Wpływ DHEA na płodność, ciążę i laktację

Zastosowanie prasteronu (dehydroepiandrosteronu, DHEA) w dawce 25 mg w tabletkach powlekanych wymaga szczególnej uwagi w przypadku kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Lekarz powinien przekazać pacjentce pełne informacje dotyczące bezpieczeństwa stosowania leku w tych szczególnych okresach życia kobiety.¹

Stosowanie w okresie ciąży

Badania przedkliniczne przeprowadzone na ciężarnych samicach gryzoni (szczurów i myszy) dostarczyły istotnych danych dotyczących wpływu DHEA na rozwój płodów. Wykazano, że substancja ta wywiera działanie androgenne na potomstwo płci żeńskiej. Efekt ten manifestował się przede wszystkim maskulinizacją zewnętrznych narządów płciowych u żeńskiego potomstwa. Warto zaznaczyć, że obserwowane działanie DHEA było podobne do efektów wywoływanych przez testosteron, choć o znacznie mniejszym nasileniu.²

Ponadto, istotne jest odnotowanie, że podawanie DHEA myszom w początkowym okresie ciąży prowadziło do zaburzenia jej prawidłowego przebiegu. Należy podkreślić, że wpływ DHEA na przebieg ciąży u ludzi oraz na rozwój płodu nie został dotychczas kompleksowo zbadany. Dane uzyskane w badaniach na zwierzętach sugerują jednak możliwość wystąpienia zaburzeń hormonalnych zarówno u matki, jak i u rozwijającego się płodu.³

W związku z powyższymi danymi, stosowanie produktu leczniczego DHEA Aflofarm w okresie ciąży jest zdecydowanie przeciwwskazane. Lekarz powinien szczegółowo poinformować pacjentkę o tym przeciwwskazaniu i wyjaśnić potencjalne zagrożenia dla prawidłowego rozwoju płodu.⁴

Stosowanie w okresie karmienia piersią

Dostępne badania wstępne wskazują na potencjalnie niekorzystny wpływ DHEA na proces laktacji u kobiet. Wykazano, że substancja ta może hamować produkcję mleka, co stanowi istotne przeciwwskazanie do jej stosowania w okresie karmienia piersią.⁵

Dodatkowo, należy zwrócić uwagę na fakt, że dotychczas nie przeprowadzono badań określających, czy DHEA przenika do mleka kobiecego. Brak tych danych stanowi dodatkowy czynnik ryzyka przy rozważaniu stosowania preparatu u kobiet karmiących piersią, gdyż nie można wykluczyć potencjalnego negatywnego wpływu na karmione dziecko.⁶

Z uwagi na powyższe fakty, stosowanie produktu leczniczego DHEA Aflofarm podczas karmienia piersią jest zdecydowanie przeciwwskazane. Lekarz powinien jednoznacznie przekazać tę informację pacjentce i wyjaśnić potencjalne konsekwencje stosowania DHEA w tym okresie.⁷

Konieczność informowania pacjentek

W kontekście stosowania DHEA Aflofarm u kobiet w wieku rozrodczym, lekarz powinien:

• Poinformować o bezwzględnym przeciwwskazaniu do stosowania preparatu w okresie ciąży i karmienia piersią
• Wyjaśnić potencjalne ryzyko związane z androgennym działaniem DHEA na rozwój płodu, szczególnie płci żeńskiej
• Zwrócić uwagę na możliwość wystąpienia zaburzeń przebiegu ciąży w przypadku stosowania DHEA we wczesnym jej okresie
• Podkreślić negatywny wpływ na laktację w przypadku stosowania w okresie karmienia piersią
• Zalecić stosowanie skutecznej metody antykoncepcji u kobiet w wieku rozrodczym przyjmujących DHEA

Należy szczególnie podkreślić, że dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania DHEA w ciąży i podczas karmienia piersią pochodzą głównie z badań na zwierzętach, jednak ze względu na potwierdzone działanie androgenne i potencjalne zaburzenia hormonalne, preparat jest przeciwwskazany w tych okresach.⁸