bolesność sutków
Bolesność sutków (mastalgia, mastodynia) to dolegliwość bólowa piersi, która może dotyczyć zarówno kobiet, jak i mężczyzn. Jest jednym z najczęstszych objawów związanych z piersiami, zgłaszanych przez pacjentki w gabinetach ginekologicznych i poradniach leczenia chorób piersi.
Wyróżnia się dwa główne typy bolesności sutków: cykliczną (związaną z cyklem menstruacyjnym) oraz niecykliczną. Ból cykliczny występuje najczęściej w drugiej fazie cyklu i ustępuje po miesiączce, dotykając około 70% kobiet w wieku rozrodczym. Ból niecykliczny może wynikać z różnych przyczyn, w tym zmian zapalnych, urazów, infekcji oraz zmian strukturalnych w tkance gruczołowej.
Diagnostyka bolesności sutków obejmuje dokładny wywiad, badanie fizykalne oraz w uzasadnionych przypadkach badania obrazowe (USG, mammografia, rezonans magnetyczny). Leczenie zależy od przyczyny i może obejmować modyfikację stylu życia, farmakoterapię (NLPZ, leki hormonalne), a w wybranych przypadkach interwencję chirurgiczną.
Warto podkreślić, że chociaż bolesność sutków rzadko wskazuje na nowotwór złośliwy, długotrwały lub nasilający się ból jednostronny powinien być zawsze dokładnie zdiagnozowany, aby wykluczyć potencjalnie poważne przyczyny. Szczególną uwagę należy zwrócić na ból towarzyszący wyczuwalnym zmianom w piersi lub wydzielinie z brodawki sutkowej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Flutamid Egis 250 mg
Flutamid EGIS, zawierający 250 mg flutamidu, jest stosowany w terapii nowotworów androgenozależnych i charakteryzuje się szerokim spektrum działań niepożądanych. W monoterapii najczęściej występują ginekomastia i bolesność sutków (≥1/10), często zaburzenia żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, wymioty), bezsenność, zmęczenie oraz przejściowe zaburzenia czynności wątroby i zapalenie wątroby (≥1/100 do <1/10). Rzadziej obserwuje się zmniejszenie libido, bóle głowy, zaburzenia skórne, neurologiczne i immunologiczne, a także zaburzenia spermatogenezy. Bardzo rzadko (<1/10 000) występują reakcje nadwrażliwości na światło oraz doniesienia o złośliwym raku gruczołu sutkowego u mężczyzn. Flutamid może powodować wydłużenie odcinka QT, a także przypadki ostrej niewydolności nerek i niedokrwienia mięśnia sercowego. W terapii skojarzonej z agonistami LHRH najczęstsze działania niepożądane to uderzenia gorąca, osłabienie libido, impotencja oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe, przy czym częstość ginekomastii jest znacznie niższa niż w monoterapii.
agonista LHRH, biegunka, bolesność sutków, choroba zakrzepowo-zatorowa, encefalopatia wątrobowa, flutamid, ginekomastia, hepatotoksyczność, impotencja, leukopenia, marskość wątroby, martwica komórek wątrobowych, methemoglobinemia, mlekotok, nadwrażliwość na światło, niedokrwienie mięśnia sercowego, niedokrwistość hemolityczna, niedokrwistość makrocytowa, niewyraźne widzenie, nudności, obrzęk węzłów chłonnych, osłabienie libido, ostra niewydolność nerek, półpasiec, rak gruczołu sutkowego, śródmiąższowe zapalenie nerek, śródmiąższowe zapalenie płuc, trombocytopenia, uderzenia gorąca, wymioty, zaburzenia spermatogenezy, zapalenie wątroby, zator tętnicy płucnej, zespół toczniopodobny, żółtaczka zastoinowa - Leksykon leków
Przedawkowanie – Flutamid Egis 250 mg
Przedawkowanie flutamidu, mimo że stanowi poważny problem kliniczny, charakteryzuje się stosunkowo szerokim marginesem bezpieczeństwa. W badaniach klinicznych stosowano dawki do 1500 mg/dobę przez 36 tygodni bez objawów zagrażających życiu, choć obserwowano działania niepożądane takie jak ginekomastia, bolesność sutków oraz wzrost aktywności AspAT, wskazujący na uszkodzenie wątroby. Opisano również przypadek jednorazowego przyjęcia dawki przekraczającej 5 g flutamidu bez objawów zatrucia. Objawy przedawkowania, głównie pochodzące z badań na zwierzętach, obejmują depresję oddechową, ataksję, methemoglobinemię, uspokojenie, wymioty oraz zmniejszenie aktywności ruchowej i łaknienia, co może prowadzić do hipoksji, odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych.
aktywność AspAT, aminotransferaza asparaginianowa, ataksja, białka osocza, bolesność sutków, ciśnienie tętnicze, depresja oddechowa, dializa, enzymy wątrobowe, flutamid, funkcja wątroby, ginekomastia, hipoksja tkankowa, interwencja medyczna, leczenie podtrzymujące, margines bezpieczeństwa, methemoglobinemia, ośrodkowy układ nerwowy, parametry laboratoryjne, parametry życiowe, piloerekcja, płukanie żołądka, sinica, utleniona hemoglobina, zatrucie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Reseligo 10,8 mg
Goserelina w dawce 10,8 mg, stosowana w formie implantu, wiąże się z szeregiem działań niepożądanych wynikających z jej farmakologicznego mechanizmu działania. Najczęściej obserwuje się uderzenia gorąca, nadmierną potliwość oraz reakcje w miejscu wstrzyknięcia, które rzadko wymagają przerwania terapii. Częstość występowania działań niepożądanych została sklasyfikowana od bardzo często (>1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000). Do istotnych działań należą m.in. osłabienie popędu płciowego (bardzo często), upośledzona tolerancja glukozy (często), zmiany nastroju i depresja (często), parestezje i ucisk rdzenia kręgowego (często), a także niewydolność serca i zawał mięśnia sercowego (często). W badaniach farmakoepidemiologicznych odnotowano również wydłużenie odstępu QT, szczególnie przy jednoczesnym stosowaniu antyandrogenów.
agonista LHRH, antyandrogen, ból kości, ból stawów, bolesność sutków, cukrzyca, depresja, ginekomastia, guz przysadki, krwotok do przysadki, łysienie, nadmierna potliwość, nadwrażliwość na lek, niedrożność moczowodów, niewydolność serca, osłabienie popędu płciowego, parestezja, rak gruczołu krokowego, reakcja anafilaktyczna, reakcja w miejscu wstrzyknięcia, śródmiąższowe zapalenie płuc, ucisk rdzenia kręgowego, uderzenie gorąca, upośledzona tolerancja glukozy, wydłużenie odstępu QT, wysypka, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie morfologii krwi, zaburzenie psychotyczne, zaburzenie wzwodu, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zmniejszenie gęstości kości, zwiększenie masy ciała