toksyczność rtęci

Toksyczność rtęci stanowi poważny problem medyczny wynikający z narażenia organizmu na różne formy tego metalu ciężkiego. Rtęć występuje w trzech głównych postaciach: elementarnej (metalicznej), nieorganicznej oraz organicznej (głównie metylortęć), z których każda charakteryzuje się odmiennym profilem toksyczności i drogami narażenia.

Narażenie na rtęć elementarną następuje głównie poprzez wdychanie oparów, które łatwo przenikają barierę krew-mózg, prowadząc do neurotoksyczności. Rtęć nieorganiczna, obecna w niektórych produktach przemysłowych, wywołuje przede wszystkim nefrotoksyczność. Metylortęć, występująca w rybach drapieżnych, wykazuje silne powinowactwo do układu nerwowego, szczególnie rozwijającego się mózgu płodu.

Objawy zatrucia rtęcią zależą od postaci chemicznej, drogi narażenia oraz dawki. Manifestują się one jako zaburzenia neurologiczne (drżenia, ataksja, zaburzenia poznawcze), psychiatryczne (depresja, lęk), nerkowe (białkomocz, niewydolność nerek) oraz wielonarządowe (zapalenie dziąseł, zaburzenia widzenia). Szczególnie wrażliwe na działanie rtęci są płody, niemowlęta i małe dzieci.

Diagnostyka toksyczności rtęci opiera się na wywiadzie dotyczącym narażenia, ocenie objawów klinicznych oraz oznaczeniu stężenia rtęci we krwi, moczu i włosach. Leczenie obejmuje przerwanie ekspozycji, terapię chelatującą (DMSA, DMPS, BAL) oraz leczenie objawowe. Profilaktyka polega na ograniczaniu narażenia zawodowego oraz dietetycznego, zwłaszcza u kobiet w ciąży i małych dzieci.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl