hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna
Hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna (HeFH) to genetyczna choroba metaboliczna charakteryzująca się znacznie podwyższonym stężeniem cholesterolu LDL we krwi od urodzenia. Spowodowana jest mutacją w jednym allelu genów odpowiedzialnych za metabolizm cholesterolu, najczęściej w genie kodującym receptor LDL (LDLR), rzadziej w genach APOB lub PCSK9.
U pacjentów z HeFH obserwuje się 2-3-krotnie wyższe stężenie cholesterolu LDL niż w populacji ogólnej, zwykle w zakresie 190-500 mg/dl (5-13 mmol/l). Choroba ta występuje z częstością około 1:200-1:250 w populacji ogólnej, co czyni ją jednym z najczęstszych zaburzeń genetycznych.
Klinicznie HeFH manifestuje się przedwczesną chorobą wieńcową (u mężczyzn zwykle przed 55. rokiem życia, u kobiet przed 60. rokiem życia), żółtakami ścięgien (najczęściej ścięgna Achillesa i ścięgien prostowników palców), rąbkiem rogówkowym oraz rodzinnym występowaniem hipercholesterolemii i chorób sercowo-naczyniowych.
Diagnostyka HeFH opiera się na kryteriach klinicznych (np. skala Dutch Lipid Clinic Network, Simon Broome czy Make Early Diagnosis to Prevent Early Death), badaniach biochemicznych oraz, w wybranych przypadkach, diagnostyce genetycznej. Leczenie wymaga intensywnej terapii hipolipemizującej, zwykle z zastosowaniem statyn o dużej sile działania, ezetymibu, a w przypadkach opornych – inhibitorów PCSK9 lub innych nowoczesnych terapii.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Simvastatin Bluefish 20 mg
Symwastatyna, stosowana w dawce 40 mg/dobę, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony w dużych, kontrolowanych badaniach klinicznych, takich jak HPS (n=20 536) i 4S (n=4444). W badaniu HPS częstość przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych była porównywalna z placebo (4,8% vs 5,1%), a częstość miopatii wynosiła poniżej 0,1%. Zwiększenie aktywności aminotransferaz powyżej 3-krotnej górnej granicy normy wystąpiło u 0,21% pacjentów leczonych symwastatyną, w porównaniu do 0,09% w grupie placebo. Działania niepożądane obejmują m.in. rzadką anafilaksję, zaburzenia psychiczne (depresja, bezsenność), neuropatię obwodową, śródmiąższową chorobę płuc, zapalenie wątroby, miopatię, rabdomiolizę oraz rzadkie reakcje polekowe skórne. W okresie porejestracyjnym zgłaszano również łagodne zaburzenia funkcji poznawczych, które ustępowały po odstawieniu leku.
aminotransferaza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginowa, anafilaksja, cukrzyca typu 2, cytochrom P450 3A4, eozynofilia, gamma-glutamylotranseptydaza, ginekomastia, glukoza w surowicy, hemoglobina glikowana, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, miopatia, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, polekowe zmiany liszajowate, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, zapalenie mięśni, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Kastel 10 mg + 10 mg
Kastel to preparat łączący rozuwastatynę i ramipryl, działający synergistycznie na układ sercowo-naczyniowy. Rozuwastatyna, jako selektywny inhibitor reduktazy HMG-CoA, zwiększa ekspresję receptorów LDL w wątrobie, co prowadzi do istotnego obniżenia stężenia LDL-C (do -63% przy dawce 40 mg), cholesterolu całkowitego (do -46%), trójglicerydów (do -28%) oraz ApoB, jednocześnie podnosząc HDL-C (do +14%) i ApoA-I. Efekt terapeutyczny pojawia się już po tygodniu, a pełna odpowiedź utrzymuje się przez cały okres leczenia. Ramipryl, inhibitor ACE, obniża ciśnienie tętnicze poprzez hamowanie konwersji angiotensyny I do II oraz zwiększenie stężenia bradykininy, co skutkuje rozszerzeniem naczyń i redukcją aldosteronu. Działanie hipotensyjne pojawia się po 1-2 godzinach, osiąga maksimum po 3-6 godzinach i utrzymuje się 24 godziny, umożliwiając dawkowanie raz na dobę. Ramipryl wykazuje również nefroprotekcję i poprawę hemodynamiki u pacjentów z niewydolnością serca, bez efektu „z odbicia” po odstawieniu.
aldosteron, angiotensyna, białkomocz, bradykinina, ciśnienie napełniania komory, dławica piersiowa, enzym konwertujący angiotensynę, filtracja kłębuszkowa, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, hiperkaliemia, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kininaza II, kompleks intima-media, lipoproteina, miażdżyca subkliniczna, nadciśnienie tętnicze, nefropatia cukrzycowa, nefropatia przewlekła, obwodowy opór naczyniowy, przesączanie kłębuszkowe, receptor LDL, rewaskularyzacja, schyłkowa niewydolność nerek, wskaźnik sercowy - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Esetin 10 mg
W kontekście bezpieczeństwa farmakoterapii ezetymibem (Esetin 10 mg) istotne jest uwzględnienie potencjalnego wpływu leku na funkcje psychomotoryczne, które mogą zaburzać zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. Choć nie przeprowadzono dedykowanych badań oceniających ten wpływ, zgłaszane działania niepożądane, takie jak zawroty głowy (częstość nieznana), parestezje (częstość nieznana w monoterapii, niezbyt często w terapii skojarzonej), zmęczenie (często w monoterapii), osłabienie (niezbyt często w terapii skojarzonej, częstość nieznana po wprowadzeniu do obrotu) oraz bóle głowy (często w terapii skojarzonej), mogą negatywnie wpływać na bezpieczeństwo pacjentów podczas prowadzenia pojazdów mechanicznych i obsługi maszyn. Dane z badań klinicznych, takich jak IMPROVE-IT (n=18 144) i SHARP (n>9000), wskazują na porównywalny profil bezpieczeństwa ezetymibu stosowanego w monoterapii lub w skojarzeniu ze statyną względem placebo lub samej statyny, z podobną częstością przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych.
badanie kliniczne, ból głowy, choroba wieńcowa, działanie niepożądane, ezetymib, farmakoterapia, funkcje psychomotoryczne, hipercholesterolemia nierodzinna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, interakcje lekowe, leczenie skojarzone, monoterapia, osłabienie, ostry zespół wieńcowy, parestezje, profil bezpieczeństwa, przewlekła choroba nerek, statyna, symwastatyna, zawroty głowy, zawroty głowy przedsionkowe, zmęczenie - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Torvazin Plus 20 mg + 10 mg
Torvazin Plus to preparat złożony w formie kapsułek twardych, zawierający atorwastatynę (w dawkach 10 mg, 20 mg lub 40 mg) oraz stałą dawkę 10 mg ezetymibu. Lek jest wskazany jako terapia substytucyjna u dorosłych pacjentów z pierwotną hipercholesterolemią (zarówno heterozygotyczną rodzinną, jak i nierodzinną) oraz złożoną hiperlipidemią, u których wcześniej uzyskano stabilizację parametrów lipidowych przy jednoczesnym stosowaniu obu substancji czynnych w oddzielnych preparatach. Torvazin Plus ma na celu uproszczenie schematu leczenia, poprawę adherencji oraz zapewnienie stałych proporcji dawek atorwastatyny i ezetymibu, przy jednoczesnym zachowaniu dotychczasowych dawek stosowanych u pacjenta (10 mg, 20 mg lub 40 mg atorwastatyny + 10 mg ezetymibu). Preparat jest uzupełnieniem diety i powinien być stosowany wraz z modyfikacjami stylu życia, w tym dietą niskocholesterolową i zwiększoną aktywnością fizyczną.
adherencja terapeutyczna, atorwastatyna i ezetymib, atorwastatyna wapniowa, cholesterol całkowity, dieta niskocholesterolowa, ezetymib, farmakoterapia, frakcja LDL-C, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hiperlipidemia mieszana, nietolerancja cukrów, terapia substytucyjna, trójglicerydy, zaburzenia lipidowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Simvastatin Genoptim 20 mg
Simvastatin Genoptim jest dostępny w postaci tabletek powlekanych zawierających 10 mg, 20 mg lub 40 mg symwastatyny, stosowanych doustnie raz na dobę, wieczorem. Zakres dawkowania wynosi od 5 mg do maksymalnie 80 mg na dobę, przy czym najwyższa dawka 80 mg jest zarezerwowana dla pacjentów z ciężką hipercholesterolemią i wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, u których niższe dawki nie przyniosły oczekiwanych efektów terapeutycznych. Typowa dawka początkowa to 10-20 mg/dobę, a w przypadku konieczności znacznego obniżenia LDL-C (>45%) zaleca się dawki 20-40 mg/dobę. W rodzinnej homozygotycznej hipercholesterolemii dawka początkowa wynosi 40 mg/dobę, stosowana jako uzupełnienie innych metod leczenia, np. aferezy LDL. U dzieci i młodzieży z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną (10-17 lat) dawka początkowa to 10 mg/dobę, z maksymalną dawką 40 mg/dobę, dostosowywaną co najmniej co 4 tygodnie.
afereza LDL, amiodaron, amlodypina, cholesterol LDL, choroba wieńcowa, dieta niskocholesterolowa, diltiazem, fenofibrat, fibrat, gemfibrozyl, hipercholesterolemia ciężka, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, hiperlipidemia, klirens kreatyniny, lomitapid, miopatia, monoterapia, niewydolność nerek, podanie doustne, powikłania sercowo-naczyniowe, preparaty wiążące kwasy żółciowe, skala Tannera, symwastatyna, werapamil, zdarzenia sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rosuvastatin Krka 20 mg
Rozuwastatyna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, wykazuje farmakokinetykę charakteryzującą się niską biodostępnością bezwzględną (~20%) oraz czasem do osiągnięcia maksymalnego stężenia (Cmax) około 5 godzin po podaniu doustnym. Lek silnie wiąże się z białkami osocza (~90%), głównie albuminami, a jego objętość dystrybucji wynosi około 134 litrów, co świadczy o dobrej penetracji do tkanek. Metabolizm rozuwastatyny jest ograniczony (~10%), głównie przez izoenzym CYP2C9, z mniejszym udziałem CYP2C19, CYP3A4 i CYP2D6. Metabolity N-demetylowane zachowują około 50% aktywności biologicznej, natomiast metabolity laktonowe są nieaktywne klinicznie. Eliminacja leku odbywa się głównie z kałem (~90% w postaci niezmienionej) oraz w mniejszym stopniu przez nerki (~10%, z czego 5% w formie niezmienionej). Okres półtrwania wynosi około 20 godzin, a klirens osoczowy około 50 l/h (zmienność 21,7%). Farmakokinetyka rozuwastatyny jest liniowa i nie wykazuje kumulacji przy dawkowaniu raz na dobę.
ABCG2, BCRP, białka transportujące, biodostępność, CYP2C19, CYP2C9, CYP2D6, CYP3A4, cytochrom P450, dyslipidemia, farmakokinetyka liniowa, genotypowanie, hepatocyty, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klirens osoczowy, lipoproteiny niskiej gęstości, N-demetylacja, OATP-C, OATP1B1, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pochodne laktonowe, polimorfizm genetyczny, rozuwastatyna, skala Child-Pugh, SLCO1B1, stężenie w osoczu, synteza cholesterolu, wiązanie z białkami osocza, wychwyt wątrobowy - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Sortis 10 10 mg
Atorwastatyna (SORTIS) dostępna jest w tabletkach do rozgryzania i żucia w dawkach 10 mg i 20 mg, stosowana w leczeniu pierwotnej hipercholesterolemii, mieszanej hiperlipidemii oraz heterozygotycznej i homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej. Standardowa dawka początkowa u dorosłych wynosi 10 mg raz na dobę, z możliwością modyfikacji co 4 tygodnie, maksymalnie do 80 mg/dobę. Efekt terapeutyczny obserwuje się po 2 tygodniach, a maksymalną odpowiedź po 4 tygodniach terapii. U pacjentów z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawkę można zwiększać do 40 mg, a następnie do 80 mg lub stosować terapię skojarzoną z lekami wiążącymi kwasy żółciowe. W przypadku homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej dawka wynosi 10-80 mg/dobę i stosuje się ją jako leczenie wspomagające inne metody, np. aferezę LDL-C. U dzieci powyżej 10 lat dawka początkowa to 10 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 80 mg, natomiast u dzieci poniżej 10 lat atorwastatyna nie jest wskazana.
afereza LDL-C, atorwastatyna, cholesterol LDL, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, dieta ubogocholesterolowa, elbaswir z grazoprewirem, farmakoterapia, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, hiperlipidemia mieszana, LDL-C, lek przeciwwirusowy, leki wiążące kwasy żółciowe, letermowir, odpowiedź na leczenie, profilaktyka pierwotna chorób sercowo-naczyniowych, profilaktyka zakażeń wirusem cytomegalii, terapia hipolipemizująca, terapia skojarzona, upośledzenie czynności nerek, upośledzenie czynności wątroby, wirusowe zapalenie wątroby typu C - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Atorvagen 10 mg
Atorvagen, lek z grupy statyn, wymaga wprowadzenia i kontynuacji diety hipolipemizującej przed i w trakcie terapii. Dawkowanie jest indywidualizowane na podstawie wyjściowego stężenia LDL-C, celu terapeutycznego oraz odpowiedzi pacjenta, z modyfikacją co minimum 4 tygodnie. Standardowa dawka początkowa wynosi 10 mg/dobę, a maksymalna do 80 mg/dobę. W pierwotnej hipercholesterolemii i hiperlipidemii mieszanej zwykle stosuje się 10 mg/dobę, z efektem terapeutycznym widocznym po 2 tygodniach i maksymalnym po 4 tygodniach. W heterozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej dawkę początkową 10 mg/dobę zwiększa się do 40 mg/dobę, a w razie potrzeby do 80 mg/dobę lub 40 mg w połączeniu z lekami wiążącymi kwasy żółciowe. W homozygotycznej postaci dawki wahają się od 10 do 80 mg/dobę, stosując atorwastatynę jako terapię wspomagającą inne metody, np. aferezę LDL. W prewencji pierwotnej chorób sercowo-naczyniowych dawka początkowa to 10 mg/dobę, z możliwością zwiększenia w celu osiągnięcia docelowego LDL-C.
afereza LDL, atorwastatyna, cholesterol LDL, choroba wątroby, dawkowanie atorwastatyny, dieta obniżająca cholesterol, działanie niepożądane, elbaswir z grazoprewirem, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, hiperlipidemia mieszana, hiperlipidemia pediatryczna, leczenie hipolipemizujące, lek hipolipemizujący, lek przeciwwirusowy, lek wiążący kwasy żółciowe, letermowir, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, prewencja pierwotna, profilaktyka chorób sercowo-naczyniowych, statyny, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zakażenie wirusem cytomegalii - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Zahron Combi 10 mg + 5 mg
Zahron Combi to lek złożony zawierający rozuwastatynę (10 mg lub 20 mg) oraz amlodypinę (5 mg lub 10 mg), przeznaczony do leczenia nadciśnienia tętniczego u dorosłych pacjentów z wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym oraz współistniejących zaburzeń lipidowych, takich jak pierwotna hipercholesterolemia typu IIa (w tym heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna), mieszana dyslipidemia typu IIb oraz homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna. Lek stosowany jest jako uzupełnienie diety i innych metod niefarmakologicznych, gdy te nie przynoszą wystarczającej poprawy. Preparat dostępny jest w czterech kombinacjach dawek rozuwastatyny i amlodypiny, co umożliwia indywidualizację terapii zgodnie z potrzebami pacjenta.
afereza LDL, amlodypina bezylan, compliance pacjenta, czynnik ryzyka sercowo-naczyniowy, dyslipidemia mieszana, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, kapsułka twarda, nadciśnienie tętnicze, polipragmazja, profil lipidowy, profilaktyka zdarzeń sercowo-naczyniowych, rozuwastatyna wapniowa, terapia hipolipemizująca, terapia zastępcza, titracja leku, układ sercowo-naczyniowy, zaburzenie lipidowe, zdarzenie sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Zocor 40 40 mg
Symwastatyna, będąca inhibitorem reduktazy HMG-CoA, jest skutecznym lekiem hipolipemizującym, który po podaniu doustnym ulega przekształceniu w aktywną formę hamującą biosyntezę cholesterolu. Terapia symwastatyną prowadzi do istotnego obniżenia stężenia LDL-C (do 47% przy dawce 80 mg/dobę), redukcji apolipoproteiny B, umiarkowanego wzrostu HDL-C (do 16%) oraz zmniejszenia triglicerydów (do 33%). W badaniu HPS (n=20 536) stosowanie 40 mg/dobę przez średnio 5 lat skutkowało zmniejszeniem całkowitej śmiertelności o 1,8% (12,9% vs 14,7%, p=0,0003), redukcją zgonów wieńcowych o 18% oraz istotnym obniżeniem ryzyka poważnych zdarzeń wieńcowych o 27% (p<0,0001). Ponadto, odnotowano 25% redukcję ryzyka udaru mózgu, w tym 30% udaru niedokrwiennego. Korzyści te były niezależne od płci, wieku, nadciśnienia i wyjściowego poziomu LDL-C.
apolipoproteina B, biosynteza cholesterolu, cholesterol HDL, cholesterol LDL, cholesterol VLDL, choroba wieńcowa, dławica piersiowa, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hiperlipidemia mieszana, inhibitor reduktazy HMG-CoA, miopatia, powikłania naczyniowe, reduktaza HMG-CoA, rewaskularyzacja naczyń obwodowych, symwastatyna, triglicerydy, udar mózgu, udar niedokrwienny, zarostowa choroba tętnic, zawał serca, zdarzenia naczyniowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Atorvastatin Aurovitas 10 mg
Atorvastatin Aurovitas jest stosowany w leczeniu pierwotnej hipercholesterolemii, mieszanej hiperlipidemii oraz heterozygotycznej i homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej. Zalecana dawka początkowa u dorosłych wynosi 10 mg raz na dobę, z możliwością stopniowego zwiększania co 4 tygodnie do maksymalnej dawki 80 mg/dobę, w zależności od wyjściowego stężenia LDL-C, celu terapeutycznego oraz odpowiedzi pacjenta. U dzieci powyżej 10 lat z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawka początkowa również wynosi 10 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 80 mg/dobę. Efekt terapeutyczny jest widoczny już po 2 tygodniach, a maksymalny po 4 tygodniach leczenia. U pacjentów z homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawki wahają się od 10 do 80 mg/dobę i atorwastatyna powinna być stosowana jako leczenie wspomagające inne metody, np. aferezę LDL-C.
afereza LDL-C, atorwastatyna, cholesterol LDL, czynna choroba wątroby, dieta ubogocholesterolowa, elbaswir z grazoprewirem, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, hiperlipidemia, hiperlipidemia mieszana, lek wiążący kwasy żółciowe, letermowir, letermowir z cyklosporyną, profilaktyka pierwotna, stężenie cholesterolu LDL, terapia hipolipemizująca, upośledzenie czynności nerek, upośledzenie czynności wątroby, wirus cytomegalii, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Lovastin 20 mg
Lowastatyna, inhibitor reduktazy HMG-CoA (kod ATC: C10A A02), działa poprzez hamowanie endogennej syntezy cholesterolu, przekształcając się po wchłonięciu do aktywnej formy β-hydroksykwasu. Lek obniża całkowite stężenie cholesterolu, LDL, VLDL oraz triglicerydów, jednocześnie umiarkowanie podnosząc poziom HDL. Efekt terapeutyczny pojawia się już po 2 tygodniach, osiągając maksimum po 4-6 tygodniach stosowania. Lowastatyna jest skuteczna u pacjentów z pierwotną hipercholesterolemią, w tym heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną oraz hiperlipoproteinemią mieszaną, a także u chorych z cukrzycą typu I i II, nie wpływając na glikemię, co potwierdza jej bezpieczeństwo metaboliczne. Ponadto lek wykazuje działanie przeciwmiażdżycowe, hamując progresję i indukując regresję zmian miażdżycowych, co przekłada się na znaczące zmniejszenie ryzyka poważnych incydentów sercowo-naczyniowych i śmiertelności.
acetylo-koenzym A, apolipoproteina B, cholesterol całkowity, cholesterol HDL, cholesterol LDL, cholesterol VLDL, cukrzyca typu I, cukrzyca typu II, działanie hipolipemizujące, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hiperlipoproteinemia mieszana, inhibitor reduktazy HMG-CoA, LDL-C, mewalonian, miażdżyca tętnic szyjnych, miażdżyca tętnic wieńcowych, reduktaza HMG-CoA, triglicerydy, β-hydroksykwas - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Zahron Combi 10 mg + 10 mg
Zahron Combi to lek złożony zawierający rozuwastatynę wapniową oraz amlodypinę bezylan, dostępny w czterech wariantach dawkowania: 10 mg + 5 mg, 10 mg + 10 mg, 20 mg + 5 mg oraz 20 mg + 10 mg, w formie kapsułek twardych. Preparat jest wskazany do leczenia nadciśnienia tętniczego u dorosłych pacjentów z wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym oraz w terapii współistniejących zaburzeń lipidowych, takich jak pierwotna hipercholesterolemia typu IIa, mieszana dyslipidemia typu IIb oraz homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna. Zahron Combi stosuje się jako uzupełnienie diety i niefarmakologicznych metod leczenia, gdy modyfikacja stylu życia (dieta niskocholesterolowa, aktywność fizyczna, redukcja masy ciała) nie przynosi wystarczających efektów. W przypadku homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej lek może być stosowany jako uzupełnienie terapii lipidowej, w tym aferezy LDL, lub jako alternatywa, gdy afereza jest niedostępna lub nieodpowiednia.
afereza LDL, amlodypina, cholesterol całkowity, cholesterol LDL, ciśnienie tętnicze, dyslipidemia mieszana, frakcja LDL, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, leczenie zastępcze, lipidy, miażdżyca, nadciśnienie tętnicze, pierwotna hipercholesterolemia, profilaktyka sercowo-naczyniowa, rozuwastatyna, trójglicerydy, zaburzenie lipidowe, zdarzenie sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Zaranta 30 mg
Lek Zaranta zawiera rozuwastatynę wapniową w dawkach od 5 mg do 40 mg i jest wskazany w leczeniu zaburzeń lipidowych, takich jak pierwotna hipercholesterolemia typu IIa (w tym heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna) u pacjentów od 6. roku życia, mieszana dyslipidemia typu IIb oraz rodzinna homozygotyczna hipercholesterolemia. Terapia rozuwastatyną stanowi uzupełnienie diety i niefarmakologicznych metod leczenia, takich jak aktywność fizyczna i redukcja masy ciała, szczególnie gdy te działania nie przynoszą oczekiwanych efektów. W przypadku rodzinnej homozygotycznej hipercholesterolemii rozuwastatyna może być stosowana jako terapia wspomagająca, często w połączeniu z aferezą LDL lub gdy inne metody są niedostępne. Przed rozpoczęciem leczenia konieczna jest ocena profilu lipidowego (cholesterol całkowity, LDL, HDL, triglicerydy) oraz funkcji wątroby i nerek, a także wykluczenie czynników ryzyka miopatii i potencjalnych interakcji lekowych.
afereza LDL, aminotransferaza, cholesterol HDL, cholesterol LDL, choroba wieńcowa, cukrzyca, dyslipidemia mieszana, dyslipidemia typu IIb, GFR, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, incydent sercowo-naczyniowy, kompleks intima-media, kreatynina, miażdżyca, miopatia, nadciśnienie tętnicze, niedoczynność tarczycy, otyłość, parametry funkcji wątroby, profil lipidowy, rozuwastatyna wapniowa, skala Tannera, tłuszcze nasycone, tłuszcze trans, triglicerydy, zaburzenia lipidowe, zdarzenia sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Atorvastatin Genoptim 20 mg
Atorvastatin Genoptim, dostępny w dawkach 10 mg, 20 mg, 40 mg oraz 80 mg, jest statyną stosowaną w leczeniu hipercholesterolemii pierwotnej (w tym heterozygotycznej i homozygotycznej rodzinnej) oraz hiperlipidemii złożonej typu IIa i IIb. Lek skutecznie obniża stężenia cholesterolu całkowitego, LDL-C, apolipoproteiny B oraz triglicerydów, co przekłada się na redukcję ryzyka sercowo-naczyniowego. Wskazaniem do terapii jest niewystarczająca odpowiedź na dietę i metody niefarmakologiczne. Szczególnie istotne jest stosowanie atorwastatyny u pacjentów z homozygotyczną postacią rodzinnej hipercholesterolemii, zarówno jako terapia podstawowa, jak i dodana do aferezy LDL, w celu zapobiegania powikłaniom sercowo-naczyniowym.
afereza LDL, aminotransferazy, apolipoproteina B, atorwastatyna, cholesterol całkowity, cholesterol LDL, ciśnienie tętnicze, czynnik ryzyka sercowo-naczyniowy, dyslipidemia, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, hiperlipidemia złożona, incydent sercowo-naczyniowy, kinaza kreatynowa, lek hipolipemizujący, miopatia, prewencja sercowo-naczyniowa, statyna, terapia dodana, triglicerydy - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Sortis 40 40 mg
Atorwastatyna (Sortis) powinna być stosowana u pacjentów po wprowadzeniu diety ubogocholesterolowej, którą należy kontynuować przez cały okres terapii. Dawkowanie rozpoczyna się zwykle od 10 mg raz na dobę, z możliwością modyfikacji co minimum 4 tygodnie, w zależności od wyjściowego stężenia LDL-C, celu terapeutycznego oraz odpowiedzi klinicznej. Maksymalna dawka dobowa wynosi 80 mg. Skuteczność leku obserwuje się już po 2 tygodniach, a maksymalny efekt terapeutyczny osiągany jest po około 4 tygodniach. W pierwotnej hipercholesterolemii i mieszanej hiperlipidemii zazwyczaj wystarcza dawka 10 mg/dobę. W heterozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej dawkę można zwiększać do 40 mg, a w razie potrzeby do 80 mg lub włączyć leczenie skojarzone z lekami wiążącymi kwasy żółciowe. W homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej dawki wahają się od 10 do 80 mg, stosując atorwastatynę jako terapię wspomagającą inne metody, np. aferezę LDL-C.
afereza LDL-C, atorwastatyna, cholesterol LDL, choroba sercowo-naczyniowa, choroba wątroby, cyklosporyna, dieta ubogocholesterolowa, elbaswir z grazoprewirem, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, hiperlipidemia dziecięca, hiperlipidemia mieszana, lek przeciwwirusowy, lek wiążący kwasy żółciowe, letermowir, prewencja pierwotna, terapia hipolipemizująca, upośledzenie czynności nerek, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zaburzenie czynności wątroby, zakażenie wirusem cytomegalii - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Atrox 20 20 mg
Atorwastatyna (produkt Atrox) powinna być stosowana w połączeniu ze standardową dietą ubogocholesterolową przez cały okres leczenia. Dawkowanie leku jest indywidualizowane na podstawie wyjściowego stężenia LDL-C, celu terapeutycznego oraz odpowiedzi pacjenta, z dawką początkową zazwyczaj wynoszącą 10 mg raz na dobę. Modyfikacje dawki dokonuje się co najmniej co 4 tygodnie, maksymalna dawka dobowa to 80 mg. W leczeniu pierwotnej hipercholesterolemii i mieszanej hiperlipidemii efekt terapeutyczny obserwuje się po 2 tygodniach, a maksymalny po 4 tygodniach. W heterozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej dawkę można zwiększać do 40 mg, a następnie do 80 mg lub stosować schemat skojarzony z lekami wiążącymi kwasy żółciowe. W homozygotycznej postaci leku używa się jako terapii wspomagającej, w dawkach od 10 do 80 mg/dobę. U pacjentów z upośledzoną czynnością nerek nie ma potrzeby modyfikacji dawkowania, natomiast u osób z chorobą wątroby lek jest przeciwwskazany.
afereza cholesterolu LDL, atorwastatyna, cholesterol LDL, choroba sercowo-naczyniowa, czynna choroba wątroby, dawkowanie atorwastatyny, dieta ubogocholesterolowa, elbaswir z grazoprewirem, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, hiperlipidemia, hiperlipidemia mieszana, lek przeciwwirusowy, lek wiążący kwasy żółciowe, prewencja pierwotna, terapia hipolipemizująca, upośledzona czynność nerek, upośledzona czynność wątroby, wirusowe zapalenie wątroby typu C - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Atorvastatin Teva Pharmaceuticals Polska 20 mg
Leczenie atorwastatyną (Atorvox) powinno być inicjowane po wdrożeniu diety ubogocholesterolowej i kontynuowane przez cały okres terapii. Dawka początkowa standardowo wynosi 10 mg raz na dobę, z możliwością modyfikacji co minimum 4 tygodnie, w zakresie od 10 do 80 mg/dobę, w zależności od wyjściowego stężenia LDL-C, celu terapeutycznego oraz odpowiedzi pacjenta. W pierwotnej hipercholesterolemii i mieszanej hiperlipidemii efekt terapeutyczny pojawia się po 2 tygodniach, a maksymalny po około 4 tygodniach. W heterozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej dawkę można zwiększać do 40 mg/dobę, a następnie do 80 mg/dobę lub stosować terapię skojarzoną z lekami wiążącymi kwasy żółciowe. W homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej dawka wynosi od 10 do 80 mg/dobę i jest stosowana jako terapia wspomagająca inne metody leczenia, np. aferezę LDL-C. U dzieci powyżej 10. roku życia z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawka początkowa to również 10 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 80 mg/dobę, przy czym modyfikacje dawkowania powinny odbywać się co co najmniej 4 tygodnie pod nadzorem specjalistów.
afereza LDL, atorwastatyna, cholesterol LDL, choroby sercowo-naczyniowe, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, dieta ubogocholesterolowa, elbaswir z grazoprewirem, farmakoterapia, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, hiperlipidemia, hiperlipidemia mieszana, leczenie hipolipemizujące, lek przeciwwirusowy, leki wiążące kwasy żółciowe, letermowir, prewencja pierwotna, stężenie LDL, terapia hipolipemizująca, upośledzenie czynności nerek, upośledzenie czynności wątroby, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zakażenie wirusem cytomegalii - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Atorvastatin Teva Pharmaceuticals Polska 40 mg
Atorvox, zawierający atorwastatynę, stosowany jest w leczeniu pierwotnej hipercholesterolemii, mieszanej hiperlipidemii oraz heterozygotycznej i homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej. Standardowa dawka początkowa wynosi 10 mg raz na dobę, z możliwością stopniowego zwiększania co 4 tygodnie do maksymalnej dawki 80 mg/dobę, w zależności od poziomu LDL-C, celu terapeutycznego oraz odpowiedzi pacjenta. Efekt terapeutyczny obserwuje się już po 2 tygodniach, a maksymalny po 4 tygodniach terapii. W przypadku homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej atorwastatyna pełni funkcję terapii wspomagającej, np. aferezę LDL-C. U pacjentów stosujących leki przeciwwirusowe (elbaswir z grazoprewirem, letermowir) dawka atorwastatyny nie powinna przekraczać 20 mg/dobę. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z czynną chorobą wątroby oraz u dzieci poniżej 10 roku życia. U osób z niewydolnością nerek nie jest konieczna modyfikacja dawki, natomiast u pacjentów z upośledzoną funkcją wątroby zaleca się ostrożność.
afereza LDL-C, atorwastatyna, cholesterol LDL, choroba sercowo-naczyniowa, choroba wątroby, cyklosporyna, dieta ubogocholesterolowa, elbaswir, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, hiperlipidemia mieszana, leczenie hipolipemizujące, lek wiążący kwasy żółciowe, letermowir, prewencja pierwotna, upośledzenie czynności nerek, upośledzenie czynności wątroby, wirus cytomegalii, wirusowe zapalenie wątroby typu C - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Simvasterol
Symwastatyna, jako inhibitor reduktazy HMG-CoA, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko miopatii i rabdomiolizy, zwłaszcza przy dawce 80 mg/dobę, gdzie częstość miopatii wynosi do 1,0%. Ryzyko to jest zwiększone u pacjentów z allelem c.521T>C genu SLCO1B1, szczególnie homozygotycznych (genotyp CC – 15% ryzyka miopatii w ciągu roku). Zaleca się rozważenie genotypowania przed zastosowaniem dawki 80 mg. Wskazane jest monitorowanie aktywności kinazy kreatynowej (CK), zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka (wiek ≥65 lat, niewydolność nerek, niedoczynność tarczycy, wcześniejsze toksyczne reakcje na statyny). Przerwanie terapii jest konieczne przy CK >5-krotnej górnej granicy normy lub nasilonych objawach mięśniowych. Symwastatyna może również indukować immunozależną miopatię martwiczą (IMNM) oraz podwyższać aktywność aminotransferaz, co wymaga monitorowania funkcji wątroby, szczególnie przy dawce 80 mg (testy przed zmianą dawki, po 3 miesiącach i okresowo w pierwszym roku). W przypadku klinicznego uszkodzenia wątroby leczenie należy przerwać.
acypimoks, aminotransferaza alaninowa, aminotransferazy, białko BCRP, dyslipidemia, genotyp SLCO1B1, hiperbilirubinemia, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, immunozależna miopatia martwicza, inhibitory CYP3A4, inhibitory proteazy HIV, inhibitory reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, miastenia, mioglobinuria, miopatia, OATP1B1, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, statyny, symwastatyna, triglicerydy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Atractin 40 mg
Atractin, zawierający atorwastatynę, jest selektywnym, kompetycyjnym inhibitorem reduktazy HMG-CoA, kluczowego enzymu w biosyntezie cholesterolu. Mechanizm działania polega na hamowaniu syntezy cholesterolu w wątrobie oraz zwiększeniu liczby receptorów LDL, co prowadzi do obniżenia stężenia LDL-C, cholesterolu całkowitego, apolipoproteiny B oraz trójglicerydów, przy jednoczesnym wzroście HDL-C i apolipoproteiny A1. W badaniach klinicznych wykazano redukcję cholesterolu całkowitego o 30%-46%, LDL-C o 41%-61%, apolipoproteiny B o 34%-50% oraz trójglicerydów o 14%-33%. W badaniu REVERSAL stosowanie atorwastatyny w dawce 80 mg/dobę skutkowało obniżeniem LDL-C do 2,04 mmol/l (78,9 mg/dl) z poziomu wyjściowego 3,89 mmol/l (150 mg/dl), co wiązało się z zahamowaniem progresji miażdżycy naczyń wieńcowych, w przeciwieństwie do prawastatyny 40 mg, gdzie odnotowano progresję zmian miażdżycowych.
apolipoproteina A1, apolipoproteina B, atorwastatyna, biosynteza cholesterolu, cholesterol HDL, cholesterol LDL, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klasyfikacja Tannera, lipoproteina LDL, lipoproteina VLDL, makroalbuminuria, miażdżyca naczyń wieńcowych, mikroalbuminuria, niestabilna dławica piersiowa, ostry zespół wieńcowy, reduktaza HMG-CoA, retinopatia, rewaskularyzacja, udar krwotoczny, udar mózgu, udar niedokrwienny, ultrasonografia wewnątrznaczyniowa, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Suvardio 10 mg
Lek Suvardio (rozuwastatyna) jest wskazany do leczenia pierwotnej hipercholesterolemii typu IIa (w tym heterozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej) oraz mieszanej dyslipidemii typu IIb u dorosłych, młodzieży i dzieci od 6. roku życia. Suvardio dostępny jest w dawkach 5 mg, 10 mg, 20 mg i 40 mg w formie tabletek powlekanych i stosowany jest jako uzupełnienie diety oraz niefarmakologicznych metod leczenia, takich jak aktywność fizyczna i redukcja masy ciała. Ponadto, lek znajduje zastosowanie w terapii rodzinnej homozygotycznej hipercholesterolemii, gdzie stosowany jest jako uzupełnienie innych metod hipolipemizujących, np. aferezy LDL, lub gdy inne metody są niewskazane. Suvardio jest również wskazany w prewencji pierwotnej poważnych zdarzeń sercowo-naczyniowych u pacjentów z wysokim ryzykiem, jako element kompleksowej terapii modyfikującej czynniki ryzyka, takich jak kontrola ciśnienia tętniczego, glikemii i zaprzestanie palenia tytoniu.
afereza LDL, cholesterol całkowity, choroba sercowo-naczyniowa, ciśnienie tętnicze, cukrzyca, czynnik ryzyka sercowo-naczyniowego, frakcja LDL, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, kontrola glikemii, leczenie hipolipemizujące, mieszana dyslipidemia, pierwotna hipercholesterolemia, prewencja pierwotna, prewencja sercowo-naczyniowa, rodzinna homozygotyczna hipercholesterolemia, rozuwastatyna, terapia hipolipemizująca, terapia niefarmakologiczna, triglicerydy, udar mózgu, zaburzenie lipidowe, zawał mięśnia sercowego, zgon sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Crestor 20 mg
Lek Crestor (rozuwastatyna) w dawkach 10 mg i 20 mg jest wskazany do leczenia hipercholesterolemii typu IIa (w tym rodzinnej heterozygotycznej) oraz mieszanej dyslipidemii typu IIb u dorosłych, młodzieży i dzieci od 6. roku życia, jako uzupełnienie diety i niefarmakologicznych metod terapii. Ponadto, Crestor stosuje się w rodzinnej homozygotycznej hipercholesterolemii jako uzupełnienie diety i innych metod leczenia, zwłaszcza gdy afereza LDL jest niedostępna lub niewskazana. Lek jest również zalecany w prewencji pierwotnej poważnych zdarzeń sercowo-naczyniowych u pacjentów z wysokim ryzykiem, obliczanym za pomocą skal takich jak SCORE czy Framingham, w ramach kompleksowej strategii redukcji ryzyka, obejmującej kontrolę nadciśnienia, zaburzeń gospodarki węglowodanowej, nikotynizmu, nadwagi oraz aktywności fizycznej.
afereza LDL, cholesterol LDL, cukrzyca, dyslipidemia mieszana, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, lipidogram, modyfikacja diety, nadciśnienie tętnicze, nasycone kwasy tłuszczowe, nikotynizm, parametry lipidowe, profilaktyka sercowo-naczyniowa, rozuwastatyna, stan przedcukrzycowy, zaburzenia funkcji nerek, zaburzenia gospodarki lipidowej, zaburzenia gospodarki węglowodanowej, zdarzenia sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Roxiper 10 mg + 8 mg + 2,5 mg
Roxiper to preparat złożony zawierający rozuwastatynę, peryndopryl oraz indapamid, przeznaczony do leczenia zastępczego u dorosłych pacjentów z nadciśnieniem tętniczym i współistniejącymi zaburzeniami lipidowymi. Wskazania obejmują pierwotną hipercholesterolemię typu IIa, w tym heterozygotyczną hipercholesterolemię rodzinną, mieszaną dyslipidemię typu IIb oraz homozygotyczną hipercholesterolemię rodzinną. Preparat dostępny jest w czterech wariantach dawkowania: 10 mg + 4 mg + 1,25 mg, 20 mg + 4 mg + 1,25 mg, 10 mg + 8 mg + 2,5 mg oraz 20 mg + 8 mg + 2,5 mg (odpowiednio rozuwastatyna, peryndopryl, indapamid), co pozwala na indywidualizację terapii zgodnie z dotychczasowym leczeniem pacjenta.
adherencja terapeutyczna, cholesterol LDL, choroba wieńcowa, dyslipidemia, dyslipidemia mieszana, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, indapamid, leczenie zastępcze, nadciśnienie tętnicze, peryndopryl, powikłanie sercowo-naczyniowe, rozuwastatyna, stężenie cholesterolu, trójglicerydy, zaburzenie lipidowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Sortis 10 10 mg
Atorwastatyna (Sortis) dostępna jest w dawkach 10 mg, 20 mg, 40 mg oraz 80 mg w formie tabletek powlekanych. Standardowa dawka początkowa wynosi 10 mg raz na dobę, z możliwością modyfikacji co 4 tygodnie, maksymalnie do 80 mg/dobę. Dawkowanie należy dostosować indywidualnie w zależności od wyjściowego stężenia LDL-C, celu terapeutycznego oraz odpowiedzi pacjenta. W pierwotnej hipercholesterolemii i mieszanej hiperlipidemii zwykle nie wymaga się zmiany dawki, natomiast w heterozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej dawkę można zwiększać do 40 mg, a w razie potrzeby do 80 mg lub stosować leczenie skojarzone z lekami wiążącymi kwasy żółciowe. W przypadku homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej dawka jest indywidualnie dostosowywana, z maksymalną dawką 80 mg/dobę, stosowaną jako terapia wspomagająca. U pacjentów z upośledzeniem czynności nerek nie jest konieczne dostosowanie dawki, natomiast u osób z chorobą wątroby stosowanie jest przeciwwskazane.
atorwastatyna, cholesterol LDL, choroba sercowo-naczyniowa, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, dieta ubogocholesterolowa, działanie niepożądane, elbaswir z grazoprewirem, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, hiperlipidemia, hiperlipidemia mieszana, lek wiążący kwasy żółciowe, letermowir, tabletka powlekana, terapia hipolipemizująca, upośledzenie czynności nerek, upośledzenie czynności wątroby, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zakażenie wirusem cytomegalii - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Atorvastatin Medical Valley 40 mg
Atorvastatin Medical Valley zawiera atorwastatynę w dawkach 10 mg, 20 mg, 40 mg oraz 80 mg i jest wskazany do leczenia hipercholesterolemii pierwotnej, rodzinnej (heterozygotycznej i homozygotycznej) oraz hiperlipidemii złożonej typu IIa i IIb. Lek stosuje się jako uzupełnienie terapii dietetycznej i modyfikacji stylu życia, szczególnie gdy te metody okazują się niewystarczające. Głównym celem terapii jest obniżenie stężenia cholesterolu LDL, całkowitego, apolipoproteiny B oraz triglicerydów w przypadku współistniejącej hipertriglicerydemii. Atorwastatinę można stosować u dorosłych oraz u dzieci i młodzieży powyżej 10. roku życia, z uwzględnieniem indywidualnego doboru dawki w zależności od wyjściowego profilu lipidowego i odpowiedzi na leczenie. W przypadku homozygotycznej postaci rodzinnej hipercholesterolemii lek jest elementem terapii skojarzonej, np. z aferezą LDL, lub stosowany jako podstawowa forma leczenia, gdy inne metody są niedostępne.
afereza LDL, apolipoproteina B, atorwastatyna, cholesterol całkowity, cholesterol LDL, czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, hiperlipidemia złożona, laktoza jednowodna, nadciśnienie tętnicze, nietolerancja laktozy, prewencja pierwotna, prewencja pierwotna chorób sercowo-naczyniowych, sól wapniowa, tabletka powlekana, terapia hipolipemizująca, triglicerydy - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Atorvagen 40 mg
Atorvagen, zawierający atorwastatynę w dawkach 10 mg, 20 mg oraz 40 mg, jest stosowany w leczeniu hiperlipidemii, w tym heterozygotycznej i homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej oraz w prewencji pierwotnej chorób sercowo-naczyniowych. Standardowa dawka początkowa wynosi 10 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia do maksymalnie 80 mg/dobę, przy modyfikacji dawkowania co minimum 4 tygodnie. Efekt terapeutyczny obserwuje się już po 2 tygodniach, a maksymalny po około 4 tygodniach stosowania. U pacjentów z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawkę można zwiększać do 40 mg/dobę, a następnie rozważyć zwiększenie do 80 mg lub dodanie leków wiążących kwasy żółciowe. W przypadku homozygotycznej postaci choroby atorwastatyna stosowana jest jako terapia wspomagająca, w dawkach od 10 do 80 mg/dobę, ze względu na ograniczone dane kliniczne. U dzieci powyżej 10 lat z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawka początkowa to również 10 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 80 mg/dobę pod ścisłym nadzorem specjalistycznym.
afereza LDL, atorwastatyna, cholesterol LDL-C, choroba sercowo-naczyniowa, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, dieta obniżająca stężenie cholesterolu, elbaswir z grazoprewirem, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, hiperlipidemia u dzieci, hiperlipidemia złożona, lek przeciwwirusowy, lek wiążący kwasy żółciowe, letermowir, prewencja pierwotna, tabletka powlekana, terapia hipolipemizująca, upośledzenie czynności nerek, upośledzenie czynności wątroby, wirus cytomegalii, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zaburzenie funkcji nerek - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Atorvasterol 10 mg
Atorwastatyna, będąca inhibitorem reduktazy HMG-CoA, skutecznie obniża biosyntezę cholesterolu w wątrobie, co prowadzi do zwiększenia liczby receptorów LDL na hepatocytach i intensyfikacji wychwytu LDL z krążenia. W badaniach klinicznych wykazano, że atorwastatyna zmniejsza stężenia cholesterolu całkowitego o 30-46%, LDL o 41-61%, apolipoproteiny B o 34-50% oraz triglicerydów o 14-33%, jednocześnie podnosząc poziom HDL-C i apolipoproteiny A1. Lek jest skuteczny zarówno u pacjentów z heterozygotyczną, jak i homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną, a także u osób z hiperlipidemią mieszaną i cukrzycą insulinoniezależną. W badaniu REVERSAL stosowanie atorwastatyny w dawce 80 mg/dobę prowadziło do istotnego zmniejszenia LDL-C z 3,89 ± 0,7 mmol/l (150 ± 28 mg/dl) do 2,04 ± 0,8 mmol/l (78,9 ± 30 mg/dl) oraz zahamowania progresji miażdżycy tętnic wieńcowych, w porównaniu do prawastatyny 40 mg/dobę.
apolipoproteina B, badanie CARDS, badanie farmakokinetyczne, biosynteza cholesterolu, blaszka miażdżycowa, cholesterol całkowity, cholesterol LDL, czynnik ryzyka sercowo-naczyniowego, dławica piersiowa, efekt hipolipemizujący, farmakoterapia, hepatocyt, hipercholesterolemia homozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kolestypol, lek hipolipemizujący, lipoproteina LDL, lipoproteina VLDL, miażdżyca tętnic wieńcowych, ostry zespół wieńcowy, parametr lipidowy, progresja miażdżycy, przemijający napad niedokrwienny, receptor LDL, reduktaza HMG-CoA, triglicerydy, udar krwotoczny, udar lakunarny, udar mózgu, udar niedokrwienny, ultrasonografia wewnątrznaczyniowa, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Rosufy 10 mg
Lek Rosufy zawiera rozuwastatynę w postaci soli wapniowej i jest dostępny w dawkach 5 mg, 10 mg, 20 mg oraz 40 mg w formie tabletek powlekanych. Wskazania do stosowania obejmują leczenie zaburzeń lipidowych, takich jak pierwotna hipercholesterolemia typu IIa, mieszana dyslipidemia typu IIb oraz homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna u pacjentów od 6. roku życia. Terapia powinna być stosowana jako uzupełnienie leczenia niefarmakologicznego, które obejmuje dietę niskocholesterolową i niskotłuszczową, regularną aktywność fizyczną oraz redukcję masy ciała. W przypadku homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej, rozuwastatyna jest zalecana, gdy dieta i inne metody, takie jak afereza LDL, nie przynoszą efektów. Tabletki mają charakterystyczne kolory i oznaczenia, a ich rozmiary wahają się od 7 mm do 11,4 mm, co ułatwia identyfikację dawki.
afereza LDL, ciśnienie tętnicze, cukrzyca, dieta niskocholesterolowa, dyslipidemia mieszana, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, laktoza jednowodna, leczenie niefarmakologiczne, nietolerancja laktozy, prewencja pierwotna, rozuwastatyna, stężenie glukozy, tabletka powlekana, zaburzenia lipidowe, zdarzenia sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Torvalipin 20 mg
Torvalipin (atorwastatyna w postaci soli wapniowej) jest dostępny w tabletkach powlekanych o dawkach 10 mg, 20 mg i 40 mg, a dawkowanie powinno być indywidualnie dostosowane do pacjenta na podstawie wyjściowego stężenia LDL, celów terapeutycznych oraz odpowiedzi na leczenie. Standardowa dawka początkowa wynosi 10 mg/dobę, z możliwością modyfikacji co minimum 4 tygodnie, a maksymalna dawka dobowa to 80 mg. W leczeniu pierwotnej hipercholesterolemii i hiperlipidemii mieszanej dawka 10 mg zwykle wystarcza, z efektem terapeutycznym widocznym po 2 tygodniach i maksymalnym po 4 tygodniach. W heterozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej dawkę można zwiększać do 40 mg/dobę, a następnie do 80 mg/dobę lub stosować 40 mg w skojarzeniu z lekami wiążącymi kwasy żółciowe. W homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej dawki wahają się od 10 do 80 mg/dobę, stosując atorwastatynę jako terapię wspomagającą inne metody, np. aferezę LDL.
afereza LDL, atorwastatyna, cholesterol LDL, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, dieta ubogocholesterolowa, elbaswir z grazoprewirem, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, hiperlipidemia u dzieci, hiperlipidemia złożona, leczenie hipolipemizujące, lek przeciwwirusowy, lek wiążący kwasy żółciowe, letermowir, profilaktyka chorób sercowo-naczyniowych, stężenie LDL-C, terapia hipolipemizująca, wirus cytomegalii, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Lambrinex 40 mg
Lek Lambrinex, zawierający atorwastatynę, stosowany jest w leczeniu pierwotnej hipercholesterolemii, mieszanej hiperlipidemii oraz w prewencji chorób sercowo-naczyniowych. Zalecana dawka początkowa wynosi 10 mg raz na dobę, z możliwością modyfikacji co 4 tygodnie w zakresie 10-80 mg/dobę, w zależności od wyjściowego stężenia LDL-C, celu terapeutycznego oraz odpowiedzi pacjenta. Maksymalna dawka dobowa to 80 mg. U pacjentów z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawkę można zwiększać do 40 mg, a następnie rozważyć dalsze zwiększenie do 80 mg lub dodanie leków wiążących kwasy żółciowe. U dzieci powyżej 10. roku życia dawka początkowa to 10 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 20 mg/dobę, pod ścisłym nadzorem specjalisty. U pacjentów przyjmujących leki przeciwwirusowe przeciw HCV (elbaswir/grazoprewir) dawka nie powinna przekraczać 20 mg/dobę.
afereza LDL, atorwastatyna, atorwastatyna wapniowa, cholesterol LDL, choroba sercowo-naczyniowa, czynna choroba wątroby, dieta ubogocholesterolowa, elbaswir, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, hiperlipidemia, hiperlipidemia mieszana, lek wiążący kwasy żółciowe, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, prewencja pierwotna, terapia hipolipemizująca, wirusowe zapalenie wątroby typu C - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Atorvastatin Bluefish AB 60 mg
Atorvastatin Bluefish AB to preparat zawierający atorwastatynę w postaci trójwodnej soli wapniowej, dostępny w tabletkach powlekanych o dawkach od 10 mg do 80 mg. Lek jest wskazany do leczenia hipercholesterolemii pierwotnej (w tym heterozygotycznej rodzinnej) u dorosłych oraz dzieci powyżej 10 roku życia, a także hiperlipidemii złożonej typu IIa i IIb według klasyfikacji Fredrickson’a, gdy dieta i metody niefarmakologiczne są niewystarczające. Ponadto, atorwastatyna jest stosowana u dorosłych z homozygotyczną postacią rodzinnej hipercholesterolemii jako terapia uzupełniająca, np. w połączeniu z aferezą LDL. Celem terapii jest redukcja stężenia cholesterolu całkowitego, LDL, apolipoproteiny B oraz triglicerydów.
afereza cholesterolu LDL, apolipoproteina B, atorwastatyna, cholesterol całkowity, cholesterol LDL, choroba sercowo-naczyniowa, cukrzyca, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hiperlipidemia złożona, homozygotyczna rodzinna hipercholesterolemia, laktoza jednowodna, leczenie hipolipemizujące, nadciśnienie tętnicze, nietolerancja laktozy, parametry lipidowe, profilaktyka sercowo-naczyniowa, triglicerydy - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Simorion 80 mg
Simorion (symwastatyna) jest dostępny w tabletkach powlekanych o dawkach 10, 20, 40 oraz 80 mg, z zakresem dawkowania od 5 do 80 mg na dobę, podawanych doustnie jednorazowo wieczorem. Dawkę należy dostosowywać indywidualnie, co najmniej co 4 tygodnie, uwzględniając stan kliniczny i odpowiedź na leczenie. Dawka 80 mg/dobę jest zarezerwowana dla pacjentów z ciężką hipercholesterolemią i wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, u których mniejsze dawki okazały się nieskuteczne. Typowa dawka początkowa w hipercholesterolemii wynosi 10-20 mg/dobę, a w przypadku konieczności redukcji LDL-C powyżej 45% można rozpocząć od 20-40 mg/dobę. U pacjentów z homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną zaleca się dawkę początkową 40 mg/dobę, stosowaną jako uzupełnienie innych metod leczenia, np. aferezy LDL. W terapii skojarzonej z lekami wiążącymi kwasy żółciowe symwastatynę należy podawać co najmniej 2 godziny przed lub 4 godziny po tych lekach.
afereza LDL, amiodaron, amlodypina, choroba wieńcowa, dieta niskocholesterolowa, diltiazem, elbaswir, fenofibrat, fibrat, gemfibrozyl, grazoprewir, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia ciężka, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, hiperlipidemia, klirens kreatyniny, lek wiążący kwasy żółciowe, lomitapid, niewydolność nerek ciężka, powikłanie sercowo-naczyniowe, Simorion, skala Tannera, symwastatyna, tabletka powlekana, werapamil - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Romazic 30 mg
Romazic, zawierający rozuwastatynę w dawkach 15 mg i 30 mg, jest wskazany do leczenia pierwotnej hipercholesterolemii (w tym rodzinnej heterozygotycznej) oraz mieszanej dyslipidemii typu IIb u pacjentów dorosłych, młodzieży i dzieci od 6. roku życia. Lek stosowany jest jako uzupełnienie diety i niefarmakologicznych metod terapeutycznych, takich jak aktywność fizyczna i redukcja masy ciała, w przypadku nieskuteczności tych działań. Ponadto Romazic znajduje zastosowanie w terapii rodzinnej homozygotycznej hipercholesterolemii, zarówno jako uzupełnienie innych metod leczenia (np. afereza LDL), jak i alternatywa, gdy inne metody są niewłaściwe lub niedostępne. W profilaktyce pierwotnej zdarzeń sercowo-naczyniowych lek jest zalecany u dorosłych z wysokim ryzykiem, w połączeniu z kompleksową modyfikacją czynników ryzyka, takich jak nadciśnienie, cukrzyca czy palenie tytoniu.
afereza LDL, cukrzyca, czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego, dyslipidemia mieszana, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, kinaza kreatynowa, leczenie hipolipemizujące, miopatia, nadciśnienie tętnicze, parametry lipidowe, profil lipidowy, profilaktyka pierwotna zdarzeń sercowo-naczyniowych, rozuwastatyna, rozuwastatyna wapniowa, ryzyko sercowo-naczyniowe, zaburzenia lipidowe - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ximve
Symwastatyna (Ximve) jest skutecznym lekiem hipolipemizującym, jednak jej stosowanie wiąże się z ryzykiem miopatii, która może prowadzić do rabdomiolizy i ostrej niewydolności nerek. Ryzyko to jest ściśle zależne od dawki: 0,03% przy 20 mg/dobę, 0,08% przy 40 mg/dobę oraz 0,61% przy 80 mg/dobę, a u pacjentów po zawale mięśnia sercowego przy dawce 80 mg ryzyko wzrasta do około 1%. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcje lekowe, zwłaszcza z inhibitorami CYP3A4, fibratami, amiodaronem, amlodypiną, werapamilem, diltiazem oraz kwasem fusydowym, które mogą znacząco zwiększać ryzyko miopatii. Zaleca się monitorowanie aktywności kinazy kreatynowej (CK), zwłaszcza u pacjentów z czynnikami predysponującymi, oraz unikanie dawki 80 mg u pacjentów z genotypem SLCO1B1 CC, u których ryzyko miopatii wynosi aż 15% w ciągu roku. Przed rozpoczęciem terapii należy ocenić wyjściową aktywność CK i poinformować pacjenta o konieczności zgłaszania objawów mięśniowych.
aminotransferaza alaninowa, białka OATP, ciężka hipercholesterolemia, hiperbilirubinemia, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, hiperglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitory CYP3A4, inhibitory reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, miastenia, miastenia oczna, mioglobinuria, miopatia i rabdomioliza, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, ostra niewydolność nerek, podwyższone aminotransferazy, powikłania sercowo-naczyniowe, przeczulica, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, statyny, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółtaczka