miastenia oczna
Miastenia oczna (łac. myasthenia gravis ocularis) to rzadka postać autoimmunologicznej choroby nerwowo-mięśniowej, w której objawy ograniczone są wyłącznie do mięśni gałkoruchowych i powiek. Charakteryzuje się występowaniem zmiennego, nasilającego się w ciągu dnia osłabienia mięśni oka, co klinicznie objawia się opadaniem powieki (ptoza) i podwójnym widzeniem (diplopia).
Patofizjologia miastenii ocznej wiąże się z obecnością przeciwciał skierowanych przeciwko receptorom acetylocholiny (AChR) lub innym białkom złącza nerwowo-mięśniowego, co prowadzi do zaburzenia transmisji nerwowo-mięśniowej. Mięśnie gałkoruchowe są szczególnie wrażliwe na te zaburzenia ze względu na swoje specyficzne właściwości histologiczne i funkcjonalne.
Diagnostyka miastenii ocznej obejmuje badania serologiczne (przeciwciała anty-AChR i anty-MuSK), badanie elektromiograficzne pojedynczego włókna (SFEMG), test z edrofonium (Tensilon) oraz obrazowanie śródpiersia w celu wykluczenia grasiczaka. Warto podkreślić, że u około 50% pacjentów z miastenią oczną przeciwciała anty-AChR mogą być niewykrywalne.
Leczenie miastenii ocznej obejmuje stosowanie inhibitorów cholinesterazy (pirydostygmina), leki immunosupresyjne (prednizon, azatiopryna), a w przypadkach opornych na leczenie farmakologiczne rozważa się leczenie chirurgiczne (tymektomia). Około 15-20% przypadków miastenii ocznej ulega spontanicznej remisji, natomiast u 50-60% pacjentów choroba może uogólnić się w ciągu pierwszych 2 lat od wystąpienia objawów.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Atoris
Leczenie atorwastatyną w dawkach 30 mg, 60 mg i 80 mg wymaga monitorowania czynności wątroby, ze szczególnym uwzględnieniem stężenia aminotransferaz. W przypadku ich utrzymującego się wzrostu powyżej 3-krotnej górnej granicy normy (GGN) konieczne jest zmniejszenie dawki lub odstawienie leku. Badanie SPARCL wskazało na zwiększone ryzyko udaru krwotocznego u pacjentów po udarze mózgu lub TIA leczonych atorwastatyną 80 mg, zwłaszcza u osób z wcześniejszym udarem krwotocznym lub zatokowym. Atorwastatyna może wywoływać działania niepożądane ze strony mięśni, takie jak bóle, zapalenie mięśni, miopatia i rabdomioliza (aktywność kinazy kreatynowej >10x GGN), a także immunozależną miopatię martwiczą. Przed terapią należy ocenić aktywność kinazy kreatynowej u pacjentów z czynnikami ryzyka (np. choroby nerek, niedoczynność tarczycy, choroby mięśni, wiek >70 lat). W przypadku CK >5x GGN leczenie nie powinno być rozpoczynane, a podczas terapii przy wzroście CK >5x GGN lub nasilonych objawach mięśniowych należy rozważyć przerwanie leczenia.
aminotransferaza, białko transportujące, ból mięśniowy, brak laktazy, choroba mięśni, hiperglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor CYP3A4, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, miastenia, miastenia de novo, miastenia oczna, mioglobinemia, mioglobinuria, miopatia, niedoczynność tarczycy, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, przejściowy atak niedokrwienny, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, udar krwotoczny, udar mózgu, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zapalenie mięśni, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Suvardio Plus
Preparat Suvardio Plus, zawierający rozuwastatynę i ezetymib, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko miopatii, rabdomiolizy oraz interakcji lekowych. Szczególnie istotne jest monitorowanie aktywności kinazy kreatynowej (CK), zwłaszcza przy dawkach rozuwastatyny przekraczających 20 mg, oraz u pacjentów z czynnikami predysponującymi, takimi jak zaburzenia czynności nerek, niedoczynność tarczycy, wiek powyżej 70 lat czy jednoczesne stosowanie fibratów. W przypadku podejrzenia miopatii lub wzrostu CK powyżej 5× górnej granicy normy (GGN) konieczne jest natychmiastowe odstawienie leku. Zaleca się także kontrolę funkcji wątroby po 3 miesiącach terapii, a w przypadku wzrostu aminotransferaz powyżej 3× GGN – redukcję dawki lub przerwanie leczenia. Suvardio Plus jest przeciwwskazany u pacjentów z ostrymi stanami predysponującymi do rabdomiolizy oraz u osób z umiarkowaną lub ciężką niewydolnością wątroby.
aminotransferaza, antybiotyk makrolidowy, białkomocz, ból mięśni, hiperglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kamica żółciowa, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, lek przeciwgrzybiczny, miastenia, miastenia oczna, międzynarodowy współczynnik znormalizowany, miopatia, niedoczynność tarczycy, pochodna kumaryny, rabdomioliza, reakcja polekowa z eozynofilią, skórne działanie niepożądane, śródmiąższowa choroba płuc, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Storvas CRT 10 mg
Atorwastatyna, stosowana w dawkach 10-80 mg, wykazuje profil działań niepożądanych typowy dla inhibitorów reduktazy HMG-CoA. Najczęściej obserwuje się podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych (aminotransferaz) przekraczające 3-krotnie górną granicę normy u 0,8% pacjentów oraz wzrost kinazy kreatynowej (CK) powyżej 3-krotności normy u 2,5%, z istotnym zwiększeniem CK (>10-krotność normy) u 0,4%. Do najczęstszych działań należą infekcje górnych dróg oddechowych, reakcje alergiczne, hiperglikemia, bóle głowy, dolegliwości żołądkowo-jelitowe (zaparcia, wzdęcia, nudności, biegunka) oraz bóle mięśniowo-szkieletowe i skurcze mięśni. Rzadziej występują poważne zaburzenia, takie jak miopatia, zapalenie mięśni, rabdomioliza, a także poważne reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, martwicze toksyczne oddzielanie się naskórka) i zaburzenia wątroby (zapalenie, cholestaza, niewydolność). Anafilaksja jest bardzo rzadka, ale stanowi zagrożenie życia.
anafilaksja, atorwastatyna, cholestaza, ginekomastia, hiperglikemia, hipoglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, jadłowstręt, kinaza kreatynowa, leukocyturia, małopłytkowość, miastenia, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, niedoczulica, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, toksyczna nekroliza naskórka, zapalenie mięśni, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ridlip
Rozuwastatyna (Ridlip) wiąże się z ryzykiem ciężkich działań niepożądanych, w tym zespołu Stevensa-Johnsona (SJS) oraz reakcji DRESS, które mogą zagrażać życiu. Należy monitorować pacjentów pod kątem objawów skórnych i natychmiast przerwać leczenie w przypadku ich wystąpienia, bez ponownego wdrażania leku u pacjentów z historią tych reakcji. Dawka 40 mg wiąże się z większym ryzykiem proteinurii kanalikowej oraz działań niepożądanych ze strony nerek i mięśni, w tym miopatii i rabdomiolizy. Aktywność kinazy kreatynowej (CK) powinna być oceniana z uwzględnieniem czynników zakłócających, a leczenie nie powinno być rozpoczynane lub powinno być przerwane, jeśli CK przekracza 5 × GGN. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z predyspozycjami do miopatii, takimi jak zaburzenia czynności nerek, niedoczynność tarczycy, wiek >70 lat, nadużywanie alkoholu czy stosowanie leków fibratowych.
antybiotyk makrolidowy, ból mięśni, ciężkie skórne działanie niepożądane, cukrzyca, gemfibrozyl, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia wtórna, hiperglikemia, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, lek przeciwgrzybiczy z grupy azoli, martwicza miopatia o podłożu immunologicznym, miastenia, miastenia oczna, miopatia, niedobór laktazy, niedoczynność tarczycy, nietolerancja galaktozy, proteinuria, rabdomioliza, reakcja na lek z eozynofilią i objawami ogólnoustrojowymi, rozuwastatyna, sepsa, śródmiąższowe zapalenie płuc, statyna, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Atorvastatin US Pharmacia 10 mg
Atorvastatin US Pharmacia, zawierający 10 mg atorwastatyny w postaci wapniowej trójwodnej, wykazuje profil działań niepożądanych potwierdzony w badaniach klinicznych na 16 066 pacjentach przez średnio 53 tygodnie. Odsetek przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wyniósł 5,2% w grupie leczonej w porównaniu do 4,0% w grupie placebo. Najczęściej obserwowane działania niepożądane obejmują zaburzenia układu mięśniowo-szkieletowego (bóle mięśni, stawów, kończyn, skurcze mięśni, obrzęk stawów, ból pleców), zaburzenia metaboliczne (hiperglikemia), neurologiczne (ból głowy), a także zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, biegunka, zaparcia). Istotne klinicznie podwyższenie aktywności aminotransferaz (>3x GGN) wystąpiło u 0,8% pacjentów, a zwiększenie kinazy kreatynowej (>3x GGN) u 2,5%, z cięższymi postaciami miopatii i rabdomiolizy rzadko obserwowanymi. Reakcje alergiczne były często spotykane, natomiast anafilaksja bardzo rzadko.
