mutacje oporności na lamiwudynę

Mutacje oporności na lamiwudynę stanowią istotny problem kliniczny w terapii przeciwwirusowej, szczególnie w leczeniu przewlekłego zapalenia wątroby typu B (HBV) oraz zakażenia HIV. Lamiwudyna, będąca analogiem nukleozydowym, hamuje odwrotną transkryptazę wirusa, blokując jego replikację.

W przypadku HBV najczęstszą mutacją warunkującą oporność jest zmiana w motywie YMDD polimerazy wirusa, gdzie metionina zostaje zastąpiona przez walinę (M204V) lub izoleucynę (M204I). Te mutacje powodują zmianę konformacji centrum aktywnego enzymu, uniemożliwiając wiązanie lamiwudyny. Częstość występowania tych mutacji wzrasta wraz z czasem trwania terapii – po 5 latach leczenia oporność rozwija się u około 70% pacjentów.

W przypadku HIV-1, mutacje oporności na lamiwudynę obejmują głównie substytucje M184V/I w odwrotnej transkryptazie wirusa. Mutacja M184V pojawia się szybko podczas monoterapii i powoduje wysokiego stopnia oporność (>100-krotny spadek wrażliwości). Paradoksalnie, ta sama mutacja zwiększa wrażliwość wirusa na inne leki z grupy NRTI, takie jak zydowudyna czy tenofowir.

Monitorowanie występowania mutacji oporności jest kluczowym elementem optymalizacji terapii przeciwwirusowej. W przypadku wykrycia oporności na lamiwudynę, zaleca się zmianę schematu leczenia na leki o wyższej barierze genetycznej, takie jak entekawir lub tenofowir (w przypadku HBV) lub zastosowanie terapii skojarzonej (w przypadku HIV).

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl