dehydroepiandrosteron
Dehydroepiandrosteron (DHEA) to hormon steroidowy produkowany głównie przez korę nadnerczy, a w mniejszym stopniu przez gonady i mózg. Jest prekursorem dla androgenów i estrogenów, pełniąc istotną rolę w metabolizmie hormonalnym organizmu.
Stężenie DHEA osiąga szczyt w trzeciej dekadzie życia, po czym stopniowo maleje wraz z wiekiem. Ten spadek jest powiązany z wieloma procesami starzenia się, co wzbudziło zainteresowanie DHEA jako potencjalnym „hormonem młodości”.
W praktyce klinicznej DHEA znajduje zastosowanie w leczeniu niedoczynności kory nadnerczy, zespołu wyczerpania nadnerczy oraz jako uzupełnienie terapii hormonalnej u kobiet po menopauzie. Badania sugerują również możliwe korzyści w leczeniu osteoporozy, depresji i zaburzeń funkcji poznawczych.
Oznaczanie poziomu DHEA i jego siarczanu (DHEA-S) w surowicy stanowi ważny element diagnostyki w przypadkach podejrzenia zaburzeń nadnerczy, zespołu policystycznych jajników czy niektórych nowotworów hormonozależnych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Novostella
Preparat Novostella zawierający 10 mg prasteronu (DHEA) wymaga szczegółowej oceny stanu pacjenta przed i w trakcie terapii, ze względu na ryzyko przeciwwskazań takich jak nowotwory czy zaburzenia endokrynologiczne. Zaleca się przyjmowanie leku rano, zgodnie z naturalnym rytmem dobowym syntezy DHEA, oraz ścisłe przestrzeganie dawkowania. Konieczne jest unikanie jednoczesnego stosowania innych androgenów, aby zapobiec nadmiernej stymulacji androgennej. Monitorowanie terapii powinno obejmować ocenę parametrów psychicznych (witalność, samopoczucie, potencja), somatycznych (masa ciała, rozkład tkanki tłuszczowej, stan mięśni), hormonalnych (LH, FSH, wolny testosteron, prolaktyna), densytometrię kości, kontrolę ciśnienia tętniczego oraz badania biochemiczne (morfologia, hematokryt, glukoza, elektrolity, enzymy wątrobowe, lipidogram) w określonych odstępach czasowych (3-6 miesięcy dla większości badań, densytometria co 12 miesięcy).
androgen, badanie densytometryczne, dehydroepiandrosteron, DHEA, enzym wątrobowy, hematokryt, hirsutyzm, hormon folikulotropowy, hormon luteinizujący, hormonalna terapia zastępcza, immunosupresja, laktaza, lipidogram, maskulinizacja, menopauza, morfologia krwi, prasteron, prolaktyna, przetłuszczanie skóry, środek anaboliczno-androgenny, trądzik, zaburzenie miesiączkowania - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiraterone Olainfarm 500 mg
Abiraterone Olainfarm, zawierający abirateronu octan, jest selektywnym inhibitorem enzymu CYP17, kluczowego w biosyntezie androgenów w jądrach, nadnerczach oraz tkankach nowotworowych gruczołu krokowego. Mechanizm działania polega na hamowaniu 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy, co prowadzi do istotnego obniżenia stężenia testosteronu i innych androgenów w surowicy, przewyższając efekty konwencjonalnej terapii hormonalnej (np. analogi LHRH, orchidektomia). W wyniku blokady CYP17 obserwuje się także wzrost produkcji mineralokortykosteroidów. Skuteczność leczenia monitoruje się za pomocą poziomu PSA, gdzie w badaniu fazy 3 u pacjentów po niepowodzeniu chemioterapii taksanami, redukcję PSA o ≥50% uzyskano u 38% leczonych abirateronem, w porównaniu do 10% w grupie placebo.
17-alfa-hydroksylaza, 20-liaza, abiraterone olainfarm, analog LHRH, androstendion, antagonista hormonu, biosynteza androgenów, biosynteza testosteronu, C17, dehydroepiandrosteron, docetaksel, enzym CYP17, jądro męskie, mCRPC, mHSPC, mineralokortykosteroid, nadnercze, nowotwór gruczołu krokowego, octan abirateronu, orchidektomia, prednizolon, prednizon, pregnenolon, progesteron, PSA, receptor androgenowy, skala Gleasona, spironolakton, supresja androgenowa, swoisty antygen sterczowy, terapia hormonalna, tkanka nowotworowa - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiraterone Olainfarm 250 mg
Abiraterone Olainfarm, zawierający abirateronu octan, jest inhibitorem enzymu CYP17, kluczowego w biosyntezie androgenów, wykorzystywanym w terapii rozsianego raka gruczołu krokowego. Mechanizm działania polega na selektywnym hamowaniu 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy, co prowadzi do istotnego obniżenia stężenia testosteronu i innych androgenów w surowicy, osiągając wartości niższe niż przy stosowaniu analogów LHRH lub orchidektomii. W badaniu fazy 3 u pacjentów po niepowodzeniu chemioterapii taksanami, 38% leczonych abirateronem uzyskało co najmniej 50% redukcję PSA, w porównaniu do 10% w grupie placebo. Standardowa dawka wynosi 1000 mg abirateronu octanu na dobę, podawana z prednizonem 5 mg/dobę oraz supresją androgenową (agonista LHRH lub orchidektomia).
17α-hydroksylaza, 20-liaza, agonista LHRH, androstendion, badanie histopatologiczne, biomarker, biosynteza androgenów, C17, czynnik prognostyczny wysokiego ryzyka, dehydroepiandrosteron, docetaksel, enzym CYP17, hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, mineralokortykosteroid, octan abirateronu, oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, orchidektomia, prednizon, przerzut trzewny, rak gruczołu krokowego, receptor androgenowy, skala Gleasona, spironolakton, supresja androgenowa, swoisty antygen sterczowy, taksany, tkanka nowotworowa gruczołu krokowego - Leksykon substancji czynnych
Prasteron – Wskazania do stosowania
Prasteron (dehydroepiandrosteron, DHEA) jest stosowany w terapii niedoborów DHEA, jednak wskazania do jego stosowania różnią się w zależności od preparatu. Preparat DHEA Aflofarm zawiera 25 mg prasteronu i jest wskazany do ogólnego uzupełnienia niedoborów DHEA bez konieczności potwierdzenia laboratoryjnego oraz bez określenia płci pacjenta. Natomiast preparaty Novostella i Stymen, zawierające po 10 mg prasteronu, są dedykowane odpowiednio kobietom i mężczyznom z potwierdzonym laboratoryjnie niedoborem DHEA, co wymaga wykonania badań diagnostycznych przed rozpoczęciem terapii.