amnezja, anafilaksja, anoreksja, atorwastatyna wapniowa, ból głowy, cholestaza, ginekomastia, hiperglikemia, hipoglikemia, immunozależna miopatia martwicza, kinaza kreatynowa, leukocyturia, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, miastenia, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, niedoczulica, nieostre widzenie, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, pokrzywka, rabdomioliza, reakcja alergiczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, szumy uszne, zaburzenie smaku, zaburzenie widzenia, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Atorvastatin Medreg 10 mg
Analiza bezpieczeństwa atorwastatyny (Atorvastatin Medreg) opiera się na danych z badań klinicznych obejmujących 16 066 pacjentów ze średnim czasem terapii 53 tygodnie. Odsetek przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych wyniósł 5,2% w grupie atorwastatyny wobec 4,0% w grupie placebo. Profil działań niepożądanych obejmuje zaburzenia metaboliczne (hiperglikemia, hipoglikemia, zwiększenie masy ciała), psychiczne (koszmary senne, bezsenność), neurologiczne (ból głowy, zawroty głowy, neuropatia obwodowa, miastenia), a także objawy ze strony układu pokarmowego, wątroby, skóry, mięśniowo-szkieletowego oraz układu rozrodczego. Istotne jest podwyższenie aktywności aminotransferaz (>3x GGN u 0,8% pacjentów) oraz kinazy kreatynowej (>3x GGN u 2,5%, >10x GGN u 0,4%), które są odwracalne i zależne od dawki. Profil bezpieczeństwa u dzieci (n=520) jest zbliżony do dorosłych, bez wpływu na wzrost i dojrzewanie.
aminotransferaza, amnezja, atorwastatyna, bezsenność, ból głowy, cholestaza, cukrzyca polekowa, dysfunkcja seksualna, ginekomastia, hiperglikemia, hipoglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, koszmar senny, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, miastenia, miastenia oczna, miopatia, nadciśnienie tętnicze, neuropatia obwodowa, niedoczulica, nieostre widzenie, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, pokrzywka, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, statyna, szumy uszne, utrata słuchu, zaburzenie smaku, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Torvazin Plus
Torvazin Plus, zawierający atorwastatynę i ezetymib, wymaga szczegółowego monitorowania ze względu na ryzyko miopatii, zapalenia mięśni oraz rabdomiolizy, zwłaszcza przy aktywności fosfokinazy kreatynowej (CPK) przekraczającej 10-krotność górnej granicy normy (GGN). Przed rozpoczęciem terapii należy oznaczyć aktywność CPK u pacjentów z czynnikami ryzyka, takimi jak zaburzenia czynności nerek, niedoczynność tarczycy, choroby mięśniowe w wywiadzie, wcześniejsze toksyczne działanie statyn, choroby wątroby, wiek powyżej 70 lat oraz interakcje lekowe. W przypadku istotnego podwyższenia CPK (>5-krotność GGN) leczenie nie powinno być rozpoczynane. Pacjenci powinni być edukowani w zakresie zgłaszania objawów mięśniowych, a w razie ich wystąpienia konieczne jest oznaczenie CPK i ewentualne przerwanie terapii. Po ustąpieniu objawów możliwe jest ponowne wprowadzenie statyny w najmniejszej dawce z monitorowaniem.
aminotransferazy, atorwastatyna, cyklosporyna, ezetymib, fosfokinaza kreatynowa, immunozależna miopatia martwicza, inhibitory CYP3A4, inhibitory proteazy HIV, inhibitory reduktazy HMG-CoA, INR, kamica żółciowa, kwas fusydowy, miastenia, miastenia oczna, mioglobinemia, mioglobinuria, miopatia, niedoczynność tarczycy, niewydolność nerek, pochodne kumaryny, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, warfaryna, zaburzenia czynności nerek - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lambrinex
Lambrinex (atorwastatyna), jako inhibitor reduktazy HMG-CoA, wymaga regularnego monitorowania czynności wątroby, zwłaszcza u pacjentów z objawami uszkodzenia wątroby lub spożywających duże ilości alkoholu. W przypadku wzrostu aktywności aminotransferaz powyżej 3-krotnej górnej granicy normy (GGN) konieczne jest zmniejszenie dawki lub odstawienie leku. Analiza badania SPARCL wskazuje na zwiększone ryzyko udarów krwotocznych u pacjentów po udarze niedokrwiennym lub TIA leczonych dawką 80 mg atorwastatyny, szczególnie u osób z wcześniejszym udarem krwotocznym lub zawałem lakunarnym, co wymaga indywidualnej oceny stosunku korzyści do ryzyka. Ponadto, istnieje ryzyko miopatii i rabdomiolizy, zwłaszcza przy aktywności kinazy kreatynowej (CK) przekraczającej 10 razy GGN, co może prowadzić do niewydolności nerek. Przed rozpoczęciem terapii należy ocenić poziom CK u pacjentów z czynnikami ryzyka, takimi jak niewydolność nerek, niedoczynność tarczycy, choroby mięśni, wcześniejsze działania niepożądane po statynach, choroby wątroby, wiek powyżej 70 lat oraz potencjalne interakcje lekowe.
aminotransferaza, badanie czynności wątroby, ból mięśniowy, choroba mięśni, choroba niedokrwienna serca, choroba wątroby, dziedziczna choroba mięśni, hepatotoksyczność, hiperglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, miastenia, miastenia de novo, miastenia oczna, mioglobinemia, mioglobinuria, miopatia, niedobór laktazy, niedoczynność tarczycy, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, przejściowy atak niedokrwienny, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, TIA, udar krwotoczny, udar mózgowy, udar niedokrwienny, uszkodzenie mięśni, uszkodzenie wątroby, zapalenie mięśni, zawał lakunarny, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Zaranta 10 mg
Rozuwastatyna, substancja czynna leku Zaranta, wykazuje profil działań niepożądanych głównie łagodnych i przemijających, z koniecznością przerwania terapii u mniej niż 4% pacjentów. Częstość działań niepożądanych jest zależna od dawki i obejmuje m.in. trombocytopenię, reakcje nadwrażliwości, cukrzycę (szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka takimi jak glukoza na czczo ≥5,6 mmol/l, BMI >30 kg/m²), bóle głowy, polineuropatię, zapalenie trzustki, zwiększenie aktywności aminotransferaz, świąd, wysypkę, bóle mięśni oraz miopatię i rabdomiolizę. Proteinuria, głównie kanalikowa, występuje u mniej niż 1% pacjentów przy dawkach 10-20 mg i u około 3% przy dawce 40 mg, zwykle ustępując podczas kontynuacji leczenia, bez związku z ostrą chorobą nerek. Zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK) jest zależne od dawki i wymaga przerwania terapii przy wzroście >5 × GGN.
aminotransferaza, ból mięśni, ginekomastia, hematuria, immunozależna miopatia martwicza, kinaza kreatynowa, miastenia, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, obrzęk naczynioruchowy, polineuropatia, proteinuria, rabdomioliza, reakcja nadwrażliwości, reakcja polekowa z eozynofilią, rozuwastatyna, śródmiąższowe zapalenie płuc, trombocytopenia, utrata pamięci, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – SimvaHexal 20 20 mg
Profil bezpieczeństwa symwastatyny (SimvaHEXAL) został potwierdzony w dużych badaniach klinicznych, takich jak Heart Protection Study (HPS, n=20 536) oraz Scandinavian Simvastatin Survival Study (4S, n=4 444). W badaniu HPS, przy dawce 40 mg/dobę przez około 5 lat, odsetek przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wynosił 4,8% w grupie leczonej symwastatyną i 5,1% w grupie placebo. Miopatia występowała rzadko (<0,1%), a podwyższenie aktywności aminotransferaz (>3× ULN) obserwowano u 0,21% pacjentów na symwastatynie vs 0,09% w grupie placebo. W populacji pediatrycznej (wiek 10-17 lat, n=175) z rodzinną hipercholesterolemią heterozygotyczną profil bezpieczeństwa był zbliżony do placebo, jednak brak jest danych dotyczących długotrwałego (>1 rok) stosowania i wpływu na rozwój fizyczny i płciowy.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, astenia, bezsenność, ból głowy, ból mięśni, choroba ścięgna, depresja, fosfataza zasadowa, gamma-glutamylotransferaza, ginekomastia, immunozależna miopatia martwicza, kinaza kreatynowa, kurcz mięśni, miastenia, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, niewydolność wątroby, niewyraźne widzenie, parestezja, polekowa zmiana liszajowata, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, rodzinna heterozygotyczna hipercholesterolemia, śródmiąższowa choroba płuc, symwastatyna, zaburzenie pamięci, zaburzenie wzwodu, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawrót głowy, zerwanie mięśnia, zespół nadwrażliwości, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Rosuvastatin MSN
Rozuwastatyna, jako inhibitor reduktazy HMG-CoA, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z czynnikami ryzyka miopatii i rabdomiolizy, zwłaszcza przy dawce 40 mg, gdzie obserwuje się zwiększone ryzyko białkomoczu kanalikowego oraz działań niepożądanych ze strony mięśni, takich jak bóle mięśni, miopatia i rzadko rabdomioliza. Zaleca się monitorowanie aktywności kinazy kreatynowej (CK), zwłaszcza gdy jej poziom przekracza 5 x górną granicę normy (GGN), oraz przerwanie terapii w przypadku nasilonych objawów mięśniowych lub znacznego wzrostu CK. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z niewydolnością nerek, niedoczynnością tarczycy, genetycznymi chorobami mięśni, nadużywających alkoholu, w wieku powyżej 70 lat oraz stosujących jednocześnie leki z grupy fibratów, kwas fusydynowy lub inhibitory proteazy, gdyż te czynniki predysponują do powikłań mięśniowych i wymagają dostosowania dawki lub ścisłego nadzoru klinicznego.
