Właściwości farmakokinetyczne
Nedal 5 mg

Nebiwolol jest lipofilnym, kardioselektywnym beta-blokerem, który nie wykazuje wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej ani działania stabilizującego błonę komórkową (l-enancjomer), a jednocześnie posiada właściwości wazodylatacyjne poprzez uwalnianie tlenku azotu (d-enancjomer). Po podaniu doustnym lek jest szybko wchłaniany, a obecność pokarmu nie wpływa na jego absorpcję. Metabolizm nebiwololu jest intensywny i obejmuje alicykliczną oraz aromatyczną hydroksylację, N-dealkilację i sprzęganie z kwasem glukuronowym, z kluczową rolą enzymu CYP2D6, który determinuje polimorfizm metaboliczny pacjentów. Biodostępność u osób z szybkim metabolizmem wynosi około 12%, natomiast u osób z wolnym metabolizmem jest niemal całkowita, co skutkuje znaczącymi różnicami w stężeniach leku w osoczu (do 23-krotnie wyższe u wolno metabolizujących). Okres półtrwania enancjomerów u osób z szybkim metabolizmem wynosi średnio 10 godzin, a u wolno metabolizujących jest 3-5 razy dłuższy (30-50 godzin). Dawkowanie nebiwololu powinno być indywidualizowane, zwłaszcza u pacjentów z wolnym metabolizmem, osób powyżej 65 roku życia oraz z niewydolnością nerek lub wątroby.

Właściwości farmakokinetyczne nebiwololu

Nebiwolol jest lipofilnym, kardioselektywnym lekiem blokującym receptory beta-adrenergiczne, pozbawionym wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej i działania stabilizującego błonę komórkową (l-enancjomer). Dodatkowo wykazuje właściwości wazodylatacyjne (rozszerzające naczynia krwionośne) za pośrednictwem tlenku azotu (d-enancjomer).1

Wchłanianie

Oba enancjomery nebiwololu charakteryzują się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym. Obecność pokarmu nie wpływa na proces absorpcji leku, co oznacza, że nebiwolol może być przyjmowany zarówno z posiłkami, jak i bez posiłków.2

Metabolizm

Nebiwolol podlega intensywnym procesom metabolicznym, w wyniku których powstają m.in. czynne hydroksymetabolity. Główne szlaki metaboliczne obejmują:3

  • Alicykliczną hydroksylację
  • Aromatyczną hydroksylację
  • N-dealkilację
  • Sprzęganie z kwasem glukuronowym
  • Tworzenie glukuronidów hydroksymetabolitów

Szczególnie istotny w metabolizmie leku jest proces aromatycznej hydroksylacji, który podlega genetycznemu polimorfizmowi procesów oksydacyjnych zależnych od enzymu CYP2D6. Ta genetyczna zmienność determinuje podział pacjentów na dwie główne grupy: osoby z szybkim metabolizmem oraz osoby z wolnym metabolizmem.4

Biodostępność nebiwololu po podaniu doustnym wykazuje znaczne różnice w zależności od profilu metabolicznego pacjenta. U osób z szybkim metabolizmem wynosi około 12%, natomiast u osób z wolnym metabolizmem jest niemal całkowita.5

W stanie stacjonarnym, po zastosowaniu takich samych dawek, maksymalne stężenie niezmienionego nebiwololu w osoczu jest około 23 razy większe u osób wolno metabolizujących w porównaniu z osobami o szybkim metabolizmie. Różnica maksymalnego stężenia w osoczu pomiędzy tymi grupami pacjentów, z uwzględnieniem zarówno postaci niezmienionej, jak i czynnych metabolitów leku, wynosi od 1,3 do 1,4 raza.6

Ze względu na różnice w szybkości metabolizmu, dawkę nebiwololu należy zawsze ustalać indywidualnie. Osoby ze słabym metabolizmem mogą wymagać stosowania mniejszych dawek. Ponadto, dostosowanie dawki jest konieczne dla:7

  • Pacjentów w wieku powyżej 65 lat
  • Pacjentów z niewydolnością nerek
  • Pacjentów z niewydolnością wątroby

Parametry farmakokinetyczne

Parametr Osoby z szybkim metabolizmem Osoby z wolnym metabolizmem
Okres półtrwania enancjomerów nebiwololu Średnio 10 godzin 3-5 razy dłuższy (30-50 godzin)
Okres półtrwania hydroksymetabolitów Średnio 24 godziny Około 2 razy dłuższy (ok. 48 godzin)
Czas do osiągnięcia stanu stacjonarnego (nebiwolol) 24 godziny Dłuższy
Czas do osiągnięcia stanu stacjonarnego (hydroksymetabolity) Kilka dni Dłuższy
Biodostępność po podaniu doustnym Około 12% Niemal całkowita

U osób z szybkim metabolizmem stężenie enancjomeru RSSS w osoczu jest nieco większe od stężenia enancjomeru SRRR. Ta różnica jest bardziej wyraźna u osób wolno metabolizujących.8

Stan stacjonarny stężenia leku w osoczu u większości pacjentów (szybko metabolizujących) jest osiągany w ciągu 24 godzin dla nebiwololu, a w ciągu kilku dni dla hydroksymetabolitów. Stężenia w osoczu są proporcjonalne do dawki w zakresie od 1 do 30 mg. Należy podkreślić, że wiek pacjenta nie ma wpływu na farmakokinetykę nebiwololu.9

Dystrybucja

Oba enancjomery nebiwololu w osoczu wykazują wysokie powinowactwo do białek, głównie albumin. Stopień wiązania z białkami osocza wynosi:10

  • 98,1% dla nebiwololu SRRR
  • 97,9% dla nebiwololu RSSS

Objętość dystrybucji wykazuje znaczne indywidualne zróżnicowanie i mieści się w zakresie od 10,1 do 39,4 l/kg, co wskazuje na dobrą penetrację leku do tkanek.11

Wydalanie

Nebiwolol podlega procesom eliminacji z organizmu dwiema głównymi drogami. W ciągu tygodnia od podania leku:12

  • 38% dawki ulega wydaleniu z moczem
  • 48% dawki jest eliminowane z kałem

Warto zaznaczyć, że mniej niż 0,5% podanej dawki nebiwololu wydalane jest z moczem w postaci niezmienionej, co potwierdza intensywne procesy metaboliczne, jakim podlega ten lek w organizmie.13

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl