Właściwości farmakokinetyczne DHEA Aflofarm

Właściwości farmakokinetyczne prasteronu (dehydroepiandrosteronu, DHEA) zostały szczegółowo zbadane zarówno po podaniu jednorazowym, jak i wielokrotnym przez okres do 6 miesięcy. Badania przeprowadzono na zróżnicowanej populacji obejmującej zdrowych ochotników obu płci w wieku 27-80 lat oraz pacjentów z różnymi schorzeniami, takimi jak toczeń rumieniowaty układowy (SLE), niedoczynność przysadki, choroba Addisona, zaburzenia erekcji, AIDS i depresja. W terapii substytucyjnej najczęściej stosowano dawki 50-100 mg w postaci doustnej (tabletki lub kapsułki).¹

Wchłanianie

Dehydroepiandrosteron charakteryzuje się szybkim i efektywnym wchłanianiem z przewodu pokarmowego. Przyjmowanie leku podczas posiłku korzystnie wpływa na proces absorpcji. Maksymalne stężenie we krwi zarówno wolnego DHEA, jak i jego siarczanu (DHEA-S) obserwuje się po około 2-5 godzinach od podania doustnego. Biodostępność prasteronu jest wysoka i wynosi co najmniej 50-70%.²

Dystrybucja

Dystrybucja prasteronu w organizmie przebiega dwutorowo. Wolny DHEA wiąże się z białkami osocza w stopniu umiarkowanym (10-20%), a jego objętość dystrybucji wynosi 17-38 litrów. Natomiast forma sprzężona – siarczan dehydroepiandrosteronu (DHEA-S) – wykazuje znacznie silniejsze wiązanie z białkami krwi, głównie albuminami (80-90%), a jego objętość dystrybucji jest mniejsza i wynosi około 9 litrów. Warto podkreślić, że stężenie siarczanu DHEA we krwi jest wielokrotnie wyższe niż wolnego DHEA – około 250-krotnie u kobiet i 500-krotnie u mężczyzn.³

Metabolizm

Metabolizm prasteronu rozpoczyna się już na poziomie komórek nabłonka jelitowego, gdzie zachodzi sprzęganie z kwasem siarkowym. Proces ten jest następnie kontynuowany w wątrobie, która stanowi główny organ metabolizujący DHEA. W efekcie do krążenia ogólnego dostaje się głównie siarczan DHEA (DHEA-S). Dalsza przemiana metaboliczna DHEA-S zachodzi w narządach i tkankach docelowych, gdzie powstają aktywne hormony płciowe:

• Androgeny – androstendion, testosteron, dihydrotestosteron
• Estrogeny – estron, estradiol

Stopień i kierunek konwersji DHEA do hormonów płciowych jest zależny od wielu czynników, w tym:

• Płci
• Wieku
• Zapotrzebowania tkanek na hormony
• Indywidualnych cech osobniczych

Należy zaznaczyć, że ilość DHEA przekształcana w aktywne hormony płciowe nie przekracza kilku procent podanej dawki. Powstałe hormony podlegają dalszym procesom metabolicznym, prowadzącym do utworzenia 17-ketosterydów, które są wydalane z moczem w postaci sprzężonej z kwasem glukuronowym lub siarkowym.⁴

Eliminacja

Parametry farmakokinetyczne dotyczące eliminacji prasteronu wykazują znaczną różnicę między wolną formą a formą sprzężoną:

Krótki okres półtrwania wolnego DHEA wynika z jego intensywnych przemian metabolicznych. Główną drogą wydalania metabolitów prasteronu jest wydalanie nerkowe – z moczem usuwa się około 50-70% podanej dawki w postaci polarnych metabolitów. Pozostała część metabolitów jest wydzielana z żółcią i eliminowana z kałem.⁵