nadwrażliwość na lek
Nadwrażliwość na lek to niepożądana reakcja immunologiczna organizmu na substancję leczniczą, występująca u pacjentów z predyspozycją genetyczną lub nabytą. Może objawiać się w różnych postaciach – od łagodnych wysypek skórnych, przez pokrzywkę, po zagrażające życiu reakcje anafilaktyczne.
Reakcje nadwrażliwości klasyfikuje się według mechanizmu immunologicznego (typy I-IV wg Gella i Coombsa) lub czasu wystąpienia (natychmiastowe i opóźnione). Najczęstszymi lekami wywołującymi nadwrażliwość są antybiotyki β-laktamowe, niesteroidowe leki przeciwzapalne, leki przeciwdrgawkowe oraz środki kontrastowe.
Diagnostyka obejmuje szczegółowy wywiad kliniczny, testy skórne, oznaczanie swoistych przeciwciał IgE oraz próby prowokacyjne. W przypadku stwierdzenia nadwrażliwości kluczowe jest dokładne udokumentowanie reakcji w dokumentacji medycznej, poinformowanie pacjenta oraz zaproponowanie alternatywnych metod leczenia lub procedury desensytyzacji w uzasadnionych przypadkach.
Postępowanie w ostrych reakcjach nadwrażliwości zależy od ich nasilenia – od natychmiastowego przerwania podawania leku w przypadkach łagodnych do interwencji z użyciem adrenaliny, glikokortykosteroidów i płynoterapii w reakcjach anafilaktycznych. Profilaktyka reakcji polega na dokładnym zbieraniu wywiadu alergologicznego przed włączeniem leczenia.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Cognomem 10 mg
Memantyna chlorowodorku (Cognomem) w dawkach 10 mg i 20 mg, stosowana u pacjentów z otępieniem, w tym chorobą Alzheimera, wykazuje profil bezpieczeństwa porównywalny do placebo, z większością działań niepożądanych o nasileniu łagodnym do umiarkowanego. W badaniach klinicznych (n=1784 dla memantyny, n=1595 dla placebo) najczęściej obserwowano zawroty głowy (6,3% vs 5,6%), ból głowy (5,2% vs 3,9%), zaparcia (4,6% vs 2,6%), senność (3,4% vs 2,2%) oraz nadciśnienie tętnicze (4,1% vs 2,8%). Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości występowania, z uwzględnieniem rzadkich, bardzo rzadkich oraz o nieznanej częstości, takich jak reakcje psychotyczne, zapalenie trzustki i wątroby, zgłaszane po wprowadzeniu leku do obrotu. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z ciężkim nasileniem choroby Alzheimera, u których częściej występowały omamy oraz na ryzyko depresji i myśli samobójczych, wymagające monitorowania stanu psychicznego.
ból głowy, choroba Alzheimera, duszność, kandydoza, memantyna chlorowodorek, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na lek, napad padaczkowy, nieprawidłowy chód, niewydolność serca, omamy, otępienie, populacja geriatryczna, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, reakcja alergiczna, reakcja psychotyczna, senność, wymioty, zaburzenie równowagi, zakażenie grzybicze, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcia, zatorowość, zawroty głowy, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zmęczenie, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych - Leksykon leków
Działania niepożądane – Polmatine 10 mg
Memantyna, substancja czynna preparatu Polmatine, jest stosowana w leczeniu otępienia alzheimerowskiego i charakteryzuje się relatywnie dobrym profilem bezpieczeństwa, potwierdzonym w badaniach klinicznych obejmujących 1784 pacjentów leczonych memantyną oraz 1595 pacjentów otrzymujących placebo. Ogólna częstość działań niepożądanych nie różniła się istotnie między grupami, a większość działań miała nasilenie łagodne do umiarkowanego. Najczęściej obserwowane działania niepożądane w grupie memantyny to zawroty głowy (6,3% vs 5,6%), ból głowy (5,2% vs 3,9%), zaparcia (4,6% vs 2,6%), senność (3,4% vs 2,2%) oraz nadciśnienie tętnicze (4,1% vs 2,8%). Działania niepożądane zostały sklasyfikowane według układów narządowych i częstości występowania, obejmując m.in. zakażenia grzybicze, reakcje alergiczne, zaburzenia psychiczne (senność, dezorientacja, omamy, reakcje psychotyczne), neurologiczne (zawroty głowy, nieprawidłowy chód, napady padaczkowe), sercowo-naczyniowe (niewydolność serca, nadciśnienie, zakrzepica), oddechowe (duszność), żołądkowo-jelitowe (zaparcia, wymioty, zapalenie trzustki), wątrobowe (zwiększona aktywność enzymów, zapalenie wątroby) oraz ogólne (bóle głowy, zmęczenie).
ból głowy, choroba Alzheimera, depresja, dezorientacja, duszność, funkcja wątroby, memantyna, myśli samobójcze, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na lek, napad padaczkowy, nieprawidłowy chód, niewydolność serca, omamy, otępienie alzheimerowskie, Polmatine, reakcja psychotyczna, senność, wymioty, zaburzenie neurologiczne, zaburzenie psychiczne, zaburzenie równowagi, zakażenie grzybicze, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcie, zatorowość, zawroty głowy, zwiększona aktywność enzymów wątrobowych - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Storvas CRT 20 mg
Atorwastatyna, substancja czynna leku Storvas CRT, jest przeciwwskazana u pacjentów z nadwrażliwością na składniki preparatu, w tym laktozę jednowodną (38,3–306,8 mg w zależności od dawki) oraz sód (2,8–22,4 mg). Lek nie powinien być stosowany u osób z czynną chorobą wątroby, w tym ostrym i przewlekłym zapaleniem wątroby, oraz u pacjentów z nieustalonym, trwałym podwyższeniem aminotransferaz przekraczającym 3-krotnie górną granicę normy, ze względu na ryzyko hepatotoksyczności. Ponadto, atorwastatyna jest przeciwwskazana u kobiet w ciąży, karmiących piersią oraz u kobiet w wieku rozrodczym bez skutecznej antykoncepcji, ze względu na potencjalne działanie teratogenne i przenikanie leku do mleka matki.
aminotransferazy, antybiotyki makrolidowe, brak laktazy, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, działanie hepatotoksyczne, działanie teratogenne, dziedziczna choroba mięśni, fibrat, glekaprewir z pibrentaswirem, HIV, inhibitor CYP3A4, inhibitor odwrotnej transkryptazy, inhibitor proteazy, laktoza jednowodna, lek hipolipemizujący, leki przeciwgrzybicze, miopatia, nadciśnienie tętnicze oporne, nadwrażliwość na lek, niedoczynność tarczycy, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, rabdomioliza, statyny, toksyczne działanie na mięśnie, uszkodzenie płodu, uszkodzenie wątroby, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zaburzenie funkcji nerek, zapalenie wątroby, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Reseligo 10,8 mg
Goserelina w dawce 10,8 mg, stosowana w formie implantu, wiąże się z szeregiem działań niepożądanych wynikających z jej farmakologicznego mechanizmu działania. Najczęściej obserwuje się uderzenia gorąca, nadmierną potliwość oraz reakcje w miejscu wstrzyknięcia, które rzadko wymagają przerwania terapii. Częstość występowania działań niepożądanych została sklasyfikowana od bardzo często (>1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000). Do istotnych działań należą m.in. osłabienie popędu płciowego (bardzo często), upośledzona tolerancja glukozy (często), zmiany nastroju i depresja (często), parestezje i ucisk rdzenia kręgowego (często), a także niewydolność serca i zawał mięśnia sercowego (często). W badaniach farmakoepidemiologicznych odnotowano również wydłużenie odstępu QT, szczególnie przy jednoczesnym stosowaniu antyandrogenów.
agonista LHRH, antyandrogen, ból kości, ból stawów, bolesność sutków, cukrzyca, depresja, ginekomastia, guz przysadki, krwotok do przysadki, łysienie, nadmierna potliwość, nadwrażliwość na lek, niedrożność moczowodów, niewydolność serca, osłabienie popędu płciowego, parestezja, rak gruczołu krokowego, reakcja anafilaktyczna, reakcja w miejscu wstrzyknięcia, śródmiąższowe zapalenie płuc, ucisk rdzenia kręgowego, uderzenie gorąca, upośledzona tolerancja glukozy, wydłużenie odstępu QT, wysypka, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie morfologii krwi, zaburzenie psychotyczne, zaburzenie wzwodu, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zmniejszenie gęstości kości, zwiększenie masy ciała - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Eplenocard 25 mg
Eplerenon, substancja czynna leku Eplenocard (dostępnego w dawkach 25 mg i 50 mg), jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, w tym laktozę jednowodną (35,7 mg w tabletce 25 mg i 71,4 mg w tabletce 50 mg) oraz sód (0,41 mg i 0,81 mg odpowiednio). Kluczowymi przeciwwskazaniami są hiperkaliemia (stężenie potasu >5,0 mmol/l), ciężka niewydolność nerek (eGFR <30 ml/min/1,73 m²) oraz ciężka niewydolność wątroby (klasa C wg Child-Pugh). Ponadto, jednoczesne stosowanie eplerenonu z lekami moczopędnymi oszczędzającymi potas, silnymi inhibitorami CYP3A4 (np. azolowe leki przeciwgrzybicze, rytonawir, klarytromycyna) oraz kombinacją ACE inhibitorów i ARB jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko hiperkaliemii i toksyczności.
antagonista aldosteronu, antagonista receptora angiotensyny, antybiotyk makrolidowy, ciężka niewydolność nerek, ciężka niewydolność wątroby, dysfagia, eplerenon, hiperkaliemia, inhibitor CYP3A4, inhibitor konwertazy angiotensyny, laktoza jednowodna, lek przeciwgrzybiczny azolowy, lek przeciwwirusowy, leki moczopędne oszczędzające potas, nadwrażliwość na lek, potas w surowicy, przesączanie kłębuszkowe, skala Child-Pugh, substancja czynna, umiarkowana niewydolność nerek, umiarkowana niewydolność wątroby, zaburzenia funkcji nerek - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Glucobay 50 50 mg
Akarboza, substancja czynna leku Glucobay 50, jest inhibitorem α-glukozydazy stosowanym w terapii cukrzycy, jednak jej podanie wymaga wykluczenia licznych przeciwwskazań. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na akarbozę, przewlekłe choroby jelit z zaburzeniami trawienia i wchłaniania, nieswoistą chorobę zapalną jelit, owrzodzenia okrężnicy i jelit, częściową niedrożność jelit, predyspozycję do niedrożności, duże przepukliny oraz zespół Roemhelda. Ponadto, lek jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny < 25 ml/min) oraz ciężką niewydolnością wątroby, a także u kobiet w ciąży i karmiących piersią ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania w tych grupach.
akarboza, ciężka niewydolność nerek, ciężka niewydolność wątroby, cukrzyca, częściowa niedrożność jelit, dyskomfort brzuszny, inhibitor α-glukozydazy, klirens kreatyniny, marskość wątroby, nadwrażliwość na lek, niedrożność jelit, nieswoista choroba zapalna jelit, owrzodzenie jelit, owrzodzenie okrężnicy, przepuklina, przepuklina brzuszna, przewlekła choroba jelit, reakcja anafilaktyczna, substancja czynna, umiarkowana niewydolność nerek, umiarkowane zaburzenie funkcji wątroby, wzdęcie, zaburzenie trawienia, zaburzenie wchłaniania, zespół jelita drażliwego, zespół Roemhelda, zespół sercowo-żołądkowy - Leksykon leków
Interakcje leku – Pentaxim 32 jednostek antygenu D + 10 mcg + nie mniej niż 40 j.m. + 8 jednostek antygenu D + 40 jednostek antygenu D + nie mniej niż 30 j.m. + 25 mcg + 25 mcg
Szczepionka PENTAXIM, łącząca antygeny przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis oraz Haemophilus influenzae typu b, może być podawana jednocześnie z innymi szczepionkami, takimi jak M-M-RVAXPRO (przeciw odrze, śwince i różyczce) oraz HBVAXPRO (przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B), pod warunkiem stosowania różnych miejsc iniekcji. Po szczepieniu PENTAXIM obserwuje się wydalanie polisacharydu otoczkowego Hib z moczem przez 1-2 tygodnie, co może powodować fałszywie dodatnie wyniki badań moczu w kierunku zakażenia Hib; w takich przypadkach zaleca się wykonanie dodatkowych testów diagnostycznych. Szczepionka zawiera 12,5 µg fenyloalaniny na dawkę, co jest istotne u pacjentów z fenyloketonurią, a także śladowe ilości glutaraldehydu, neomycyny, streptomycyny i polimyksyny B, co wymaga ostrożności u osób z nadwrażliwościami na te substancje.
antybiotyki aminoglikozydowe, działanie niepożądane, fałszywie dodatni wynik, fenyloalanina, fenyloketonuria, Haemophilus influenzae typu B, kortykosteroid systemowy, lek cytotoksyczny, lek immunosupresyjny, lek przeciwgorączkowy, nadwrażliwość na lek, odpowiedź immunologiczna, polisacharyd otoczkowy, reakcja neurologiczna, szczepionka MMR, szczepionka pięciowalentna, szczepionka WZW B, wydalanie z moczem - Leksykon leków
Działania niepożądane – Memolek 20 mg
MEMOLEK 20 mg (chlorowodorek memantyny) jest wskazany w leczeniu otępienia o nasileniu łagodnym do umiarkowanego. W badaniach klinicznych obejmujących 1784 pacjentów leczonych memantyną oraz 1595 pacjentów otrzymujących placebo, nie stwierdzono istotnych różnic w ogólnej częstości działań niepożądanych. Najczęściej obserwowane działania niepożądane w grupie memantyny obejmowały zawroty głowy (6,3% vs 5,6% placebo), ból głowy (5,2% vs 3,9%), zaparcia (4,6% vs 2,6%), senność (3,4% vs 2,2%) oraz nadciśnienie tętnicze (4,1% vs 2,8%). Działania niepożądane klasyfikowano według częstości: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz częstość nieznana. Centralny układ nerwowy jest głównym miejscem działania memantyny, co wiąże się z występowaniem zawrotów głowy (często), zaburzeń równowagi (niezbyt często), a bardzo rzadko nieprawidłowego chodu i napadów padaczkowych.
aminotransferazy, ból głowy, chlorowodorek memantyny, choroba Alzheimera, depresja, duszność, enzymy wątrobowe, leczenie otępienia, memantyna, myśli samobójcze, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na lek, napad padaczkowy, nieprawidłowy chód, niewydolność serca, omamy, otępienie, reakcja alergiczna, reakcja psychotyczna, samobójstwo, senność, skrzep krwi, splątanie, układ nerwowy, wymioty, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia psychiczne, zaburzenia równowagi, zaburzenia świadomości, zakażenie grzybicze, zakrzepica żylna, zapalenie miąższu wątroby, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcia, zawroty głowy, zmęczenie - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Proxacin 500 500 mg
Lek Proxacin zawiera cyprofloksacynę w postaci chlorowodorku, dostępny w dawkach 250 mg i 500 mg w formie tabletek powlekanych. Bezwzględnym przeciwwskazaniem do jego stosowania jest nadwrażliwość na cyprofloksacynę, inne chinolony lub substancje pomocnicze, w tym sód (1,3 mg w tabletce 250 mg oraz 2,6 mg w tabletce 500 mg). Szczególną uwagę należy zwrócić na przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania z tyzanidyną, ze względu na ryzyko znacznego wzrostu stężenia tyzanidyny w osoczu, co może prowadzić do nadmiernej sedacji, znacznego obniżenia ciśnienia tętniczego oraz bradykardii.
alergia krzyżowa, bradykardia, charakterystyka produktu leczniczego, cyprofloksacyna, dysfagia, działanie niepożądane, farmakoterapia, fluorochinolony, hipotensja, interakcja lekowa, lek zwiotczający mięśnie, nadwrażliwość na lek, opcja terapeutyczna, podanie dożylne, reakcja alergiczna, sedacja, stężenie w osoczu, substancja pomocnicza, tabletka powlekana, tyzanidyna - Leksykon substancji czynnych
Karboplatyna – Przeciwwskazania stosowania
Karboplatyna, cytostatyk z grupy związków platyny, posiada szereg przeciwwskazań istotnych dla bezpieczeństwa terapii onkologicznej. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na karboplatynę lub inne związki platyny, a także ciężka mielosupresja i obecność krwawiących guzów, ze względu na ryzyko nasilenia trombocytopenii i poważnych krwotoków. Ponadto, karboplatyna jest przeciwwskazana u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek, definiowanymi jako klirens kreatyniny poniżej 30 ml/min, ze względu na ryzyko kumulacji leku i toksyczności. W przypadku łagodnych zaburzeń nerkowych możliwe jest dostosowanie dawki. Również jednoczesne stosowanie karboplatyny ze szczepionką przeciwko żółtej febrze jest bezwzględnym przeciwwskazaniem z powodu ryzyka uogólnionej choroby poszczepiennej. W niektórych preparatach (np. Carboplatin-Ebewe) przeciwwskazaniem są także istniejące zaburzenia słuchu, związane z potencjalną ototoksycznością leku.
cisplatyna, działanie immunosupresyjne, działanie mielosupresyjne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, karboplatyna, klirens kreatyniny, krwawiący guz, krwotok, mielosupresja, nadwrażliwość na lek, niewydolność nerek, ototoksyczność, reakcja alergiczna, szczepionka przeciwko żółtej febrze, trombocytopenia, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie hematologiczne, związki platyny - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Vanatex HCT 80 mg + 12,5 mg
Vanatex HCT, zawierający walsartan 80 mg oraz hydrochlorotiazyd 12,5 mg, jest stosowany w terapii nadciśnienia tętniczego, jednak brak jest dedykowanych badań oceniających jego wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Mimo to, podczas terapii mogą wystąpić działania niepożądane, takie jak sporadyczne zawroty głowy oraz uczucie zmęczenia, które mogą znacząco upośledzać koncentrację i czas reakcji, stanowiąc realne zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego. Lekarz powinien poinformować pacjenta o tych potencjalnych ryzykach oraz zalecić unikanie prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn zwłaszcza w początkowym okresie leczenia, a także monitorować występowanie objawów upośledzających sprawność psychomotoryczną podczas wizyt kontrolnych.
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Egistrozol 1 mg
Egistrozol w dawce 1 mg, zawierający anastrozol, jest bezwzględnie przeciwwskazany u kobiet w ciąży oraz karmiących piersią ze względu na potencjalne działanie teratogenne i ryzyko przenikania substancji czynnej do mleka matki. Ponadto, lek nie powinien być stosowany u pacjentek z nadwrażliwością na anastrozol lub na substancje pomocnicze, w tym na laktozę jednowodną, której zawartość wynosi 93 mg w każdej tabletce powlekanej. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentek z ciężką nietolerancją laktozy, gdzie zaleca się rozważenie alternatywnych metod terapii. Przed rozpoczęciem leczenia konieczne jest wykluczenie ciąży oraz zebranie szczegółowego wywiadu dotyczącego alergii i nietolerancji.
- Leksykon substancji czynnych
Chlorfeniramina – Dawkowanie i sposób podawania
Chlorfeniramina, w postaci maleinianu chlorfeniraminy, jest składnikiem preparatu Tabcin Trend stosowanego w leczeniu objawów przeziębienia i grypy. Każda kapsułka miękka zawiera 2 mg chlorfeniraminy, 250 mg paracetamolu oraz 30 mg chlorowodorku pseudoefedryny. Dla dorosłych i młodzieży powyżej 15 lat zalecana dawka jednorazowa to 4 mg chlorfeniraminy (2 kapsułki), z możliwością powtarzania co 4 godziny, nie przekraczając łącznie 12 mg na dobę (6 kapsułek). Maksymalny czas stosowania bez konsultacji lekarskiej wynosi 5 dni, a utrzymująca się gorączka powyżej 3 dni wymaga oceny medycznej. Preparat należy podawać doustnie, połykać kapsułki w całości, popijając niewielką ilością wody.
chlorfeniramina, chlorowodorek pseudoefedryny, choroba nerek, choroba układu krążenia, choroba wątroby, działanie przeciwhistaminowe, glikol propylenowy, gorączka, kapsułka miękka, lek przeciwhistaminowy, maleinian chlorfeniraminy, nadwrażliwość na lek, paracetamol, podanie doustne, przedawkowanie leku, przeziębienie i grypa, sorbitol, Tabcin Trend, wywiad medyczny - Leksykon leków
Przedawkowanie – Clofarabine Norameda 1 mg/ml
Przedawkowanie klofarabiny, analogu deoksyadenozyny stosowanego w leczeniu ostrej białaczki limfoblastycznej (ALL), choć nieopisane w literaturze jako odnotowane przypadki, może prowadzić do poważnych objawów toksycznych. Do przewidywanych manifestacji należą nudności, wymioty, biegunka oraz ciężka supresja szpiku kostnego objawiająca się pancytopenią, neutropenią, małopłytkowością i niedokrwistością, co zwiększa ryzyko infekcji i krwawień. Dane kliniczne z dwóch przypadków pediatrycznych pacjentów, którzy otrzymali dawkę 70 mg/m² powierzchni ciała przez 5 dni (przekraczając standardową dawkę 52 mg/m²/5 dni), wykazały dodatkowo hepatotoksyczność (hiperbilirubinemia, podwyższone aminotransferazy) oraz wysypkę grudkowo-plamkową.
antidotum, ciężka neutropenia, czynnik wzrostu kolonii granulocytów, hepatotoksyczność, hiperbilirubinemia, indeks terapeutyczny, klofarabina, koncentrat krwinek czerwonych, leczenie przeciwwymiotne, małopłytkowość, monitorowanie funkcji wątroby, morfologia krwi, nadwrażliwość na lek, nawodnienie dożylne, neutropenia, niedokrwistość, objawy ze strony przewodu pokarmowego, ostra białaczka limfoblastyczna, pancytopenia, parametry życiowe, płytki krwi, podwyższone aminotransferazy, powierzchnia ciała, preparaty krwiopochodne, profilaktyka przeciwinfekcyjna, supresja szpiku kostnego, toksyczność lekowa, układ krwiotwórczy, uszkodzenie hepatocytów, wysypka grudkowo-plamkowa, zaburzenia elektrolitowe - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ursopol
Terapia kwasem ursodeoksycholowym (Ursopol) wymaga ścisłego monitorowania parametrów czynności wątroby, w tym AspAT (GOT), AlAT (GPT) oraz γ-GT, zgodnie z zalecanym schematem: co 4 tygodnie przez pierwsze 3 miesiące, a następnie co 3 miesiące przez cały okres leczenia. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z pierwotną żółciową marskością wątroby (PBC), u których terapia może prowadzić do dekompensacji wątroby, wymagającej modyfikacji lub przerwania leczenia. W przypadku kamicy cholesterolowej konieczne jest wykonywanie badań obrazowych, takich jak cholecystografia doustna po 6-10 miesiącach terapii lub ultrasonografia, w celu oceny skuteczności rozpuszczania złogów oraz wykrycia zwapnień, które stanowią przeciwwskazanie do leczenia. Przeciwwskazania obejmują także niewidoczny pęcherzyk żółciowy na RTG, zaburzenia czynności skurczowej pęcherzyka oraz częste kolki żółciowe.
AlAT, AspAT, azorubina, badanie ultrasonograficzne, biegunka, brak laktazy, cholecystografia doustna, cholesterolowe kamienie żółciowe, dekompensacja marskości wątroby, dieta niskosodowa, doustny hormonalny środek antykoncepcyjny, kamica żółciowa, kolka żółciowa, kwas ursodeoksycholowy, laktoza jednowodna, nadwrażliwość na lek, nietolerancja galaktozy, parametry czynności wątroby, pęcherzyk żółciowy, pierwotna marskość żółciowa wątroby, pierwotna żółciowa marskość wątroby, świąd, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zwapnienie złogów - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Microlax 4,465 g + 0,0645 g + 0,45 g
Microlax, roztwór doodbytniczy zawierający sorbitol ciekły 4,465 g, sodu cytrynian 0,45 g oraz sodu laurylosulfooctan 0,0645 g w 5 ml, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na którykolwiek składnik preparatu, w tym na kwas sorbowy (5 mg/5 ml). Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest także jednoczesne stosowanie żywic kationowymiennych na bazie sulfonianu polistyrenu (soli wapniowej lub sodowej) ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych. Ponadto, lek nie powinien być stosowany w przypadku niedrożności jelit oraz bólu brzucha o nieznanej etiologii, gdyż może maskować objawy wymagające pilnej interwencji chirurgicznej lub diagnostycznej, np. w zapaleniu wyrostka robaczkowego czy ostrym zapaleniu trzustki.
ból brzucha, cytrynian sodu, doustny środek przeczyszczający, hiperkaliemia, krwawienie z odbytu, kwas sorbowy, laurylosulfooctan sodu, nadwrażliwość na lek, niedrożność jelit, ostre zapalenie trzustki, podrażnienie błony śluzowej, roztwór doodbytniczy, sorbitol ciekły, środek przeczyszczający, sulfonian polistyrenu, zaburzenia wypróżniania, zapalenie wyrostka robaczkowego, żywica jonowymienna, żywica kationowymienna - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Controloc 40 mg
Controloc 40 mg, zawierający pantoprazol sodowy jako substancję czynną, jest inhibitorem pompy protonowej dostępnym w formie proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, przeznaczonym do podawania parenteralnego. Głównym przeciwwskazaniem do jego stosowania jest nadwrażliwość na pantoprazol, inne leki z grupy podstawionych benzoimidazoli oraz na substancje pomocnicze zawarte w preparacie. Ze względu na możliwość reakcji krzyżowych w obrębie grupy inhibitorów pompy protonowej, konieczne jest szczegółowe zebranie wywiadu alergologicznego, zwłaszcza u pacjentów z historią reakcji alergicznych na te leki. Podanie parenteralne może powodować szybsze i bardziej nasilone reakcje nadwrażliwości niż podanie doustne, co wymaga szczególnej ostrożności.
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Cyclonamine 250 mg
Etamsylat, substancja czynna leku Cyclonamine w dawce 250 mg, wykazuje rzadkie działania niepożądane, które mogą wpływać na przebieg terapii. Najczęściej zgłaszane objawy dotyczą układu pokarmowego, takie jak bóle brzucha i nudności, oraz układu nerwowego – bóle głowy, a także reakcje skórne w postaci wysypki o charakterze rumieniowym, grudkowym lub plamistym. Częstość występowania tych działań niepożądanych mieści się w zakresie od ≥1/10 000 do <1/1 000 pacjentów. Objawy te zazwyczaj ustępują samoistnie, jednak w przypadku ich utrzymywania się zaleca się rozważenie zmniejszenia dawki lub odstawienia leku. Należy również zwrócić uwagę na obecność w preparacie sodu pirosiarczynu, który może wywoływać reakcje alergiczne u osób wrażliwych.
ból brzucha, ból głowy, dyskomfort brzuszny, działanie niepożądane, etamsylat, modyfikacja dawki, nadwrażliwość na lek, nudność, pirosiarczyn sodu, profil bezpieczeństwa, profil bezpieczeństwa leku, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja skórna, rumień skórny, wysypka skórna, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zaburzenie skóry - Leksykon leków
Przeciwwskazania – AuroGastro 10 mg
Przeciwwskazania do stosowania hioscyny butylobromku w postaci tabletek powlekanych AuroGastro 10 mg obejmują nadwrażliwość na substancję czynną lub substancje pomocnicze, w tym sacharozę (12,19 mg na tabletkę). Lek jest bezwzględnie przeciwwskazany u pacjentów z myasthenią gravis ze względu na ryzyko nasilenia objawów przez działanie antycholinergiczne. Ponadto, stosowanie AuroGastro jest niewskazane u osób z rozrostem gruczołu krokowego, zatrzymaniem moczu związanym z zaburzeniami cewki moczowej lub prostaty, częstoskurczem, a także u pacjentów z chorobami przewodu pokarmowego takimi jak zwężenie przewodu pokarmowego, zwężenie odźwiernika, niedrożność jelit (paralityczna lub obturacyjna) oraz rozdęcie okrężnicy (megacolon). Lek może również nasilać objawy jaskry z wąskim kątem przesączania poprzez podwyższenie ciśnienia wewnątrzgałkowego.
cewka moczowa, ciśnienie wewnątrzgałkowe, częstoskurcz, działanie antycholinergiczne, hioscyny butylobromek, jaskra z wąskim kątem, megacolon, myasthenia gravis, nadwrażliwość na lek, niedrożność jelit, nietolerancja sacharozy, nużliwość mięśni, rozdęcie okrężnicy, rozrost gruczołu krokowego, sacharaza-izomaltaza, tabletki powlekane, tachykardia, zaburzenia rytmu serca, zatrzymanie moczu, zwężenie odźwiernika, zwężenie przewodu pokarmowego - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg płynny wodny z liścia babki lancetowatej – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Wyciąg płynny wodny z liścia babki lancetowatej (Extractum fluidum aquosum ex Plantaginis lanceolatae L., folii) jest składnikiem leków stosowanych w schorzeniach dróg oddechowych, m.in. preparatu Flegatussin, który zawiera także wyciąg z kwiatów dziewanny oraz bromoheksyny chlorowodorek. Produkty te mogą wywoływać działania niepożądane, w szczególności zawroty głowy, które mogą zaburzać zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. W charakterystyce produktu leczniczego Flegatussin podkreślono konieczność zachowania ostrożności podczas wykonywania czynności wymagających wzmożonej koncentracji, zwłaszcza u pacjentów wrażliwych na składniki preparatu.
bezpieczeństwo leku, bromoheksyna, charakterystyka produktu leczniczego, działanie niepożądane, Flegatussin, informowanie pacjenta, interakcje lekowe, nadwrażliwość na lek, preparat z babki lancetowatej, reakcja organizmu, schorzenie dróg oddechowych, układ nerwowy, wyciąg z babki lancetowatej, wyciąg z dziewanny, zaburzenia koncentracji, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Propolisol 25 mg/ml
Produkt leczniczy Propolisol w postaci płynu do natryskiwania na skórę (25 mg/ml) wymaga szczególnej uwagi ze względu na potencjalne działania niepożądane, mimo braku zgłoszeń w monitorowaniu spontanicznym. Należy zwrócić uwagę na objawy nietolerancji, takie jak zaostrzenie zmian chorobowych, nasilenie obrzęku oraz wysypka o charakterze rumieniowym, grudkowym lub pęcherzykowym. W przypadku ich wystąpienia konieczne jest natychmiastowe przerwanie stosowania leku. Szczególnie istotne są rzadkie, ale ciężkie reakcje nadwrażliwości, manifestujące się obrzękiem rąk, stóp, twarzy, warg, jamy ustnej oraz gardła, które mogą prowadzić do zagrożenia życia i wymagają pilnej interwencji medycznej oraz hospitalizacji.
ciężkie działanie niepożądane, dysfagia, działanie niepożądane, grudki skórne, monitorowanie spontaniczne, nadwrażliwość na lek, nietolerancja leku, obrzęk, obrzęk gardła, obrzęk jamy ustnej, obrzęk kończyn, obrzęk twarzy, płyn do natryskiwania na skórę, produkt pszczeli, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja krzyżowa, reakcja nadwrażliwości, rumień, wysypka, zaostrzenie objawów chorobowych, zmiany pęcherzykowe - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Betoptic S 2,5 mg/ml
Betoptic S (2,5 mg/ml krople do oczu, zawiesina) zawiera betaksololu chlorowodorek i jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub pomocnicze, w tym chlorek benzalkoniowy (0,1 mg/ml), który może wywoływać reakcje alergiczne. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego, takimi jak bradykardia zatokowa, zespół chorego węzła zatokowo-przedsionkowego, blok zatokowo-przedsionkowy, blok przedsionkowo-komorowy II lub III stopnia bez stymulatora, wstrząs kardiogenny oraz jawna niewydolność serca w wywiadzie. Ze względu na beta-adrenolityczne działanie betaksololu, stosowanie leku w tych stanach może pogorszyć przewodzenie i kurczliwość mięśnia sercowego.
astma oskrzelowa, betaksololu chlorowodorek, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia zatokowa, chlorek benzalkoniowy, działanie beta-adrenolityczne, działanie niepożądane, EKG, kurczliwość mięśnia sercowego, lek beta-adrenolityczny, nadwrażliwość na lek, niewydolność serca, POChP, przewlekła obturacyjna choroba płuc, reaktywna choroba dróg oddechowych, schorzenie kardiologiczne, schorzenie pulmonologiczne, skurcz oskrzeli, wchłanianie ogólnoustrojowe, wstrząs kardiogenny, zaburzenia przewodzenia, zawiesina wielodawkowa, zespół chorego węzła zatokowego - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Bortezomib medac 1 mg
Bortezomib medac, dostępny w formie proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań zawierającego 1 mg bortezomibu na 1 ml roztworu, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną, bor lub jakąkolwiek substancję pomocniczą. Reakcje nadwrażliwości mogą obejmować spektrum od łagodnych objawów skórnych do ciężkich reakcji anafilaktycznych zagrażających życiu. Ponadto, stosowanie bortezomibu jest bezwzględnie przeciwwskazane u pacjentów z ostrą rozlaną naciekową chorobą płuc i osierdzia ze względu na ryzyko pogorszenia funkcji układu oddechowego i sercowo-naczyniowego. Przed rozpoczęciem terapii należy dokładnie przeanalizować wywiad alergiczny oraz stan układu oddechowego i sercowo-naczyniowego pacjenta. W przypadku terapii skojarzonej z bortezomibem konieczne jest szczegółowe zapoznanie się z przeciwwskazaniami i potencjalnymi interakcjami leków wchodzących w skład schematu terapeutycznego. Monitorowanie pacjenta przed i w trakcie leczenia powinno obejmować ocenę objawów nadwrażliwości oraz wczesne wykrywanie powikłań płucnych i sercowych, które mogą wymagać przerwania terapii. Ze względu na postać leku (1 mg bortezomibu w 1 ml roztworu do wstrzykiwań dożylnych), należy zachować szczególną ostrożność podczas przygotowywania i podawania, aby uniknąć błędów dawkowania i powikłań.
bortezomib, charakterystyka produktu leczniczego, duszność, działanie niepożądane, ester kwasu boronowego, interakcja lekowa, nadwrażliwość na lek, ostra rozlana naciekowa choroba płuc, powikłanie leczenia, powikłanie płucne, reakcja anafilaktyczna, roztwór do wstrzykiwań, schemat terapeutyczny, substancja czynna, terapia skojarzona, wstrzyknięcie dożylne, związek boronowy - Leksykon substancji czynnych
Bromek tiotropiowy – Działania niepożądane
Bromek tiotropiowy, stosowany w leczeniu POChP, wykazuje działania niepożądane głównie wynikające z mechanizmu przeciwcholinergicznego. Analiza 28 badań klinicznych obejmujących 9647 pacjentów wykazała, że najczęstszym działaniem niepożądanym jest suchość błony śluzowej jamy ustnej, występująca u około 4% pacjentów, z bardzo niskim odsetkiem przerwania terapii (0,2%). Ciężkie powikłania obejmują jaskrę z podwyższonym ciśnieniem wewnątrzgałkowym, zaparcia, niedrożność jelit (w tym porażenną) oraz zatrzymanie moczu, szczególnie u osób starszych i z przerostem prostaty. Ponadto, leki wziewne mogą wywołać odruchowy skurcz oskrzeli, wymagający natychmiastowego leczenia i przerwania terapii bromkiem tiotropiowym. Częstość działań niepożądanych wzrasta wraz z wiekiem pacjenta, co należy uwzględnić w monitorowaniu terapii.
bromek tiotropiowy, choroba refluksowa przełyku, ciśnienie wewnątrzgałkowe, częstoskurcz nadkomorowy, dysfagia, dysfonia, jaskra, kandydoza jamy ustnej, krwawienie z nosa, mechanizm przeciwcholinergiczny, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na lek, niedrożność jelit, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, porażenna niedrożność jelit, próchnica zębów, przerost prostaty, przewlekła obturacyjna choroba płuc, reakcja anafilaktyczna, skurcz oskrzeli, suchość jamy ustnej, tachykardia, zakażenie dróg moczowych, zapalenie dziąseł, zapalenie gardła, zapalenie jamy ustnej, zapalenie języka, zapalenie krtani, zapalenie zatok, zaparcie, zatrzymanie moczu - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Oxybutynin Medice 1 mg/ml
Oxybutynin Medice w postaci roztworu do pęcherza moczowego (1 mg/ml) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na chlorowodorek oksybutyniny lub substancje pomocnicze, w tym na zawartość sodu (3,5 mg/ml). Leku nie należy stosować u osób z ciężkimi zaburzeniami żołądkowo-jelitowymi, takimi jak ciężka postać wrzodziejącego zapalenia jelita grubego oraz toksyczne rozdęcie okrężnicy, ze względu na ryzyko nasilenia objawów i zagrożenie życia. Przeciwwskazaniem jest także miastenia gravis, gdzie działanie antycholinergiczne może pogorszyć osłabienie mięśniowe. Ponadto, preparat jest niewskazany u pacjentów z rozpoznaną jaskrą z wąskim kątem przesączania lub u osób z grupy ryzyka tej choroby, ze względu na możliwość wywołania ostrego napadu jaskry przez mydriazę i wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego.
chlorowodorek oksybutyniny, choroba zapalna jelit, ciśnienie wewnątrzgałkowe, działanie antycholinergiczne, jaskra z wąskim kątem przesączania, miastenia gravis, mydriaza, nadwrażliwość na lek, ostry napad jaskry, Oxybutynin Medice, pęcherz moczowy, płytka komora przednia oka, przekaźnictwo nerwowo-mięśniowe, receptory muskarynowe, roztwór do pęcherza moczowego, tlenoterapia, toksyczne rozdęcie okrężnicy, wąski kąt przesączania, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenia żołądkowo-jelitowe - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Velafax 75 mg
Velafax (wenlafaksyna) w dawkach 37,5 mg i 75 mg jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze preparatu. Szczególną uwagę należy zwrócić na bezwzględne przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania wenlafaksyny z nieodwracalnymi inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO) ze względu na ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego, objawiającego się pobudzeniem psychoruchowym, drżeniem mięśniowym oraz hipertermią. W przypadku zmiany terapii z IMAO na wenlafaksynę, konieczne jest zachowanie co najmniej 14-dniowego okresu karencji, natomiast przy przejściu z wenlafaksyny na IMAO – co najmniej 7 dni przerwy w stosowaniu leku.
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Epilantin 100 mg
Lakozamid (Epilantin) wykazuje specyficzny profil działań niepożądanych, potwierdzony w badaniach klinicznych i obserwacjach po wprowadzeniu do obrotu. W badaniach wspomagających leczenie napadów częściowych, 61,9% pacjentów leczonych lakozamidem zgłaszało co najmniej jedno działanie niepożądane, w porównaniu do 35,2% w grupie placebo. Najczęstsze działania niepożądane (≥10%) to zawroty głowy ośrodkowego pochodzenia, bóle głowy, nudności i podwójne widzenie, zwykle o nasileniu łagodnym do umiarkowanego. Działania te wykazują zależność od dawki i często ustępują po jej zmniejszeniu. Odsetek przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wyniósł 12,2% w grupie lakozamidu, najczęściej z powodu zawrotów głowy. W monoterapii porównującej lakozamid z karbamazepiną CR, częstość przerwania leczenia była niższa dla lakozamidu (10,6% vs 15,6%). U pacjentów z uogólnioną padaczką idiopatyczną z napadami toniczno-klonicznymi pierwotnie uogólnionymi (PGTCS) profil bezpieczeństwa był podobny, z dodatkowymi działaniami niepożądanymi, takimi jak padaczka miokloniczna (2,5% vs 0%) i ataksja (3,3% vs 0%).
agranulocytoza, ataksja, blok przedsionkowo-komorowy, blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia, blok przedsionkowo-komorowy wyższego stopnia, bradykardia, dawka nasycająca, dyskineza, dyzartria, hipestezja, karbamazepina o kontrolowanym uwalnianiu, lakozamid, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na lek, napad miokloniczny, napad toniczno-kloniczny, obrzęk naczynioruchowy, oczopląs, ośrodkowy układ nerwowy, padaczka idiopatyczna, padaczka miokloniczna, parestezja, podwójne widzenie, szumy uszne, tachyarytmia komorowa, trzepotanie przedsionków, wielonarządowa reakcja nadwrażliwości, wydłużenie odstępu PR, wysypka polekowa z eozynofilią, zaburzenia poznawcze, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – AuroMemo 20 mg
Lek AuroMemo, zawierający chlorowodorek memantyny w dawkach 10 mg lub 20 mg, stosowany w terapii otępienia, wykazuje relatywnie dobry profil bezpieczeństwa. W badaniach klinicznych obejmujących 1784 pacjentów leczonych memantyną oraz 1595 pacjentów otrzymujących placebo, częstość działań niepożądanych była porównywalna między grupami, a większość objawów miała nasilenie łagodne do umiarkowanego. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to zawroty głowy (6,3% vs. 5,6%), ból głowy (5,2% vs. 3,9%), zaparcia (4,6% vs. 2,6%), senność (3,4% vs. 2,2%) oraz nadciśnienie tętnicze (4,1% vs. 2,8%). Działania te sklasyfikowano według MedDRA, z częstością występowania od niezbyt często do często, co wymaga szczególnej uwagi podczas monitorowania pacjentów, zwłaszcza w początkowym okresie terapii.
ból głowy, chlorowodorek memantyny, choroba Alzheimera, depresja, działanie niepożądane, farmakoterapia, klasyfikacja układów i narządów, MedDRA, memantyna, myśl samobójcza, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na lek, omam, otępienie, próba samobójcza, reakcja psychotyczna, schorzenie układu sercowo-naczyniowego, senność, splątanie, wielochorobowość, zakażenie grzybicze, zaparcie, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Memantine Vipharm 20 mg
Memantine Vipharm, zawierający memantyny chlorowodorek, jest wskazany do leczenia otępienia o nasileniu łagodnym do umiarkowanego. W badaniach klinicznych obejmujących 1784 pacjentów leczonych memantyną oraz 1595 pacjentów otrzymujących placebo, częstość działań niepożądanych była porównywalna, a ich nasilenie zazwyczaj łagodne do umiarkowanego. Najczęściej zgłaszane działania niepożądane w grupie memantyny to zawroty głowy (6,3% vs 5,6%), ból głowy (5,2% vs 3,9%), zaparcia (4,6% vs 2,6%), senność (3,4% vs 2,2%) oraz nadciśnienie tętnicze (4,1% vs 2,8%). Działania niepożądane zostały sklasyfikowane według układów i narządów, z uwzględnieniem częstości ich występowania, a także specyfiki choroby Alzheimera, która sama w sobie może powodować objawy takie jak depresja czy myśli samobójcze, również odnotowane u pacjentów leczonych memantyną.
ból głowy, choroba Alzheimera, depresja, duszność, memantyny chlorowodorek, myśli samobójcze, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na lek, napad padaczkowy, nieprawidłowy chód, niewydolność serca, omamy, otępienie o nasileniu łagodnym, podwyższone enzymy wątrobowe, reakcja psychotyczna, senność, splątanie, wymioty, zaburzenie równowagi, zakażenie grzybicze, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcie, zatorowość, zawroty głowy, zmęczenie - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Telexer 110 mg
Dabigatran eteksylan (Telexer 110 mg) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, a także u osób z ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny < 30 mL/min u dorosłych oraz eGFR < 50 mL/min/1,73 m² u dzieci i młodzieży), ze względu na ryzyko kumulacji leku i zwiększonego ryzyka krwawień. Lek nie powinien być stosowany w przypadku aktywnego, istotnego klinicznie krwawienia oraz u pacjentów z wysokim ryzykiem krwawienia, w tym przy obecności owrzodzeń przewodu pokarmowego, nowotworów złośliwych, niedawnych urazów lub zabiegów neurochirurgicznych, krwotoków śródczaszkowych, żylaków przełyku, malformacji tętniczo-żylnych czy tętniaków naczyniowych. Przeciwwskazane jest także łączenie dabigatranu z innymi antykoagulantami, z wyjątkiem określonych sytuacji klinicznych, takich jak zamiana terapii lub podtrzymanie drożności cewników centralnych przy użyciu niefrakcjonowanej heparyny (UHF). Ponadto, lek jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby oraz u osób stosujących silne inhibitory glikoproteiny P (np. ketokonazol, cyklosporyna, dronedaron), które mogą zwiększać stężenie dabigatranu i ryzyko krwawienia.
ablacja cewnikowa, antykoagulant, apiksaban, ciężkie zaburzenia czynności nerek, cyklosporyna, dabigatran eteksylan, doustny antykoagulant, dronedaron, EGFR, glekaprewir, heparyna drobnocząsteczkowa, heparyna niefrakcjonowana, inhibitor glikoproteiny p, itrakonazol, ketokonazol, klirens kreatyniny, krwawienie klinicznie istotne, krwotok śródczaszkowy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, malformacja tętniczo-żylna, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na lek, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nowotwór złośliwy, owrzodzenie przewodu pokarmowego, pibrentaswir, pochodna heparyny, refluks żołądkowo-przełykowy, rywaroksaban, sztuczna zastawka serca, tętniak naczyniowy, warfaryna, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia hemostazy, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie przełyku, żylaki przełyku - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lackepila 150 mg
Lakozamid, substancja czynna leku Lackepila, wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony w badaniach klinicznych oraz po wprowadzeniu do obrotu. W analizie 1308 pacjentów z napadami częściowymi, 61,9% leczonych lakozamidem zgłosiło działania niepożądane, najczęściej zawroty głowy, bóle głowy, nudności i podwójne widzenie, zwykle o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu. Działania niepożądane OUN i przewodu pokarmowego zmniejszały się z czasem terapii. Odsetek przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych wyniósł 12,2% w grupie lakozamidu, najczęściej z powodu zawrotów głowy. U osób ≥65 lat częściej obserwowano upadki, biegunkę, drżenia oraz blok przedsionkowo-komorowy I stopnia (4,8% vs 1,6% u młodszych). Lakozamid powoduje zależne od dawki wydłużenie odstępu PR, co może skutkować blokiem przedsionkowo-komorowym, omdleniami i bradykardią. W badaniach klinicznych częstość bloku I stopnia wynosiła 0,7% (200 mg), 0% (400 mg), 0,5% (600 mg) i 0% (placebo), bez przypadków bloku II lub wyższego stopnia. Po wprowadzeniu do obrotu zgłaszano jednak blok II i III stopnia oraz migotanie i trzepotanie przedsionków.
agranulocytoza, ALT, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, dyzartria, hipestezja, karbamazepina CR, lakozamid, leczenie wspomagające, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na lek, napad częściowy, obrzęk naczynioruchowy, oczopląs, omdlenie, ośrodkowy układ nerwowy, pacjent w podeszłym wieku, parestezja, podwójne widzenie, szumy uszne, trzepotanie przedsionków, wielonarządowa reakcja nadwrażliwości, wysypka polekowa z eozynofilią, zaburzenie poznawcze, zaburzenie psychotyczne, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Telexer 110 mg
Lek Telexer, zawierający 110 mg dabigatranu eteksylanu, został oceniony w badaniach klinicznych obejmujących około 64 000 pacjentów, z czego 35 000 otrzymywało dabigatran. Profil bezpieczeństwa wskazuje na różną częstość działań niepożądanych w zależności od wskazania: 9% po planowych zabiegach wymiany stawu biodrowego/kolanowego (do 42 dni), 22% u pacjentów z migotaniem przedsionków (do 3 lat), 14% w leczeniu ŻChZZ/ZP oraz 15% w prewencji ŻChZZ/ZP. Najczęstszym działaniem niepożądanym są krwawienia, występujące u 10,5-19,4% pacjentów w zależności od badania i wskazania. Poważne krwawienia, choć rzadkie, mogą zagrażać życiu lub prowadzić do kalectwa. Działania niepożądane sklasyfikowano według układów i częstości: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) i bardzo rzadko (<1/10 000).
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, czynność nerek, dabigatran eteksylat, duże krwawienie, hemoglobina, krwawienie, krwiomocz, krwioplucie, krwotok domięśniowy, krwotok płucny, krwotok śródczaszkowy, krwotok z odbytnicy, krwotok z przewodu pokarmowego, małopłytkowość, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na lek, niedokrwistość, nieprawidłowa czynność wątroby, niestrawność, obrzęk naczynioruchowy, reakcja anafilaktyczna, uszkodzenie wątroby, wrzód żołądka, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Octagam 5% 50 mg/ml
Immunoglobulina ludzka normalna Octagam 5% (50 mg/ml IgG o czystości ≥95%) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które mogą wystąpić podczas infuzji lub po niej. Najczęściej obserwowane objawy to dreszcze, ból głowy, zawroty głowy, gorączka, nudności, wymioty, ból stawów, niskie ciśnienie krwi oraz umiarkowany ból w dolnej części pleców. Reakcje te mają zazwyczaj charakter przejściowy i ustępują samoistnie lub po leczeniu objawowym. Wśród poważniejszych działań niepożądanych wymienia się odwracalne reakcje hemolityczne (często u pacjentów z grupą krwi A, B lub AB), reakcje anafilaktyczne, przemijające reakcje skórne, zdarzenia zakrzepowo-zatorowe (bardzo rzadko: zawał mięśnia sercowego, udar mózgu, zatorowość płucna, zakrzepica żył głębokich), jałowe zapalenie opon mózgowych, zaburzenia czynności nerek (wzrost kreatyniny, ostra niewydolność nerek) oraz ostre poprzetoczeniowe uszkodzenie płuc (TRALI). Octagam 5% zawiera 35 mg sodu na 100 ml, co stanowi 1,75% zalecanego dziennego spożycia sodu (2 g wg WHO), co jest istotne dla pacjentów z ograniczeniem sodu w diecie.
immunoglobulina ludzka normalna, jałowe zapalenie opon mózgowych, nadwrażliwość na lek, niedokrwistość hemolityczna, obrzęk płuc, ostra niewydolność nerek, ostre poprzetoczeniowe uszkodzenie płuc, produkt krwiopochodny, reakcja anafilaktyczna, reakcja hemolityczna, roztwór do infuzji, toczeń rumieniowaty skórny, TRALI, udar mózgu, wstrząs anafilaktyczny, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zdarzenie zakrzepowo-zatorowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Zali 150 mg
Profil bezpieczeństwa dabigatranu eteksylanu, oceniany na podstawie badań klinicznych obejmujących około 64 000 pacjentów (w tym 35 000 leczonych dabigatranem), wskazuje na różną częstość działań niepożądanych w zależności od wskazania terapeutycznego. Działania niepożądane występowały u 22% pacjentów z migotaniem przedsionków (leczenie do 3 lat), 14% pacjentów leczonych z powodu żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ/ZP) oraz 15% w prewencji ŻChZZ/ZP. Najczęstszym zdarzeniem niepożądanym były krwawienia, obserwowane u 16,6% pacjentów z migotaniem przedsionków, 14,4% leczonych z powodu ŻChZZ/ZP, 19,4% w badaniu RE-MEDY oraz 10,5% w badaniu RE-SONATE. Krwawienia mogą mieć charakter zagrażający życiu, niezależnie od lokalizacji, co wymaga szczególnej uwagi klinicznej. Działania niepożądane sklasyfikowano według układów i narządów, z najczęstszymi krwawieniami (≥1/10) oraz innymi zdarzeniami, takimi jak niedokrwistość, trombocytopenia, reakcje nadwrażliwości, krwawienia śródczaszkowe, krwawienia z przewodu pokarmowego, nosa, układu moczowo-płciowego i skóry.
badanie krzepnięcia, dabigatran eteksylat, krwawienie, krwawienie do stawów, krwawienie śródczaszkowe, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwioplucie, krwotoczne zapalenie pęcherza moczowego, lek przeciwzakrzepowy, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na lek, niedokrwistość, nieprawidłowa czynność wątroby, podwyższona bilirubina, podwyższone aminotransferazy, poważne krwawienie, reakcja anafilaktyczna, spadek hemoglobiny, środek przeciwkrwotoczny, trombocytopenia, udar zakrzepowo-zatorowy, wstrząs hipowolemiczny, zatorowość systemowa, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Traumuscol
Preparat Traumuscol w postaci żelu zawiera 100 mg etofenamatu w 1 g i wymaga stosowania z zachowaniem ścisłych środków ostrożności. Nie należy aplikować go na uszkodzoną skórę, zmiany wypryskowe, błony śluzowe ani w okolice oczu. Po aplikacji zaleca się dokładne mycie rąk, aby uniknąć przeniesienia leku na wrażliwe obszary. Istotne jest także unikanie ekspozycji leczonych miejsc na promieniowanie UV, zarówno naturalne, jak i sztuczne (solaria), przez cały okres terapii oraz przez 2 tygodnie po jej zakończeniu, ze względu na ryzyko fotosensybilizacji i reakcji skórnych. Długotrwałe stosowanie lub aplikacja na rozległe powierzchnie skóry może prowadzić do zwiększonego wchłaniania ogólnoustrojowego etofenamatu, co zwiększa ryzyko działań niepożądanych typowych dla NLPZ.
alergiczny nieżyt nosa, astma oskrzelowa, błona śluzowa, działanie niepożądane, etofenamat, fotosensybilizacja, katar sienny, nadwrażliwość na lek, niesteroidowy lek przeciwzapalny, obrzęk błony śluzowej nosa, POChP, polipy nosa, promieniowanie UV, skurcz oskrzeli, wchłanianie ogólnoustrojowe, wyprysk, zakażenie dróg oddechowych, zmiana zapalna - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Pregabalin Stada 75 mg
Pregabalin Stada, lek przeciwpadaczkowy stosowany także w leczeniu bólu neuropatycznego i zaburzeń lękowych, posiada jedno bezwzględne przeciwwskazanie – nadwrażliwość na pregabalinę lub substancje pomocnicze, w tym laktozę jednowodną. Reakcje alergiczne mogą obejmować wysypki skórne, świąd, obrzęk naczynioruchowy oraz anafilaksję. Zawartość laktozy w preparacie różni się w zależności od dawki: 25 mg zawiera 35,0 mg laktozy, 50 mg – 70,0 mg, 75 mg – 8,25 mg, 150 mg – 16,5 mg, 225 mg – 24,75 mg, a 300 mg – 33,00 mg. U pacjentów z nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy typu Lapp lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy należy rozważyć alternatywne formy terapii lub preparaty bez laktozy.
ból neuropatyczny, duszność, laktoza jednowodna, lek przeciwpadaczkowy, nadwrażliwość na lek, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, pregabalina, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, substancja czynna, substancja pomocnicza, świąd, wysypka skórna, wywiad alergologiczny, zaburzenie lękowe, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon substancji czynnych
Rytonawir – Przeciwwskazania stosowania
Rytonawir jest silnym inhibitorem izoenzymów CYP3A i CYP2D6 cytochromu P450, co powoduje liczne interakcje lekowe i przeciwwskazania kliniczne. Jego stosowanie jest bezwzględnie przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub substancje pomocnicze oraz u osób z niewyrównaną chorobą wątroby (w przypadku preparatu Lopinavir + Ritonavir Accord – ciężka niewydolność wątroby). Rytonawir może być stosowany w różnych dawkach – większych jako lek przeciwretrowirusowy oraz mniejszych jako wzmacniacz farmakokinetyczny, co wpływa na zakres przeciwwskazań. W praktyce klinicznej konieczna jest szczegółowa analiza stosowanych jednocześnie leków ze względu na ryzyko ciężkich i zagrażających życiu działań niepożądanych wynikających ze zwiększenia ich stężeń w osoczu.
arytmia, ciężka niewydolność wątroby, cytochrom P450, działanie niepożądane, hepatotoksyczność, inhibitor reduktazy HMG-CoA, izoenzym CYP, kwas fusydowy, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwretrowirusowy, miopatia, nadciśnienie płucne, nadwrażliwość na lek, niedociśnienie tętnicze, niedokrwienie, niewyrównana choroba wątroby, rabdomioliza, rytonawir, skurcz naczyń krwionośnych, substancja czynna, zaburzenie czynności nerek, zakażenie HIV, zapalenie błony naczyniowej oka, zespół rozpadu guza - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Agapurin SR 400 400 mg
Agapurin SR 400, zawierający 400 mg pentoksyfiliny w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na pentoksyfilinę, inne metyloksantyny lub substancje pomocnicze preparatu. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest także niedawno przebyty ostry zawał mięśnia sercowego oraz udar mózgu, ze względu na ryzyko powikłań krwotocznych i zaburzeń procesów regeneracyjnych. Ponadto, lek nie powinien być stosowany u pacjentów z aktywnym, nasilonym krwawieniem, ciężką trombocytopenią, hemofilią, chorobą von Willebranda, zaawansowaną chorobą wątroby z koagulopatią, aktywną chorobą wrzodową przewodu pokarmowego oraz w przypadku wylewu do siatkówki, gdzie ryzyko nasilenia krwawienia może prowadzić do nieodwracalnych uszkodzeń wzroku.
choroba przełyku, choroba von Willebranda, choroba wrzodowa przewodu pokarmowego, hemofilia, koagulopatia, krwawienie, metyloksantyna, nadwrażliwość na lek, pentoksyfilina, schorzenie okulistyczne, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, trombocytopenia, udar mózgu, wylew do siatkówki, zaburzenie krzepnięcia, zaburzenie połykania, zawał mięśnia sercowego