nadwrażliwość na lek
Nadwrażliwość na lek to niepożądana reakcja immunologiczna organizmu na substancję leczniczą, występująca u pacjentów z predyspozycją genetyczną lub nabytą. Może objawiać się w różnych postaciach – od łagodnych wysypek skórnych, przez pokrzywkę, po zagrażające życiu reakcje anafilaktyczne.
Reakcje nadwrażliwości klasyfikuje się według mechanizmu immunologicznego (typy I-IV wg Gella i Coombsa) lub czasu wystąpienia (natychmiastowe i opóźnione). Najczęstszymi lekami wywołującymi nadwrażliwość są antybiotyki β-laktamowe, niesteroidowe leki przeciwzapalne, leki przeciwdrgawkowe oraz środki kontrastowe.
Diagnostyka obejmuje szczegółowy wywiad kliniczny, testy skórne, oznaczanie swoistych przeciwciał IgE oraz próby prowokacyjne. W przypadku stwierdzenia nadwrażliwości kluczowe jest dokładne udokumentowanie reakcji w dokumentacji medycznej, poinformowanie pacjenta oraz zaproponowanie alternatywnych metod leczenia lub procedury desensytyzacji w uzasadnionych przypadkach.
Postępowanie w ostrych reakcjach nadwrażliwości zależy od ich nasilenia – od natychmiastowego przerwania podawania leku w przypadkach łagodnych do interwencji z użyciem adrenaliny, glikokortykosteroidów i płynoterapii w reakcjach anafilaktycznych. Profilaktyka reakcji polega na dokładnym zbieraniu wywiadu alergologicznego przed włączeniem leczenia.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Clemastinum Aflofarm 0,5 mg/5 ml
Klemastyna w postaci syropu (Clemastinum Aflofarm 0,5 mg/5 ml) jest przeciwwskazana u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną, pochodne etylenodiaminy (np. chlorfeniramina, difenhydramina) oraz na substancje pomocnicze, takie jak sorbitol (2150 mg/5 ml), glikol propylenowy (752,43 mg/5 ml), etanol (240,2 mg/5 ml), sód (11,03 mg/5 ml) oraz parabeny (metylu i propylu parahydroksybenzoesan). Stosowanie klemastyny jest również przeciwwskazane u dzieci poniżej 6. roku życia oraz u pacjentów przyjmujących inhibitory monoaminooksydazy (IMAO), ze względu na ryzyko poważnych interakcji farmakologicznych. W przypadku konieczności włączenia leku po terapii IMAO, należy zachować odpowiedni odstęp czasowy zgodny z farmakokinetyką inhibitora MAO.
W terapii należy zachować ostrożność u pacjentów z jaskrą z wąskim kątem przesączania, przerostem prostaty, niedrożnością szyi pęcherza moczowego oraz chorobami przewodu pokarmowego, gdzie leki przeciwhistaminowe mogą nasilać objawy. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów geriatrycznych, osoby prowadzące pojazdy lub obsługujące maszyny, a także pacjentów z zaburzeniami funkcji wątroby, nerek oraz chorobami układu sercowo-naczyniowego, ze względu na ryzyko działań niepożądanych i zmieniony metabolizm leku. Zawartość substancji pomocniczych, takich jak sorbitol, glikol propylenowy i etanol, wymaga uwzględnienia w kontekście nietolerancji, chorób wątroby, padaczki czy diety niskosodowej. W tych przypadkach należy rozważyć stosunek korzyści do ryzyka oraz ewentualnie zastosować alternatywne metody leczenia.
chlorfeniramina, choroba układu nerwowego, choroba układu sercowo-naczyniowego, choroba wątroby, dieta niskosodowa, difenhydramina, działanie antycholinergiczne, działanie przeczyszczające, działanie sedatywne, farmakokinetyka, fenelzyna, glikol propylenowy, IMAO, inhibitor monoaminooksydazy, jaskra z wąskim kątem, klemastyna, lek przeciwhistaminowy, moklobemid, nadwrażliwość krzyżowa, nadwrażliwość na lek, niedrożność pęcherza moczowego, niedrożność przewodu pokarmowego, nietolerancja fruktozy, pacjent geriatryczny, padaczka, pochodna etylenodiaminy, przerost prostaty, reakcja alergiczna, selegilina, sorbitol, substancja pomocnicza, uzależnienie od alkoholu, zaburzenie funkcji nerek, zaburzenie funkcji wątroby, zatrucie alkoholem - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Telexer 150 mg
Dabigatran eteksylat, zawarty w preparacie Telexer 150 mg, jest doustnym bezpośrednim inhibitorem trombiny stosowanym w terapii przeciwzakrzepowej. Przeciwwskazania do jego stosowania obejmują nadwrażliwość na substancję czynną lub substancje pomocnicze, ciężkie zaburzenia czynności nerek (CrCL < 30 mL/min u dorosłych, eGFR < 50 mL/min/1,73 m² u dzieci i młodzieży), aktywne klinicznie krwawienia oraz stany zwiększające ryzyko krwawień, takie jak owrzodzenia przewodu pokarmowego, nowotwory złośliwe o wysokim ryzyku krwawienia, niedawne urazy lub zabiegi neurochirurgiczne i okulistyczne, krwotok śródczaszkowy, żylaki przełyku oraz malformacje naczyniowe w obrębie mózgu i rdzenia kręgowego. Ponadto, stosowanie Telexeru jest przeciwwskazane u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby, które mogą zwiększać ryzyko krwawień, oraz u osób po wszczepieniu sztucznej zastawki serca ze względu na niewystarczającą skuteczność i podwyższone ryzyko powikłań krwotocznych.
ablacja cewnikowa, bezpośredni inhibitor trombiny, ciężkie zaburzenie czynności nerek, dabigatran eteksylat, doustny antykoagulant, heparyna drobnocząsteczkowa, heparyna niefrakcjonowana, inhibitor glikoproteiny p, klirens kreatyniny, krwawienie klinicznie istotne, krwawienie śródczaszkowe, krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego, malformacja tętniczo-żylna, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na lek, owrzodzenie przewodu pokarmowego, reakcja anafilaktyczna, sztuczna zastawka serca, terapia przeciwzakrzepowa, tętniak naczyniowy, zaburzenie czynności wątroby, żylaki przełyku - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Hyplafin 5 mg
Lek Hyplafin zawiera 5 mg finasterydu w formie tabletek powlekanych i posiada bezwzględne przeciwwskazania do stosowania u kobiet (niezależnie od wieku i stanu fizjologicznego), dzieci oraz młodzieży. Przeciwwskazany jest także u pacjentów z nadwrażliwością na finasteryd lub substancje pomocnicze, w tym na laktozę jednowodną, której każda tabletka zawiera 90,96 mg. Szczególną uwagę należy zwrócić na przeciwwskazania związane z ciążą oraz potencjalną ciążą, gdyż kontakt kobiet w wieku rozrodczym z lekiem może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych ze względu na mechanizm działania finasterydu na metabolizm hormonów steroidowych.
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Lacosamide Neuraxpharm 50 mg
Przed rozpoczęciem terapii lakozamidem (dostępnym w dawkach 50 mg, 100 mg, 150 mg, 200 mg) należy dokładnie ocenić przeciwwskazania, które wykluczają zastosowanie leku Lacosamide Neuraxpharm. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na substancję czynną lakozamid lub składniki pomocnicze preparatu, co może prowadzić do reakcji alergicznych, w tym anafilaksji. Drugim kluczowym przeciwwskazaniem są zaburzenia przewodnictwa sercowego w postaci bloku przedsionkowo-komorowego II lub III stopnia, ze względu na ryzyko pogorszenia funkcji układu przewodzącego serca. W takich przypadkach konieczne jest wykluczenie leku i rozważenie alternatywnej terapii przeciwpadaczkowej.
blok przedsionkowo-komorowy, blok przedsionkowo-komorowy I stopnia, choroba niedokrwienna serca, choroby układu sercowo-naczyniowego, EKG, lakozamid, lek przeciwpadaczkowy, nadwrażliwość na lek, niewydolność serca, reakcja anafilaktyczna, upośledzenie czynności nerek, upośledzenie czynności wątroby, wydłużenie odstępu PR, zaburzenia przewodnictwa sercowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Palexia 50 mg
Tapentadol w dawce 50 mg (Palexia) w formie tabletek powlekanych wykazuje profil działań niepożądanych głównie obejmujący układ pokarmowy i ośrodkowy układ nerwowy. Najczęściej obserwowane objawy to nudności, wymioty, senność, zawroty głowy oraz bóle głowy. Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości występowania: bardzo często (≥1/10) do rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), a także działania o częstości nieznanej. Wśród rzadkich, ale istotnych reakcji nadwrażliwości odnotowano obrzęk naczynioruchowy, anafilaksję i wstrząs anafilaktyczny. Ponadto, u pacjentów z czynnikami ryzyka, takimi jak wiek podeszły czy nowotwór, zgłaszano przypadki majaczenia. Dane kliniczne do 90 dni stosowania nie wykazały istotnych objawów odstawiennych, choć zaleca się monitorowanie pacjentów po nagłym przerwaniu terapii.
anafilaksja, ataksja, ból przewlekły, depresja, depresja oddechowa, dezorientacja, drgawki, dyspepsja, działanie niepożądane, halucynacje, majaczenie, myśli samobójcze, nadwrażliwość na lek, nastrój depresyjny, nastrój euforyczny, nudności, obrzęk naczynioruchowy, ośrodkowy układ nerwowy, parestezja, saturacja tlenu, skurcz mięśni, stan splątania, tabletka powlekana, tapentadol, układ pokarmowy, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie mikcji, zaparcie, zawroty głowy, zespół odstawienny, zmniejszenie apetytu - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Atoris 40 mg
Atorwastatyna, substancja czynna preparatu Atoris, jest przeciwwskazana u pacjentów z nadwrażliwością na lek lub substancje pomocnicze, w tym u osób z alergią na statyny. Szczególną uwagę należy zwrócić na obecność laktozy jednowodnej w tabletkach, co jest istotne u pacjentów z nietolerancją laktozy. Lek nie powinien być stosowany u pacjentów z czynną chorobą wątroby, taką jak ostre zapalenie wątroby, przewlekłe aktywne choroby wątroby czy niewyrównana marskość, a także u osób z nieustalonym, trwałym podwyższeniem aktywności aminotransferaz (ALT, AST) przekraczającym 3-krotną górną granicę normy (GGN).
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, atorwastatyna, ciąża, czynna choroba wątroby, glekaprewir z pibrentaswirem, laktacja, nadwrażliwość na lek, nietolerancja laktozy, niewyrównana marskość wątroby, ostre zapalenie wątroby, podwyższone aminotransferazy, przewlekła choroba wątroby, reakcja alergiczna na statyny, sól wapniowa atorwastatyny, statyna, substancja czynna, tabletka powlekana, wirusowe zapalenie wątroby typu C - Leksykon leków
Działania niepożądane – Memantine Glenmark 20 mg
Memantine Glenmark, zawierający memantynę w dawkach 10 mg i 20 mg, wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony badaniami klinicznymi na 1784 pacjentach, gdzie częstość działań niepożądanych była porównywalna z placebo (1595 pacjentów). Najczęstsze działania niepożądane o nasileniu łagodnym do umiarkowanego obejmowały zawroty głowy (6,3% vs 5,6%), ból głowy (5,2% vs 3,9%), zaparcia (4,6% vs 2,6%), senność (3,4% vs 2,2%) oraz nadciśnienie tętnicze (4,1% vs 2,8%). Działania niepożądane sklasyfikowano według układów narządowych i częstości występowania, z uwzględnieniem m.in. zakażeń grzybiczych (niezbyt często), nadwrażliwości (często), zaburzeń psychicznych takich jak senność i splątanie (często i niezbyt często), a także rzadkich incydentów napadów padaczkowych (<1/10 000). Szczególną uwagę należy zwrócić na omamy, które występowały głównie u pacjentów z ciężkim stadium choroby Alzheimera.
ból głowy, choroba Alzheimera, depresja, duszność, enzymy wątrobowe, memantyna, myśli samobójcze, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na lek, napad padaczkowy, nieprawidłowy chód, niewydolność serca, omamy, reakcja psychotyczna, senność, splątanie, wymioty, zaburzenia równowagi, zakażenie grzybicze, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcie, zawroty głowy - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Memantine Orion 20 mg
Memantine Orion, zawierający chlorowodorek memantyny, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub jakiekolwiek substancje pomocnicze preparatu. Preparat dostępny jest w formie tabletek powlekanych o dawkach 10 mg (zawierających 8,31 mg memantyny) oraz 20 mg (zawierających 16,62 mg memantyny). Reakcje nadwrażliwości, takie jak wysypka, świąd, pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy, trudności w oddychaniu czy spadek ciśnienia tętniczego, stanowią bezwzględne wskazanie do zaprzestania terapii. Przeciwwskazania dotyczą obu postaci leku niezależnie od dawki, gdyż mechanizm reakcji alergicznej wiąże się z obecnością substancji czynnej lub pomocniczej, a nie z wielkością dawki.
chlorowodorek memantyny, duszność, memantyna, nadwrażliwość na lek, nadwrażliwość na substancję czynną, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk twarzy, opcja terapeutyczna, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja skórna, spadek ciśnienia tętniczego, substancja pomocnicza, tabletka powlekana, wysypka skórna - Leksykon leków
Przedawkowanie – Arnithei 24 g/100 g
Preparat Arnithei w postaci żelu zawiera 24 g nalewki z Arnica montana L., flos (DER 1:10) na 100 g produktu oraz około 24% m/m etanolu jako rozpuszczalnik ekstrakcyjny. W praktyce klinicznej nie odnotowano przypadków przedawkowania tego preparatu, co wskazuje na jego względne bezpieczeństwo przy stosowaniu zgodnie z zaleceniami. Żel ma charakterystyczną żółto-brązową, nieprzezroczystą barwę i zawiera również substancje pomocnicze, takie jak 3 g makrogologlicerolu hydroksystearynianu (40) na 100 g produktu. Pomimo braku zgłoszonych objawów przedawkowania, należy pamiętać o potencjalnym ryzyku podrażnień skóry i błon śluzowych przy nadmiernym stosowaniu, zwłaszcza na uszkodzoną skórę.
bezpieczeństwo farmakoterapii, błona śluzowa, działanie niepożądane, etanol 70%, kwiat arniki, makrogologlicerolu hydroksystearynian, nadwrażliwość na lek, nalewka z arniki, pacjent z grupy ryzyka, podrażnienie skóry, praktyka kliniczna, przedawkowanie leku, reakcja niepożądana, substancja pochodzenia roślinnego, uszkodzenie skóry - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Movalis 10 mg/ml (15 mg/1,5 ml)
Movalis (meloksykam) 15 mg/1,5 ml w postaci roztworu do wstrzykiwań jest niesteroidowym lekiem przeciwzapalnym (NLPZ) o licznych przeciwwskazaniach, które należy uwzględnić przed rozpoczęciem terapii. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na meloksykam, inne NLPZ lub kwas acetylosalicylowy, a także u osób z aktywną lub nawracającą chorobą wrzodową żołądka i/lub dwunastnicy, krwawieniami z przewodu pokarmowego, ciężką niewydolnością wątroby, nerek (u pacjentów niedializowanych) i serca. Ponadto, stosowanie meloksykamu jest przeciwwskazane u pacjentów z zaburzeniami hemostazy, stosujących leki przeciwzakrzepowe, a także w trzecim trymestrze ciąży ze względu na ryzyko przedwczesnego zamknięcia przewodu tętniczego u płodu oraz wydłużenia czasu krwawienia. Preparat nie jest zalecany u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat z powodu braku danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności. Preparat dostępny jest w ampułkach zawierających 1,5 ml roztworu o stężeniu 10 mg/ml meloksykamu (15 mg meloksykamu w postaci soli enolowej).
choroba naczyń mózgowych, choroba niedokrwienna serca, choroba tętnic obwodowych, choroba wrzodowa, choroba zapalna jelit, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek gastroprotekcyjny, lek przeciwzakrzepowy, meloksykam, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na lek, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, NLPZ, obrzęk naczynioruchowy, perforacja przewodu pokarmowego, pokrzywka, przewód tętniczy, retencja płynów, trymestr ciąży, zaburzenia hemostazy - Leksykon substancji czynnych
Olejek terpentynowy – Działania niepożądane
Olejek terpentynowy (Terebinthini aetheroleum), stosowany miejscowo w preparatach przeciwbólowych i rozgrzewających (np. Viprosal B, Rub-Arom, Vicks VapoRub), może wywoływać liczne działania niepożądane, głównie dermatologiczne i oddechowe. Najczęstsze reakcje skórne obejmują podrażnienia, zapalenie skóry, wysuszenie i złuszczanie naskórka, rumień, pokrzywkę, nadżerki oraz owrzodzenia. W układzie oddechowym obserwuje się rzadkie, ale poważne skurcze oskrzeli, szczególnie u pacjentów z astmą oskrzelową, a także podrażnienia górnych dróg oddechowych. Bardzo rzadkie, lecz ciężkie reakcje obejmują skurcz krtani, napady astmy, wstrząs anafilaktyczny oraz ogólnoustrojowe objawy zatrucia przy przypadkowym spożyciu, takie jak nudności, wymioty, drgawki, porażenie oddychania i śpiączka.
astma oskrzelowa, atopowe zapalenie skóry, ból brzucha, drgawki, duszność, działanie przeciwbólowe i rozgrzewające, nadwrażliwość na lek, nadżerka, napad astmy, nudność, obrzęk tkanek, olejek terpentynowy, oparzenie kontaktowe, oparzenie w miejscu aplikacji, ostre zatrucie, owrzodzenie, podrażnienie dróg oddechowych, pokrzywka, porażenie oddychania, reakcja alergiczna, reakcja ogólnoustrojowa, reakcja skórna, rozszerzenie naczyń krwionośnych, rumień, skurcz krtani, skurcz oskrzeli, śpiączka, Terebinthini aetheroleum, wstrząs, wstrząs anafilaktyczny, wykwit pokrzywkowy, wymioty, wysypka rumieniowata, zaczerwienienie skóry, zapalenie skóry, zapalenie spojówek, złuszczenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Darunavir Accord 300 mg
Darunawir, inhibitor proteazy stosowany w terapii HIV, wykazuje profil bezpieczeństwa obejmujący działania niepożądane u 51,3% pacjentów leczonych w skojarzeniu z rytonawirem przez średnio 95,3 tygodnia. Najczęstsze objawy to biegunka, nudności, wysypka, ból głowy i wymioty. Ciężkie działania niepożądane obejmują ostrą niewydolność nerek, zawał mięśnia sercowego, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, małopłytkowość, martwicę kości, zapalenie wątroby i gorączkę. Profil bezpieczeństwa przy dawce 800 mg darunawiru z 100 mg rytonawiru raz na dobę jest zbliżony do schematu 600 mg/100 mg dwa razy na dobę, z wyjątkiem częstszych, lecz łagodnych nudności u pacjentów wcześniej nieleczonych. Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości występowania, od bardzo często (≥1/10) do rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), obejmując m.in. zaburzenia hematologiczne, immunologiczne, metaboliczne, neurologiczne, sercowo-naczyniowe, żołądkowo-jelitowe, wątrobowe, skórne, mięśniowo-szkieletowe i nerkowe.
aftowe zapalenie jamy ustnej, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, białkomocz, choroba Gravesa-Basedowa, cytolityczne zapalenie wątroby, dna moczanowa, ginekomastia, hemofilia, hipercholesterolemia, hiperlipidemia, hipertriglicerydemia, inhibitor proteazy, insulinooporność, jadłowstręt, kamica nerkowa, leukopenia, małopłytkowość, martwica kości, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, nadwrażliwość na lek, nefropatia kryształowa, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedoczynność tarczycy, niedokrwistość, obrzęk naczynioruchowy, osteoporoza, ostra niewydolność nerek, rabdomioliza, refluks żołądkowo-przełykowy, rumień wielopostaciowy, rytonawir, stłuszczenie wątroby, zakażenie HIV, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie żołądka, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Roxiper 10 mg + 8 mg + 2,5 mg
Produkt leczniczy Roxiper, zawierający rozuwastatynę, peryndopryl oraz indapamid, posiada liczne przeciwwskazania wynikające zarówno z indywidualnych właściwości poszczególnych składników, jak i specyfiki preparatu złożonego. Stosowanie Roxiper jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na którykolwiek ze składników, czynna chorobą wątroby (w tym utrzymującym się podwyższeniem aminotransferaz przekraczającym 3-krotnie górną granicę normy), miopatią, a także w trakcie ciąży i karmienia piersią. Szczególną uwagę należy zwrócić na przeciwwskazania związane z peryndoprylem, takie jak obrzęk naczynioruchowy w wywiadzie, stosowanie aliskirenu u pacjentów z cukrzycą lub GFR <60 ml/min/1,73 m², oraz przeciwwskazania związane z indapamidem, w tym encefalopatię wątrobową, ciężkie zaburzenia czynności wątroby i hipokaliemię. Dodatkowo, Roxiper nie powinien być stosowany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min) oraz u pacjentów dializowanych lub z nieleczoną niewyrównaną niewydolnością serca.
alergia na sulfonamidy, aliskiren, aminotransferazy, choroba wątroby, ciąża, cyklosporyna, dializoterapia, diuretyk tiazydopodobny, encefalopatia wątrobowa, hipokaliemia, indapamid, inhibitor ACE, interakcja lekowa, interakcje lekowe, klirens kreatyniny, miopatia, nadwrażliwość na lek, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, preparat złożony, reakcja alergiczna, sakubitryl z walsartanem, sulfonamid, zaburzenia elektrolitowe, zwężenie tętnic nerkowych - Leksykon leków
Działania niepożądane – Dabigatran etexilate +pharma 110 mg
Dabigatran eteksylat w dawce 110 mg, stosowany w różnych wskazaniach, wykazuje zróżnicowany profil bezpieczeństwa, potwierdzony badaniami klinicznymi u około 35 000 pacjentów. Najczęstszym działaniem niepożądanym są krwawienia, których częstość wynosi: 14% u pacjentów po zabiegach ortopedycznych (krótkotrwałe leczenie), 16,6% u chorych z migotaniem przedsionków (długotrwała profilaktyka udarów), 14,4% w leczeniu ŻŻG/ZP oraz 10,5-19,4% w prewencji ŻŻG/ZP w badaniach RE-SONATE i RE-MEDY. Mimo rzadkiego występowania dużych krwawień, każde takie zdarzenie może zagrażać życiu, prowadzić do kalectwa lub zgonu, co wymaga szczególnej uwagi klinicznej. Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości i układów narządowych, obejmując m.in. niedokrwistość (często), małopłytkowość (niezbyt często), reakcje nadwrażliwości (niezbyt często do rzadko), krwotoki śródczaszkowe (niezbyt często), krwawienia z przewodu pokarmowego i układu moczowo-płciowego (często), a także zaburzenia wątroby i skóry (niezbyt często do często).
dabigatran eteksylat, duże krwawienie, dyspepsja, hiperbilirubinemia, krwawienie, krwawienie utajone, krwiak mięśniowy, krwiomocz, krwioplucie, krwotok płucny, krwotok śródczaszkowy, krwotok stawowy, krwotok z przewodu pokarmowego, małopłytkowość, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na lek, niedokrwistość, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, reakcja anafilaktyczna, zaburzenia hemostazy, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Citronil 10 mg
Cytalopram w dawce 10 mg (Citronil) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub laktozę jednowodną (~23 mg/tabletkę), a także u osób stosujących inhibitory MAO, w tym selegilinę >10 mg/dobę, ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego. Należy zachować okresy karencji: minimum 2 tygodnie po odstawieniu nieodwracalnych inhibitorów MAO przed rozpoczęciem cytalopramu oraz co najmniej 7 dni po zakończeniu terapii cytalopramem przed włączeniem MAO. Jednoczesne stosowanie z linezolidem wymaga ścisłej kontroli ciśnienia tętniczego i obserwacji pacjenta. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest obecność wydłużonego QT w EKG, wrodzonego zespołu długiego QT lub stosowanie leków wydłużających QT, ze względu na ryzyko torsade de pointes i innych groźnych arytmii.
antybiotyk makrolidowy, ciśnienie tętnicze, cytalopram, EKG, erytromycyna, fenotiazyna, hipokalemia, hipomagnezemia, inhibitor MAO, laktoza jednowodna, lek antyarytmiczny, lek przeciwpsychotyczny, linezolid, nadwrażliwość na lek, padaczka, pimozyd, selegilina, tendencje samobójcze, torsade de pointes, tramadol, tryptan, wydłużenie odcinka QT, zaburzenie funkcji nerek, zaburzenie funkcji wątroby, zespół długiego QT, zespół odstawienia u noworodka, zespół serotoninowy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Detimedac 100 mg
Dakarbazyna powinna być stosowana wyłącznie pod ścisłym nadzorem onkologicznym z regularnym monitorowaniem parametrów klinicznych, biochemicznych i hematologicznych, ze szczególnym uwzględnieniem funkcji wątroby, nerek oraz liczby krwinek, zwłaszcza granulocytów kwasochłonnych. Wystąpienie objawów zaburzeń czynności wątroby, nerek lub nadwrażliwości wymaga natychmiastowego przerwania terapii. Choroba wenookluzyjna wątroby stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do dalszego stosowania leku. W przypadku podejrzenia tej choroby wskazane jest wczesne zastosowanie wysokich dawek kortykosteroidów (np. hydrokortyzon 300 mg/dobę) oraz leków fibrynolitycznych, takich jak heparyna lub tkankowy aktywator plazminogenu. Długotrwałe leczenie może prowadzić do mielotoksyczności, dlatego konieczne jest monitorowanie liczby leukocytów, erytrocytów i płytek krwi, a w przypadku istotnego zahamowania czynności szpiku rozważenie odroczenia lub przerwania terapii.
choroba wenookluzyjna wątroby, cytostatyk, dakarbazyna, działanie immunosupresyjne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, erytrocyty, fenytoina, granulocyty kwasochłonne, heparyna, hydrokortyzon, kortykosteroidy, krwinki białe, lek fibrynolityczny, lek hepatotoksyczny, martwica wątroby, mielotoksyczność, nadwrażliwość na lek, napad drgawkowy, niedrożność żył wątrobowych, onkolog, parametry hematologiczne, płytki krwi, szczepionka inaktywowana, szczepionka zawierająca żywe drobnoustroje, tkankowy aktywator plazminogenu, toksyczność szpiku kostnego, uszkodzenie tkanek, wynaczynienie, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zahamowanie czynności szpiku - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lignox 50 mg/g
Produkt leczniczy Lignox w postaci żelu o stężeniu 50 mg/g, zawierający lidokainę chlorowodorek, charakteryzuje się dobrym profilem bezpieczeństwa przy prawidłowym stosowaniu. Działania niepożądane są głównie związane z przedawkowaniem, które może prowadzić do objawów ze strony układu nerwowego i krążenia, takich jak zaburzenia smaku, drętwienie języka, bóle i zawroty głowy, uczucie niepokoju oraz tachypnoe. Stężenie lidokainy w surowicy, a tym samym ryzyko toksyczności, zależy od dawki, miejsca aplikacji, lokalnego przepływu krwi, masy ciała pacjenta oraz jego stanu ogólnego. Senność o różnym nasileniu, mogąca wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów, również została odnotowana jako potencjalne działanie niepożądane.
anestetyk miejscowy, chlorowodorek lidokainy, drętwienie języka, manifestacja nadwrażliwości, nadwrażliwość na lek, ośrodkowy układ nerwowy, prawidłowe stosowanie leku, przedawkowanie, przepływ krwi, reakcja alergiczna, reakcja uczuleniowa, stężenie w surowicy krwi, surowica krwi, tachypnoe, układ immunologiczny, układ krążenia, układ nerwowy, wpływ na prowadzenie pojazdów, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie smaku, zawroty głowy - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Pemetrexed Eugia 100 mg
Lek Pemetrexed Eugia, dostępny w dawkach 100 mg i 500 mg jako proszek do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji, zawiera pemetreksed disodowy 2,5-wodny jako substancję czynną. Przed zastosowaniem preparatu konieczna jest szczegółowa analiza przeciwwskazań, w tym nadwrażliwości na pemetreksed lub substancje pomocnicze, które zawierają znaczące ilości sodu (około 11 mg w fiolce 100 mg oraz 54 mg w fiolce 500 mg). Stosowanie leku jest bezwzględnie przeciwwskazane u pacjentów karmiących piersią oraz u osób, które mają otrzymać szczepionkę przeciwko żółtej gorączce, ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych i osłabienia odpowiedzi immunologicznej. Preparat wymaga rekonstytucji do stężenia 25 mg/ml, co wymaga precyzyjnego obliczenia dawki dla pacjenta.
Decyzja o zastosowaniu Pemetrexed Eugia powinna być oparta na indywidualnej ocenie stanu klinicznego pacjenta, uwzględniającej przeciwwskazania, choroby współistniejące oraz inne stosowane leki. Lekarz musi rozważyć potencjalne korzyści i ryzyko terapii, zwracając szczególną uwagę na możliwość wystąpienia reakcji alergicznych oraz wpływ zawartości sodu na pacjentów z koniecznością kontroli jego spożycia. Ze względu na charakter leku cytotoksycznego, konieczne jest także monitorowanie pacjenta pod kątem działań niepożądanych i odpowiednie przygotowanie leku przed podaniem.
bezpieczeństwo terapii, choroba poszczepienna, lek cytotoksyczny, liofilizacja, nadwrażliwość na lek, odpowiedź immunologiczna, pemetreksed, pemetreksed disodowy, przeciwwskazanie leku, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, rekonstytucja leku, roztwór do infuzji, substancja pomocnicza, szczepionka atenuowana, żółta gorączka - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Trioxal 100 mg
Przy kwalifikacji pacjenta do terapii itrakonazolem (Trioxal 100 mg) kluczowe jest wykluczenie przeciwwskazań, które mogą prowadzić do poważnych powikłań. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na itrakonazol lub substancje pomocnicze, w tym sacharozę, co ma znaczenie u pacjentów z zaburzeniami metabolicznymi. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcje lekowe związane z hamowaniem enzymu CYP3A4 przez itrakonazol, co może skutkować znacznym wzrostem stężenia innych leków i ryzykiem poważnych zaburzeń rytmu serca, takich jak wydłużenie odstępu QT, tachyarytmie komorowe czy torsade de pointes. Preparat jest przeciwwskazany u pacjentów z aktualną lub przebyłą zastoinową niewydolnością serca (CHF).
antykoncepcja, arytmia, ciężkie zakażenie, CYP3A4, dysfagia, EKG, forma farmaceutyczna, interakcja lekowa, itrakonazol, kapsułka twarda, kapsułka żelatynowa, krwawienie miesiączkowe, mikrogranulka, nadwrażliwość na lek, odstęp QT, postać farmaceutyczna, sacharoza, substancja czynna, substancja pomocnicza, substrat CYP3A4, tachyarytmia komorowa, torsade de pointes, zaburzenie czynności komór serca, zaburzenie kardiologiczne, zakażenie zagrażające życiu, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Działania niepożądane – Symbella 0,03 mg + 2 mg
Produkt leczniczy Symbella, zawierający 0,03 mg etynyloestradiolu i 2 mg chlormadynonu octanu, wykazuje działania niepożądane obserwowane u ponad 20% pacjentek, w tym krwawienia śródcykliczne, plamienie, ból głowy oraz dyskomfort w piersiach. W badaniach klinicznych obejmujących 1629 kobiet najczęściej zgłaszano bóle głowy, zawroty, migreny, zaburzenia widzenia, nudności, wymioty, trądzik, zmiany pigmentacji skóry, uczucie ciężkości mięśniowo-szkieletowe oraz objawy ze strony układu rozrodczego, takie jak bolesne miesiączkowanie, upławy, mlekotok i powiększenie piersi. Dodatkowo odnotowano ryzyko nadciśnienia tętniczego, żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej oraz tętniczych zdarzeń zakrzepowo-zatorowych, w tym zawału mięśnia sercowego i udaru mózgu, co wymaga szczególnej uwagi u pacjentek z czynnikami ryzyka.
biegunka, ból brzucha, ból głowy, bolesne miesiączkowanie, brak miesiączki, chlormadynon octan, choroba Leśniowskiego-Crohna, dyskomfort w piersiach, etynyloestradiol, gruczolako-włókniak piersi, hipertrójglicerydemia, hormonalny środek antykoncepcyjny, kandydoza narządów rodnych, krwawienie śródcykliczne, krwotok miesiączkowy, łagodny nowotwór wątroby, łuszczyca, łysienie, migrena, mlekotok, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na lek, nagła utrata słuchu, nastrój depresyjny, niedociśnienie tętnicze, nowotwór piersi, nowotwór szyjki macicy, nudności, obrzęk naczynioruchowy, ostuda, plamienie, pokrzywka, przemijający napad niedokrwienny, rumień, rumień guzowaty, świąd, szum w uszach, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, trądzik, udar mózgu, upławy, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wymioty, wyprysk, zaburzenie dróg żółciowych, zaburzenie widzenia, zakrzepica żylna, zapalenie pochwy, zapalenie spojówek, zapaść sercowo-naczyniowa, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zespół napięcia przedmiesiączkowego, złośliwy nowotwór wątroby, żylaki, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon substancji czynnych
Streptococcus pyogenes – Działania niepożądane
Preparaty zawierające liofilizowane lizaty Streptococcus pyogenes, takie jak Broncho-Vaxom stosowany u dzieci, wykazują działanie immunostymulujące, jednak ich stosowanie wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych o różnej częstości. Reakcje nadwrażliwości immunologicznej pojawiają się niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) i obejmują wysypki rumieniowe, obrzęki (powiek, twarzy, obwodowe), świąd oraz duszność, a także rzadkie przypadki obrzęku naczynioruchowego o nieznanej częstości, stanowiącego potencjalne zagrożenie życia. Wśród objawów ze strony układu oddechowego najczęściej występuje kaszel (często, ≥1/100 do <1/10), natomiast ze strony przewodu pokarmowego dominują biegunka i bóle brzucha (często, ≥1/100 do <1/10), a nudności i wymioty pojawiają się niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100). Zmiany skórne, takie jak wysypka (często) i pokrzywka (niezbyt często), oraz objawy ogólne, w tym gorączka i zmęczenie (niezbyt często), również wymagają monitorowania.
ból brzucha, Broncho-Vaxom, immunostymulacja, liofilizat bakteryjny OM-85, lizat bakteryjny, nadwrażliwość na lek, nadzór nad bezpieczeństwem farmakoterapii, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, obrzęk powiek, obrzęk twarzy, pokrzywka, preparat immunostymulujący, preparat leczniczy, reakcja nadwrażliwości, Streptococcus pyogenes, świąd uogólniony, tkanka podskórna, wysypka rumieniowa, wysypka uogólniona, zaburzenie skóry, zaburzenie układu immunologicznego, zaburzenie układu nerwowego, zaburzenie układu oddechowego, zaburzenie układu pokarmowego, zaburzenie żołądkowo-jelitowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Palexia retard 100 mg
Palexia retard, zawierający tapentadol chlorowodorek, wykazuje profil działań niepożądanych głównie o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu, dotyczących przewodu pokarmowego (nudności, zaparcia) oraz ośrodkowego układu nerwowego (zawroty głowy, bóle głowy, senność). W badaniach klinicznych trwających do 1 roku nie stwierdzono istotnego ryzyka zespołu odstawiennego po nagłym przerwaniu terapii, choć zaleca się monitorowanie pacjentów pod kątem objawów odstawiennych. U pacjentów z przewlekłym bólem obserwuje się podwyższone ryzyko myśli i prób samobójczych, jednak dane kliniczne nie wskazują na zwiększone ryzyko samobójstw związane z tapentadolem. Profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży jest zbliżony do dorosłych, choć dane dotyczące objawów odstawiennych w tej grupie są ograniczone.
anafilaksja, astenia, ból głowy, ból przewlekły, chlorowodorek, częstomocz, depresja, depresja oddechowa, drgawki, dysfunkcja seksualna, dyspepsja, dyzartria, majaczenie, nadwrażliwość na lek, nastrój depresyjny, niedoczulica, nudności, objawy odstawienne, obrzęk naczynioruchowy, omdlenie, ośrodkowy układ nerwowy, parestezja, pokrzywka, przewód pokarmowy, reakcja niepożądana, senność, stan splątania, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, tapentadol, układ monoaminergiczny, uspokojenie polekowe, uzależnienie od leku, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia mikcji, zaburzenia oddychania, zaburzenia percepcji, zaburzenia przytomności, zaburzenia równowagi, zaburzenia snu, zaparcia, zawroty głowy, zespół odstawienny, zmniejszenie apetytu - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Neobiotic
Lek Neobiotic w postaci aerozolu na skórę zawiera 11,72 mg/g neomycyny (w formie siarczanu) i jest przeznaczony wyłącznie do stosowania miejscowego. Podczas aplikacji należy unikać kontaktu z oczami i błonami śluzowymi oraz wdychania rozpylonego preparatu. Zabronione jest bandażowanie i stosowanie pod opatrunkami okluzyjnymi, gdyż zwiększa to przenikanie neomycyny do krwioobiegu, co może prowadzić do ogólnoustrojowych działań niepożądanych, w tym ototoksyczności i nefrotoksyczności. Leku nie należy stosować na rozległe lub uszkodzone powierzchnie skóry. W przypadku podrażnienia lub objawów alergicznych należy przerwać terapię.
aerozol na skórę, działanie niepożądane, działanie ogólnoustrojowe, lek przeciwgrzybiczy, nadwrażliwość na lek, nefrotoksyczność, niedosłuch, niewydolność nerek, opatrunek okluzyjny, oporność bakteryjna, ototoksyczność, patogen, reakcja alergiczna, reakcja miejscowa, siarczan neomycyny, uszkodzenie nerek, uszkodzenie słuchu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Adoben 200 mg
Tapentadol w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu wykazuje profil bezpieczeństwa charakteryzujący się głównie łagodnymi i umiarkowanymi działaniami niepożądanymi, najczęściej dotyczącymi układu pokarmowego (nudności, zaparcia) oraz ośrodkowego układu nerwowego (zawroty głowy, senność, bóle głowy). Długotrwałe badania kliniczne do 1 roku nie wykazały istotnego ryzyka zespołu odstawienia po nagłym przerwaniu terapii, choć zaleca się monitorowanie objawów odstawiennych. Wśród działań niepożądanych odnotowano również rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu reakcje anafilaktyczne, depresję oddechową oraz drgawki. Ryzyko uzależnienia, choć rzadkie, wymaga szczególnej uwagi przy długotrwałym stosowaniu ze względu na opioidowy mechanizm działania tapentadolu.
adherencja, anafilaksja, ból przewlekły, częstomocz, depresja oddechowa, drgawki, dysfagia, dysfunkcja seksualna, dyzartria, działanie niepożądane, majaczenie, mimowolne skurcze mięśni, nadwrażliwość na lek, niedoczulica, objawy odstawienne, obniżenie ciśnienia tętniczego, obrzęk naczynioruchowy, ośrodkowy układ nerwowy, parestezja, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, stan splątania, tabletki o przedłużonym uwalnianiu, tapentadol, układ monoaminergiczny, układ pokarmowy, uzależnienie od leku, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia mikcji, zaburzenia motoryki, zaburzenia percepcji, zaburzenia przytomności, zaburzenia wodno-elektrolitowe, zespół odstawienia - Leksykon leków
Działania niepożądane – Reverantza 40 mg + 5 mg
Preparat Reverantza, zawierający olmesartan medoksomil (40 mg) i amlodypinę (5 mg), wykazuje profil działań niepożądanych zróżnicowany pod względem częstości i nasilenia. Najczęściej obserwuje się obrzęki obwodowe u 11,3% pacjentów, ból głowy u 5,3% oraz zawroty głowy u 4,5%. W zakresie hematologicznym odnotowano leukopenię i małopłytkowość – odpowiednio niezbyt często (olmesartan) i bardzo rzadko (amlodypina). Reakcje alergiczne i nadwrażliwość występują niezbyt często przy olmesartanie i bardzo rzadko przy amlodypinie, natomiast reakcje anafilaktyczne są rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu. W zaburzeniach metabolicznych obserwuje się hiperglikemię (bardzo rzadko, amlodypina), hiperkaliemię (niezbyt często, zarówno w terapii skojarzonej, jak i monoterapii olmesartanem), hipertriglicerydemię i hiperurykemię (często, olmesartan). Zaburzenia psychiczne obejmują dezorientację (rzadko, amlodypina) oraz depresję (niezbyt często, amlodypina).
bloker kanału wapniowego, ból głowy, depresja, dezorientacja, hiperglikemia, hiperkaliemia, hipertriglicerydemia, hiperurykemia, leukopenia, małopłytkowość, morfologia krwi, nadwrażliwość na lek, obrzęk obwodowy, olmesartan medoksomil i amlodypina, ośrodkowy układ nerwowy, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, rozszerzenie naczyń obwodowych, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie hematologiczne, zaburzenie rytmu serca, zatrzymanie akcji serca, zawroty głowy - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Isoptin 80 80 mg
Werapamil chlorowodorek (Isoptin) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, a także u osób z wstrząsem kardiogennym ze względu na ryzyko pogłębienia niewydolności hemodynamicznej. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują blok przedsionkowo-komorowy II° i III° (z wyjątkiem pacjentów ze sprawnym stymulatorem serca), zespół chorego węzła zatokowego (SSS) bez stymulatora, oraz niewydolność serca z frakcją wyrzutową <35% i ciśnieniem zaklinowania w tętnicy płucnej >20 mmHg. Werapamil jest również przeciwwskazany w migotaniu lub trzepotaniu przedsionków przy współistniejącej dodatkowej drodze przewodzenia, np. w zespole Wolffa-Parkinsona-White’a (WPW) i Lowna-Ganonga-Levine’a (LGL), ze względu na ryzyko przyspieszenia rytmu komór i tachyarytmii zagrażających życiu.
blok przedsionkowo-komorowy II stopnia, blok przedsionkowo-komorowy III stopnia, bradykardia, ciśnienie zaklinowania w tętnicy płucnej, działanie inotropowe ujemne, frakcja wyrzutowa, iwabradyna, migotanie komór, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na lek, niewydolność serca, rzut serca, stymulator serca, tachyarytmia komorowa, werapamilu chlorowodorek, wstrząs kardiogenny, zatrzymanie krążenia, zespół chorego węzła zatokowego, zespół Lowna-Ganonga-Levine’a, zespół Wolffa-Parkinsona-White’a - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Crestor 5 mg
Rozuwastatyna (lek Crestor) jest inhibitorem reduktazy HMG-CoA stosowanym w leczeniu zaburzeń lipidowych, jednak jej stosowanie jest bezwzględnie przeciwwskazane w przypadku nadwrażliwości na substancję czynną lub pomocnicze (np. laktozę jednowodną), czynnej choroby wątroby z aminotransferazami przekraczającymi 3-krotnie górną granicę normy, ciężkich zaburzeń czynności nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min), miopatii, terapii sofosbuwirem/welpataswirem/woksylaprewirem, stosowania cyklosporyny, ciąży, karmienia piersią oraz u kobiet w wieku rozrodczym bez skutecznej antykoncepcji. Maksymalna dawka 40 mg jest dodatkowo przeciwwskazana u pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami nerek (klirens kreatyniny <60 ml/min), niedoczynnością tarczycy, genetycznymi chorobami mięśni, wcześniejszymi epizodami uszkodzenia mięśni po statynach lub fibratach, nadużywaniem alkoholu, pochodzeniem azjatyckim oraz przy jednoczesnym stosowaniu fibratów, ze względu na zwiększone ryzyko miopatii i rabdomiolizy.
aminotransferaza, choroba mięśni, choroba wątroby, cyklosporyna, ezetymib, fibrat, fluwastatyna, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klirens kreatyniny, lek hipolipemizujący, lek immunosupresyjny, miopatia, miotoksyczność, nadwrażliwość na lek, niedoczynność tarczycy, prawastatyna, rabdomioliza, rozuwastatyna, sofosbuwir welpataswir woksylaprewir, statyna, WZW C, zaburzenie lipidowe, żywica jonowymienna - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Sumilar Duo 5 mg + 10 mg
Produkt leczniczy Sumilar Duo łączy ramipryl, inhibitor konwertazy angiotensyny (ACE), oraz amlodypinę, antagonista wapnia z grupy dihydropirydyn. Przeciwwskazania do stosowania wynikają z właściwości obu składników i ich kombinacji. Ramipryl jest przeciwwskazany u pacjentów z obrzękiem naczynioruchowym w wywiadzie, przy jednoczesnym stosowaniu sakubitrylu z walsartanem (konieczna przerwa co najmniej 36 godzin), podczas pozaustrojowych procedur z kontaktu krwi z powierzchniami o ujemnym ładunku, przy istotnym obustronnym zwężeniu tętnic nerkowych, w II i III trymestrze ciąży oraz u pacjentów z niedociśnieniem tętniczym lub niestabilnością hemodynamiczną. Jednoczesne stosowanie z aliskirenem jest przeciwwskazane u chorych z cukrzycą lub GFR <60 ml/min/1,73 m². Amlodypina jest przeciwwskazana w ciężkim niedociśnieniu, wstrząsie (w tym sercopochodnym), zwężeniu drogi odpływu z lewej komory (np. ciężka stenozie aortalnej) oraz niestabilnej hemodynamicznie niewydolności serca po zawale.
antagonista wapnia, azorubina, cukrzyca, czerwień Allura AC, inhibitor konwertazy angiotensyny, nadwrażliwość na lek, niedociśnienie tętnicze, niestabilność hemodynamiczna, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, pochodna dihydropirydyny, procedury pozaustrojowe, reakcja alergiczna, sakubitryl z walsartanem, stenoza aortalna, wstrząs sercopochodny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie hemodynamiczne, zawał mięśnia sercowego, zwężenie drogi odpływu, zwężenie tętnic nerkowych, zwężenie zastawki aorty - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Vardenafil Holsten 10 mg
Vardenafil Holsten, zawierający wardenafil w dawkach 5 mg, 10 mg oraz 20 mg (chlorowodorek trójwodny), jest wskazany w leczeniu zaburzeń erekcji, jednak jego stosowanie jest przeciwwskazane w wielu sytuacjach klinicznych. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na wardenafil lub substancje pomocnicze (w tym aspartam w dawkach 2,5 mg, 5 mg i 10 mg odpowiednio dla dawek 5 mg, 10 mg i 20 mg), jednoczesne stosowanie z azotanami lub donorami tlenku azotu ze względu na ryzyko krytycznego spadku ciśnienia tętniczego, a także u pacjentów z przebyciem nietętniczej przedniej niedokrwiennej neuropatii nerwu wzrokowego (NAION) w jednym oku oraz z wrodzonymi chorobami zwyrodnieniowymi siatkówki, np. retinitis pigmentosa. Ponadto, lek jest przeciwwskazany u mężczyzn z ciężkimi chorobami układu krążenia, takimi jak niestabilna dławica piersiowa czy niewydolność serca w stopniu III lub IV wg NYHA, a także u pacjentów z niedociśnieniem (<90/50 mmHg), ciężką niewydolnością wątroby (klasa C wg Child-Pugha), schyłkową niewydolnością nerek wymagającą dializ oraz po niedawnym (<6 miesięcy) udarze mózgu lub zawale mięśnia sercowego.
azotany, azotyn amylu, choroby układu krążenia, dławica piersiowa, donory tlenku azotu, inhibitor PDE5, inhibitory CYP3A4, inhibitory proteazy HIV, leki pobudzające cyklazę guanylową, leki przeciwgrzybicze, nadwrażliwość na lek, NAION, niedociśnienie, niedociśnienie tętnicze, niestabilna dławica piersiowa, niewydolność serca, niewydolność wątroby, retinitis pigmentosa, riocyguat, schyłkowa niewydolność nerek, skala Childa-Pugha, udar mózgu, wardenafil, zaburzenia erekcji, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Przedawkowanie – Valused (420 mg + 336 mg + 42 mg)/ml
Przedawkowanie preparatu Valused, zawierającego nalewki z ziela męczennicy (45 g/100 g, etanol 70% v/v), szyszek chmielu (36 g/100 g, etanol 80% v/v) oraz intrakt z korzenia kozłka lekarskiego (4,5 g/100 g, etanol 96% v/v), może prowadzić do wieloukładowych objawów toksycznych. Objawy te pojawiają się zwykle po długotrwałym przyjmowaniu wysokich dawek około 20 g surowca dziennie i obejmują zmęczenie, nadmierną senność, apatię, skurcze mięśni gładkich podbrzusza, duszność, zaburzenia rytmu serca (arytmie, bradykardia, tachykardia), zawroty głowy, drżenie rąk oraz mydriazę z zaburzeniami akomodacji. Szczególnie narażone są osoby z nadwrażliwością na walerianę, a obecność wysokiego stężenia etanolu (55-65% v/v) w preparacie może potęgować objawy sedacji i intoksykacji alkoholowej.
arytmia, dawka toksyczna, drżenie kończyn, duszność, intoksykacja alkoholowa, intrakt z korzenia kozłka lekarskiego, leczenie przedawkowania, monitorowanie układu krążenia, mydriaza, nadwrażliwość na lek, nadwrażliwość na walerianę, nalewka z szyszek chmielu, nalewka z ziela męczennicy, objawy przedawkowania, sedacja, zaburzenia świadomości, zawartość etanolu, zawroty głowy, zmęczenie - Leksykon leków
Przeciwwskazania – NiQuitin MINI 1,5 mg
NiQuitin MINI to preparat zawierający 1,5 mg nikotyny w formie tabletek do ssania z nikotyną z kationitem, stosowany w terapii uzależnienia od nikotyny. Lek jest bezwzględnie przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na nikotynę lub składniki pomocnicze, u dzieci poniżej 12 roku życia oraz u osób niepalących. Przeciwwskazania te wynikają z ryzyka reakcji alergicznych, braku danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności u młodszych pacjentów oraz potencjalnego rozwoju uzależnienia u niepalących. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z zaburzeniami połykania lub chorobami jamy ustnej, które mogą utrudniać prawidłowe stosowanie tabletek do ssania.
charakterystyka produktu leczniczego, choroba jamy ustnej, farmakoterapia, forma farmaceutyczna, nadwrażliwość na lek, nadwrażliwość na nikotynę, nikotyna z kationitem, NiQuitin MINI, przeciwwskazanie, reakcja alergiczna, substancja pomocnicza, tabletki do ssania z nikotyną, uzależnienie od nikotyny, zaburzenie połykania - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Alepton 75 mg
Ocena wpływu leku Alepton, zawierającego 75 mg kwasu acetylosalicylowego w postaci tabletek dojelitowych, na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn nie wykazała negatywnego wpływu na funkcje psychomotoryczne. Brak dedykowanych badań klinicznych w tym zakresie sugeruje, że profil farmakologiczny substancji czynnej nie wskazuje na istotne ryzyko zaburzeń koncentracji, czasu reakcji czy koordynacji wzrokowo-ruchowej. Analiza farmakodynamiczna oraz profil działań niepożądanych potwierdzają, że dawka 75 mg kwasu acetylosalicylowego nie wpływa na zdolności niezbędne do bezpiecznego prowadzenia pojazdów mechanicznych i obsługi maszyn.
charakterystyka produktu leczniczego, czas reakcji, dokumentacja medyczna, działanie niepożądane, funkcja psychomotoryczna, interakcja lekowa, koordynacja wzrokowo-ruchowa, kwas acetylosalicylowy, laktoza jednowodna, nadwrażliwość na lek, profil farmakologiczny, schorzenie współistniejące, tabletka dojelitowa, właściwość farmakodynamiczna, zdolność psychomotoryczna, żółcień pomarańczowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Palexia retard 25 mg
Palexia retard (tapentadol chlorowodorek) w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu jest stosowany w leczeniu bólu, jednak wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych, głównie ze strony przewodu pokarmowego i ośrodkowego układu nerwowego. Najczęściej obserwowane objawy to nudności, zawroty głowy, zaparcia, bóle głowy oraz senność. W badaniach klinicznych trwających do 1 roku nie stwierdzono istotnych objawów odstawiennych po nagłym przerwaniu terapii, choć zaleca się monitorowanie pacjentów podczas odstawiania. Szczególną uwagę należy zwrócić na rzadkie, ale poważne działania niepożądane, takie jak depresja oddechowa, reakcje nadwrażliwości (obrzęk naczynioruchowy, anafilaksja), drgawki oraz ryzyko uzależnienia, zwłaszcza u pacjentów z historią uzależnień. Profil działań niepożądanych u dzieci i młodzieży jest podobny do dorosłych, jednak dane dotyczące objawów odstawiennych w tej grupie są ograniczone.
anafilaksja, ból głowy, ból przewlekły, depresja, depresja oddechowa, drgawki, dysfunkcja seksualna, dyspepsja, dyzartria, euforia, leczenie bólu, majaczenie, myśli samobójcze, nadwrażliwość na lek, niedoczulica, nudności, objawy odstawienne, obrzęk naczynioruchowy, opioidowe leki przeciwbólowe, ośrodkowy układ nerwowy, parestezja, pokrzywka, senność, stan splątania, tabletki o przedłużonym uwalnianiu, tapentadol, układ monoaminergiczny, uzależnienie od leku, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia mikcji, zaburzenia percepcji, zaburzenia snu, zaparcie, zawroty głowy, zespół odstawienny, zmniejszenie apetytu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Danengo 110 mg
Dabigatran eteksylat, substancja czynna leku Danengo 110 mg, został oceniony w badaniach klinicznych obejmujących około 64 000 pacjentów, z czego 35 000 otrzymywało ten lek. Częstość działań niepożądanych różni się w zależności od wskazania i czasu terapii: 9% przy krótkotrwałym leczeniu po zabiegach ortopedycznych (do 42 dni), 22% u pacjentów z migotaniem przedsionków leczonych do 3 lat, 14% u chorych na żylne choroby zakrzepowo-zatorowe (ZŻG/ZP) oraz 15% w prewencji ZŻG/ZP. Najczęstszym działaniem niepożądanym były krwawienia, występujące u 10,5-19,4% pacjentów w różnych wskazaniach, w tym 14% po zabiegach ortopedycznych, 16,6% w migotaniu przedsionków, 14,4% w leczeniu ZŻG/ZP oraz do 19,4% w prewencji ZŻG/ZP. Poważne krwawienia, choć rzadkie, mogą stanowić zagrożenie życia lub prowadzić do niepełnosprawności. Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania, obejmując m.in. niedokrwistość (często), małopłytkowość (niezbyt często), reakcje alergiczne, krwawienia śródczaszkowe, krwotoki z przewodu pokarmowego, nosa, układu moczowo-płciowego oraz skórne wylewy podskórne.
choroba wrzodowa, dabigatran eteksylat, duże krwawienie, dyspepsja, hemarthroza, klirens kreatyniny, krwawienie, krwawienie śródczaszkowe, krwawienie z nosa, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwiak pourazowy, krwiomocz, krwioplucie, krwotok do stawów, krwotok płucny, krwotok skórny, krwotok w miejscu wstrzyknięcia, krwotok z przewodu pokarmowego, krwotok z układu moczowo-płciowego, lek przeciwpłytkowy, małopłytkowość, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na lek, niedokrwistość, nieprawidłowa czynność wątroby, niesteroidowy lek przeciwzapalny, obrzęk naczynioruchowy, reakcja anafilaktyczna, świąd, wysypka skórna, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie hemostazy, zapalenie błony śluzowej żołądka, zatorowość systemowa, zmniejszenie stężenia hemoglobiny, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Palexia retard 250 mg
Produkt leczniczy Palexia retard, zawierający tapentadol w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu, wykazuje profil bezpieczeństwa charakteryzujący się głównie łagodnymi lub umiarkowanymi działaniami niepożądanymi, najczęściej dotyczącymi układu żołądkowo-jelitowego (nudności, zaparcia) oraz ośrodkowego układu nerwowego (zawroty głowy, senność, bóle głowy). Długoterminowe badania kliniczne, trwające do 1 roku, nie wykazały istotnych objawów odstawiennych po nagłym przerwaniu terapii, choć zaleca się monitorowanie pacjentów pod kątem takich symptomów. Rzadkie, ale istotne działania niepożądane obejmują reakcje nadwrażliwości (obrzęk naczynioruchowy, anafilaksja), majaczenie (szczególnie u osób starszych i z nowotworem), depresję oddechową oraz ryzyko uzależnienia przy długotrwałym stosowaniu. Profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży jest zbliżony do dorosłych, jednak dane dotyczące objawów odstawienia w tej grupie są ograniczone.
anafilaksja, astenia, ból głowy, częstomocz, depresja oddechowa, drgawki, dysfunkcja seksualna, dyspepsja, dyzartria, majaczenie, myśli samobójcze, nadwrażliwość na lek, niedoczulica, nudności, objawy odstawienne, obrzęk naczynioruchowy, ośrodkowy układ nerwowy, parestezja, pokrzywka, profil bezpieczeństwa leku, senność, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, tapentadol, układ monoaminergiczny, układ żołądkowo-jelitowy, uzależnienie od leku, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia mikcji, zaburzenia przytomności, zaparcia, zawroty głowy - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Cytotec 200 mcg
Mizoprostol w dawce 200 µg (produkt leczniczy Cytotec) posiada szereg bezwzględnych przeciwwskazań, które muszą być ściśle przestrzegane w praktyce klinicznej. Przede wszystkim lek jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na mizoprostol, inne prostaglandyny lub substancje pomocnicze preparatu. Ze względu na silne działanie na mięsień macicy, stosowanie mizoprostolu jest bezwzględnie przeciwwskazane u kobiet w ciąży, u których ciąża nie została wykluczona, u kobiet w wieku rozrodczym nie stosujących skutecznej antykoncepcji oraz u kobiet planujących ciążę w najbliższym czasie. Stosowanie leku w ciąży może prowadzić do częściowego lub całkowitego wydalenia produktu zapłodnienia oraz do wystąpienia wad wrodzonych u płodu, co potwierdzają dane kliniczne i postmarketingowe.
analog prostaglandyny, badanie kliniczne, cykl miesiączkowy, dysfagia, działanie teratogenne, kwalifikacja pacjenta, metoda antykoncepcji, mięsień macicy, mizoprostol, nadwrażliwość na lek, naturalna prostaglandyna, podobieństwo strukturalne, poronienie, prostaglandyna, reakcja krzyżowa, substancja czynna, wada wrodzona płodu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cognomem 20 mg
Analiza bezpieczeństwa leku Cognomem (memantyna chlorowodorek) przeprowadzona na 1784 pacjentach leczonych memantyną oraz 1595 pacjentach otrzymujących placebo wykazała, że ogólna częstość działań niepożądanych nie różni się istotnie między grupami. Najczęściej obserwowane działania niepożądane w grupie memantyny to zawroty głowy (6,3% vs. 5,6%), ból głowy (5,2% vs. 3,9%), zaparcia (4,6% vs. 2,6%), senność (3,4% vs. 2,2%) oraz nadciśnienie tętnicze (4,1% vs. 2,8%). Omamy występowały głównie u pacjentów z ciężkim stadium choroby Alzheimera, co wymaga szczególnej uwagi klinicznej. Po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano pojedyncze przypadki ciężkich działań niepożądanych, takich jak zapalenie trzustki, zapalenie wątroby oraz reakcje psychotyczne, których częstość nie jest precyzyjnie określona.
ból głowy, choroba Alzheimera, depresja, duszność, laktoza jednowodna, memantyna chlorowodorek, myśli samobójcze, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na lek, napad padaczkowy, niedobór laktazy, nieprawidłowy chód, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, omamy, otępienie, podwyższone enzymy wątrobowe, reakcja psychotyczna, senność, splątanie, wymioty, zaburzenie równowagi, zakażenie grzybicze, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcia, zatorowość, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon substancji czynnych
Lakozamid – Przeciwwskazania stosowania
Lakozamid jest lekiem przeciwpadaczkowym dostępnym w formie tabletek powlekanych (50 mg, 100 mg, 150 mg, 200 mg), roztworu do infuzji (10 mg/ml) oraz syropu (10 mg/ml). Jego stosowanie jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na lakozamid lub substancje pomocnicze zawarte w preparacie, np. lecytynę sojową w Lacosamide Intas czy barwniki takie jak żółcień pomarańczowa (E110) i czerwień koszenilowa (E124) w Lacosamide Teva. Ponadto, bezwzględnym przeciwwskazaniem jest rozpoznany blok przedsionkowo-komorowy II lub III stopnia, ze względu na ryzyko nasilenia zaburzeń przewodzenia elektrycznego serca i potencjalnie poważnych powikłań kardiologicznych.
blok przedsionkowo-komorowy, choroba współistniejąca, działanie przeciwpadaczkowe, lecytyna sojowa, leczenie przeciwpadaczkowe, lek przeciwpadaczkowy, nadwrażliwość na lek, padaczka, powikłanie kardiologiczne, profil bezpieczeństwa leku, przewodnictwo przedsionkowo-komorowe, przewodzenie przedsionkowo-komorowe, reakcja alergiczna, roztwór do infuzji, schorzenie układu sercowo-naczyniowego, substancja pomocnicza, tabletka powlekana, zaburzenie przewodzenia, zaburzenie przewodzenia elektrycznego, zaburzenie rytmu serca - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Fragmin 18 000 j.m. a.Xa/0,72 ml
Dalteparyna sodowa, substancja czynna preparatu Fragmin, jest heparyną drobnocząsteczkową o działaniu przeciwzakrzepowym, jednak jej stosowanie jest przeciwwskazane w określonych stanach klinicznych ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych. Do głównych przeciwwskazań należą: nadwrażliwość na dalteparynę lub inne heparyny, małopłytkowość poheparynowa (zarówno potwierdzona, jak i podejrzewana), czynne krwawienia (zwłaszcza z przewodu pokarmowego i naczyń mózgowych), ciężkie zaburzenia krzepnięcia, ostre lub podostre bakteryjne zapalenie wsierdzia oraz niedawne urazy lub zabiegi chirurgiczne w obrębie ośrodkowego układu nerwowego, oczu lub uszu. Wymienione stany zwiększają ryzyko krwawień i powikłań, które mogą zagrażać życiu pacjenta.
bakteryjne zapalenie wsierdzia, dalteparyna sodowa, działanie przeciwzakrzepowe, hemostaza, heparyna drobnocząsteczkowa, heparyna niefrakcjonowana, koagulopatia, krwawienie z naczyń mózgowych, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwiak okołordzeniowy, małopłytkowość poheparynowa, nadwrażliwość na lek, nakłucie lędźwiowe, niestabilna choroba wieńcowa, ośrodkowy układ nerwowy, ostra zakrzepica żył głębokich, płytki krwi, powikłanie krwotoczne, powikłanie neurologiczne, reakcja anafilaktyczna, zaburzenie krzepnięcia, zatorowość płucna, znieczulenie podpajęczynówkowe, znieczulenie zewnątrzoponowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Allergo-Comod 20 mg
Stosowanie kropli do oczu Allergo-COMOD zawierających 20 mg/ml sodu kromoglikanu wiąże się z występowaniem działań niepożądanych, które są jednak stosunkowo rzadkie i zazwyczaj mają charakter łagodny oraz przemijający. Najczęściej obserwowane objawy to miejscowy dyskomfort, takie jak przemijające pieczenie oczu, uczucie obecności ciała obcego, przekrwienie oraz obrzęk spojówek. Objawy te zwykle ustępują samoistnie bez konieczności przerwania terapii. Należy jednak zwrócić szczególną uwagę na możliwość wystąpienia reakcji nadwrażliwości, które manifestują się nasilonym podrażnieniem, świądem, zaczerwienieniem i łzawieniem oczu, wymagającym konsultacji lekarskiej i ewentualnej modyfikacji leczenia.
ciało obce w oku, działanie niepożądane, farmakoterapia, gałka oczna, krople do oczu, łzawienie oczu, monitorowanie działań niepożądanych, naczynia krwionośne, nadwrażliwość na lek, obrzęk spojówek, pieczenie oczu, produkt leczniczy, przekrwienie spojówek, reakcja nadwrażliwości, sodu kromoglikan, spojówka, świąd