- Leksykon chorób i schorzeń
Suchość pochwy – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Suchość pochwy, często związana z obniżonym poziomem estrogenu, szczególnie w okresie menopauzy, perimenopauzy, karmienia piersią czy po zabiegach chirurgicznych, stanowi istotny problem kliniczny wpływający na jakość życia kobiet. Objawia się dyskomfortem, świądem, dyspareunią, pieczeniem podczas mikcji oraz zwiększoną podatnością na infekcje pochwy i układu moczowego. Diagnostyka obejmuje szczegółowy wywiad, badanie ginekologiczne oraz, w razie potrzeby, ocenę hormonalną i wykluczenie infekcji. Szacuje się, że suchość pochwy dotyczy około 17% kobiet w wieku 18-50 lat oraz ponad 50% kobiet po menopauzie, a u kobiet karmiących piersią ryzyko nasilenia objawów wzrasta do 43% w ciągu 6 miesięcy po porodzie.
atrofia pochwy, ćwiczenia Kegla, dehydroepiandrosteron, dilator pochwowy, dyspareunia, endometrioza, higiena intymna, infekcja pochwy, karmienie piersią, lidokaina, lubrykant, menopauza, miejscowa terapia estrogenowa, mięśniak macicy, nawilżacz pochwowy, ospemifen, perimenopauza, poziom estrogenu, prolaktyna, suchość pochwy, terapia hormonalna zastępcza, terapia laserowa pochwy, terapia radiofrekwencyjna, uderzenie gorąca, zespół Sjögrena - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abirateron Zentiva 500 mg
Abirateron Zentiva, zawierający abirateronu octan, jest inhibitorem enzymu CYP17, który pełni kluczową rolę w biosyntezie androgenów poprzez hamowanie aktywności 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy. Lek ten skutecznie obniża stężenie testosteronu i innych androgenów w surowicy do poziomów niewykrywalnych standardowymi testami, działając na wszystkie trzy główne źródła androgenów: jądra, nadnercza oraz tkankę nowotworową gruczołu krokowego. W terapii przerzutowego raka gruczołu krokowego (mHSPC i mCRPC) abirateron stosowany jest w dawce 1000 mg/dobę w skojarzeniu z prednizonem 5 mg/dobę, jako uzupełnienie standardowej terapii deprywacji androgenów (ADT), co pozwala na głębszą supresję hormonalną niż konwencjonalne metody, takie jak analogi LHRH czy orchidektomia.
17α-hydroksylaza, 20-liaza, abirateronu octan, agonista LHRH, analog LHRH, androstendion, biosynteza androgenów, C17, dehydroepiandrosteron, docetaksel, enzym CYP17, hormon uwalniający hormon luteinizujący, inhibitor biosyntezy androgenów, mineralokortykosteroid, nowotwór gruczołu krokowego, orchidektomia, prednizolon, prednizon, pregnenolon i progesteron, prekursor testosteronu, przerzut trzewny, przerzutowy hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, przerzutowy oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, rak gruczołu krokowego, receptor androgenowy, scyntygrafia kości, skala Gleasona, spironolakton, swoisty antygen sterczowy, terapia deprywacji androgenów - Leksykon chorób i schorzeń
Suchość pochwy – Patofizjologia i mechanizm
Suchość pochwy (atrophic vaginitis) jest wynikiem hipoestrogenizmu, który prowadzi do licznych zmian strukturalnych i funkcjonalnych w tkankach pochwy, takich jak zmniejszenie grubości nabłonka z 8-10 do 3-4 warstw, utrata kolagenu i elastyny, obniżenie elastyczności oraz zmniejszenie wydzielania śluzu. Estrogeny, poprzez receptory obecne w nabłonku, blaszce właściwej i warstwie mięśniowej pochwy, regulują nawilżenie, pH (utrzymując je poniżej 5), mikroflorę (Lactobacillus) oraz unaczynienie. Niedobór estrogenów, typowy dla menopauzy, okresu okołomenopauzalnego, laktacji, owariektomii czy terapii przeciwnowotworowej, prowadzi do zaburzeń mikrobiologicznych i biochemicznych, zwiększając ryzyko infekcji pochwy i dróg moczowych. Dodatkowo androgeny, zwłaszcza DHEA, odgrywają istotną rolę w utrzymaniu zdrowia urogenitalnego, co stanowi podstawę do stosowania lokalnej terapii androgenowej.
akwaporyna, androgeny, antykoncepcja hormonalna, dehydroepiandrosteron, dyspareunia, dysuria, elastyczność tkanek, estrogeny, fragmentacja DNA, inhibitor aromatazy, kolagen, kwas hialuronowy, Lactobacillus, leki przeciwdepresyjne, leki przeciwhistaminowe, mikroflora pochwy, osocze bogatopłytkowe, owariektomia, peroksydacja lipidów, pH pochwy, reaktywne formy tlenu, receptor estrogenowy, selektywny modulator receptora estrogenowego, śluz szyjkowy, stres oksydacyjny, zakażenie dróg moczowych, zanikowe zapalenie pochwy, zespół genitourologiczny menopauzy, zespół Sjögrena - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Biosteron 25 mg
Biosteron, zawierający dehydroepiandrosteron (DHEA) w dawkach 10 mg lub 25 mg, jest bezwzględnie przeciwwskazany w okresie ciąży ze względu na brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa oraz potencjalne ryzyko dla płodu. Badania przedkliniczne na modelach zwierzęcych wykazały, że wysokie dawki DHEA mogą zaburzać przebieg ciąży oraz wywoływać maskulinizację płodów żeńskich, co wskazuje na efekt androgenny. DHEA, jako prekursor hormonów steroidowych, może wpływać na gospodarkę hormonalną matki i rozwijającego się płodu, co wymaga szczególnej ostrożności i monitorowania. W przypadku zajścia w ciążę podczas terapii Biosteronem, konieczne jest natychmiastowe odstawienie leku oraz konsultacja z lekarzem i położnikiem w celu oceny ryzyka i dalszego postępowania.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Stymen 10 mg
Prasteron (DHEA) w dawce 10 mg, zawarty w preparacie Stymen, jest syntetycznym androgenem o szerokim spektrum działania farmakodynamicznego. Naturalnie produkowany głównie przez nadnercza (90%) i w mniejszym stopniu przez gonady (10%), DHEA wykazuje zmienność dobową stężenia w osoczu (7-31 nmol/l u mężczyzn) oraz spadek po 30. roku życia, co wiąże się z procesem starzenia. Mechanizm działania obejmuje oddziaływanie na receptory androgenowe i estrogenowe, a metabolizm DHEA prowadzi do powstania androstendionu i testosteronu, co zapewnia efekt androgeniczny. Prasteron stymuluje syntezę białek w mięśniach, wzmacnia macierz kostną, wspiera wzrost i mineralizację kości oraz pełni rolę substratu do pozanadnerczowej syntezy estrogenów w tkankach takich jak tkanka tłuszczowa i gruczoły sutkowe.
aktywność androgenna, androgen, andropauza, androstendion, dehydroepiandrosteron, dysfunkcja seksualna, działanie anaboliczne, estrogen, gonada, gospodarka węglowodanowa, hormon steroidowy, mieszki włosowe, mineralizacja tkanki kostnej, nadnercze, niewydolność kory nadnerczy, odporność organizmu, osocze krwi, otyłość, podskórna tkanka tłuszczowa, prasteron, stan depresyjny, testosteron, tkanka mięśniowa, układ immunologiczny, układ kostno-mięśniowy, wrażliwość tkanek na insulinę, zaburzenie erekcji, zaburzenie nastroju, zaburzenie snu, zaburzenie układu krążenia - Leksykon substancji czynnych
Dehydroepiandrosteron – Właściwości farmakokinetyczne
Farmakokinetyka dehydroepiandrosteronu (DHEA) charakteryzuje się dobrą absorpcją po podaniu doustnym, z maksymalnym stężeniem we krwi osiąganym po 2-5 godzinach. DHEA wykazuje słabe wiązanie z albuminami osocza (10-20%), co skutkuje szybkim metabolizmem i krótkim okresem półtrwania wynoszącym 15-40 minut oraz wysokim klirensem około 2000 l/24h. Jego główny metabolit, siarczan DHEA (DHEA-S), silnie wiąże się z albuminami (80-90%), co wydłuża okres półtrwania do około 12 godzin i obniża klirens do około 13 l/24h. Objętość dystrybucji DHEA-S wynosi około 9 litrów. Eliminacja DHEA odbywa się głównie drogą nerkową (50-70% dawki), a pozostała część jest wydalana z kałem. Zarówno DHEA, jak i DHEA-S nie ulegają kumulacji, co pozwala na ustalenie stacjonarnych stężeń przy przewlekłym stosowaniu.
albuminy osocza, androstendion, charakter lipofilowy, dehydroepiandrosteron, desulfatacja, estradiol, estron, kał, klirens, mocz, objętość dystrybucji, okres półtrwania, przewód pokarmowy, siarczan dehydroepiandrosteronu, sprzęganie z kwasem glukuronowym, sprzęganie z kwasem siarkowym, sulfotransferaza, testosteron, tkanki docelowe - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Femistelin 10 mg
Femistelin w dawce 10 mg dehydroepiandrosteronu (DHEA) w formie tabletek jest wskazany do terapii substytucyjnej u kobiet z potwierdzonym laboratoryjnie niedoborem DHEA (hipodehydroepiandrosteronemia). Tabletki są białe, okrągłe, obustronnie wypukłe, z kreską dzielącą umożliwiającą podział na dawki po 5 mg, co pozwala na indywidualizację leczenia. Każda tabletka zawiera 10 mg DHEA oraz 90 mg laktozy jednowodnej, co jest istotne w kontekście nietolerancji laktozy, niedoboru laktazy typu Lapp lub zespołu złego wchłaniania glukozy-galaktozy u pacjentek.
badanie biochemiczne, dehydroepiandrosteron, diagnostyka hormonalna, glikokortykosteroid, hormon steroidowy, kora nadnerczy, niedobór DHEA, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, niewydolność nadnerczy, prekursor androgenów, suplementacja DHEA, terapia substytucyjna, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – DHEA Aflofarm 25 mg
Prasteron (DHEA) wykazuje szybkie i efektywne wchłanianie po podaniu doustnym, z maksymalnym stężeniem wolnego DHEA i DHEA-S osiąganym po 2-5 godzinach. Biodostępność wynosi 50-70%, a przyjmowanie leku podczas posiłku poprawia absorpcję. Dystrybucja obejmuje wolny DHEA, umiarkowanie związany z białkami osocza (10-20%) o objętości dystrybucji 17-38 l, oraz DHEA-S, silnie związany z albuminami (80-90%) o objętości dystrybucji około 9 l. Stężenie DHEA-S jest wielokrotnie wyższe niż wolnego DHEA (około 250-krotnie u kobiet i 500-krotnie u mężczyzn). Metabolizm rozpoczyna się w nabłonku jelitowym i wątrobie, prowadząc do powstania aktywnych hormonów płciowych (androgenów i estrogenów), z których tylko kilka procent dawki ulega konwersji.
- Leksykon chorób i schorzeń
Wczesna lub przedwczesna menopauza – Leczenie
Wczesna menopauza (40-45 lat) oraz przedwczesna niewydolność jajników (POI, <40 lat) dotyczą odpowiednio około 5% i 1% populacji kobiet. POI może mieć etiologię wieloczynnikową, w tym chirurgiczną, onkologiczną, autoimmunologiczną i genetyczną. Kobiety z wczesną lub przedwczesną menopauzą doświadczają nasilonych objawów menopauzalnych oraz dłuższego okresu niedoboru estrogenów, co zwiększa ryzyko osteoporozy, chorób sercowo-naczyniowych, depresji i zaburzeń neurologicznych. Standardem leczenia jest terapia hormonalna (HT), zalecana do osiągnięcia naturalnego wieku menopauzy (~50-51 lat), z zastosowaniem estrogenów (po histerektomii) lub estrogenów z progestagenem (przy zachowanej macicy). Dostępne formy podania to tabletki, plastry, żele, kremy i pierścienie dopochwowe. HT łagodzi objawy naczynioruchowe, zapobiega utracie masy kostnej i zmniejsza ryzyko chorób sercowo-naczyniowych oraz potencjalnie demencji. Przeciwwskazania do HT obejmują nowotwory hormonozależne, historię zakrzepów, choroby sercowo-naczyniowe i wątrobowe.
atrofia pochwy, choroba Addisona, choroba Hashimoto, choroba Parkinsona, choroba sercowo-naczyniowa, choroba tarczycy, cukrzyca typu 1, dehydroepiandrosteron, demencja, densytometria, fitoestrogen, gabapentyna, gęstość kości, hormonalny środek antykoncepcyjny, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, klonidyna, komórka macierzysta, miejscowy preparat estrogenowy, nietrzymanie moczu, obustronna ooforektomia, osocze bogatopłytkowe, ospemifen, osteoporoza, prasterone, przedwczesna menopauza, przedwczesna niewydolność jajników, rak macicy, rozrost endometrium, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, selektywny modulator receptorów estrogenowych, suchość pochwy, terapia estrogenem, terapia hormonalna, terapia laserowa pochwy, terapia poznawczo-behawioralna, uderzenie gorąca, wczesna menopauza, zaburzenie poznawcze, zapłodnienie in vitro - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiraterone Fresenius Kabi 500 mg
Abirateron, będący prolekiem konwertowanym do aktywnej formy hamującej enzym CYP17, wykazuje selektywne działanie na biosyntezę androgenów poprzez blokadę 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy. Enzym ten jest kluczowy dla produkcji prekursorów testosteronu (DHEA i androstendion) w jądrach, nadnerczach oraz tkance nowotworowej gruczołu krokowego. Terapia abirateronem, stosowana w skojarzeniu z analogami LHRH lub po orchidektomii, umożliwia redukcję stężenia testosteronu w osoczu do poziomów nieoznaczalnych standardowymi testami, co przekłada się na skuteczną supresję androgenową na wszystkich poziomach organizmu. W badaniu fazy 3 u pacjentów z opornym na kastrację rakiem prostaty, 38% leczonych abirateronem osiągnęło co najmniej 50% redukcję PSA, w porównaniu do 10% w grupie placebo, potwierdzając kliniczną efektywność terapii.
17α-hydroksylaza, 20-liaza, abirateron, analog LHRH, androstendion, biosynteza androgenów, C17, dehydroepiandrosteron, enzym CYP17, mCRPC, mHSPC, mineralokortykosteroid, nowotwór hormonozależny, octan abirateronu, orchidektomia, prednizon, pregnenolon, prekursor testosteronu, progesteron, prolek, przerzut trzewny, przerzutowy hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, przerzutowy oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, rak gruczołu krokowego, skala Gleasona, supresja androgenowa, swoisty antygen sterczowy, terapia hormonalna - Leksykon substancji czynnych
Dehydroepiandrosteron – Działania niepożądane
Dehydroepiandrosteron (DHEA) jest substancją dobrze tolerowaną, z działaniami niepożądanymi występującymi rzadko i zależnymi od dawki. Najczęstsze objawy, szczególnie przy preparacie Biosteron, to efekty androgennych działań DHEA, takie jak wzrost potliwości, zmiany łojotokowe skóry, świąd skóry głowy, trądzik, łagodne trądzikowate zapalenie skóry oraz umiarkowany hirsutyzm, zwłaszcza u kobiet. Rzadziej obserwuje się łysienie kątowe typu męskiego, zaburzenia endokrynologiczne (ginekomastia, zaburzenia miesiączkowania), objawy neurologiczne (ból głowy, niepokój, zmiany nastroju, bezsenność) oraz bardzo rzadko zaburzenia psychiczne, w tym objawy manii. Zaburzenia rytmu serca, choć bardzo rzadkie, ustępują po odstawieniu DHEA i zastosowaniu beta-adrenolityków. Preparat Femistelin może rzadko powodować niekorzystne zmiany lipidowe (spadek HDL), zwiększenie apetytu, retencję wody i soli oraz hiperkalcemię, a także nudności, wymioty, hepatomegalię i zapalenie wątroby.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Femistelin 25 mg
Dehydroepiandrosteron (DHEA), znany również jako prasteron, jest steroidem anabolicznym i prohormonem, pełniącym funkcję prekursora hormonów płciowych. Biosynteza DHEA odbywa się głównie w warstwie siatkowatej nadnerczy, gdzie cholesterol przekształcany jest kolejno w pregnenolon, 17-OH-pregnenolon, a następnie w DHEA. U kobiet DHEA konwertowany jest do estrogenów (estron, estradiol), natomiast u mężczyzn do androgenów, w tym testosteronu. Produkcja endogenna DHEA osiąga szczyt około 30. roku życia (15-30 mg/dobę u mężczyzn, 13-25 mg/dobę u kobiet), a następnie stopniowo maleje, osiągając niskie stężenia w wieku podeszłym. We krwi dominuje siarczan DHEA (DHEA-S) o stężeniach 1,4-7,9 ng/ml u mężczyzn i 1,3-7,1 ng/ml u kobiet, charakteryzujący się dłuższym okresem półtrwania i stabilnością w rytmie okołodobowym.
17-OH-pregnenolon, adrenarche, andropauza, androstendion, cholesterol, dehydroepiandrosteron, estradiol, estrogen, estron, menopauza, nadnercza, niedobór dehydroepiandrosteronu, niewydolność kory nadnerczy, pregnenolon, prekursor hormonów płciowych, prohormon, siarczan dehydroepiandrosteronu, starzenie się organizmu, steroidy anaboliczne, testosteron, ujemne sprzężenie zwrotne, warstwa siatkowata nadnerczy - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Biosteron 25 mg
Preparat Biosteron zawierający dehydroepiandrosteron (DHEA) w dawkach 10 mg oraz 25 mg nie był przedmiotem specyficznych badań klinicznych oceniających wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Brak danych naukowych uniemożliwia jednoznaczną ocenę bezpieczeństwa w tym zakresie, jednak ze względu na charakter hormonu steroidowego, który może wpływać na funkcje poznawcze, nastrój oraz samopoczucie, istnieje potencjalne ryzyko zaburzeń psychomotorycznych. W praktyce klinicznej zaleca się informowanie pacjenta o braku badań oraz konieczności zachowania szczególnej ostrożności, zwłaszcza na początku terapii oraz przy zmianie dawki z 10 mg na 25 mg. Wskazane jest unikanie prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn w przypadku wystąpienia objawów takich jak zawroty głowy, senność czy zaburzenia koncentracji.
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Biosteron 10 mg
Dehydroepiandrosteron (DHEA), będący substancją czynną Biosteronu w dawkach 10 mg i 25 mg, wykazuje dobrą absorpcję po podaniu doustnym, szczególnie w obecności posiłku bogatego w tłuszcze, co wynika z jego lipofilnej natury. Maksymalne stężenia DHEA i jego głównego metabolitu, siarczanu DHEA (DHEA-S), osiągane są w ciągu 2-5 godzin. DHEA wiąże się słabo z albuminami osocza (10-20%), co skutkuje szybkim metabolizmem i eliminacją, natomiast DHEA-S wykazuje silne wiązanie z białkami (80-90%) i dłuższy okres półtrwania około 12 godzin. Objętość dystrybucji DHEA-S wynosi około 9 litrów, a klirens wolnego DHEA jest znacznie wyższy (około 2000 l/24h) niż jego formy sprzężonej (około 13 l/24h).
albuminy osocza, androstendion, dehydroepiandrosteron, desulfatacja, estradiol, estron, gruczoł krokowy, gruczoł piersiowy, klirens, kwas glukuronowy, mięsień szkieletowy, narząd rodny, okres półtrwania, siarczan dehydroepiandrosteronu, stężenie stacjonarne, sulfotransferazy, testosteron, tkanka kostna, wiązanie z białkami - Leksykon leków
Skład i postać leku – Femistelin 25 mg
Femistelin jest preparatem zawierającym dehydroepiandrosteron (DHEA) w dawkach 10 mg oraz 25 mg, dostępny w formie białych, okrągłych, obustronnie wypukłych tabletek. Tabletki o mocy 10 mg posiadają kreskę dzielącą umożliwiającą podział na dawki po 5 mg, natomiast tabletki 25 mg nie są podzielne. Substancją pomocniczą o znanym działaniu jest laktoza jednowodna w ilości 90 mg na tabletkę, a pozostałe składniki pomocnicze to krzemionka koloidalna bezwodna, celuloza mikrokrystaliczna, kroskarmeloza sodowa oraz magnezu stearynian, które pełnią funkcje wypełniaczy, środków przeciwzbrylających i ułatwiających rozpad tabletki. Preparat jest pakowany w pojemniki z polietylenu z zabezpieczonym wieczkiem, dostępne są opakowania zawierające 30 lub 60 tabletek.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Tatica 500 mg
Abirateron octan, substancja czynna leku Tatica, jest inhibitorem enzymu CYP17, kluczowego w biosyntezie androgenów, wykorzystywanym w terapii hormonalnej zaawansowanego raka gruczołu krokowego. Mechanizm działania polega na hamowaniu 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy, co prowadzi do obniżenia stężenia testosteronu i innych androgenów do poziomów nieoznaczalnych standardowymi testami, zwłaszcza w połączeniu z analogami LHRH lub po orchidektomii. W badaniach klinicznych fazy 3 wykazano, że u 38% pacjentów z opornym na kastrację rakiem gruczołu krokowego (mCRPC) po niepowodzeniu chemioterapii taksanami, stosujących abirateron octan, nastąpiła redukcja PSA o co najmniej 50%, w porównaniu do 10% w grupie placebo. Terapia ta jest szczególnie istotna, gdyż standardowe metody supresji androgenowej nie wpływają na produkcję androgenów w nadnerczach i tkankach nowotworowych.
17α-hydroksylaza, 20-liaza, abirateron octan, analog LHRH, androstendion, antygen swoisty dla prostaty, biosynteza androgenów, C17, dehydroepiandrosteron, enzym CYP17, formularz bólu BPI-SF, inhibitor biosyntezy androgenów, klasyfikacja NYHA, kryteria PCWG2, kryteria RECIST, mineralokortykosteroid, orchidektomia, prednizolon, prednizon, prekursor testosteronu, przerzut trzewny, przerzutowy hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, przerzutowy oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, przeżycie bez progresji radiograficznej, przeżycie całkowite, radioterapia paliatywna, rak gruczołu krokowego, receptor androgenowy, skala ECOG, skala Gleasona, spironolakton, supresja androgenowa, terapia hormonalna, zdarzenie związane z kośćcem - Leksykon leków
Skład i postać leku – DHEA Aflofarm 25 mg
DHEA Aflofarm to produkt leczniczy w postaci tabletek powlekanych, zawierający 25 mg prasteronu (dehydroepiandrosteronu) jako substancji czynnej. Tabletki zawierają substancje pomocnicze takie jak wapnia wodorofosforan dwuwodny, sorbitol, kwas stearynowy oraz kroskarmeloza sodowa, która pełni funkcję środka rozsadzającego. Otoczka tabletek składa się z hypromelozy, makrogolu 600 oraz maltodekstryny, co zapewnia ochronę substancji czynnej przed czynnikami zewnętrznymi oraz ułatwia połykanie. Produkt zawiera sód i sorbitol, co jest istotne dla pacjentów z ograniczeniami dietetycznymi. Dostępny jest w opakowaniach po 30 lub 60 tabletek, pakowanych w blistry PVC/PVDC/Aluminium umieszczone w tekturowym pudełku.
blister, dehydroepiandrosteron, DHEA, hypromeloza, kroskarmeloza sodowa, kwas stearynowy, makrogol, maltodekstryna, niezgodność farmaceutyczna, okres ważności, podanie doustne, postać farmaceutyczna, prasteron, sorbitol, środek rozsadzający, substancja czynna, substancja pomocnicza, tabletka powlekana, wapnia wodorofosforan dwuwodny - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Stymen 10 mg
Lek Stymen (Prasteronum) w dawce początkowej 10 mg na dobę, podawany doustnie rano podczas posiłku, jest wskazany do terapii niedoborów dehydroepiandrosteronu (DHEA) u mężczyzn, z uwzględnieniem indywidualnego dostosowania dawki na podstawie stężenia DHEA w surowicy oraz obserwowanej skuteczności. Dawkę można stopniowo zwiększać o 10 mg co 2 tygodnie, aż do maksymalnej dawki 50 mg na dobę. W przypadku przekroczenia dawki 50 mg konieczne jest ścisłe monitorowanie poziomu hormonu oraz regularne badania kontrolne. Terapia jest długotrwała, a efekty terapeutyczne mogą pojawić się dopiero po kilku tygodniach stosowania.
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Novostella 10 mg
Lek Novostella zawiera 10 mg prasteronu i posiada liczne przeciwwskazania, które należy uwzględnić przed rozpoczęciem terapii. Bezwzględnie nie powinien być stosowany u pacjentek z nadwrażliwością na prasteron lub substancje pomocnicze (w tym około 100 mg laktozy jednowodnej na tabletkę), ciężką niewydolnością wątroby i nerek, a także u kobiet z rozpoznanym rakiem sutka, jajnika lub innymi nowotworami hormonozależnymi. Przeciwwskazany jest również w ciąży i okresie karmienia piersią oraz u dzieci i młodzieży. Konieczne jest przeprowadzenie badań hormonalnych w celu oceny stężenia DHEA – lek nie powinien być stosowany u kobiet z prawidłowym poziomem tego hormonu. Przed terapią należy wykonać test ciążowy, ocenić funkcję wątroby i nerek oraz zebrać szczegółowy wywiad onkologiczny.
antykoncepcja, badanie hormonalne, choroba nowotworowa, dehydroepiandrosteron, DHEA, działanie niepożądane, karmienie piersią, laktoza jednowodna, nadwrażliwość na substancję czynną, nietolerancja laktozy, niewydolność wątroby i nerek, Novostella, nowotwór hormonozależny, prasteron, rak sutka, test ciążowy, wywiad onkologiczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – DHEA Aflofarm 25 mg
Stosowanie dehydroepiandrosteronu (DHEA) w dawce 25 mg (produkt DHEA Aflofarm) wiąże się z rzadkim występowaniem działań niepożądanych, głównie u kobiet przyjmujących wysokie dawki 50-200 mg/dobę przez dłuższy czas. Do najczęściej zgłaszanych należą zaburzenia endokrynologiczne, takie jak hirsutyzm, oraz objawy skórne: trądzik, świąd, wzrost potliwości, przetłuszczanie się skóry i włosów oraz nasilenie wypadania włosów. Ponadto obserwowano rzadkie niekorzystne zmiany w profilu lipidowym, zwłaszcza spadek stężenia HDL, co może wpływać na ryzyko sercowo-naczyniowe. U kobiet mogą również wystąpić zaburzenia miesiączkowania. W badaniach klinicznych u mężczyzn w wieku średnim i starszym, stosujących dawki 50-100 mg/dobę przez 3-6 miesięcy, nie odnotowano istotnych działań niepożądanych, w tym wpływu na poziom PSA, objętość prostaty czy funkcje układu moczowego.
antygen PSA, badania hematologiczne, dehydroepiandrosteron, dysuria, farmakovigilance, hirsutyzm, lipoproteiny wysokiej gęstości, łojotok, łysienie, nadmierna potliwość, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, parametry życiowe, przerost prostaty, ryzyko sercowo-naczyniowe, świąd skóry, trądzik, zaburzenia lipidowe, zaburzenia miesiączkowania, zaburzenia tarczycy - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – DHEA Aflofarm 25 mg
Prasteron (DHEA) w dawce 25 mg w tabletkach powlekanych jest przeciwwskazany u kobiet w ciąży oraz karmiących piersią ze względu na ryzyko działania androgennego na płód, zwłaszcza żeński, co manifestuje się maskulinizacją zewnętrznych narządów płciowych potomstwa. Badania przedkliniczne na gryzoniach wykazały, że DHEA może zaburzać przebieg ciąży, szczególnie w jej wczesnym okresie, oraz wywoływać zaburzenia hormonalne u matki i płodu. Brak jest jednak kompleksowych danych dotyczących wpływu DHEA na rozwój płodu u ludzi, co wymusza ostrożność i jednoznaczne przeciwwskazanie do stosowania leku w ciąży. Lekarz powinien szczegółowo poinformować pacjentkę o tych zagrożeniach oraz konieczności unikania stosowania preparatu w tym okresie.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiral 500 mg
Abirateron, będący silnym i selektywnym inhibitorem enzymu CYP17, hamuje biosyntezę androgenów poprzez blokadę 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy, co prowadzi do istotnego obniżenia stężenia testosteronu i innych androgenów w surowicy, przewyższając efekty analogów LHRH czy orchidektomii. W badaniach klinicznych fazy 3 (3011, 302, 301) u pacjentów z przerzutowym hormonowrażliwym (mHSPC) oraz opornym na kastrację rakiem gruczołu krokowego (mCRPC) wykazano znaczącą poprawę przeżycia całkowitego (OS) i przeżycia bez progresji radiograficznej (rPFS). W badaniu 3011 mediana rPFS wyniosła 33,02 miesiąca w grupie abirateronu vs. 14,78 miesiąca w grupie placebo (HR=0,466; p<0,0001), a mediana OS 53,3 vs. 36,5 miesiąca (HR=0,66; p<0,0001). W badaniu 302 mediana rPFS nie została osiągnięta w grupie abirateronu, a w grupie placebo wyniosła 8,3 miesiąca (HR=0,425; p<0,0001), z 19,4% redukcją ryzyka zgonu (HR=0,806; p=0,0033) i wydłużeniem mediany OS o 4,4 miesiąca (34,7 vs. 30,3 miesiąca). W badaniu 301 u pacjentów po chemioterapii docetakselem mediana OS wyniosła 14,8 miesiąca dla abirateronu vs. 10,9 miesiąca dla placebo (HR=0,646; p<0,0001), a zaktualizowana analiza potwierdziła korzyści (HR=0,740). Ponadto, abirateron istotnie wydłużał czas do progresji PSA (mediana 11,1 vs. 5,6 miesiąca w badaniu 302; 10,2 vs. 6,6 miesiąca w badaniu 301), opóźniał konieczność zastosowania opioidów (33,4 vs. 23,4 miesiąca), chemioterapii cytotoksycznej (25,2 vs. 16,8 miesiąca) oraz pogorszenia sprawności wg ECOG (12,3 vs. 10,9 miesiąca).
17α-hydroksylaza, 20-liaza, analog LHRH, biosynteza androgenów, C17, cytotoksyczna chemioterapia, dehydroepiandrosteron, docetaksel, enzym CYP17, inhibitor biosyntezy androgenów, kryteria RECIST, odpowiedź PSA, orchidektomia, pregnenolon i progesteron, przeżycie bez progresji radiograficznej, przeżycie całkowite, rak gruczołu krokowego, skala BPI-SF, skala ECOG, suma Gleasona, swoisty antygen sterczowy, terapia supresji androgenowej, ucisk rdzenia kręgowego, zdarzenia kostne, złamanie patologiczne, zmiany w tkankach miękkich - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Stymen 10 mg
Stymen to preparat zawierający 10 mg prasteronu (syntetycznej formy DHEA) w postaci tabletek doustnych, przeznaczony do uzupełnienia potwierdzonego laboratoryjnie niedoboru dehydroepiandrosteronu u mężczyzn. Prasteron, jako prekursor hormonów płciowych (testosteronu i estrogenów), odgrywa kluczową rolę w regulacji hormonalnej, a jego poziom fizjologicznie spada po 25. roku życia. Wskazaniem do terapii jest wyłącznie udokumentowany deficyt DHEA, po wykluczeniu innych przyczyn objawów klinicznych. Zalecane jest monitorowanie skuteczności i bezpieczeństwa leczenia przez lekarza prowadzącego.
badanie krwi, dehydroepiandrosteron, diagnostyka laboratoryjna, działanie niepożądane, hormon płciowy, hormon steroidowy, hormony płciowe, laktoza jednowodna, nadnercza, niedobór dehydroepiandrosteronu, nietolerancja laktozy, prasteron, suplementacja hormonalna, tabletka doustna, zaburzenie hormonalne - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiraterone Fresenius Kabi 250 mg
Abirateronu octan, substancja czynna leku Abiraterone Fresenius Kabi, jest selektywnym inhibitorem enzymu CYP17, kluczowego w biosyntezie androgenów, wykazującym podwójną aktywność 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy. Po podaniu doustnym ulega konwersji do aktywnej formy, co prowadzi do istotnego obniżenia stężenia testosteronu i innych androgenów w surowicy, przewyższając efekty analogów LHRH czy orchidektomii. Terapia abirateronem stosowana jest w zaawansowanym, hormonozależnym raku gruczołu krokowego, zarówno w przerzutowym, hormonowrażliwym (mHSPC), jak i opornym na kastrację (mCRPC) nowotworze. W badaniach klinicznych III fazy wykazano, że 38% pacjentów leczonych abirateronem osiągnęło co najmniej 50% redukcję PSA, w porównaniu do 10% w grupie placebo. Dawkowanie standardowe wynosi 1000 mg/dobę abirateronu w skojarzeniu z prednizonem lub prednizolonem (5 mg raz lub dwa razy na dobę), przy jednoczesnej terapii supresji androgenowej (agonista LHRH lub orchidektomia).
17α-hydroksylaza, 20-liaza, abirateronu octan, analog LHRH, biosynteza androgenów, C17, CYP17, dehydroepiandrosteron, docetaksel, dysfagia, hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego z przerzutami, inhibitor CYP17, mineralokortykosteroid, nowotwór hormono-zależny, orchidektomia, prednizolon, prednizon, rak gruczołu krokowego, rak gruczołu krokowego oporny na kastrację, rak gruczołu krokowego oporny na kastrację z przerzutami, rak hormonowrażliwy gruczołu krokowego, receptor androgenowy, skala Gleasona, spironolakton, supresja androgenowa, swoisty antygen sterczowy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiraterone Richter 500 mg
Abirateron, będący inhibitorem enzymu CYP17, skutecznie hamuje biosyntezę androgenów, co prowadzi do obniżenia stężenia testosteronu i innych androgenów w surowicy poniżej poziomów uzyskiwanych po analogach LHRH lub orchidektomii. W badaniach klinicznych fazy 3, obejmujących pacjentów z przerzutowym hormonowrażliwym (mHSPC) oraz opornym na kastrację rakiem gruczołu krokowego (mCRPC), abirateron w dawce 1000 mg/dobę w skojarzeniu z prednizonem 5 mg/dobę wykazał istotną poprawę przeżycia całkowitego (OS) i przeżycia bez progresji radiograficznej (rPFS). W badaniu 3011 mediana rPFS wyniosła 33,02 miesiąca w grupie leczonej abirateronem vs. 14,78 miesiąca w grupie placebo (HR=0,466; p<0,0001), a mediana OS wyniosła 53,3 vs. 36,5 miesiąca (HR=0,66; p<0,0001). W badaniu 302 mediana rPFS nie została osiągnięta w grupie abirateronu (vs. 8,3 miesiąca placebo; HR=0,425; p<0,0001), a mediana OS wyniosła 34,7 vs. 30,3 miesiąca (HR=0,806; p=0,0033). W badaniu 301 u pacjentów po wcześniejszym leczeniu docetakselem mediana OS wyniosła 15,8 vs. 11,2 miesiąca (HR=0,740; p<0,0001). Abirateron znacząco wydłużał także czas do progresji PSA, czas do zastosowania opioidów, czas do włączenia chemioterapii oraz opóźniał pogorszenie wydolności ECOG.
agonista LHRH, biosynteza androgenów, chemioterapia cytotoksyczna, CYP17, dehydroepiandrosteron, dysfagia, inhibitor biosyntezy androgenów, ketokonazol, lek przeciwbólowy, mediana przeżycia, mineralokortykosteroid, octan abirateronu, orchidektomia, paliacja bólu, pregnenolon i progesteron, prekursor testosteronu, progresja radiograficzna, przerzut trzewny, przerzutowy hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, przerzutowy oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, przeżycie bez progresji radiograficznej, przeżycie całkowite, skala ECOG, skala Gleasona, skala nasilenia bólu, swoisty antygen sterczowy, terapia hormonalna, ucisk rdzenia kręgowego, współczynnik ryzyka, złamanie patologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Biosteron 25 mg
Przeprowadzona kompleksowa ocena bezpieczeństwa dehydroepiandrosteronu (DHEA), substancji czynnej produktu leczniczego Biosteron w dawkach 10 mg i 25 mg, opiera się na szerokim spektrum standardowych badań przedklinicznych. Wyniki badań farmakologicznych nie wykazały istotnych negatywnych efektów na główne układy fizjologiczne, a badania toksyczności po wielokrotnym podaniu nie ujawniły objawów toksyczności ani nieprawidłowości w parametrach biochemicznych, hematologicznych i histopatologicznych. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo potwierdziły brak mutagennego i klastogennego działania DHEA, co eliminuje ryzyko uszkodzeń materiału genetycznego u pacjentów stosujących Biosteron zgodnie z zaleceniami.
badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie genotoksyczności, badanie kancerogenności, badanie przedkliniczne, dehydroepiandrosteron, działanie mutagenne i klastogenne, działanie rakotwórcze, parametry biochemiczne i hematologiczne, parametry płodności, rozwój prenatalny i postnatalny, ryzyko nowotworowe, testy in vitro i in vivo, toksyczność po podaniu wielokrotnym, uszkodzenie materiału genetycznego, wpływ na rozród - Leksykon leków
Skład i postać leku – Biosteron 25 mg
Biosteron jest preparatem zawierającym dehydroepiandrosteron (DHEA) w dawkach 10 mg oraz 25 mg na tabletkę, dostępny w formie białych, okrągłych, obustronnie wypukłych tabletek. Tabletki 10 mg posiadają linię podziału umożliwiającą podanie połowy dawki (5 mg), natomiast tabletki 25 mg nie są dzielone. Substancją pomocniczą istotną z klinicznego punktu widzenia jest laktoza jednowodna w ilości 90 mg na tabletkę, co wymaga uwagi u pacjentów z nietolerancją laktozy. Pozostałe składniki pomocnicze to krzemionka koloidalna bezwodna, celuloza mikrokrystaliczna, kroskarmeloza sodowa oraz magnezu stearynian, które wpływają na właściwości fizykochemiczne i farmaceutyczne leku.
blister PVC/Aluminium, celuloza mikrokrystaliczna, dehydroepiandrosteron, interakcja leku, kroskarmeloza sodowa, krzemionka koloidalna bezwodna, laktoza jednowodna, nietolerancja laktozy, niezgodność farmaceutyczna, okres ważności leku, środek rozsadzający, stearynian magnezu, substancja pomocnicza, substancja poślizgowa, utylizacja leków - Leksykon chorób i schorzeń
Obniżone libido – Patofizjologia i mechanizm
Obniżone libido (HSDD) definiuje się jako trwały (≥6 miesięcy) niedobór lub brak fantazji i pragnienia seksualnego, powodujący istotny dystres. Patofizjologia jest wieloczynnikowa, obejmując zaburzenia równowagi między układami pobudzającymi (dopamina, testosteron, estrogen, progesteron, noradrenalina, oksytocyna) a hamującymi (serotonina, prolaktyna, opioidy endogenne, kortyzol). Hipogonadyzm z poziomem testosteronu <300 ng/dl, hiperprolaktynemia, zaburzenia tarczycy, cukrzyca, choroby sercowo-naczyniowe, otyłość, przewlekły ból, zaburzenia snu i stosowane leki (SSRI, beta-blokery, antyandrogeny, leki przeciwpsychotyczne) mogą obniżać libido. Stres i zaburzenia psychiczne (depresja, lęk) dodatkowo nasilają dysfunkcję seksualną. Neuroobrazowanie wykazuje zmniejszoną aktywność w obszarach mózgu odpowiedzialnych za pożądanie i zwiększoną w regionach samokontroli u kobiet z HSDD.
antyandrogen, beta-bloker, bremelanotide, choroba neurologiczna, cukrzyca, czynniki hormonalne, dehydroepiandrosteron, DHEA, dopamina, estrogen, flibanserin, hiperprolaktynemia, hipogonadyzm, HSDD, inhibitor 5-alfa-reduktazy, klinicyści szpitalni i ambulatoryjni, kortyzol, lek przeciwpsychotyczny, miażdżyca naczyń krwionośnych, nadciśnienie tętnicze, nadczynność tarczycy, neuroobrazowanie, niedoczynność tarczycy, noradrenalina, obniżone libido, obturacyjny bezdech senny, oksytocyna, otyłość, pożądanie seksualne, progesteron, prolaktyna, przewlekły ból, serotonina, SSRI, terapia oparta na uważności, terapia poznawczo-behawioralna, testosteron, tlenek azotu - Leksykon chorób i schorzeń
Suchość pochwy – Diagnostyka i diagnoza
Suchość pochwy to powszechny problem, szczególnie u kobiet w okresie okołomenopauzalnym i pomenopauzalnym, związany głównie z atrofii pochwy spowodowanej niedoborem estrogenów. Diagnostyka opiera się na szczegółowym wywiadzie obejmującym objawy pochwowe (suchość, pieczenie, świąd, dyspareunia), objawy urologiczne (częstomocz, nawracające infekcje dróg moczowych), status hormonalny oraz stosowane leki. Badanie fizykalne wykazuje zmiany takie jak bladość, zaczerwienienie, ścieńczenie śluzówki, utratę elastyczności, zanik fałdów pochwy oraz podwyższone pH pochwy powyżej 5,0 (w zdrowej pochwie pH <4,5). Dodatkowo, badania cytologiczne, hormonalne oraz wykluczenie infekcji są istotne dla potwierdzenia diagnozy i różnicowania z innymi schorzeniami, takimi jak infekcje pochwy, alergiczne zapalenia czy zmiany nowotworowe.
alergiczne zapalenie pochwy, atrofia pochwy, badanie cytologiczne, badanie ginekologiczne, dehydroepiandrosteron, dyspareunia, dysuria, infekcja dróg moczowych, infekcja pochwy, liszaj płaski, liszaj twardzinowy, lubrykant, menopauza, nawilżacz pochwowy, nietrzymanie moczu, okres okołomenopauzalny, okres pomenopauzalny, ospemifen, prasteron, suchość pochwy, terapia estrogenowa, USG przezpochwowe, zapalenie sromu, zespół genitourologiczny menopauzy, zespół Sjögrena