Działania niepożądane dabigatranu eteksylanu

Dabigatran eteksylat, jako substancja czynna preparatu Dabigatran etexilate +pharma w dawce 110 mg (kapsułki twarde), wykazuje określony profil bezpieczeństwa zidentyfikowany podczas licznych badań klinicznych oraz w okresie po wprowadzeniu leku do obrotu. Lek ten został przebadany u około 64 000 pacjentów, z czego około 35 000 pacjentów otrzymywało dabigatran eteksylat, co pozwoliło na dokładną charakterystykę działań niepożądanych.¹

Ogólny profil bezpieczeństwa stosowania

Występowanie działań niepożądanych wykazuje zróżnicowanie w zależności od wskazania i czasu trwania terapii. Działania niepożądane obserwowano u około 9% pacjentów leczonych krótkotrwale po zabiegach ortopedycznych (wymiana stawu biodrowego lub kolanowego), 22% pacjentów z migotaniem przedsionków leczonych długotrwale w zapobieganiu udarom i zatorowości systemowej, 14% pacjentów z żylną chorobą zakrzepowo-zatorową (ŻŻG/ZP) oraz u 15% pacjentów przyjmujących lek w ramach prewencji ŻŻG/ZP.²

Krwawienia jako główne działanie niepożądane

Najczęściej obserwowanym działaniem niepożądanym podczas stosowania dabigatranu eteksylatu są krwawienia. Częstość ich występowania kształtuje się następująco:

• 14% pacjentów leczonych krótkotrwale po planowych zabiegach ortopedycznych
• 16,6% pacjentów z migotaniem przedsionków podczas długotrwałej terapii profilaktycznej udarów i zatorowości systemowej
• 14,4% dorosłych pacjentów leczonych z powodu ŻŻG/ZP
• 19,4% pacjentów w badaniu RE-MEDY dotyczącym prewencji ŻŻG/ZP
• 10,5% pacjentów w badaniu RE-SONATE dotyczącym prewencji ŻŻG/ZP

³

Należy zaznaczyć, że chociaż w badaniach klinicznych przypadki dużych krwawień występowały rzadko, to nie można wykluczyć wystąpienia dużego lub silnego krwawienia, które niezależnie od lokalizacji może zagrażać życiu pacjenta lub prowadzić do kalectwa, a nawet zgonu.⁴

Szczegółowe zestawienie działań niepożądanych

Działania niepożądane zidentyfikowane podczas badań klinicznych oraz w okresie po wprowadzeniu produktu leczniczego do obrotu zostały sklasyfikowane według częstości występowania oraz układów i narządów (SOC). Klasyfikacja częstości występowania stosowana w poniższej tabeli opiera się na następujących kryteriach:⁵

• Bardzo często: ≥1/10 (powyżej 10% pacjentów)
• Często: ≥1/100 do <1/10 (1-10% pacjentów)
• Niezbyt często: ≥1/1 000 do <1/100 (0,1-1% pacjentów)
• Rzadko: ≥1/10 000 do <1/1 000 (0,01-0,1% pacjentów)
• Bardzo rzadko: <1/10 000 (mniej niż 0,01% pacjentów)
• Nieznana: częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych

Tabela działań niepożądanych dabigatranu eteksylatu

Krwawienia jako szczególne działanie niepożądane

Ze względu na mechanizm działania farmakologicznego dabigatranu eteksylatu, jego stosowanie może wiązać się ze zwiększonym ryzykiem utajonego lub jawnego krwawienia z dowolnej tkanki lub narządu. Objawy, nasilenie i lokalizacja krwawienia mogą zależeć od wielu czynników, takich jak wiek, funkcja nerek, choroby współistniejące oraz jednoczesne stosowanie innych leków przeciwzakrzepowych.⁶

Zróżnicowanie częstości krwawień w zależności od wskazania

Częstość krwawień jako działania niepożądanego wykazuje zróżnicowanie w zależności od wskazania do stosowania dabigatranu eteksylatu:

• W profilaktyce żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej po zabiegach ortopedycznych (krótkotrwałe leczenie do 42 dni) – krwawienia występują u około 14% pacjentów
• W profilaktyce udaru i zatorowości systemowej u pacjentów z migotaniem przedsionków (długotrwałe leczenie do 3 lat) – krwawienia u 16,6% pacjentów
• W leczeniu żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej – krwawienia u 14,4% pacjentów
• W badaniu RE-MEDY (prewencja ŻŻG/ZP) – krwawienia u 19,4% pacjentów
• W badaniu RE-SONATE (prewencja ŻŻG/ZP) – krwawienia u 10,5% pacjentów

⁷

Potencjalnie zagrażające życiu krwawienia

Chociaż w badaniach klinicznych przypadki dużych krwawień występowały rzadko, należy mieć świadomość, że każde duże lub silne krwawienie, niezależnie od lokalizacji, może stanowić potencjalne zagrożenie dla życia pacjenta, prowadzić do kalectwa, a nawet zgonu. Ryzyko to należy zawsze uwzględniać podczas kwalifikacji pacjenta do leczenia dabigatranem eteksylatem.⁸

Specjalne grupy ryzyka działań niepożądanych

Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z grup podwyższonego ryzyka działań niepożądanych związanych ze stosowaniem dabigatranu eteksylatu. Do grup tych należą:

• Pacjenci w podeszłym wieku (>75 lat)
• Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek
• Pacjenci z małą masą ciała (<50 kg)
• Pacjenci jednocześnie stosujący inne leki przeciwzakrzepowe
• Pacjenci z zaburzeniami hemostazy

W tych grupach pacjentów należy regularnie monitorować parametry kliniczne i laboratoryjne, a w razie potrzeby dostosować dawkowanie lub rozważyć przerwanie leczenia.⁹