aminotransferaza, antybiotyk makrolidowy, białkomocz, choroba mięśni genetycznie uwarunkowana, cyklosporyna, duszność, gemfibrozyl, hipercholesterolemia, hiperglikemia, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kaszel nieproduktywny, kinaza kreatynowa, kwas fusydynowy, lek przeciwgrzybiczny azolowy, martwicza miopatia immunologiczna, miastenia de novo, miastenia oczna, miopatia, niedoczynność tarczycy, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, rabdomioliza, rozuwastatyna, śródmiąższowe zapalenie płuc, uszkodzenie mięśni, zespół DRESS, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Zaranta 15 mg
Rozuwastatyna (Zaranta) wykazuje profil bezpieczeństwa typowy dla inhibitorów reduktazy HMG-CoA, z działaniami niepożądanymi o charakterze łagodnym i przemijającym u większości pacjentów. Mniej niż 4% uczestników badań klinicznych przerwało terapię z powodu działań niepożądanych. Częstość występowania działań niepożądanych jest zależna od dawki, szczególnie przy dawce 40 mg obserwuje się zwiększone ryzyko rabdomiolizy, ciężkich zaburzeń nerek oraz wzrost aktywności aminotransferaz. Najczęstsze działania niepożądane obejmują mialgię, miopatię, bóle głowy, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, a także reakcje skórne. Proteinuria, głównie kanalikowego pochodzenia, występuje u mniej niż 1% pacjentów przy dawkach 10-20 mg i u 3% przy dawce 40 mg, zwykle ustępuje podczas kontynuacji leczenia i nie wiąże się z progresją choroby nerek.
aminotransferaza, ginekomastia, hematuria, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, krwiomocz, mialgia, miastenia, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, obrzęk naczynioruchowy, polineuropatia, proteinuria, rabdomioliza, rozuwastatyna, śródmiąższowe zapalenie płuc, trombocytopenia, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Vasilip 40 mg
Profil bezpieczeństwa symwastatyny został oceniony w dużych, długoterminowych badaniach klinicznych, w tym HPS (n=20 536) i 4S (n=4444). W badaniu HPS, przy dawce 40 mg/dobę przez 5 lat, częstość przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych była porównywalna z placebo (4,8% vs 5,1%). Miopatia występowała rzadko (<0,1%), a podwyższenie aktywności aminotransferaz (>3x ULN) obserwowano u 0,21% pacjentów leczonych symwastatyną, w porównaniu do 0,09% w grupie placebo. Działania niepożądane obejmowały m.in. rzadką niedokrwistość, bardzo rzadką anafilaksję, zespół nadwrażliwości, zaburzenia psychiczne (depresja, bezsenność), neurologiczne (neuropatia obwodowa, zaburzenia pamięci), zaburzenia widzenia, śródmiąższową chorobę płuc, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie wątroby, miopatię, rabdomiolizę, a także rzadkie przypadki ginekomastii i zaburzeń erekcji. Zgłaszano również podwyższenie HbA1c i glukozy na czczo oraz przypadki cukrzycy, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka (glukoza na czczo ≥5,6 mmol/l, BMI >30 kg/m², nadciśnienie).
aminotransferaza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anafilaksja, badanie kliniczne kontrolowane placebo, bezsenność, cukrzyca, eozynofilia, fosfataza alkaliczna, gamma-glutamylotranspeptydaza, ginekomastia, hemoglobina, hemoglobina glikowana, hipercholesterolemia rodzinna, hiperglikemia, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, miastenia, miastenia oczna, miopatia, nadwrażliwość na światło, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, odczyn Biernackiego, ostra niewydolność nerek, parestezje, pokrzywka, polekowe zmiany liszajowate, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, symwastatyna, zaburzenia erekcji, zaburzenia funkcji poznawczych, zaburzenia pamięci, zapalenie mięśni, zapalenie mięśni i skóry, zapalenie naczyń, zapalenie stawów, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zerwanie mięśni, zespół nadwrażliwości, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Atorvagen
Atorvagen, zawierający atorwastatynę wapniową trójwodną w dawkach 10 mg, 20 mg i 40 mg, wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania ze względu na ryzyko miopatii, rabdomiolizy oraz uszkodzenia wątroby. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest oznaczenie aktywności kinazy kreatynowej (CK) oraz funkcji wątroby, a następnie regularne monitorowanie tych parametrów. W przypadku utrzymującego się wzrostu aminotransferaz powyżej 3-krotnej wartości górnej granicy normy (GGN) lub CK powyżej 5-krotnej GGN, należy rozważyć zmniejszenie dawki lub odstawienie leku. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z czynnikami predysponującymi do rozpadu mięśni, takimi jak niewydolność nerek, niedoczynność tarczycy, wcześniejsze uszkodzenia mięśni po statynach, choroby wątroby, nadużywanie alkoholu oraz wiek powyżej 70 lat. W przypadku wystąpienia bólu, osłabienia lub kurczów mięśniowych z towarzyszącym zmęczeniem i gorączką, należy natychmiast oznaczyć aktywność CK i rozważyć przerwanie terapii, zwłaszcza gdy CK przekracza 10-krotność GGN, co może wskazywać na rabdomiolizę.
atorwastatyna, badanie czynności wątroby, ból mięśni, brak laktazy, cukrzyca, HCV, hiperglikemia, immunozależna miopatia martwicza, IMNM, inhibitor CYP3A4, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, lek przeciwgrzybiczny, miastenia, miastenia de novo, miastenia oczna, mioglobinemia, mioglobinuria, miopatia, niedoczynność tarczycy, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, przejściowe niedokrwienie mózgu, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, statyna, stężenie glukozy, TIA, udar krwotoczny, udar mózgu, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zapalenie mięśni, zawał lakunarny, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zwiększona aktywność aminotransferaz - Leksykon leków
Działania niepożądane – Vastan 20 mg
Wyniki dużych, kontrolowanych badań klinicznych (HPS, n=20 536; 4S, n=4444) wskazują, że stosowanie symwastatyny w dawce 40 mg/dobę jest związane z niskim ryzykiem działań niepożądanych. W badaniu HPS częstość miopatii wynosiła <0,1%, a wzrost aktywności aminotransferaz (>3× ULN) wystąpił u 0,21% pacjentów leczonych symwastatyną, w porównaniu do 0,09% w grupie placebo. Przerwanie terapii z powodu działań niepożądanych dotyczyło 4,8% pacjentów na symwastatynie i 5,1% na placebo. Działania niepożądane obejmują rzadkie przypadki miopatii, rabdomiolizy, zapalenia wątroby, niewydolności wątroby oraz zaburzeń funkcji poznawczych. Występują również objawy zespołu nadwrażliwości, takie jak obrzęk naczynioruchowy, zapalenie mięśni i skóry, małopłytkowość czy pokrzywka. Monitorowanie enzymów wątrobowych i kinazy kreatynowej jest zalecane w trakcie terapii.
aminotransferazy, amnezja, anafilaksja, eozynofilia, fosfataza alkaliczna, gamma-glutamylotranspeptydaza, ginekomastia, hemoglobina glikowana, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, miastenia oczna, miopatia, miopatia i rabdomioliza, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, niewydolność wątroby, nudności i wymioty, polekowe zmiany liszajowate, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, symwastatyna, zaburzenia erekcji, zaburzenia funkcji poznawczych, zapalenie mięśni, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół nadwrażliwości, zespół toczniopodobny - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Calipra
Produkt leczniczy Calipra zawiera 40 mg atorwastatyny (atorwastatyna wapniowa trójwodna) i wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania, zwłaszcza u pacjentów z chorobami wątroby, spożywających alkohol oraz u osób powyżej 70. roku życia z czynnikami ryzyka rabdomiolizy. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest oznaczenie aktywności aminotransferaz i kinazy kreatynowej (CK), a badania te należy okresowo powtarzać. W przypadku utrzymania się aktywności aminotransferaz powyżej 3-krotności górnej granicy normy (GGN) zaleca się redukcję dawki lub odstawienie leku. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko rabdomiolizy, zwłaszcza przy aktywności CK przekraczającej 5× GGN przed leczeniem lub 10× GGN podczas terapii, co wymaga natychmiastowego odstawienia atorwastatyny. Pacjenci powinni być edukowani w zakresie zgłaszania objawów mięśniowych, takich jak ból, osłabienie czy bolesne kurcze mięśni, które mogą wskazywać na poważne powikłania mięśniowe, w tym miopatię immunozależną.
aminotransferaza, atorwastatyna wapniowa trójwodna, badanie czynnościowe wątroby, choroba wieńcowa, cukrzyca, dziedziczna choroba mięśni, hiperglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor CYP3A4, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, miastenia, miastenia oczna, mięsień szkieletowy, mioglobinemia, mioglobinuria, miopatia, nadciśnienie tętnicze, niedobór laktazy, niedoczynność tarczycy, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, przemijający napad niedokrwienia mózgu, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, statyna, stężenie glukozy we krwi, suchy kaszel, trójgliceryd, udar krwotoczny, udar mózgu, zapalenie mięśni, zawał zatokowy, zespół złego wchłaniania glukozy i galaktozy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Calipra
Atorwastatyna (Calipra 10 mg) wymaga ścisłego monitorowania czynności wątroby, ze szczególnym uwzględnieniem aktywności aminotransferaz, które nie powinny przekraczać trzykrotności górnej granicy normy (GGN). W przypadku ich utrzymania się powyżej tego poziomu konieczne jest zmniejszenie dawki lub odstawienie leku. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z chorobami wątroby, spożywających duże ilości alkoholu oraz u osób po udarze krwotocznym lub zawałem zatokowym, zwłaszcza przy dawce 80 mg, ze względu na zwiększone ryzyko udaru krwotocznego. Ponadto, statyny mogą indukować lub nasilać miastenię oraz wywoływać miopatię, zapalenie mięśni i rabdomiolizę, charakteryzujące się aktywnością kinazy kreatynowej (CK) powyżej dziesięciokrotności GGN, mioglobinemią i ryzykiem niewydolności nerek. Wskazane jest oznaczanie CK przed terapią u pacjentów z czynnikami ryzyka, a leczenie należy przerwać przy znacznym wzroście CK lub nasilonych objawach mięśniowych.
aminotransferaza, atorwastatyna, badanie czynnościowe wątroby, białko transportowe, boceprewir, ból mięśniowy, choroba wątroby, choroba wieńcowa, cukrzyca, cyklosporyna, delawirdyna, dziedziczna choroba mięśni, elbaswir z grazoprewirem, erytromycyna, ezetymib, gemfibrozyl, hiperglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, inhibitor reduktazy HMG-CoA, itrakonazol, ketokonazol, kinaza kreatynowa, klarytromycyna, kwas fusydowy, letermowir, miastenia, miastenia oczna, mioglobinemia, mioglobinuria, miopatia, nadciśnienie tętnicze, niacyna, niedobór laktazy, niedoczynność tarczycy, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, posakonazol, przemijający napad niedokrwienia mózgu, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, stężenie glukozy, stężenie trójglicerydów, styrypentol, telaprewir, telitromycyna, udar krwotoczny, udar mózgu, wirusowe zapalenie wątroby typu C, worykonazol, zaburzenie czynności nerek, zapalenie mięśni, zawał zatokowy, zespół złego wchłaniania glukozy i galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tulip 40 mg 40 mg
Atorwastatyna, substancja czynna leku Tulip, wykazuje profil działań niepożądanych potwierdzony w badaniach klinicznych na 16 066 pacjentach (8755 leczonych atorwastatyną, 7311 placebo) przez średnio 53 tygodnie. Odsetek przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wyniósł 5,2% w grupie atorwastatyny vs. 4,0% w grupie placebo. Najczęściej obserwowane działania niepożądane obejmują podwyższenie aktywności aminotransferaz (>3 x GGN u 0,8% pacjentów) oraz kinazy kreatynowej (>3 x GGN u 2,5%, >10 x GGN u 0,4%). Profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży (10-17 lat) jest zbliżony do dorosłych, bez istotnego wpływu na wzrastanie i dojrzewanie. Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości: często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz częstość nieznana.
aminotransferazy, anafilaksja, atorwastatyna, cukrzyca, ginekomastia, glukoza na czczo, hiperglikemia, hipoglikemia, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, martwicza miopatia immunologiczna, miastenia, miastenia oczna, miopatia, nadciśnienie tętnicze, neuropatia obwodowa, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, parestezja, rabdomioliza, reakcja alergiczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, triglicerydy, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zastój żółci, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Suvardio 20 mg
Rozuwastatyna, dostępna w dawkach 5 mg, 10 mg, 20 mg i 40 mg (Suvardio), wykazuje profil działań niepożądanych zależny od dawki. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to łagodne i przemijające objawy, jednak dawka 40 mg wiąże się ze zwiększonym ryzykiem rabdomiolizy, ciężkich zdarzeń nerkowych oraz wątrobowych, w tym istotnego wzrostu aktywności aminotransferaz. Białkomocz, głównie kanalikowego pochodzenia, występuje u około 3% pacjentów przy dawce 40 mg, a u mniejszej liczby przy dawkach 10 i 20 mg; zazwyczaj jest łagodny i ustępuje samoistnie. Wzrost aktywności kinazy kreatynowej (CK) jest zależny od dawki i wymaga przerwania terapii, jeśli przekracza 5-krotność górnej granicy normy (GGN). U dzieci i młodzieży obserwuje się częstsze zwiększenie CK >10 x GGN oraz objawy mięśniowe po wysiłku w porównaniu do dorosłych.
aminotransferaza, białkomocz, ból mięśniowy, dysfagia, ginekomastia, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, krwiomocz, małopłytkowość, martwicza miopatia, miastenia, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, polineuropatia, rabdomioliza, reakcja polekowa z eozynofilią, rozuwastatyna wapniowa, śródmiąższowa choroba płuc, utrata pamięci, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zdarzenie nerkowe, zdarzenie wątrobowe, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Torvacard 20
Przed rozpoczęciem terapii atorwastatyną (Torvacard) konieczne jest wykonanie badań czynności wątroby oraz okresowe monitorowanie aktywności aminotransferaz, zwłaszcza u pacjentów z objawami uszkodzenia wątroby. W przypadku wzrostu enzymów przekraczającego 3-krotnie górną granicę normy (GGN) należy rozważyć zmniejszenie dawki lub odstawienie leku. Szczególną ostrożność zaleca się u pacjentów spożywających duże ilości alkoholu lub z chorobami wątroby w wywiadzie. W badaniu SPARCL odnotowano zwiększone ryzyko udarów krwotocznych przy dawce 80 mg atorwastatyny u pacjentów po udarze niedokrwiennym, zwłaszcza z wcześniejszym udarem krwotocznym lub zawałem lakunarnym, co wymaga indywidualnej oceny stosunku korzyści do ryzyka. Ponadto, atorwastatyna może wywoływać działania niepożądane ze strony mięśni, w tym miopatię i rabdomiolizę, charakteryzującą się wzrostem kinazy kreatynowej (CK) powyżej 10 razy GGN, mioglobinemią i ryzykiem niewydolności nerek. Zaleca się monitorowanie CK przed i w trakcie leczenia, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka, takimi jak zaburzenia nerek, niedoczynność tarczycy, choroby mięśniowe, wiek powyżej 70 lat oraz stosowanie leków zwiększających stężenie atorwastatyny.
aminotransferazy, atorwastatyna, badanie czynności wątroby, brak laktazy, choroba mięśni, choroba wątroby, czynność wątroby, dolegliwość mięśniowa, hiperglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor CYP3A4, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, laktoza jednowodna, miastenia, miastenia oczna, niedoczynność tarczycy, nietolerancja galaktozy, przejściowy atak niedokrwienny, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, udar krwotoczny, zaburzenie czynności nerek, zawał lakunarny, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aporoza 5 mg
Rozuwastatyna, substancja czynna leku Aporoza, wykazuje profil bezpieczeństwa zależny od dawki, z większym ryzykiem działań niepożądanych przy dawce 40 mg. Działania niepożądane są przeważnie łagodne i przemijające, a mniej niż 4% pacjentów przerywa terapię z tego powodu. Najczęściej obserwuje się bóle mięśniowe, zapalenie mięśni, rabdomiolizę oraz podwyższenie aktywności kinazy kreatynowej (CK), szczególnie przy dawkach powyżej 20 mg. Wzrost CK powyżej 5 × GGN wymaga przerwania leczenia. Częstość występowania proteinurii, głównie kanalikowej, jest dawkozależna: poniżej 1% przy 10-20 mg i do 3% przy 40 mg, jednak białkomocz zwykle ustępuje samoistnie i nie predysponuje do przewlekłej choroby nerek. Ponadto, rozuwastatyna może powodować podwyższenie aminotransferaz wątrobowych, które jest zwykle łagodne i przemijające, a ciężkie hepatotoksyczne reakcje są rzadkie.
aminotransferaza wątrobowa, bezsenność, białkomocz, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, ból stawów, cukrzyca, działanie niepożądane, ginekomastia, hepatotoksyczność, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, krwiomocz, martwicze autoimmunologiczne zapalenie mięśni, miastenia, miastenia oczna, miopatia, miotoksyczność, neuropatia obwodowa, nudność, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, pokrzywka, polineuropatia, proteinuria, rabdomioliza, reakcja nadwrażliwości, rozuwastatyna, śródmiąższowa choroba płuc, świąd, trombocytopenia, utrata pamięci, wysypka, zaburzenie snu, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcie, zawroty głowy, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Corr 20
Produkt CORR zawierający symwastatynę wiąże się z ryzykiem miopatii, której częstość występowania jest ściśle zależna od dawki: 0,03% przy 20 mg/dobę, 0,08% przy 40 mg/dobę oraz 0,61% przy 80 mg/dobę. Miopatia objawia się bólem, tkliwością lub osłabieniem mięśni z podwyższeniem aktywności kinazy kreatynowej (CK) powyżej 10-krotności górnej granicy normy (GGN). W rzadkich przypadkach może dojść do rabdomiolizy z ostrą niewydolnością nerek. Dawka 80 mg jest zarezerwowana dla pacjentów z ciężką hipercholesterolemią lub dużym ryzykiem sercowo-naczyniowym, a jej stosowanie wymaga rozważenia badań genetycznych w kierunku allelu SLCO1B1 c.521T>C, który zwiększa ryzyko miopatii (ryzyko roczne do 15% u homozygot CC). Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów pochodzenia azjatyckiego oraz u osób z czynnikami ryzyka, takimi jak wiek >65 lat, niewyrównana niedoczynność tarczycy, zaburzenia nerek czy wcześniejsze działania niepożądane mięśniowe po statynach lub fibratach.
antybiotyk makrolidowy, badanie genetyczne, choroby sercowo-naczyniowe, gen SLCO1B1, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, lek przeciwgrzybiczny, martwicza miopatia immunologiczna, miastenia, miastenia oczna, mioglobinuria, miopatia, niedoczynność tarczycy, OATP, rabdomioliza, sok grejpfrutowy, symwastatyna, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aporoza 10 mg
Rozuwastatyna charakteryzuje się generalnie łagodnym i przemijającym profilem działań niepożądanych, z mniej niż 4% pacjentów przerywających terapię z tego powodu. Istotne jest jednak monitorowanie potencjalnych reakcji, zwłaszcza przy dawce 40 mg, gdzie obserwuje się zwiększone ryzyko rabdomiolizy oraz poważnych zaburzeń funkcji nerek i wątroby. Najczęstsze działania niepożądane obejmują bóle mięśni (często ≥1/100 do <1/10), miopatię i rabdomiolizę (rzadko ≥1/10 000 do <1/1000), a także podwyższenie aktywności kinazy kreatynowej (CK), które w większości przypadków jest łagodne i przemijające. W przypadku wzrostu CK powyżej 5 x GGN zaleca się przerwanie leczenia. Ponadto, u pacjentów stosujących rozuwastatynę obserwuje się proteinurię o charakterze kanalikowym, występującą u około 3% pacjentów przy dawce 40 mg, która zwykle ustępuje samoistnie bez progresji choroby nerek.
aminotransferaza wątrobowa, białkomocz, ból brzucha, dysfagia, ginekomastia, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, krwiomocz, miastenia, miastenia oczna, miopatia, monitorowanie pacjenta, neuropatia obwodowa, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, polineuropatia, proteinuria, rabdomioliza, reakcja polekowa z eozynofilią, śródmiąższowa choroba płuc, terapia hipolipemizująca, trombocytopenia, utrata pamięci, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Atorvastatin Medreg
Przed rozpoczęciem terapii atorwastatyną (Atorvastatin Medreg) konieczne jest monitorowanie funkcji wątroby oraz aktywności kinazy kreatynowej (CK), zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka takimi jak choroby wątroby, nadmierne spożycie alkoholu, niedoczynność tarczycy, zaburzenia nerek, choroby mięśniowe czy wiek powyżej 70 lat. W przypadku wzrostu aminotransferaz powyżej 3-krotnej górnej granicy normy (GGN) lub CK powyżej 5-krotnej GGN, należy rozważyć redukcję dawki lub odstawienie leku. Szczególną ostrożność zaleca się u pacjentów po udarze krwotocznym lub zawałach lakunarnych, gdyż dawka 80 mg atorwastatyny wiąże się ze zwiększonym ryzykiem udarów krwotocznych. W przypadku objawów miopatii, bólu mięśni lub osłabienia, zwłaszcza z podwyższoną CK (>5x GGN), leczenie powinno być przerwane, a w razie rabdomiolizy (CK >10x GGN) natychmiast odstawione.
atorwastatyna, badanie SPARCL, brak laktazy, choroba mięśni, choroba niedokrwienna serca, cukrzyca, hiperglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor CYP3A4, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, miastenia de novo, miastenia oczna, mięsień szkieletowy, mioglobinemia, mioglobinuria, miopatia, niedoczynność tarczycy, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, przejściowy atak niedokrwienny, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, statyny i fibraty, udar krwotoczny, zaburzenie czynności nerek, zapalenie mięśni, zawał lakunarny, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Crosuvo 20 mg
Rozuwastatyna, będąca inhibitorem reduktazy HMG-CoA, wykazuje profil bezpieczeństwa typowy dla statyn, z działaniami niepożądanymi o charakterze głównie łagodnym i przejściowym. W badaniach klinicznych mniej niż 4% pacjentów przerwało terapię z powodu działań niepożądanych. Częstość występowania działań niepożądanych jest zależna od dawki, szczególnie przy dawce 40 mg obserwuje się zwiększone ryzyko rabdomiolizy oraz poważnych zaburzeń funkcji nerek i wątroby, w tym podwyższenia aminotransferaz. Działania niepożądane mięśniowe, takie jak bóle mięśni, miopatia i rabdomioliza, występują częściej przy dawkach powyżej 20 mg, a znaczne podwyższenie kinazy kreatynowej (>5 × GGN) wymaga przerwania leczenia. Proteinuria, głównie kanalikowa, pojawia się u mniej niż 1% pacjentów przy dawkach 10-20 mg i u około 3% przy dawce 40 mg, jednak nie wiąże się z ostrą lub postępującą chorobą nerek.
aminotransferaza, białkomocz, ból mięśni, Crosuvo, ginekomastia, hematuria, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, krwiomocz, małopłytkowość, miastenia, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, polineuropatia, proteinuria, rabdomioliza, reakcja polekowa z eozynofilią, rozuwastatyna, śródmiąższowe zapalenie płuc, statyna, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Sortis 10
Atorwastatyna (Sortis) wymaga monitorowania czynności wątroby przed i w trakcie terapii, zwłaszcza u pacjentów z objawami uszkodzenia wątroby lub podwyższoną aktywnością aminotransferaz. W przypadku aktywności enzymów przekraczającej trzykrotnie górną granicę normy (GGN) zaleca się zmniejszenie dawki lub odstawienie leku. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów spożywających duże ilości alkoholu oraz z chorobami wątroby w wywiadzie. Analiza badania SPARCL wskazuje na zwiększone ryzyko udarów krwotocznych przy dawce 80 mg atorwastatyny, zwłaszcza u pacjentów po udarze krwotocznym lub zawałem lakunarnym, co wymaga indywidualnej oceny stosunku korzyści do ryzyka.
aminotransferaza, atorwastatyna, badanie funkcji wątroby, BMI, choroba niedokrwienna serca, cukrzyca, fenyloketonuria, fibrat, górna granica normy, hiperglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, inhibitor reduktazy HMG-CoA, interakcja lekowa, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, lek immunosupresyjny, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwwirusowy, miastenia, miastenia oczna, mioglobinemia, mioglobinuria, miopatia, nadciśnienie tętnicze, niedoczynność tarczycy, niewydolność nerek, przejściowy atak niedokrwienny, rabdomioliza, SPARCL, śródmiąższowa choroba płuc, statyna, udar krwotoczny, udar mózgowy, WZW typu C, zaburzenie czynności wątroby, zapalenie mięśni, zawał lakunarny - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Atorvastatin Aurovitas
Atorvastatin Aurovitas, jako inhibitor reduktazy HMG-CoA, wymaga ścisłego monitorowania czynności wątroby oraz aktywności kinazy kreatynowej (CK) przed i w trakcie terapii, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka takimi jak choroby wątroby, spożywanie alkoholu, zaburzenia czynności nerek, niedoczynność tarczycy, czy wcześniejsze uszkodzenia mięśni po statynach. W przypadku podwyższenia aminotransferaz powyżej 3-krotnej wartości górnej granicy normy (GGN) konieczne jest zmniejszenie dawki lub odstawienie leku. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów po udarze krwotocznym lub zawałem lakunarnym, gdyż dawka 80 mg atorwastatyny wiąże się z podwyższonym ryzykiem udaru krwotocznego. Ryzyko miopatii, w tym rabdomiolizy (CK >10x GGN), wymaga natychmiastowego przerwania terapii, a w przypadku immunozależnej miopatii martwiczej (IMNM) wskazane jest leczenie immunosupresyjne.
aminotransferaza, hiperglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, lecytyna sojowa, miastenia de novo, miastenia oczna, mioglobinemia, mioglobinuria, nadwrażliwość na soję, niedobór laktazy, niedoczynność tarczycy, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, przejściowy atak niedokrwienny, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, udar krwotoczny, udar niedokrwienny, zaburzenie czynności wątroby, zawał lakunarny, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Pitamet
Pitawastatyna, podobnie jak inne inhibitory reduktazy HMG-CoA, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko miopatii, rabdomiolizy oraz bardzo rzadkich przypadków immunozależnej miopatii martwiczej (IMNM). Pacjenci powinni być edukowani w zakresie natychmiastowego zgłaszania objawów mięśniowych, takich jak ból, osłabienie czy tkliwość mięśni, zwłaszcza przy towarzyszącym złym samopoczuciu lub gorączce. Stężenie kinazy kreatynowej (CK) należy oznaczać u pacjentów z objawami mięśniowymi, unikając oznaczeń po wysiłku fizycznym. W przypadku CK >5 x GGN, konieczne jest powtórzenie badania w ciągu 5-7 dni oraz rozważenie przerwania terapii. Pitawastatyna może nasilać lub indukować miastenię, a jej stosowanie jest przeciwwskazane z ogólnoustrojowym kwasem fusydowym ze względu na ryzyko rabdomiolizy, w tym śmiertelnej. W wyjątkowych sytuacjach możliwe jest jednoczesne stosowanie pod ścisłym nadzorem lekarskim. Zaleca się ostrożność u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, niedoczynnością tarczycy, chorobami mięśni, chorobami wątroby, nadużywających alkoholu oraz u osób powyżej 70. roku życia, z koniecznością monitorowania CK i funkcji wątroby (ALT, AST). Nie należy rozpoczynać leczenia przy CK >5 x GGN, a w trakcie terapii przerwać ją, jeśli CK przekracza 3 x GGN i utrzymuje się podwyższenie aminotransferaz.
aminotransferaza, antybiotyk makrolidowy, choroba wątroby, ciężkie zaburzenie czynności nerek, dziedziczna choroba mięśni, erytromycyna, hiperglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, miastenia, miastenia oczna, miopatia, niedoczynność tarczycy, pitawastatyna, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, statyna, toksyczność mięśniowa, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Simvachol
Symwastatyna, jako inhibitor reduktazy HMG-CoA, niesie ryzyko miopatii objawiającej się bólami mięśni, osłabieniem i podwyższoną aktywnością kinazy kreatynowej (CK) powyżej 10-krotnej górnej granicy normy, co może prowadzić do rabdomiolizy i ostrej niewydolności nerek. Ryzyko to jest dawkozależne: w badaniu klinicznym częstość miopatii wynosiła 0,03% przy dawce 20 mg/dobę, 0,08% przy 40 mg/dobę oraz 0,61% przy 80 mg/dobę, a u pacjentów po zawale mięśnia sercowego przy dawce 80 mg/dobę wzrosło do około 1,0%. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów azjatyckiego pochodzenia oraz u nosicieli allelu c.521T>C genu SLCO1B1, u których ryzyko miopatii jest znacząco wyższe (do 15% u homozygot). Aktywność CK powinna być monitorowana, zwłaszcza przed rozpoczęciem leczenia u pacjentów z czynnikami ryzyka (wiek ≥65 lat, płeć żeńska, zaburzenia nerek, niedoczynność tarczycy, wcześniejsze toksyczne reakcje na statyny) oraz w trakcie terapii w przypadku wystąpienia objawów mięśniowych. Przerwanie leczenia jest wskazane przy CK >5-krotnej górnej granicy normy lub nasilonych objawach mięśniowych.
allel c.521T>C, aminotransferaza, aminotransferaza alaninowa, białko transportujące aniony organiczne, brak laktazy, cholesterol LDL, ciężka hipercholesterolemia, daptomycyna, fenofibrat, fibrat, genotyp CC, genotyp SLCO1B1, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hiperbilirubinemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor CYP3A4, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, miastenia, miastenia oczna, mioglobinuria, miopatia, nietolerancja galaktozy, niewydolność wątroby, ostra niewydolność nerek, powikłania sercowo-naczyniowe, rabdomioliza, rozpad mięśni poprzecznie prążkowanych, śródmiąższowa choroba płuc, statyna, symwastatyna, transporter BCRP, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Sortis 20
Atorwastatyna (Sortis) wymaga szczegółowego monitorowania funkcji wątroby, ze szczególnym uwzględnieniem aktywności aminotransferaz, której trzykrotne przekroczenie górnej granicy normy (GGN) wskazuje na konieczność zmniejszenia dawki lub odstawienia leku. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z historią chorób wątroby, spożywających duże ilości alkoholu oraz u osób po udarze krwotocznym lub zawałach lakunarnych, zwłaszcza przy dawce 80 mg, ze względu na zwiększone ryzyko udarów krwotocznych. Ponadto, atorwastatyna może indukować miopatię, zapalenie mięśni oraz rabdomiolizę, szczególnie przy aktywności kinazy kreatynowej (CK) przekraczającej 10-krotność GGN, co wymaga natychmiastowego przerwania terapii. Wskazane jest badanie CK przed rozpoczęciem leczenia u pacjentów z czynnikami ryzyka, takimi jak niewydolność nerek, niedoczynność tarczycy, choroby mięśniowe, wcześniejsze uszkodzenia mięśni po statynach lub fibratach, wiek >70 lat oraz interakcje lekowe podnoszące stężenie atorwastatyny.
atorwastatyna, brak laktazy, hiperglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor CYP3A4, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, miastenia de novo, miastenia oczna, mioglobinemia, mioglobinuria, miopatia, niedoczynność tarczycy, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, przejściowy atak niedokrwienny, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, udar krwotoczny, udar mózgowy, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zapalenie mięśni, zawał lakunarny, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zwiększona aktywność aminotransferaz - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Inegy
Produkt leczniczy INEGY, łączący ezetymib i symwastatynę, wiąże się z ryzykiem miopatii i rabdomiolizy, szczególnie przy wyższych dawkach symwastatyny. Częstość miopatii wzrasta wraz z dawką: 0,03% przy 20 mg/dobę, 0,08% przy 40 mg/dobę oraz 0,61% przy 80 mg/dobę. Najwyższa dawka INEGY (10 mg + 80 mg) powinna być stosowana wyłącznie u pacjentów z ciężką hipercholesterolemią i wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, gdy korzyści przewyższają ryzyko. W badaniu IMPROVE-IT częstość miopatii dla dawki 10 mg + 40 mg wyniosła 0,2%, a rabdomiolizy 0,1%. Ryzyko miopatii zwiększa się u pacjentów z wariantem genetycznym SLCO1B1 c.521T>C, zwłaszcza homozygotycznych nosicieli allelu C, u których ryzyko miopatii przy dawce 80 mg symwastatyny wynosi około 15% rocznie. Monitorowanie aktywności kinazy kreatynowej (CK) jest kluczowe, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka, a leczenie należy przerwać przy CK >5x GGN lub nasilonych objawach mięśniowych.
aminotransferaza, aminotransferaza alaninowa, białko transportowe OATP, brak laktazy, choroba wieńcowa, ciężka hipercholesterolemia, cukrzyca, daptomycyna, genotyp SLCO1B1, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, heterozygotyczny nosiciel allelu C, hiperbilirubinemia, hiperglikemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, homozygotyczny nosiciel allelu C, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor CYP3A4, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, miastenia oczna, miastenia rzekomoporaźna, miopatia i rabdomioliza, nietolerancja galaktozy, niewydolność wątroby, ostry zespół wieńcowy, powikłania sercowo-naczyniowe, przewlekła choroba nerek, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, zaburzenia czynności wątroby, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Atorvastatin Krka
Atorvastatin Krka wymaga ścisłego monitorowania czynności wątroby przed i w trakcie terapii, zwłaszcza u pacjentów z historią chorób wątroby lub nadużywających alkoholu. W przypadku wzrostu aminotransferaz powyżej 3-krotności górnej granicy normy (GGN) konieczne jest dostosowanie dawki lub odstawienie leku. Istotne jest także rozważenie ryzyka udaru krwotocznego, szczególnie u pacjentów po udarze krwotocznym lub zatokowym, zwłaszcza przy dawce 80 mg atorwastatyny. Lek może wywoływać miopatię, zapalenie mięśni oraz rabdomiolizę, charakteryzującą się wzrostem kinazy kreatynowej (CK) powyżej 10-krotności GGN, mioglobinemią i ryzykiem niewydolności nerek. Zaleca się oznaczenie CK przed terapią u pacjentów z czynnikami ryzyka (np. choroby nerek, niedoczynność tarczycy, wiek >70 lat) oraz regularne monitorowanie objawów mięśniowych i aktywności CK podczas leczenia. W przypadku CK >5-krotności GGN lub nasilonych objawów mięśniowych należy rozważyć przerwanie terapii.
aminotransferaza, badanie czynności wątroby, ból mięśniowy, hiperglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, lek przeciwgrzybiczny, miastenia, miastenia oczna, miopatia, niedoczynność tarczycy, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, przejściowy atak niedokrwienny, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, udar krwotoczny, udar mózgu, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zaburzenie czynności wątroby, zapalenie mięśni - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Atrox 40
Atorwastatyna (Atrox) wymaga regularnego monitorowania czynności wątroby, zwłaszcza u pacjentów z objawami uszkodzenia wątroby lub historią chorób wątroby oraz u osób spożywających znaczne ilości alkoholu. W przypadku wzrostu aktywności aminotransferaz przekraczającej trzykrotnie górną granicę normy (GGN) konieczne jest zmniejszenie dawki lub odstawienie leku. W badaniu SPARCL odnotowano zwiększone ryzyko udarów krwotocznych u pacjentów leczonych atorwastatyną w dawce 80 mg, szczególnie u osób z wcześniejszym udarem krwotocznym lub zawałem lakunarnym, co wymaga indywidualnej oceny stosunku korzyści do ryzyka przed rozpoczęciem terapii. Ponadto, atorwastatyna może powodować miopatię, zapalenie mięśni i rabdomiolizę, zwłaszcza przy aktywności kinazy kreatynowej (CK) przekraczającej 10 razy GGN, co wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z czynnikami ryzyka, takimi jak niewydolność nerek, niedoczynność tarczycy, choroby mięśniowe, czy interakcje lekowe. Przed terapią zaleca się oznaczenie CK, a w przypadku podwyższenia >5 razy GGN leczenie nie powinno być rozpoczynane lub powinno być przerwane, jeśli objawy mięśniowe się nasilają.
aminotransferaza, ból mięśniowy, brak laktazy, choroba mięśni, choroba niedokrwienna serca, choroba wątroby, HCV, hiperglikemia, immunozależna miopatia martwicza, IMNM, inhibitor CYP3A4, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, miastenia, miastenia oczna, mioglobinemia, mioglobinuria, miopatia, niedoczynność tarczycy, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, osłabienie mięśni proksymalnych, przejściowy atak niedokrwienny, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, statyna, TIA, udar krwotoczny, udar mózgowy, upośledzenie czynności nerek, uszkodzenie wątroby, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zapalenie mięśni, zawał lakunarny, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Sortis 80 80 mg
Atorwastatyna w dawce 80 mg (Sortis 80) jest skutecznym inhibitorem reduktazy HMG-CoA stosowanym w terapii hipolipemizującej, jednak jej stosowanie wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych, które wymagają ścisłego monitorowania. W badaniach klinicznych na 16 066 pacjentach leczonych przez średnio 53 tygodnie, 5,2% przerwało terapię z powodu działań niepożądanych, w porównaniu do 4,0% w grupie placebo. Istotne klinicznie podwyższenie aktywności aminotransferaz (>3 razy GGN) wystąpiło u 0,8% pacjentów, a kinazy kreatynowej (>3 razy GGN) u 2,5%, z czego 0,4% miało wzrost >10 razy GGN. Najpoważniejszym powikłaniem są zaburzenia mięśniowo-szkieletowe, w tym rabdomioliza, mogąca prowadzić do ostrej niewydolności nerek. Ponadto, należy monitorować funkcję wątroby ze względu na ryzyko zapalenia, cholestazy oraz bardzo rzadkiej niewydolności wątroby. Terapia atorwastatyną może także zwiększać ryzyko rozwoju cukrzycy, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka takimi jak glukoza na czczo ≥5,6 mmol/l, BMI >30 kg/m², nadciśnienie i hipertriglicerydemia.
