wąski kąt przesączania
Wąski kąt przesączania to termin oftalmologiczny odnoszący się do anatomicznej konfiguracji oka, w której przestrzeń pomiędzy tęczówką a rogówką (kąt przesączania) jest zmniejszona. W prawidłowym oku kąt ten powinien być otwarty, umożliwiając swobodny odpływ cieczy wodnistej przez beleczkowanie do kanału Schlemma.
Wąski kąt przesączania stanowi istotny czynnik ryzyka rozwoju jaskry z zamkniętym kątem przesączania, która jest stanem nagłym w okulistyce. Gdy kąt przesączania jest wąski, istnieje zwiększone ryzyko jego zamknięcia, co prowadzi do gwałtownego wzrostu ciśnienia wewnątrzgałkowego, mogącego skutkować nieodwracalnym uszkodzeniem nerwu wzrokowego.
Diagnostyka wąskiego kąta przesączania obejmuje gonioskopię, która pozwala na bezpośrednią ocenę struktury kąta, oraz badanie w lampie szczelinowej. Nowoczesne metody diagnostyczne obejmują również obrazowanie przedniego odcinka oka za pomocą OCT (optycznej koherentnej tomografii) i UBM (ultrabiomikroskopii).
Leczenie pacjentów z wąskim kątem przesączania może obejmować wykonanie irydotomii laserowej – procedury tworzącej mały otwór w tęczówce, co umożliwia przepływ cieczy wodnistej z tylnej do przedniej komory oka i zapobiega blokowaniu kąta przez tęczówkę. W przypadkach zaawansowanych może być konieczne leczenie chirurgiczne.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Kwas askorbinowy – Przeciwwskazania stosowania
Kwas askorbinowy (witamina C) wykazuje szereg przeciwwskazań klinicznych, które należy uwzględnić przy jego stosowaniu, zwłaszcza w preparatach złożonych takich jak Gripex Hot, Apap przeziębienie, Coldrex Junior C czy Moviprep. Podstawowym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na kwas askorbinowy lub inne składniki preparatu. U pacjentów z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej stosowanie kwasu askorbinowego może indukować hemolizę erytrocytów. Preparaty zawierające kwas askorbinowy i fenylefrynę są przeciwwskazane u chorych z niestabilną chorobą wieńcową, zaburzeniami rytmu serca, nadciśnieniem tętniczym, jaskrą z wąskim kątem przesączania oraz nadczynnością tarczycy. Ponadto, preparaty te nie powinny być stosowane w okresie ciąży ze względu na ryzyko skurczu naczyń łożyska. W przypadku Moviprep przeciwwskazania obejmują niedrożność lub perforację przewodu pokarmowego, gastroparezę, toksyczne rozszerzenie okrężnicy oraz stan nieprzytomności pacjenta.
aminy sympatykomimetyczne, choroba alkoholowa, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wieńcowa, ciśnienie wewnątrzgałkowe, fenyloketonuria, gastropareza, hemochromatoza, hemoliza erytrocytów, inhibitor MAO, jaskra, kwas askorbinowy, leki przeciwdepresyjne trójpierścieniowe, nadciśnienie tętnicze, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość, niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, niedokrwistość sideroblastyczna, niedrożność jelit, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, perforacja jelit, przełom nadciśnieniowy, talasemia, toksyczne rozszerzenie okrężnicy, wąski kąt przesączania, wirusowe zapalenie wątroby, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenia gospodarki żelazowej, zaburzenia opróżniania żołądka, zaburzenia rytmu serca, zydowudyna - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Chlorprothixen Hasco
Chlorprothixen Hasco, stosowany w dawkach 15 mg i 50 mg, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych charakterystycznych dla leków przeciwpsychotycznych. Należy monitorować pacjentów pod kątem złośliwego zespołu neuroleptycznego, objawiającego się hipertermią, sztywnością mięśni, zaburzeniami świadomości i niestabilnością autonomiczną, zwłaszcza u osób z organicznym uszkodzeniem mózgu, upośledzeniem umysłowym oraz nadużywających opioidów i alkoholu. Chlorprotyksen może wywoływać ostre napady jaskry u pacjentów z wąskim kątem przesączania w oku oraz wydłużać odstęp QTc w EKG, co zwiększa ryzyko arytmii zagrażających życiu. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest wykonanie EKG, z przeciwwskazaniem przy QTc >450 ms u mężczyzn i >470 ms u kobiet; podczas leczenia zaleca się monitorowanie i redukcję dawki przy wydłużeniu QTc, a przerwanie terapii przy wartości >500 ms. Dodatkowo, należy kontrolować stężenia elektrolitów i unikać łączenia chlorprotyksenu z innymi lekami przeciwpsychotycznymi.
astma, autonomiczny układ nerwowy, badanie EKG, choroba Parkinsona, cukrzyca, działanie antycholinergiczne, guz chromochłonny, hipertermia, hipotonia ortostatyczna, łagodny rozrost gruczołu krokowego, leczenie elektrowstrząsami, leczenie przeciwcukrzycowe, miastenia, nadciśnienie tętnicze, nadczynność tarczycy, niedociśnienie tętnicze, niedrożność jelit, niewydolność oddechowa, nowotwór prolaktynozależny, objawy pozapiramidowe, odstęp QTc, organiczne uszkodzenie mózgu, organiczny zespół mózgowy, ostra jaskra, padaczka, perystaltyka jelit, płytka przednia komora oka, pochodne fenotiazyny, pochodne tioksantenu, próg drgawkowy, rozedma płuc, stężenie elektrolitów, stężenie insuliny, stężenie prolaktyny, sztywność mięśni, wąski kąt przesączania, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia mikcji, zaburzenia poznawcze, zaburzenia świadomości, zapalenie płuc, zatrzymanie moczu, złośliwe zaburzenia rytmu serca, złośliwy zespół neuroleptyczny, zwężenie odźwiernika - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Efrinol 2% 20 mg/g
Przy kwalifikacji pacjenta do leczenia preparatem Efrinol 2% (20 mg/g efedryny, krople do nosa) kluczowe jest uwzględnienie bezwzględnych przeciwwskazań, w tym nadwrażliwości na efedrynę lub inne aminy sympatykomimetyczne oraz substancje pomocnicze. Preparat jest przeciwwskazany u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego, takimi jak nadciśnienie tętnicze, choroba niedokrwienna serca, zaburzenia rytmu serca (zwłaszcza częstoskurcz napadowy) oraz ostra niewydolność wieńcowa, ze względu na ryzyko nasilenia objawów i powikłań. Ponadto, stosowanie Efrinolu 2% jest przeciwwskazane u pacjentów z nadczynnością tarczycy, jaskrą z zamkniętym kątem przesączania oraz u osób planowanych do znieczulenia ogólnego z użyciem cyklopropanu lub halotanu, ze względu na ryzyko poważnych interakcji i powikłań kardiologicznych i okulistycznych.
amina sympatykomimetyczna, choroba niedokrwienna serca, ciśnienie wewnątrzgałkowe, częstoskurcz napadowy, czynnik ryzyka sercowo-naczyniowego, efedryna, inhibitor MAO, jaskra z zamkniętym kątem przesączania, lek przeciwnadciśnieniowy, lek sympatykomimetyczny, nadciśnienie tętnicze, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość na efedrynę, ostra niewydolność wieńcowa, ostry atak jaskry, subkliniczna nadczynność tarczycy, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, tyreotoksykoza, wahanie ciśnienia tętniczego, wąski kąt przesączania, zaburzenie lipidowe, zaburzenie rytmu serca, znieczulenie ogólne - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Chlorprothixen Hasco
Chlorprotyksen, jako lek neuroleptyczny, wymaga ścisłego monitorowania pacjentów pod kątem wystąpienia złośliwego zespołu neuroleptycznego (ZSN), który objawia się hipertermią (>38°C), sztywnością mięśni, zaburzeniami świadomości oraz niestabilnością autonomicznego układu nerwowego (wahania ciśnienia tętniczego, tachykardia, zaburzenia oddychania, nadmierna potliwość). Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z organicznym zespołem mózgowym, upośledzeniem umysłowym oraz historią nadużywania opioidów i alkoholu, gdyż u nich ryzyko zgonu w przebiegu ZSN jest zwiększone. W przypadku podejrzenia ZSN konieczne jest natychmiastowe przerwanie terapii i wdrożenie odpowiedniego leczenia. Ponadto chlorprotyksen może powodować rozszerzenie źrenic, co u pacjentów z wąskim kątem przesączania i płytką przednią komorą oka zwiększa ryzyko ostrej jaskry; zaleca się w takich przypadkach badanie okulistyczne oraz monitorowanie ciśnienia wewnątrzgałkowego i objawów jaskry (ból oka, zaczerwienienie, zaburzenia widzenia, nudności, wymioty).
bradykardia, chloroprotyksen, częstoskurcz komorowy, EKG, hipertermia, hipokaliemia, hipomagnezemia, jaskra, lek neuroleptyczny, lek przeciwpsychotyczny, migotanie komór, nadużywanie opioidów, nagła śmierć sercowa, niedobór laktazy, niestabilność autonomicznego układu nerwowego, nietolerancja galaktozy, organiczny zespół mózgowy, sztywność mięśni, torsade de pointes, upośledzenie umysłowe, wąski kąt przesączania, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia świadomości, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Olanzapin Krka 15 mg
Olanzapin Krka, dostępny w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej o dawkach 5 mg, 7,5 mg, 10 mg, 15 mg oraz 20 mg, posiada istotne przeciwwskazania, które należy uwzględnić podczas kwalifikacji pacjenta do terapii. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na olanzapinę lub na którąkolwiek substancję pomocniczą, w tym aspartam, którego zawartość w tabletkach wynosi od 0,50 mg (5 mg tabletka) do 2,00 mg (20 mg tabletka). Ponadto, stosowanie leku jest przeciwwskazane u pacjentów z rozpoznaną jaskrą z wąskim kątem przesączania lub u osób z anatomicznie wąskim kątem przesączania, ze względu na ryzyko nasilenia objawów lub przyspieszenia progresji choroby.
aspartam, bezpieczeństwo farmakoterapii, jaskra z wąskim kątem przesączania, nadwrażliwość na olanzapinę, Olanzapin Krka, olanzapina, postać farmaceutyczna, przeciwwskazanie, substancja czynna, substancja pomocnicza, tabletka doustna, tabletka ulegająca rozpadowi w jamie ustnej, wąski kąt przesączania, właściwość farmakologiczna - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Zolafren 10 mg
Lek Zolafren zawiera olanzapinę w dawkach 5 mg i 10 mg w postaci tabletek powlekanych. Bezwzględnymi przeciwwskazaniami do jego stosowania są nadwrażliwość na olanzapinę lub substancje pomocnicze, takie jak laktoza jednowodna (75,72 mg w tabletce 5 mg i 70,92 mg w tabletce 10 mg) oraz barwnik E110 (0,0046 mg w obu dawkach), które mogą wywoływać reakcje alergiczne. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko wystąpienia jaskry z wąskim kątem przesączania, gdyż działanie antycholinergiczne olanzapiny może indukować mydrię i wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego, co u predysponowanych pacjentów może prowadzić do ostrego napadu jaskry – stanu nagłego zagrażającego wzrokowi.
ciśnienie wewnątrzgałkowe, działanie antycholinergiczne, jaskra z wąskim kątem przesączania, laktoza jednowodna, lek neuroleptyczny, lek przeciwpsychotyczny, mydriaza, nadwrażliwość na substancję czynną, nadwrażliwość na substancję pomocniczą, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, olanzapina, ostry napad jaskry, płytka komora przednia oka, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, tabletka powlekana, wąski kąt przesączania, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółcień pomarańczowa - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Oxybutynin Medice 1 mg/ml
Oxybutynin Medice w postaci roztworu do pęcherza moczowego (1 mg/ml) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na chlorowodorek oksybutyniny lub substancje pomocnicze, w tym na zawartość sodu (3,5 mg/ml). Leku nie należy stosować u osób z ciężkimi zaburzeniami żołądkowo-jelitowymi, takimi jak ciężka postać wrzodziejącego zapalenia jelita grubego oraz toksyczne rozdęcie okrężnicy, ze względu na ryzyko nasilenia objawów i zagrożenie życia. Przeciwwskazaniem jest także miastenia gravis, gdzie działanie antycholinergiczne może pogorszyć osłabienie mięśniowe. Ponadto, preparat jest niewskazany u pacjentów z rozpoznaną jaskrą z wąskim kątem przesączania lub u osób z grupy ryzyka tej choroby, ze względu na możliwość wywołania ostrego napadu jaskry przez mydriazę i wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego.
chlorowodorek oksybutyniny, choroba zapalna jelit, ciśnienie wewnątrzgałkowe, działanie antycholinergiczne, jaskra z wąskim kątem przesączania, miastenia gravis, mydriaza, nadwrażliwość na lek, ostry napad jaskry, Oxybutynin Medice, pęcherz moczowy, płytka komora przednia oka, przekaźnictwo nerwowo-mięśniowe, receptory muskarynowe, roztwór do pęcherza moczowego, tlenoterapia, toksyczne rozdęcie okrężnicy, wąski kąt przesączania, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenia żołądkowo-jelitowe - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Apap przeziębienie junior 300 mg + 20 mg + 5 mg
APAP przeziębienie junior, zawierający paracetamol (300 mg), kwas askorbinowy (20 mg) oraz fenylefryny chlorowodorek (5 mg) w saszetce, posiada liczne bezwzględne przeciwwskazania. Lek nie powinien być stosowany u pacjentów z nadwrażliwością na składniki aktywne lub substancje pomocnicze, w tym aminy sympatykomimetyczne. Ze względu na działanie naczynioskurczowe fenylefryny, przeciwwskazany jest u chorych z niestabilną chorobą wieńcową, zaburzeniami rytmu serca oraz nadciśnieniem tętniczym. Ponadto, nie zaleca się stosowania u pacjentów z wrodzonymi zaburzeniami enzymatycznymi, takimi jak niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej i niedobór reduktazy methemoglobinowej, ze względu na ryzyko hemolizy i methemoglobinemii. Ze względu na metabolizm paracetamolu, lek jest przeciwwskazany w ciężkiej niewydolności wątroby i nerek, wirusowym zapaleniu wątroby oraz u osób z chorobą alkoholową, ze względu na ryzyko hepatotoksyczności i nefrotoksyczności.
amina sympatykomimetyczna, choroba alkoholowa, ciśnienie wewnątrzgałkowe, fenylefryny chlorowodorek, hemoliza, hepatotoksyczność, inhibitor MAO, jaskra z wąskim kątem przesączania, kwas askorbowy, methemoglobinemia, nadciśnienie tętnicze, nefrotoksyczność, neutropenia, niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, niedobór reduktazy methemoglobinowej, niestabilna choroba wieńcowa, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, ostry atak jaskry, paracetamol, przełom nadciśnieniowy, rozszerzenie źrenicy, wąski kąt przesączania, wirusowe zapalenie wątroby, wysokie ciśnienie tętnicze, zaburzenie rytmu serca, zydowudyna