa, enzym CYP2D6, enzym CYP3A4, farmakokinetyka arypiprazolu, faza eliminacji, hydroksylacja, interakcja lekowa, izotop węgla, klirens wątrobowy, metabolizm przedukładowy, N-dealkilacja, okres półtrwania, proces metaboliczny, stan stacjonarny, szybki metabolizer, wiązanie z białkami, wiązanie z białkami osocza, właściwości farmakokinetyczne, wolny metabolizer - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Clopixol 25 mg
Zuklopentyksol, substancja czynna leku Clopixol, charakteryzuje się farmakokinetyką umożliwiającą wygodne dawkowanie raz na dobę, z Tmax około 4 godzin i okresem półtrwania eliminacyjnego około 20 godzin. Dostępność biologiczna po podaniu doustnym wynosi około 44%, a lek wykazuje wysoką objętość dystrybucji (około 20 l/kg mc.) oraz silne wiązanie z białkami osocza (98-99%), co może mieć znaczenie przy interakcjach lekowych. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie poprzez sulfoksydację, N-dealkilację i sprzęganie z kwasem glukuronowym, a metabolity nie wykazują aktywności psychofarmakologicznej. Polimorfizm genetyczny CYP2D6 wpływa na tempo metabolizmu, co może wymagać indywidualizacji dawki. Klirens układowy wynosi około 0,86 l/min, a wydalanie odbywa się głównie z kałem, z minimalnym udziałem nerek (około 0,1% dawki w niezmienionej postaci), co jest istotne u pacjentów z niewydolnością nerek.
Clopixol, dostępność biologiczna, działanie psychofarmakologiczne, kinetyka liniowa, klirens układowy, koniugacja leku, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, polimorfizm genetyczny CYP2D6, schizofrenia, sprzęganie z kwasem glukuronowym, stan stacjonarny, stężenie terapeutyczne, sulfoksydacja, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zuklopentyksol - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Apra-swift 30 mg
Apra-swift, zawierający arypiprazol w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej, wykazuje farmakokinetykę zbliżoną do tabletek powlekanych, co umożliwia ich zamienność. Arypiprazol charakteryzuje się wysoką biodostępnością doustną (87%) oraz osiąga maksymalne stężenie w osoczu po 3-5 godzinach. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, z udziałem enzymów CYP3A4 i CYP2D6, a aktywny metabolit dehydroarypiprazol stanowi około 40% AUC. Objętość dystrybucji wynosi 4,9 l/kg, a wiązanie z białkami osocza przekracza 99%, co ma znaczenie dla czasu działania i potencjalnych interakcji lekowych. Okres półtrwania arypiprazolu jest zależny od aktywności CYP2D6 i wynosi około 75 godzin u osób z wysoką aktywnością oraz 146 godzin u osób z niską aktywnością tego enzymu.
absorpcja leku, aktywność CYP2D6, arypiprazol, AUC, biodostępność leku, biorównoważność, dehydroarypiprazol, dehydrogenacja, dystrybucja leku, dystrybucja pozanaczyniowa, enzym CYP2D6, enzym CYP3A4, hydroksylacja, klasyfikacja Child-Pugh, klirens wątrobowy, marskość wątroby, metabolizm przedukładowy, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania leku, schizofrenia, stan stacjonarny leku, stężenie maksymalne leku, tabletka ulegająca rozpadowi w jamie ustnej, wiązanie z białkami osocza - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Arimidex 1 mg
Anastrozol, substancja czynna Arimidex (1 mg, tabletki powlekane), wykazuje szybkie wchłanianie po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) w ciągu około 2 godzin. Spożycie pokarmu spowalnia szybkość wchłaniania, jednak nie wpływa na całkowity stopień absorpcji. Stan stacjonarny osiągany jest po 7 dawkach dobowych, z kumulacją 3-4-krotną względem pojedynczej dawki. Anastrozol wiąże się umiarkowanie z białkami osocza (~40%), a jego okres półtrwania wynosi 40-50 godzin, co uzasadnia dawkowanie raz na dobę. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie poprzez N-dealkilację, hydroksylację i glukuronizację, a mniej niż 10% dawki jest wydalane z moczem w postaci niezmienionej. Główny metabolit, triazol, jest farmakologicznie nieaktywny. U pacjentów z marskością wątroby klirens pozorny (CL/F) jest obniżony o około 30%, jednak stężenia leku pozostają w zakresie wartości obserwowanych u zdrowych osób. W przypadku ciężkiej niewydolności nerek (GFR <30 ml/min) klirens nie różni się istotnie, co wynika z dominującego metabolizmu wątrobowego, choć zaleca się ostrożność ze względu na możliwe zaburzenia wydalania metabolitów.
anastrozol, Arimidex, aromataza, biodostępność leku, glukuronizacja, hydroksylacja, klirens pozorny, klirens wątrobowy, marskość wątroby, metabolity, metabolizm anastrozolu, N-dealkilacja, niewydolność nerek, okres półtrwania, stan stacjonarny, stężenie maksymalne, terapia onkologiczna, triazol, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – NebivoLek 5 mg
Nebiwolol charakteryzuje się szybkim wchłanianiem obu enancjomerów po podaniu doustnym, przy czym pokarm nie wpływa na jego absorpcję, co umożliwia elastyczne dawkowanie. Biodostępność leku wykazuje znaczne różnice międzyosobnicze zależne od polimorfizmu genetycznego CYP2D6 – u osób o szybkim metabolizmie wynosi około 12%, natomiast u wolnych metabolizerów jest niemal całkowita. Nebiwolol podlega intensywnemu metabolizmowi w wątrobie, obejmującemu hydroksylację alicykliczną i aromatyczną, N-dealkilację oraz sprzęganie z kwasem glukuronowym, co prowadzi do powstania aktywnych hydroksymetabolitów. Oba enancjomery wykazują wysokie wiązanie z białkami osocza (98,1% dla SRRR i 97,9% dla RSSS), co wpływa na dystrybucję i potencjalne interakcje lekowe.
białko osocza, biodostępność leku, dystrybucja w organizmie, eliminacja leku, enancjomer, glukuronid, hydroksylacja alicykliczna, hydroksylacja aromatyczna, hydroksymetabolit, izoenzym CYP2D6, kwas glukuronowy, N-dealkilacja, nadciśnienie tętnicze, nebiwolol, okres półtrwania, parametr farmakokinetyczny, polimorfizm genetyczny, polimorfizm metaboliczny, RSSS-nebiwolol, schorzenie układu sercowo-naczyniowego, SRRR-nebiwolol, stężenie stacjonarne, stężenie w osoczu, wiązanie z białkami - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Aricogan 15 mg
Arypiprazol wykazuje wysoką biodostępność doustną na poziomie 87%, z maksymalnym stężeniem w osoczu osiąganym w ciągu 3-5 godzin po podaniu. Wchłanianie leku nie jest modyfikowane przez spożycie posiłków o wysokiej zawartości tłuszczu. Substancja czynna charakteryzuje się znaczną dystrybucją pozanaczyniową (pozorna objętość dystrybucji 4,9 l/kg) oraz wysokim (>99%) wiązaniem z białkami osocza, głównie albuminami. Metabolizm arypiprazolu odbywa się głównie w wątrobie, z udziałem enzymów CYP3A4 i CYP2D6, które katalizują dehydrogenację, hydroksylację oraz N-dealkilację. Aktywny metabolit, dehydroarypiprazol, stanowi około 40% AUC arypiprazolu, co podkreśla jego istotną rolę farmakodynamiczną. Okres półtrwania leku jest zależny od aktywności CYP2D6 i wynosi średnio 75 godzin u osób z podwyższoną aktywnością oraz 146 godzin u osób z obniżoną aktywnością tego enzymu.
arypiprazol, AUC, biodostępność biologiczna, biotransformacja, ciężka choroba nerek, Cmax, dehydroarypiprazol, dehydrogenacja, enzymy CYP, farmakokinetyka, hydroksylacja, izotop węgla, klasyfikacja Child-Pugh, klirens wątrobowy, marskość wątroby, metabolizm przedukładowy, N-dealkilacja, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, procesy metaboliczne, profil farmakokinetyczny, schizofrenia, wiązanie z białkami osocza - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rispolept 1 mg
Rysperydon, dostępny w formie tabletek powlekanych (Rispolept) oraz roztworu doustnego, charakteryzuje się całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego i biodostępnością około 70% (CV=25%). Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) osiągane jest w ciągu 1-2 godzin po podaniu. Lek metabolizowany jest głównie przez CYP2D6 do aktywnego metabolitu 9-hydroksyrysperydonu, który wraz z rysperydonem tworzy czynną frakcję przeciwpsychotyczną. Stan stacjonarny osiągany jest szybko – po 1 dniu dla rysperydonu i po 4-5 dniach dla metabolitu. Objętość dystrybucji wynosi 1-2 l/kg, a stopień wiązania z białkami osocza to 90% dla rysperydonu i 77% dla metabolitu. Wydalanie odbywa się głównie przez nerki (70% dawki w moczu), a okres półtrwania rysperydonu wynosi około 3 godziny, natomiast aktywnego metabolitu i całej frakcji przeciwpsychotycznej – 24 godziny, co umożliwia dawkowanie raz na dobę. Farmakokinetyka jest liniowa w zakresie dawek terapeutycznych.
9-hydroksyrysperydon, biodostępność, Cmax, CYP2D6, czynna frakcja przeciwpsychotyczna, dysfunkcja nerek, dystrybucja leku, eliminacja leku, farmakokinetyka, hydroksylacja, klirens, kwaśna alfa-1-glikoproteina, metabolizm leku, mikrosomy wątrobowe, N-dealkilacja, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, polimorfizm genetyczny, stan stacjonarny, stężenie w osoczu, wchłanianie leku, wiązanie z białkami, zaburzenia czynności nerek - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Fluanxol 3 mg
Flupentyksol, będący czynnym izomerem cis(Z) leku Fluanxol w dawce 3 mg, charakteryzuje się biodostępnością około 40% po podaniu doustnym oraz Tmax wynoszącym 4-5 godzin. Lek wykazuje dużą objętość dystrybucji (Vdβ ~14,1 l/kg) i silne wiązanie z białkami osocza (~99%), co może wpływać na potencjalne interakcje lekowe. Metabolizm zachodzi głównie przez sulfoksydację, N-dealkilację i sprzęganie z kwasem glukuronowym, a metabolity nie wykazują aktywności psychofarmakologicznej. Okres półtrwania w fazie eliminacji wynosi około 35 godzin, co umożliwia dawkowanie raz na dobę, a klirens układowy to około 0,29 l/min. Lek jest głównie wydalany z kałem, z mniejszym udziałem wydalania z moczem, co sugeruje, że niewielkie zaburzenia czynności nerek nie powinny znacząco wpływać na farmakokinetykę flupentyksolu.
białko osocza, biodostępność leku, działanie psychofarmakologiczne, efekt pierwszego przejścia, faza eliminacji, flupentyksol dichlorowodorek, interakcja lekowa, klirens układowy, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pochodna tioksantenu, przenikanie leku do mleka, schizofrenia, sprzęganie z kwasem glukuronowym, stan stacjonarny, stężenie maksymalne, sulfoksydacja, wiązanie z białkami, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Risperidone Teva 25 mg
Rysperydon w postaci zawiesiny do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu charakteryzuje się całkowitym wchłanianiem po podaniu domięśniowym, z fazowym profilem uwalniania: początkowe uwolnienie <1% dawki, następnie około 3-tygodniowy okres latencji, po którym następuje główna faza uwalniania trwająca od 4. do 7. tygodnia. Dawkowanie 25-50 mg co 2 tygodnie utrzymuje terapeutyczne stężenia aktywnej frakcji (rysperydon + 9-hydroksyrysperydon) w zakresie 9,9-19,2 ng/ml (stężenie minimalne) oraz 17,9-45,5 ng/ml (stężenie maksymalne). Nie obserwowano kumulacji leku podczas stosowania do 12 miesięcy. Rysperydon wykazuje liniową farmakokinetykę w dawkach 25-50 mg, a metabolizm głównie przez CYP2D6 prowadzi do powstania aktywnego metabolitu 9-hydroksyrysperydonu, z którym tworzy aktywną frakcję przeciwpsychotyczną. Wydalanie następuje głównie z moczem (70% dawki po podaniu doustnym), a faza eliminacji po iniekcji trwa około 7-8 tygodni. Wstrzyknięcia w mięsień pośladkowy i naramienny są biorównoważne.
9-hydroksyrysperydon, aktywna frakcja przeciwpsychotyczna, albumina, biorównoważność, enzym CYP2D6, faza eliminacji, izoenzymy cytochromu P450, klirens czynnej frakcji przeciwpsychotycznej, korelacja farmakokinetyczno-farmakodynamiczna, kwaśna glikoproteina alfa 1, liniowe właściwości farmakokinetyczne, mikrosomy ludzkiej wątroby, N-dealkilacja, niewydolność wątroby, objawy pozapiramidowe, objętość dystrybucji, okres półtrwania, polimorfizm genetyczny, rysperydon, skala ESRS, skala PANSS, wstrzyknięcie domięśniowe, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Ebivol 5 mg
Nebiwolol (5 mg) charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym, niezależnie od obecności pokarmu, co umożliwia elastyczne dawkowanie. Metabolizm leku odbywa się głównie przez alicykliczną i aromatyczną hydroksylację (z udziałem polimorficznego enzymu CYP2D6), N-dealkilację oraz sprzęganie z kwasem glukuronowym, prowadząc do powstania aktywnych hydroksymetabolitów. Polimorfizm CYP2D6 dzieli pacjentów na szybkie i wolne metabolizatory, co wpływa na biodostępność (około 12% u szybkich vs niemal całkowita u wolnych metabolizatorów), maksymalne stężenia w osoczu (u wolnych metabolizatorów nawet 23-krotnie wyższe), okres półtrwania enancjomerów (średnio 10 godzin u szybkich vs 30-50 godzin u wolnych) oraz hydroksymetabolitów (24 godziny vs około 48 godzin). Stan stacjonarny osiągany jest w ciągu 24 godzin dla nebiwololu i kilku dni dla metabolitów, co ma kluczowe znaczenie dla indywidualizacji dawkowania i monitorowania terapii.
białko osocza, biodostępność, Ebivol, enancjomer nebiwololu, enancjomer RSSS, enancjomer SRRR, enzym CYP2D6, farmakokinetyka liniowa, hydroksylacja alicykliczna, hydroksylacja aromatyczna, hydroksymetabolit, kwas glukuronowy, N-dealkilacja, nebiwolol, okres półtrwania, polimorfizm genetyczny, stan stacjonarny, stereoselektywność, wolny metabolizm, wydalanie leku - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Aripsan 5 mg
Arypiprazol cechuje się wysoką biodostępnością doustną na poziomie 87%, z maksymalnym stężeniem w osoczu (Cmax) osiąganym po 3-5 godzinach od podania. Lek wykazuje znaczną dystrybucję pozanaczyniową (objętość dystrybucji 4,9 l/kg) oraz silne wiązanie z białkami osocza (>99%, głównie albuminami), co przekłada się na długi okres półtrwania. Ten ostatni różni się w zależności od fenotypu metabolizmu CYP2D6: około 75 godzin u szybkich metabolizerów i 146 godzin u wolnych metabolizerów. Arypiprazol jest metabolizowany głównie w wątrobie przez enzymy CYP3A4 i CYP2D6, a jego aktywny metabolit dehydroarypiprazol stanowi około 40% AUC leku, co ma istotne znaczenie kliniczne. Eliminacja zachodzi głównie przez metabolity wydalane z kałem (60%) i moczem (27%), przy czym mniej niż 1% leku jest wydalane w postaci niezmienionej z moczem.
albumina osocza, arypiprazol, białko osocza, biodostępność, CYP2D6, CYP3A4, dehydroarypiprazol, dehydrogenacja, dystrybucja pozanaczyniowa, efekt pierwszego przejścia, hydroksylacja, induktor enzymu, inhibitor enzymu, klasyfikacja Child-Pugh, klirens, marskość wątroby, metabolizm przedukładowy, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania leku, parametr farmakokinetyczny, pole pod krzywą stężenie-czas, profil farmakokinetyczny, stężenie w osoczu, szybki metabolizer, wolny metabolizer, zdolność metaboliczna - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Explemed 10 mg
Arypiprazol, substancja czynna preparatu Explemed, charakteryzuje się wysoką biodostępnością doustną wynoszącą 87% oraz Tmax w zakresie 3-5 godzin, co umożliwia skuteczne i przewidywalne wchłanianie niezależnie od spożycia posiłków bogatych w tłuszcze. Lek wykazuje dużą pozorną objętość dystrybucji (4,9 l/kg) oraz silne (>99%) wiązanie z białkami osocza, głównie albuminami, co może mieć znaczenie w kontekście potencjalnych interakcji lekowych. Arypiprazol i jego aktywny metabolit dehydroarypiprazol, który stanowi około 40% AUC, podlegają intensywnemu metabolizmowi wątrobowemu głównie przez izoenzymy CYP3A4 i CYP2D6, co wymaga uwagi przy stosowaniu inhibitorów lub induktorów tych enzymów.
arypiprazol, AUC, biodostępność bezwzględna, biotransformacja wątrobowa, cytochrom P450, dehydroarypiprazol, dehydrogenacja, dysfagia, efekt pierwszego przejścia, enzym CYP, Explemed, hydroksylacja, inhibitor enzymu, interakcja lekowa, klirens, klirens wątrobowy, metabolit, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, stężenie w osoczu, substancja czynna, szybki metabolizer, wolny metabolizer - Leksykon substancji czynnych
Flupentyksol – Właściwości farmakokinetyczne
Flupentyksol, pochodna tioksantenu, jest stosowany w leczeniu schizofrenii i innych zaburzeń psychotycznych, dostępny w formie doustnej (tabletki Fluanxol) oraz depot (Fluanxol Depot). Po podaniu doustnym osiąga maksymalne stężenie w surowicy po 4-5 godzinach, z biodostępnością około 40%, a stan stacjonarny po około 7 dniach. Forma depot, zawierająca dekanonian cis(Z)-flupentyksolu, uwalnia lek powoli przez 3 tygodnie, osiągając maksymalne stężenie w ciągu 3-7 dni, a stan stacjonarny po około 3 miesiącach. Flupentyksol wiąże się z białkami osocza w 99%, ma objętość dystrybucji około 14,1 l/kg i jest metabolizowany głównie przez sulfoksydację, N-dealkilację i sprzęganie z kwasem glukuronowym, przy czym metabolity są farmakologicznie nieaktywne. Okres półtrwania eliminacyjnego wynosi około 35 godzin, a klirens około 0,29 l/min. Lek jest wydalany głównie z kałem, w mniejszym stopniu z moczem.
białka osocza, dekanonian flupentyksolu, dostępność biologiczna, dysfunkcja wątroby, działanie psychofarmakologiczne, flupentyksol, forma depot, forma doustna, forma parenteralna, kinetyka liniowa, klirens układowy, leczenie podtrzymujące, lipofilny ester, metabolizm leku, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, okres półtrwania w fazie eliminacji, pochodna tioksantenu, przenikanie do mleka, roztwór do wstrzykiwań, schizofrenia, sprzęganie z kwasem glukuronowym, stan stacjonarny, stężenie leku w osoczu, stężenie w surowicy, substancja czynna, substancja psychotropowa, sulfoksydacja, szlak metabolizmu, tabletka powlekana, wstrzyknięcie domięśniowe, wytyczna terapeutyczna, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie psychotyczne, zależność farmakokinetyczno-farmakodynamiczna, zuklopentyksol - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rasagiline Vipharm 1 mg
Rasagilina, stosowana w terapii choroby Parkinsona, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z przewodu pokarmowego, osiągając maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) około 0,5 godziny po podaniu. Biodostępność bezwzględna wynosi około 36%. Obecność pokarmu nie wpływa na czas osiągnięcia Cmax, jednak posiłek bogaty w tłuszcze zmniejsza Cmax o około 60% oraz AUC o około 20%, co nie wymaga zmiany schematu dawkowania. Rasagilina wykazuje dużą objętość dystrybucji (243 L) i wiąże się z białkami osocza w 60-70%. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, z udziałem CYP1A2, prowadząc do powstania metabolitów sprzęganych do glukuronianów. Lek nie indukuje ani nie hamuje enzymów CYP450, co minimalizuje ryzyko interakcji lekowych. Eliminacja odbywa się głównie przez mocz (62,6%) i kał (21,8%), z mniej niż 1% wydalanym w postaci niezmienionej. Farmakokinetyka jest liniowa w zakresie dawek 0,5-2 mg, a okres półtrwania wynosi 0,6-2 godziny.
1-aminoindan, AUC, biodostępność bezwzględna, biotransformacja wątrobowa, choroba Parkinsona, CYP1A2, cytochrom P450, farmakokinetyka, glukuronian, hydroksylacja, interakcja lekowa, klirens kreatyniny, metabolizm hepatyczny, metabolizm leku, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, sprzęganie metabolitów, stężenie w osoczu, szlak metaboliczny, wydalanie nerkowe, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon substancji czynnych
Lidokaina – Właściwości farmakokinetyczne
Lidokaina, stosowana miejscowo w różnych formach farmaceutycznych, charakteryzuje się zróżnicowanym wchłanianiem zależnym od miejsca aplikacji, stanu tkanek oraz postaci leku. Szybkie wchłanianie obserwuje się przez błony śluzowe, zwłaszcza dróg oddechowych, z początkiem działania już po 2 minutach przy 4% roztworze na koniuszku języka. Po podaniu domacicznym maksymalne stężenia w osoczu (Cmax) wynoszą średnio 351 ng/ml (zakres 65-725 ng/ml) i osiągane są po 30-180 minutach. Wchłanianie z nieuszkodzonej skóry jest ograniczone (5-10%), z maksymalnymi stężeniami lidokainy w osoczu na poziomie 0,12-0,16 µg/ml osiąganymi po 1,5-6 godzinach. Po podaniu domięśniowym biodostępność wynosi około 93%, a stężenia w osoczu zależą od drogi podania, z najwyższymi wartościami po blokadzie nerwów międzyżebrowych (~1,5 µg/ml na 100 mg) i najniższymi po podskórnym (~0,5 µg/ml na 100 mg). Lidokaina wykazuje szeroką dystrybucję (objętość dystrybucji 1,5-1,7 l/kg), wiąże się z białkami osocza (33-80%), a jej metabolizm zachodzi głównie w wątrobie z udziałem enzymów CYP1A2 i 3A4, prowadząc do aktywnych metabolitów MEGX i GX, które również wykazują działanie farmakologiczne i toksyczne.
bariera krew-mózg, bierna dyfuzja, biodostępność ustrojowa, blokada nerwów międzyżebrowych, efekt pierwszego przejścia przez wątrobę, faza eliminacji, glicynoksylidyd, hemodializa, klirens kreatyniny, klirens ogólnoustrojowy, kwaśna glikoproteina α1, lidokaina i prylokaina, marskość wątroby, metabolizm pierwszego przejścia, metabolizm wątrobowy, monoetyloglicynoksylidyd, N-dealkilacja, nieuszkodzona skóra, objętość dystrybucji, okres półtrwania, płyn mózgowo-rdzeniowy, podanie domaciczne, podanie domięśniowe, podanie dożylne w bolusie, podanie zewnątrzoponowe, środek znieczulający miejscowo, stężenie toksyczne, stężenie w osoczu, substancja czynna, toksyczność anestetyków miejscowych, toksyczność OUN, wiązanie z białkami osocza, właściwości farmakokinetyczne, wstrzyknięcie podskórne, zaburzenia czynności nerek, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Ranozek 500 mg
Ranolazyna, dostępna w tabletkach o przedłużonym uwalnianiu (375 mg, 500 mg, 750 mg), charakteryzuje się osiąganiem maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) po około 4,5 godziny, a stan stacjonarny uzyskuje się po 3 dniach podawania 500 mg dwa razy na dobę, przy Cmax około 1770 ng/ml (SD 1040) i AUC₀₋₁₂ średnio 13 700 ng×godz./ml (SD 8290). Biodostępność doustna wynosi 35-50% z dużym zróżnicowaniem międzyosobniczym, a ekspozycja na lek rośnie nieproporcjonalnie do dawki (2,5-3-krotne zwiększenie AUC przy podwojeniu dawki). Ranolazyna wiąże się w 62% z białkami osocza, głównie z kwaśną alfa-1 glikoproteiną, a jej objętość dystrybucji (Vss) wynosi 180 l, co wskazuje na znaczną dystrybucję tkankową. Metabolizm zachodzi głównie przez CYP3A4 i CYP2D6, z wieloma metabolitami, a eliminacja odbywa się głównie drogą metaboliczną, z mniej niż 5% dawki wydalanej w postaci niezmienionej. Okres półtrwania po podaniu dożylnym wynosi 2-3 godziny, natomiast po doustnym około 7 godzin, co jest efektem kinetyki flip-flop.
alfa-1-glikoproteina, biodostępność ranolazyny, CYP2D6, CYP3A4, ekspozycja na ranolazynę, flip-flop kinetics, klasyfikacja NYHA, klirens kreatyniny, klirens ranolazyny, maksymalne stężenie w osoczu, mikrosom ludzkiej wątroby, N-dealkilacja, O-demetylacja, objętość dystrybucji, parametr farmakokinetyczny, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zastoinowa niewydolność krążenia - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Clarithromycin hameln 500 mg
Klarytromycyna wykazuje złożony profil farmakokinetyczny, który warunkuje jej skuteczność kliniczną. Po dożylnym podaniu dawki 500 mg w 60-minutowym wlewie, stężenia leku we krwi znacznie przekraczają MIC90 dla typowych patogenów, a aktywny metabolit 14-hydroksyklarytromycyna osiąga poziomy terapeutyczne, szczególnie istotne w leczeniu Haemophilus influenzae. Lek charakteryzuje się wysoką dystrybucją do tkanek, osiągając stężenia wielokrotnie wyższe niż w osoczu, zwłaszcza w tkankach migdałków i płuc oraz w śluzie żołądka, co uzasadnia jego zastosowanie w zakażeniach dróg oddechowych i eradykacji Helicobacter pylori. Klarytromycyna wiąże się z białkami osocza w około 80%, co wpływa na biodostępność frakcji wolnej leku.
14-hydroksyklarytromycyna, biodostępność, czynny metabolit, dystrybucja tkankowa, eliminacja leku, Haemophilus influenzae, Helicobacter pylori, metabolizm pierwszego przejścia, minimalne stężenie hamujące, N-dealkilacja, nieliniowa farmakokinetyka, okres półtrwania, stan stacjonarny, stężenie terapeutyczne, wątroba, wiązanie z białkami, zakażenia dróg oddechowych, zakażenie bakteryjne - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Doxylamine Biofarm 25 mg
Wodorobursztynian doksylaminy, stosowany w dawce 25 mg w postaci tabletek powlekanych (Doxylamine Biofarm), charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym, z osiągnięciem maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) około 120,99 ng/ml przy podaniu z pokarmem oraz 118,21 ng/ml na czczo, z medianą czasu Tmax odpowiednio 2,5 oraz 2 godzin. Całkowita ekspozycja na lek (AUC∞) wynosiła 1798,14 ng•h/ml (z pokarmem) i 1830,05 ng•h/ml (na czczo), co wskazuje na minimalny wpływ posiłku na farmakokinetykę substancji. Doksylamina wykazuje niskie wiązanie z białkami osocza (~24%) oraz szeroką dystrybucję (objętość dystrybucji 2,5 L/kg), a jej zdolność do przenikania bariery krew-mózg jest kluczowa dla działania ośrodkowego. Okres półtrwania eliminacyjnego (T1/2el) wynosi około 10-13 godzin u młodych dorosłych, wydłużając się do 12-16 godzin u osób starszych, co wymaga uwzględnienia przy ustalaniu dawkowania.
albumina osocza, AUC, bariera krew-mózg, biotransformacja, Cmax, cytochrom P450, dinordoksylamina, doksylamina, enzym wątrobowy, hydroksylacja, induktor enzymatyczny, interakcja lekowa, metabolizm doksylaminy, N-acetylowanie, N-dealkilacja, N-demetylacja, N-utlenianie, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, nordoksylamina, objętość dystrybucji, okres półtrwania, ośrodkowy układ nerwowy, parametr farmakokinetyczny, pole pod krzywą stężenia, przewód pokarmowy, stężenie leku w osoczu, Tmax, wiązanie z białkami osocza, wodorobursztynian doksylaminy, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Lignocainum 2% c. noradrenalino 0,00125% WZF (20 mg + 0,025 mg)/ml
Produkt leczniczy zawierający lidokainę (chlorowodorek jednowodny) oraz noradrenalinę (winian) charakteryzuje się złożoną farmakokinetyką, istotną dla skuteczności i bezpieczeństwa w anestezjologii. Lidokaina jest całkowicie absorbowana z miejsca podania, przy czym stężenia w osoczu zależą od techniki znieczulenia: najwyższe podczas blokady nerwów międzyżebrowych, nieco niższe przy znieczuleniu zewnątrzoponowym, a najniższe przy znieczuleniu nasiękowym. Wiązanie z białkami osocza wynosi 40-80% przy stężeniach 1-4 μg/ml. Lek przenika przez barierę krew-mózg i łożysko, co umożliwia dostęp do krążenia płodu. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie (N-dealkilacja), a metabolity wykazują słabszą aktywność. Lidokaina jest wydalana głównie przez nerki, z 10% w postaci niezmienionej. Po podaniu dożylnym okres półtrwania wynosi 1,6 godziny. Upośledzenie funkcji wątroby wydłuża ten okres nawet dwukrotnie, natomiast niewydolność nerek podnosi stężenie metabolitów.
bariera krew-mózg, blokada nerwów międzyżebrowych, drgawki, farmakokinetyka lidokainy, kwasica, lidokaina, łożysko, metabolizm lidokainy, metabolizm wątrobowy, N-dealkilacja, noradrenalina, okres półtrwania, ośrodkowy układ nerwowy, stężenie toksyczne, upośledzenie czynności nerek, upośledzenie czynności wątroby, wiązanie z białkami osocza, wydalanie nerkowe, znieczulenie nasiękowe, znieczulenie zewnątrzoponowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Lorazepam Orion 1 mg
Lorazepam wykazuje korzystny profil farmakokinetyczny, który determinuje jego skuteczność w leczeniu zaburzeń lękowych i bezsenności. Po podaniu doustnym lek jest szybko i niemal całkowicie wchłaniany, osiągając maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) po około 2 godzinach. Lorazepam wiąże się w około 90% z białkami osocza, a jego stężenie w osoczu wykazuje liniową zależność od dawki, co ułatwia dostosowanie terapii. Metabolizm zachodzi głównie przez sprzęganie z kwasem glukuronowym w wątrobie, bez udziału enzymów cytochromu P450, co minimalizuje ryzyko interakcji lekowych. Lek nie posiada aktywnych metabolitów, a okres półtrwania wynosi 12-16 godzin. Wydalanie odbywa się głównie przez nerki (70-75% dawki jako nieaktywny glukuronid), a przy wielokrotnym podaniu u zdrowych osób nie obserwuje się kumulacji substancji czynnej.
aktywny metabolit, benzodiazepina, bezsenność, białka osocza, Cmax, cytochrom P450, dostosowanie dawki, faza eliminacji, glukuronid, hemodializa, hydroksylacja, klirens lorazepamu, koniugacja z kwasem glukuronowym, lorazepam, marskość wątroby, metabolizm lorazepamu, N-dealkilacja, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, okres półtrwania, stężenie w osoczu, zaburzenie lękowe, zapalenie wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Cinnarizinum Aflofarm 25 mg
Cynaryzyna, substancja czynna preparatu Cinnarizinum Aflofarm w dawce 25 mg, charakteryzuje się powolnym wchłanianiem po podaniu doustnym, z osiągnięciem maksymalnego stężenia w surowicy krwi (Tmax) w zakresie 2,5-4 godzin. Metabolizm leku jest intensywny i cechuje się znaczną zmiennością osobniczą, głównie poprzez szlak N-dealkilacji. Okres półtrwania (T1/2) cynaryzyny wynosi około 3 godzin, co jest kluczowe dla ustalenia schematu dawkowania. Wydalanie substancji odbywa się zarówno z moczem, jak i z kałem, przy czym około 2/3 metabolitów usuwanych jest z kałem, a pozostała część z moczem, w formie niezmienionej, metabolitów oraz sprzężonych z glukuronianem produktów biotransformacji.
biotransformacja, Cinnarizinum, cynaryzyna, dystrybucja leku, eliminacja leku, kał, maksymalne stężenie leku, metabolit, mocz, N-dealkilacja, okres półtrwania leku, parametr farmakokinetyczny, sprzęganie z glukuronianem, Tmax, wchłanianie doustne, właściwości farmakokinetyczne, wydalanie leku, zmienność osobnicza - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Orizon 0,5 mg
Rysperydon, substancja czynna leku Orizon, charakteryzuje się całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym z maksymalnym stężeniem w osoczu osiąganym w 1-2 godziny. Bezwzględna dostępność biologiczna wynosi 70% (CV=25%), a względna dostępność biologiczna z tabletki 94% (CV=10%). Obecność pokarmu nie wpływa na wchłanianie, co umożliwia podawanie leku niezależnie od posiłków. Rysperydon jest intensywnie metabolizowany przez CYP2D6 do aktywnego metabolitu 9-hydroksyrysperydonu, który wraz z lekiem macierzystym tworzy czynną frakcję przeciwpsychotyczną. Objętość dystrybucji wynosi 1-2 l/kg, a stopień wiązania z białkami osocza to 90% dla rysperydonu i 77% dla metabolitu. Okres półtrwania rysperydonu wynosi około 3 godziny, natomiast 9-hydroksyrysperydonu i czynnej frakcji przeciwpsychotycznej około 24 godziny. Eliminacja odbywa się głównie przez nerki (70% dawki w moczu) oraz w mniejszym stopniu przez kał (14%).
9-hydroksyrysperydon, biotransformacja, ciężkie zaburzenia czynności nerek, czynna frakcja przeciwpsychotyczna, dostępność biologiczna, hydroksylacja, izoenzym CYP 2D6, klirens, mikrosomy wątrobowe, N-dealkilacja, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, polimorfizm genetyczny, rysperydon, stan stacjonarny, stężenie w osoczu, wchłanianie z przewodu pokarmowego, wiązanie z białkami osocza, wolna frakcja rysperydonu, zaburzenia czynności nerek, zależność proporcjonalna do dawki - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Aribit 10 mg
Arypiprazol, substancja czynna preparatu Aribit, wykazuje wysoką biodostępność po podaniu doustnym (87%) z maksymalnym stężeniem w osoczu osiąganym w 3-5 godzin. Lek charakteryzuje się minimalnym metabolizmem pierwszego przejścia oraz brakiem wpływu posiłków bogatych w tłuszcze na farmakokinetykę, co umożliwia podawanie niezależnie od jedzenia. Arypiprazol ma dużą objętość dystrybucji (4,9 l/kg) i silne (>99%) wiązanie z białkami osocza, głównie albuminami, co może mieć znaczenie w kontekście interakcji lekowych. Metabolizm wątrobowy odbywa się głównie przez enzymy CYP3A4 i CYP2D6, prowadząc do powstania aktywnego metabolitu dehydroarypiprazolu, który stanowi około 40% AUC leku w stanie stacjonarnym.
Aribit, arypiprazol, AUC, badanie farmakokinetyczne, biodostępność, biotransformacja arypiprazolu, Cmax, dehydroarypiprazol, dehydrogenacja, dostępność biologiczna, dystrybucja pozanaczyniowa, dystrybucja w organizmie, efekt pierwszego przejścia, enzymy CYP, hydroksylacja, izoenzymy cytochromu P450, klirens, klirens wątrobowy, metabolizm przedukładowy, metabolizm wątrobowy, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, polimorfizm genetyczny CYP2D6, populacja pediatryczna, profil farmakokinetyczny, stężenie maksymalne, substancja czynna, szybki metabolizer, wiązanie z białkami osocza, wolny metabolizer - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Aryfrenix 15 mg
Arypiprazol, substancja czynna leku Aryfrenix, charakteryzuje się wysoką biodostępnością po podaniu doustnym (87%) oraz dobrym wchłanianiem, z osiąganiem maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) w ciągu 3-5 godzin. Posiłki o wysokiej zawartości tłuszczu nie wpływają istotnie na farmakokinetykę leku. Arypiprazol wykazuje dużą pozorną objętość dystrybucji (4,9 l/kg) oraz silne (>99%) wiązanie z białkami osocza, głównie albuminami. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, z udziałem enzymów CYP3A4 i CYP2D6, prowadząc do powstania aktywnego metabolitu dehydroarypiprazolu, który stanowi około 40% AUC arypiprazolu. Okres półtrwania leku jest zależny od aktywności CYP2D6 i wynosi około 75 godzin u osób z podwyższoną aktywnością oraz 146 godzin u osób z obniżoną aktywnością tego enzymu. Całkowity klirens wynosi 0,7 ml/min/kg i jest głównie wątrobowy.
arypiprazol, AUC, biodostępność leku, Cmax, dehydroarypiprazol, dehydrogenacja, dystrybucja pozanaczyniowa, enzymy CYP3A4 i CYP2D6, faza eliminacji, hydroksylacja, izoenzymy cytochromu P450, klasyfikacja Child-Pugh, klirens arypiprazolu, klirens wątrobowy, marskość wątroby, metabolizm przedukładowy, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania leku, parametry farmakokinetyczne, stan stacjonarny, szlak metaboliczny, wiązanie z białkami surowicy, zdolność metaboliczna, znakowanie izotopowe