aminotransferaza, anafilaksja, atorwastatyna, cholestaza, ginekomastia, hepatotoksyczność, hiperglikemia, hipoglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, lek hipolipemizujący, leukocyturia, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, miastenia, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Zahron
Rozuwastatyna, substancja czynna produktu Zahron, wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania, zwłaszcza w dawkach 40 mg, ze względu na ryzyko działań niepożądanych takich jak przemijająca proteinuria kanalikowa, miopatia, rabdomioliza oraz miastenia. Monitorowanie czynności nerek jest zalecane u pacjentów przyjmujących dawkę 40 mg. Działania niepożądane mięśniowe, w tym bóle mięśni, miopatia i rabdomioliza, występują częściej przy dawkach powyżej 20 mg, a ryzyko wzrasta przy jednoczesnym stosowaniu ezetymibu lub leków z grupy fibratów. Aktywność kinazy kreatynowej (CK) powinna być monitorowana z uwzględnieniem wykluczenia czynników zakłócających, a leczenie nie powinno być rozpoczynane, jeśli CK przekracza 5 x górną granicę normy (GGN). Pacjenci z predyspozycjami do miopatii, takimi jak zaburzenia czynności nerek, niedoczynność tarczycy, choroby mięśniowe w wywiadzie, nadużywanie alkoholu, wiek >70 lat oraz stosowanie leków interakcyjnych, wymagają szczególnej obserwacji i oceny stosunku korzyści do ryzyka.
antybiotyk makrolidowy, cyklosporyna, hiperglikemia, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, lek przeciwgrzybiczny z grupy azoli, martwicza miopatia immunologiczna, miastenia de novo, miastenia oczna, miopatia, niedoczynność tarczycy, pochodna kwasu fibrynowego, proteinuria, rabdomioliza, rozuwastatyna, śródmiąższowa choroba płuc, wtórna hipercholesterolemia, zapalenie mięśni, zespół DRESS, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Valarox
Produkt leczniczy Valarox zawiera rozuwastatynę i walsartan, co wymaga szczególnej uwagi podczas terapii, zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. Stosowanie rozuwastatyny w dawkach 30-40 mg wiąże się z ryzykiem białkomoczu kanalikowego, który jest zwykle przemijający i nie prowadzi do progresji choroby nerek, jednak konieczna jest regularna kontrola czynności nerek. U pacjentów z klirensem kreatyniny poniżej 10 ml/min oraz dializowanych zaleca się ostrożność w stosowaniu walsartanu, natomiast u osób z klirensem powyżej 10 ml/min nie jest wymagana modyfikacja dawki. Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie antagonistów receptora angiotensyny (ARB), inhibitorów ACE i aliskirenu u pacjentów z GFR <60 ml/min/1,73 m² ze względu na ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii i ostrej niewydolności nerek. Walsartan może powodować hiperkaliemię, dlatego należy unikać jednoczesnego stosowania suplementów potasu i leków oszczędzających potas oraz monitorować stężenie potasu, zwłaszcza u pacjentów odwodnionych lub z niedoborem sodu.
antagonista receptora angiotensyny, antybiotyk makrolidowy, białkomocz, ból mięśni, choroba nerek, ciśnienie krwi, cukrzyca, dolegliwość mięśniowa, hiperaldosteronizm pierwotny, hiperkaliemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor proteazy, kardiomiopatia przerostowa, kinaza kreatynowa, klirens kreatyniny, kwas fusydowy, lek przeciwgrzybiczny, miastenia, miastenia oczna, miopatia, nadciśnienie nerkowo-naczyniowe, nefropatia cukrzycowa, niedobór laktazy, niedociśnienie tętnicze, nietolerancja galaktozy, obrzęk naczynioruchowy, przeszczepienie nerki, rabdomioliza, reakcja polekowa z eozynofilią, rozuwastatyna i walsartan, śródmiąższowa choroba płuc, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenie wchłaniania glukozy-galaktozy, zespół Stevensa-Johnsona, zwężenie tętnicy nerkowej, zwężenie zastawki aorty - Leksykon leków
Działania niepożądane – Zahron 40 mg
Rozuwastatyna charakteryzuje się profilem działań niepożądanych o najczęściej łagodnym i przemijającym przebiegu, z koniecznością przerwania terapii u mniej niż 4% pacjentów. Częstość występowania działań niepożądanych jest zależna od dawki, przy czym wyższe dawki (40 mg) wiążą się z większym ryzykiem, zwłaszcza rabdomiolizy, ciężkich uszkodzeń nerek i wątroby. Najczęstsze działania obejmują bóle głowy, zawroty głowy, bóle mięśni, zaparcia, nudności oraz osłabienie (częstość ≥1/100 do <1/10). Rzadziej obserwuje się polineuropatię, zapalenie trzustki, miopatię, zapalenie mięśni, rabdomiolizę, zwiększenie aktywności aminotransferaz wątrobowych oraz proteinurię, która występuje u mniej niż 1% pacjentów przy dawkach 10-20 mg i około 3% przy dawce 40 mg. Proteinuria ma najczęściej charakter przemijający i nie poprzedza ostrej choroby nerek.
aminotransferazy wątrobowe, artralgia, bezsenność, białko w moczu, ból mięśni, choroba ścięgna, ginekomastia, hematuria, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, miastenia, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, ostra choroba nerek, polineuropatia, proteinuria, rabdomioliza, reakcja polekowa z eozynofilią, rozuwastatyna, śródmiąższowa choroba płuc, zaburzenia pamięci, zaburzenia snu, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zerwanie mięśnia, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Atrox 20 20 mg
Atorwastatyna, substancja czynna leku Atrox, jest inhibitorem reduktazy HMG-CoA stosowanym w terapii hipercholesterolemii. Profil bezpieczeństwa opiera się na danych klinicznych i doświadczeniach po wprowadzeniu leku na rynek. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, bóle mięśni, stawów i kończyn, a także podwyższenie aktywności aminotransferaz w surowicy, które u 0,8% pacjentów przekraczało 3-krotnie górną granicę normy i było odwracalne. Zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (>3 razy górna granica normy) wystąpiło u 2,5% pacjentów, a >10 razy u 0,4%. Częstość działań niepożądanych klasyfikowana jest od bardzo często (≥1/100) do bardzo rzadko (<1/10 000), co ułatwia ocenę ryzyka klinicznego.
aminotransferaza, amnezja, anafilaksja, anoreksja, atorwastatyna, cholestaza, cukrzyca, ginekomastia, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hipoglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, miastenia, miastenia oczna, miopatia, nadciśnienie tętnicze, neuropatia obwodowa, niedoczulica, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, pokrzywka, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, skala Tannera, śródmiąższowa choroba płuc, statyna, trójglicerydy, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Livazo
Produkt leczniczy Livazo, zawierający pitawastatynę, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko miopatii, w tym rzadkiej, immunozależnej miopatii martwiczej (IMNM). Pacjentów należy instruować o konieczności zgłaszania objawów mięśniowych (ból, tkliwość, osłabienie), zwłaszcza przy towarzyszącym złym samopoczuciu lub gorączce. W przypadku objawów należy oznaczyć stężenie kinazy kreatynowej (CK), unikając badań po wysiłku fizycznym. Jeśli CK przekracza 5 × górną granicę normy (GGN), konieczne jest powtórzenie badania w ciągu 5-7 dni i przerwanie terapii. Przed rozpoczęciem leczenia wskazane jest oznaczenie wyjściowego poziomu CK u pacjentów z czynnikami ryzyka rabdomiolizy, takimi jak zaburzenia czynności nerek, niedoczynność tarczycy, choroby mięśni w wywiadzie, choroby wątroby, nadużywanie alkoholu czy wiek >70 lat. W przypadku podwyższonego poziomu CK (>5 × GGN) terapia nie powinna być inicjowana. Ponadto, u pacjentów z chorobą wątroby lub nadużywających alkoholu zaleca się monitorowanie aminotransferaz (ALT, AST), a leczenie należy przerwać, jeśli wartości przekroczą 3 × GGN.
aminotransferaza, antybiotyk makrolidowy, brak laktazy, choroba wątroby, dziedziczna choroba mięśni, erytromycyna, fibrat, hiperglikemia, immunozależna miopatia martwicza, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, miastenia, miastenia oczna, niacyna, niedoczynność tarczycy, nieproduktywny kaszel, nietolerancja galaktozy, objaw mięśniowy, pitawastatyna, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, statyna, toksyczność mięśniowa, zaburzenie czynności nerek, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Atorvastatin Aurovitas
Atorvastatin Aurovitas wymaga ścisłego monitorowania klinicznego, zwłaszcza czynności wątroby i aktywności kinazy kreatynowej (CK), ze względu na ryzyko hepatotoksyczności oraz miopatii, w tym rabdomiolizy. Przed rozpoczęciem terapii i okresowo w trakcie leczenia należy wykonywać badania czynności wątroby, a w przypadku aminotransferaz przekraczających 3-krotnie górną granicę normy (GGN) rozważyć redukcję dawki lub odstawienie leku. Szczególną ostrożność zaleca się u pacjentów z chorobami wątroby, spożywających alkohol oraz u osób powyżej 70. roku życia. W przypadku CK >5 razy GGN nie należy rozpoczynać leczenia, a przy CK >10 razy GGN lub podejrzeniu rabdomiolizy leczenie należy przerwać. Pacjentów należy instruować o konieczności zgłaszania bólów mięśniowych, osłabienia lub gorączki. Atorwastatyna w dawce 80 mg wiąże się ze zwiększonym ryzykiem udaru krwotocznego, zwłaszcza u pacjentów z wcześniejszym udarem krwotocznym lub zawałem lakunarnym, co wymaga indywidualnej oceny korzyści i ryzyka.
aminotransferaza, badanie SPARCL, ból mięśniowy, choroba wątroby, cukrzyca, fibrat, hepatotoksyczność, hiperglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor CYP3A4, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, laktoza jednowodna, lecytyna sojowa, miastenia, miastenia oczna, mioglobinemia, mioglobinuria, miopatia, nadwrażliwość na orzeszki ziemne, niedobór laktazy, niedoczynność tarczycy, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, statyna, udar krwotoczny, zaburzenie czynności wątroby, zapalenie mięśni, zawał lakunarny, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Zahron ASA
Produkt leczniczy Zahron ASA łączy rozuwastatynę i kwas acetylosalicylowy (ASA), co wymaga szczególnej ostrożności w monitorowaniu działań niepożądanych i interakcji lekowych. Rozuwastatyna, zwłaszcza w dawce 40 mg, może powodować proteinurię kanalikową oraz zwiększać ryzyko ciężkich zaburzeń czynności nerek. Miopatia, bóle mięśni, rabdomioliza (w tym rzadkie przypadki przy jednoczesnym stosowaniu ezetymibu) są istotnymi zagrożeniami, szczególnie przy dawkach powyżej 20 mg. Aktywność kinazy kreatynowej (CK) powinna być oceniana z uwzględnieniem czynników zakłócających, a leczenie nie powinno być rozpoczynane, gdy CK przekracza 5-krotność górnej granicy normy (GGN). Pacjenci z predyspozycjami do miopatii (np. zaburzenia nerek, niedoczynność tarczycy, wiek >70 lat, nadużywanie alkoholu) wymagają ścisłej obserwacji. Interakcje z lekami takimi jak fibraty, kwas fusydowy (przerwa 7 dni po terapii), inhibitory proteazy czy makrolidy mogą zwiększać ryzyko miopatii i rabdomiolizy, co wymaga dostosowania dawkowania lub unikania jednoczesnego stosowania.
choroba nerek, choroba wrzodowa, cukrzyca, dna moczanowa, dziedziczne choroby mięśni, hemoliza, hiperglikemia, kinaza kreatynowa, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas fusydowy, kwas moczowy, lek przeciwzakrzepowy, martwicze zapalenie mięśni, miastenia, miastenia oczna, międzynarodowy współczynnik znormalizowany, mięśnie szkieletowe, miopatia, niedobór dehydrogenazy G6PD, niedobór laktazy, niedoczynność tarczycy, niedokrwistość hemolityczna, nietolerancja galaktozy, niewydolność wątroby, ostra niewydolność nerek, posocznica, proteinuria, rabdomioliza, reakcja polekowa z eozynofilią, śródmiąższowa choroba płuc, statyna, zaburzenie czynności nerek, zastoinowa niewydolność serca, zespół nerczycowy, zespół Reya, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Atozet
Produkt leczniczy Atozet, zawierający ezetymib oraz atorwastatynę, wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych, zwłaszcza miopatii, rabdomiolizy oraz uszkodzenia wątroby. Rabdomioliza, charakteryzująca się wzrostem aktywności fosfokinazy kreatynowej (CPK) powyżej 10-krotności górnej granicy normy (GGN), mioglobinemią i mioglobinurią, może prowadzić do niewydolności nerek i stanowi zagrożenie życia. Przed rozpoczęciem terapii u pacjentów z czynnikami ryzyka (np. zaburzenia czynności nerek, niedoczynność tarczycy, choroby wątroby, wiek >70 lat) zaleca się oznaczenie aktywności CPK, a leczenie nie powinno być inicjowane przy wartości >5-krotności GGN. W trakcie terapii konieczne jest monitorowanie objawów mięśniowych oraz aktywności CPK, a w przypadku jej wzrostu powyżej 5-krotności GGN lub nasilonych dolegliwości mięśniowych rozważyć przerwanie leczenia. Wystąpienie aktywności CPK >10-krotności GGN lub podejrzenie rabdomiolizy wymaga natychmiastowego odstawienia leku.
aminotransferaza, atorwastatyna, cyklosporyna, daptomycyna, ezetymib, fosfokinaza kreatynowa, hiperglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor cytochromu CYP3A4, kwas fibrynowy, kwas fusydowy, lek przeciwgrzybiczny, miastenia oczna, miastenia rzekomoporaźna, międzynarodowy współczynnik znormalizowany, nietolerancja galaktozy, przemijający napad niedokrwienny, rabdomioliza, reduktaza HMG-CoA, śródmiąższowa choroba płuc, udar mózgu, warfaryna, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Vastan 10 mg
Symwastatyna, substancja czynna leku Vastan, jest skuteczna w leczeniu hipercholesterolemii, co potwierdzają badania kliniczne HPS i 4S. W badaniu HPS, obejmującym 20 536 pacjentów, stosowanie dawki 40 mg/dobę przez średnio 5 lat wykazało niską częstość miopatii (<0,1%) oraz niewielkie zwiększenie aktywności aminotransferaz (ALT, AST) powyżej 3-krotnej normy u 0,21% pacjentów. Występowanie działań niepożądanych jest zależne od dawki – miopatia pojawiała się częściej przy dawce 80 mg/dobę (1,0%) niż 20 mg/dobę (0,02%). Do najpoważniejszych działań należą miopatia, rabdomioliza oraz immunozależna miopatia martwicza (IMNM), charakteryzujące się osłabieniem mięśni proksymalnych i podwyższonym poziomem kinazy kreatynowej (CK), utrzymującym się mimo odstawienia leku. Ponadto, rzadko obserwuje się zapalenie wątroby, niewydolność wątroby, a także zaburzenia metaboliczne, w tym wzrost HbA1c i glukozy na czczo, co zwiększa ryzyko rozwoju cukrzycy u pacjentów z predyspozycjami (glukoza ≥5,6 mmol/l, BMI >30 kg/m², nadciśnienie, podwyższone triglicerydy).
aminotransferaza, anafilaksja, dysfagia, enzym wątrobowy, eozynofilia, ginekomastia, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, immunozależna miopatia martwicza, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, miastenia, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, polekowa zmiana liszajowata, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, statyna, symwastatyna, tendinopatia, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół nadwrażliwości, zespół toczniopodobny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aporoza 20 mg
Rozuwastatyna, substancja czynna leku Aporoza, wykazuje profil działań niepożądanych głównie o charakterze łagodnym i przemijającym, z mniej niż 4% pacjentów przerywających terapię z powodu efektów ubocznych. Częstość działań niepożądanych jest zależna od dawki, szczególnie przy dawce 40 mg, gdzie obserwuje się zwiększone ryzyko rabdomiolizy oraz poważnych zaburzeń nerek i wątroby, manifestujących się podwyższoną aktywnością aminotransferaz. Proteinuria, głównie kanalikowa, występuje u mniej niż 1% pacjentów przy dawkach 10-20 mg, a u 3% przy dawce 40 mg, zwykle ustępując samoistnie. Działania niepożądane mięśniowo-szkieletowe, takie jak bóle mięśni (często), miopatia i rabdomioliza (rzadko), są częstsze przy dawkach powyżej 20 mg. Wzrost aktywności kinazy kreatynowej (CK) jest zwykle łagodny i przemijający, jednak przekroczenie 5-krotności górnej granicy normy wymaga przerwania leczenia.
aminotransferaza, ból mięśni, działanie niepożądane, ginekomastia, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, krwiomocz, martwicze autoimmunologiczne zapalenie mięśni, miastenia, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, polineuropatia, proteinuria, rabdomioliza, reakcja polekowa z eozynofilią, rozuwastatyna, trombocytopenia, utrata pamięci, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zerwanie mięśnia, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Calipra 10 mg
Na podstawie badań klinicznych obejmujących 16 066 pacjentów stosujących atorwastatynę (Calipra) przez średnio 53 tygodnie, odsetek przerwania leczenia wyniósł 5,2% w grupie leczonej w porównaniu do 4,0% w grupie placebo. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi były infekcje górnych dróg oddechowych, bóle mięśniowo-szkieletowe, zaburzenia żołądkowo-jelitowe (zaparcia, wzdęcia, nudności, biegunka) oraz podwyższona aktywność aminotransferaz (0,8% pacjentów z klinicznie istotnym wzrostem >3x GGN) i kinazy kreatynowej (2,5% z aktywnością >3x GGN, 0,4% >10x GGN). Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko miopatii, w tym rabdomiolizy, oraz potencjalną hepatotoksyczność, które wymagają monitorowania enzymów mięśniowych i wątrobowych. Rzadkie, ale poważne działania obejmują reakcje anafilaktyczne, ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna nekroliza naskórka) oraz niewydolność wątroby.
aminotransferazy, anafilaksja, cholestaza, ginekomastia, hepatotoksyczność, hiperglikemia, hipoglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, jadłowstręt, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, miastenia, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, niedoczulica, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, parestezje, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, szumy uszne, tendinopatia, toksyczna nekroliza naskórka, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona